Το ξέρατε ότι η Forever 21, η παγκοσμίου φήμης αμερικανική αλυσίδα λιανικής πώλησης ειδών ένδυσης, ονομαζόταν Fashion 21; Πριν γίνει μια από τις πιο γνωστές εταιρίες στον κόσμο, η Forever 21 ξεκίνησε από ένα ταπεινό χώρο 274 τετραγωνικών μέτρων στο Λος Άντζελες. Η ιστορία της επιτυχίας είναι βγαλμένη σχεδόν από παραμύθι.
Όταν το ζευγάρι Ντον Γουόν και Τζιν Σουκ μετανάστευσε από τη Νότια Κορέα στο Λος Άντζελες το 1981, ήθελε να ζήσει το αμερικανικό όνειρο. Παρόλο που δεν είχε χρήματα ή πτυχίο πανεπιστημίου και δεν μιλούσε καλά Αγγλικά, το ζευγάρι ήταν αποφασισμένο να επιτύχει στη βιομηχανία του καφέ.
Δυστυχώς, οι επιχειρήσεις τους στη βιομηχανία του καφέ δεν απέφεραν τα επιθυμητά αποτελέσματα.
Για 3 χρόνια, ο Ντον έκανε δουλειές του ποδαριού για να συντηρήσει την οικογένειά του. Εργάστηκε ως επιστάτης και σερβιτόρος, αλλά εκείνος και η γυναίκα του δεν εγκατέλειψαν τα όνειρά τους. Μια μέρα, ενώ ήταν στην δουλειά, ο Ντον έκανε μια συνειδητοποίηση. Σε συνέντευξή του στους LA Times, ανέφερε:
“Παρατήρησα ότι οι άνθρωποι που οδηγούσαν τα πιο ωραία αμάξια, εργάζονταν στη βιομηχανία ένδυσης”.
Αυτή η παρατήρηση οδήγησε τον Ντον και την Τζιν να ανοίξουν το μαγαζί των 274 τετραγωνικών στο Λος Άντζελες το 1984, που ονομάστηκε Fashion 21.
Ο χώρος είχε στεγάσει 3 αποτυχημένες επιχειρήσεις στο παρελθόν, αλλά η επιχείρηση του Ντον και της Τζιν είχε διαφορετική τύχη. Η Fashion 21 με τις προσιτές τιμές, έκανε τζίρο 700.000 δολαρίων τον πρώτο χρόνο. Το ζευγάρι εκμεταλλεύτηκε αυτή την ευκαιρία και ξεκίνησε να ανοίγει καινούργια μαγαζιά κάθε 6 μήνες. Επίσης, άλλαξαν το όνομα σε Forever 21.
Η Forever 21 παραμένει μια οικογενειακή επιχείρηση μέχρι σήμερα.
Ο Ντον είναι διευθύνων σύμβουλος και η Τζιν επικεφαλής των εμπορευμάτων. Οι 2 κόρες τους, που εντάχθηκαν στην εταιρία το 2009, έχουν επίσης σημαντικές θέσεις. Η Λίντα ασχολείται με το μάρκετινγκ, ενώ η Έστερ με την οπτικοποίηση του εμπορικού σήματος της εταιρίας.
Ο Ντον είχε δηλώσει στους LA Times:
“Είναι σημαντικό οι κόρες μας να μάθουν από τη σκληρή δουλειά, τη δική μου και της γυναίκας μου. Υπάρχει κάποιος καλύτερος να κοιτάξει το συμφέρον της εταιρίας από την ίδια την οικογένεια;
Η Forever 21 δίνει ελπίδα σε ανθρώπους που έρχονται εδώ μη έχοντας σχεδόν τίποτα. Και αυτό με κρατάει προσγειωμένο: από το γεγονός ότι έρχονται μετανάστες στην Αμερική, όπως ακριβώς και εγώ, μπορούν να έρθουν στην Forever 21 και να ξέρουν ότι όλο αυτό ξεκίνησε από έναν μετανάστη από την Κορέα, που είχε ένα όνειρο.”
Σήμερα, η Forever 21 μετράει 600 καταστήματα σε Ασία, Αμερική, Μέση Ανατολή και Αγγλία.
Η Forever 21 είναι η πέμπτη μεγαλύτερη εταιρία λιανικής πώλησης στις ΗΠΑ. Ο τζίρος της εταιρίας αγγίζει τα 4.4 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ η καθαρή αξία υπολογίζεται στα 6.1 δισεκατομμύρια δολάρια.
Το ζευγάρι πίσω από την Forever 21 αποτελεί πηγή έμπνευσης.
Ο Γιώργος Βρακάς είναι ένας καταξιωμένος Έλληνας γιατρός που το 2016 απέσπασε το Παγκόσμιο Βραβείο Μεταμοσχεύσεων (TTS Young Investigator Award), στο Hong Kong, στο πλαίσιο παγκόσμιου συνεδρίου μεταμοσχεύσεων, η οποία βράβευση συνοδεύεται από ένα συμβολικό, χρηματικό ποσό για την εν γένει προσφορά του στον τομέα αυτόν.
Γεννήθηκε στις 15 Ιουνιου του 1980, στην Καβάλα, και μέχρι τα πέντε του μεγάλωσε στα Κύργια Δράμας με τη γιαγιά και τον παππού του, μέρος που ακόμα θυμάται με νοσταλγία και συγκίνηση. Ο πατέρας του, Ξένος Βρακάς, ήταν Γενικός Χειρουργός και Διευθυντής της Χειρουργικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκομείου Δράμας και ο θαυμασμός του γιού του ήταν ανυπέρβλητος.
Ο θαυμασμός αυτός για το έργο που πρόσφερε ο πατέρας του ως Χειρουργός στο Νοσοκομείο της Δράμας και η εκτίμηση, ο σεβασμός και η αγάπη που λάμβανε από τους ασθενείς του, ήταν αυτά που τον ενέπνευσαν να ακολουθήσει τα βήματά του με την ελπίδα ότι κάποια στιγμή θα μπορούσε κι εκείνος να του μοιάσει και να τον κάνει το ίδιο υπερήφανο.
Ο Γιώργος Βρακάς έχει πει σε συνέντευξή του πως θεωρεί ότι ο χώρος των μεταμοσχεύσεων είναι γοητευτικός για κάθε εκκολαπτόμενο χειρουργό, αλλά ότι δυστυχώς οι δυνατότητες εκπαίδευσης σε αυτόν τον τομέα στην Ελλάδα είναι λίγες.
Έχοντας τελειώσει την ειδικότητα της Γενικής Χειρουργικής στη χώρα μας, επεδίωξε να μετεκπαιδευτεί στις μεταμοσχεύσεις στην Αγγλία, μια χώρα που είχε εργαστεί στο ξεκίνημα της ιατρικής του καριέρας.
Έτσι, μετά από μια δύσκολη συνέντευξη στο Guy’s Hospital του Λονδίνου, κατάφερε να κερδίσει τη θέση του Senior Fellow στη μεταμόσχευση νεφρών και παγκρέατος. Από τότε, συνέχισε την εκπαίδευση του σε ολοένα και μεγαλύτερα τμήματα μεταμοσχεύσεων.
Τον Αύγουστο του 2013, του προτάθηκε η θέση του Διευθυντή στο Τμήμα Μεταμοσχεύσεων στο Νοσοκομείο Guy‛s Hospital του Λονδίνου, αλλά δεν την αποδέχτηκε, καθώς προτίμησε την πρόταση που του έγινε από το Κέντρο Μεταμοσχεύσεων της Οξφόρδης, προκειμένου να εργαστεί εκεί στην ομάδα Μεταμοσχεύσεων. Στη συνέχεια, εξειδικεύτηκε στις μεταμοσχεύσεις οργάνων και ιδιαίτερα νεφρών, παγκρέατος και λεπτού εντέρου.
Διακρίθηκε για το πλήθος των επιστημονικών εργασιών που συνέγραψε και δημοσίευσε σε διεθνούς κύρους επιστημονικά περιοδικά όταν προτάθηκε, τον Φεβρουάριο του 2014, για το βραβείο Mental Award. Το 2015, ανακηρύχθηκε από ψηφοφορία των φοιτητών της Ιατρικής ως ο καλύτερος εκπαιδευτής, στα πλαίσια διδασκαλίας προς τους φοιτητές της Ιατρικής.
Για τη διάκριση τού 2016 έχει πει «Για μένα το βραβείο αυτό αποτελεί επιβράβευση των αγώνων και θυσιών μου, γιατί εργάστηκα σκληρά για την απόκτησή του με κόστος να βρίσκομαι μακριά από τα αγαπημένα μου πρόσωπα και από την πατρίδα μου, αλλά και με θυσίες πολλές γιατί ο προσωπικός μου χρόνος είναι σχεδόν ανύπαρκτος. Είναι ευχάριστο, βέβαια, ότι μου προσδίδει κύρος και τη δυνατότητα να κάνω μια διεθνή καριέρα, όπως την ονειρευόμουν. Τα βραβεία γενικά αφενός αποτελούν επιβράβευση των κόπων μας και αφετέρου αποτελούν κίνητρο για να συνεχίσουμε τη σκληρή δουλειά».
Στην ερώτηση για το πώς είναι η ζωή ενός γιατρού στην Αγγλία, απάντησε πως «Οι θυσίες για την Ιατρική είναι πάρα πολλές, για τη Χειρουργική ακόμη περισσότερες και για τις Μεταμοσχεύσεις τα πράγματα ξεφεύγουν κατά πολύ. Δεν υπάρχει ελεύθερος χρόνος ποτέ. Δεν υπάρχουν Σαββατοκύριακα, δεν υπάρχουν ήρεμα βράδια ξεκούρασης στο σπίτι. Μπορεί να μου τηλεφωνήσουν οποιαδήποτε στιγμή, μέρα ή νύχτα, είτε εφημερεύω είτε όχι, λόγω του συγκεκριμένου είδους χειρουργικών επεμβάσεων που ειδικεύομαι, καθώς οι μεταμοσχεύσεις του λεπτού εντέρου είναι κάτι σπάνιο και δεν ασχολούνται πολλοί συνάδελφοι. Προφανώς η προσωπική ζωή τις πιο πολλές φορές μπαίνει σε δεύτερη μοίρα, διότι ο χρόνος εξαρτάται πάντοτε από τα δεδομένα στην εργασία, όπου μπορεί να σε χρειαστούν ανά πάσα στιγμή».
Έχει παραδεχτεί πως του λείπει η πατρίδα του και πιστεύει πως η επιστροφή είναι όνειρο όλων των Ελλήνων του εξωτερικού, ενώ προσπαθεί να επισκέπτεται τις ρίζες του τουλάχιστον κάθε δύο μήνες για να δει τα αγαπημένα του πρόσωπα.
Πολλοί υποστηρίζουν ότι το ΟΚ έχει ελληνική “προέλευση”. Ποια είναι όμως η αλήθεια;
Η αγγλική έκφραση okay ή ΟΚ/Ο.Κ. (σπανίως οκέι) σημαίνει, κατά κανόνα, «εντάξει» και αποτελεί χαρακτηριστικό αμερικανισμό, που χρησιμοποιείται συνήθως για να δηλώσει αποδοχή ή συμφωνία. Πολλές φορές χρησιμοποιείται απλώς ως συνομιλιακό εκφώνημα ή για να δηλώσει ότι η ποιότητα ενός αντικειμένου είναι ικανοποιητική. Χρησιμοποιείται πολύ συχνά στην αγγλική γλώσσα, αλλά έχει πλέον ενσωματωθεί σε διάφορες γλώσσες ως λεξικό δάνειο.
Η χρονική στιγμή κατά την οποία εμφανίστηκε η έκφραση προσδιορίστηκε από πρόσφατες έρευνες, αν και δεν είναι ακόμη δυνατόν να εκφραστεί κατηγορηματική γνώμη.
Με βάση τις πηγές το ακρωνύμιο O.K. πρωτοαπαντά στην εφημερίδα Morning Post (Βοστώνη) στο φύλλο τής 23ης Μαρτίου 1839, όπου εξηγείται ως o.k.: all correct «όλα εντάξει».
Τα κείμενα εκείνης της εποχής εμφανίζουν τάση να παρουσιάζονται κοινόλεκτες φράσεις με τη μορφή παρηλλαγμένων ακρωνυμίων. Επί παραδείγματι, η φράση all right συναντάται ως O.W. (περιπαικτική παραλλαγή: oll wright) και η φράση no go, συνήθης εκείνη την εποχή, απαντά ως K.G. (περιπαικτική παραλλαγή: know go). Σε αυτό το πλαίσιο ερμηνεύεται ο αμερικανισμός Ο.Κ.
Η παραπάνω εκδοχή υποστηρίζεται από τα στοιχεία τού δημοσιογραφικού λόγου τής εποχής, έχει δε ισχυρότερη βάση από άλλες προτάσεις. Ανεξάρτητα από την αρχική προέλευση, η διάδοση του O.K. οφείλει πολλά στον υποψήφιο πρόεδρο των Η.Π.Α. Martin van Buren, απώτερης ολλανδικής καταγωγής, τον οποίο οι υποστηρικτές του συνήθιζαν να αποκαλούν (το 1840) Old Kinderhook και ίδρυσαν λέσχη οπαδών του με την επωνυμία O.K. Club, ώστε να συμπέσει με την ήδη γνωστή φράση oll korrect.
Το σύνθημα της εκστρατείας του ήταν «Old Kinderhook is O. K.» και οι αφίσες απεικόνιζαν ένα πρόσωπο που έκανε την χειρονομία ΟΚ.
Σύμφωνα με άλλη θεωρία, ο 7ος πρόεδρος των ΗΠΑ Άντριου Τζάκσον χρησιμοποιούσε αυτή την κίνηση στο τέλος κάθε απόφασής του. Συχνά έγραφε «All correct» ή απλά την σύντμηση ΟΚ.
Έχουν γίνει επίσης προσπάθειες να αποδοθεί ελληνική καταγωγή στο Ο.Κ. και να ετυμολογηθεί από τη φράση όλα καλά. Συνιστούν όμως παρετυμολογία, δηλαδή εικασία που βασίζεται σε εξωτερικές ομοιότητες χωρίς αποδείξεις από τη γλωσσική ιστορία. To ίδιο ισχύει και για εκδοχές που αποδίδουν στη φράση λατινική, γαλλική, φινλανδική, σουηδική, ακόμη και ινδιάνικη αρχή.
To 2012 βρέθηκα στη Θεσσαλονίκη για να παρακολουθήσω το καθιερωμένο πλέον TedxΤhessaloniki.
Κάποια στιγμή βρέθηκε λοιπόν στη σκηνή ένας 27χρονος δάσκαλος από τη Δράμα που δίδασκε σε ένα τετραθέσιο δηµοτικό σχολείο στον Φουρφουρά, ένα χωριό στο ορεινό Ρέθυµνο της Κρήτης. Στο τέλος της ομιλίας του κατάφερε κάτι απίστευτο: όλη η αίθουσα είχε σηκωθεί όρθια και τον χειροκροτούσε.
Τι ήταν αυτό που μοιράστηκε με τον κόσμο που οδήγησε σε αυτή την έκρηξη ενθουσιασμού; Συχνά οι πιο απλές κινήσεις είναι αυτές που μιλάνε απευθείας στην καρδιά του κόσμου.
Ο νεαρός δάσκαλος που συνεπήρε το κοινό ονομάζεται Άγγελος Πατσιάς και τα τελευταία πέντε χρόνια, μαζί με μία ομάδα δασκάλων, αλλάζουν τα δεδομένα της διδασκαλίας όπως την ξέραμε.
Μόλις 25 χρονών όταν διορίστηκε, με δύο χρόνια επαγγελματικής εμπειρίας στην πλάτη του, ο Άγγελος βρέθηκε σε αυτό το μικρό σχολείο στον άγνωστο Φουρφουρά παρέα με δύο ακόμη νέα παιδιά, τον Γιάννη Μανωλακάκη και την Γιούλη Μποσδελεκίδου.
«Δεν υπήρχε κάποιος ιδιαίτερος σκοπός ή στόχος για το που θέλουμε να φτάσουμε, αλλά θέλαμε να φτιάξουμε ένα περιβάλλον που πρώτα απ’ όλα θα ικανοποιεί εμάς», λέει σήμερα.
Η τριάδα σήκωσε λοιπόν τα μανίκια και αργά, αλλά σταθερά άρχισε να αλλάζει το σύστημα … εκ των έσω. Έχοντας στο μυαλό τους τη φιλοσοφία του «βρες τον τρόπο να μαθαίνουν τα παιδιά χωρίς τα ίδια να το συνειδητοποιούν», έβαλαν στην άκρη τα εγχειρίδια των παλαιότερων και τόλμησαν να δημιουργήσουν ένα σχολείο αλλιώτικο.
Οι τάξεις άλλαξαν μορφή και διακόσμηση, ενώ τα παιδιά άρχισαν να μαθαίνουν την αυτοδιαχείριση μέσα από την κουζίνα, το θερμοκήπιο,τους βοτανόκηπους και το κοτέτσι. Έγιναν οι ρεπόρτερ του «Φουρφουράς TV», βγήκαν στη φύση με το «Δίκτυο των Ορέων», λασπώθηκαν, έμαθαν τη γη, συνεργάστηκαν. Και έτσι γεννήθηκε «το σχολείο της φύσης και των χρωμάτων», ένα άκρως ενδιαφέρον υβρίδιο που έχει ως στόχο πρώτα τη μάθηση και μετά τη γνώση.
Ο Άγγελος Πατσιάς, πέντε χρόνια μετά από εκείνη την πρώτη μέρα στο άγνωστο, μιλάει στη HuffPost Greece για το πώς τον σημάδεψε η καθαρότητα στα μάτια ενός μικρού μαθητή, για τον τρόπο που εξελίχθηκε η ιδέα για αυτό το αλλιώτικο σχολείο, για το – πάντα – επίκαιρο ζήτημα του bullying, αλλά και για τη σημασία του να «αλλάξεις τον τρόπο που ρωτάς.»
Πώς ήταν οι πρώτες μέρες στο σχολείο του Φουρφουρά;
Ο Γιάννης Μανωλακάκης ήταν από τον Φουρφουρά, είχε πάρει απόσπαση για να είναι εκεί, επομένως λειτούργησε ως ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στο σχολείο και στο χωριό. Το κοινό χαρακτηριστικό και των τριών μας ήταν ότι θέλαμε όλοι να προσφέρουμε με οποιοδήποτε τρόπο μπορούμε.
Το σχολείο δεν διέφερε από όλα τα άλλα σχολεία της επαρχίας, οι δάσκαλοι έμεναν σε αυτό για μικρό χρονικό διάστημα, όπως γίνεται συνήθως. Εμείς λοιπόν «φάγαμε» πολλά Σαββατοκύριακα και πολλές εργατοώρες στο σχολείο.
Το φτιάχναμε, το καθαρίζαμε, προσαρμόσαμε τις αίθουσες όπως θέλαμε. Επομένως, βλέποντας όλα αυτά οι χωριανοί αυτόματα νομίζω μας συμπάθησαν. Ακόμα και όταν υπήρξαν κάποια ερωτήματα, ήταν όλα πολύ καλοπροαίρετα και σε πολύ καλό κλίμα.
Πριν πας εκεί, είχες σκεφτεί ότι θα επιδιώξεις να κάνεις κάτι «διαφορετικό» ή αυτό βγήκε στην πορεία;
Πήγα χωρίς σκέψη, δεν ήξερα ακριβώς ποια κατάσταση θα συναντήσω, γνώριζα μόνο ότι οι άνθρωποι είναι πολύ καλοί από άλλους συναδέλφους που είχαν πάει εκεί παλαιότερα.
Δεν υπήρχε κάποιος σκοπός, υπήρχε απλά όρεξη, γιατί ήμασταν όλοι νέοι στο επάγγελμα. Υπήρχε αρκετή ενέργεια, αλλά και άγχος, επειδή ήμασταν τρεις νέοι σε ένα σχολείο.
Πώς άρχισε λοιπόν να παίρνει μορφή το σχολείο της «φύσης και των χρωμάτων;»
Αυτό έγινε πολύ σταδιακά. Η πρώτη χρονιά ήταν πολύ μεταβατική, κάναμε το Φουρφουράς TV, όπου τα πιτσιρίκια έκαναν εκπομπές στο Ίντερνετ, γινόταν στην ουσία ρεπόρτερ για πράγματα που τα ενδιέφεραν.
Αυτό ήταν το πρώτο βήμα για την εξωστρέφεια του σχολείου. Η ανάγκη μας να διαφοροποιήσουμε λίγο το μάθημα ήρθε πολύ σταδιακά και έγινε με προσεκτικά βήματα. Την πρώτη χρονιά, η δική μου τάξη ήταν αρκετά παραδοσιακά δομημένη. Το TedxThessaloniki ήρθε την άνοιξη της δεύτερης χρονιάς.
Το όνομα «το σχολείο της φύσης και των χρωμάτων» το βάλαμε συμβολικά, κάτι το οποίο είχε όμως και μεγάλη δύναμη, καθώς το σχολείο έγινε κάτι ζωντανό, απέκτησε ταυτότητα. Ήταν κάτι που οι εκπαιδευτικοί που ήμασταν εκεί θέλαμε να στηρίξουμε. Οπότε, σιγά σιγά, οι διδασκαλίες άλλαξαν προς αυτή την κατεύθυνση. Και από τότε συνεχίζουμε να προσπαθούμε να κάνουμε το κέφι μας.!
Τι είναι αυτό που χαρακτηρίζει το σχολείο σας;
Μετά από τόσα χρόνια, έχουμε κάνει στροφή σε ένα πιο ανθρώπινο σχολείο που στοχεύει πρώτα στη μάθηση και μετά στη γνώση, που σέβεται την άποψη του μαθητή και τον χαρακτήρα του.
Του διδάσκει πάνω απ’ όλα πώς να μάθει τον εαυτό του και από εκεί και πέρα να μπορεί να αποφασίζει για αυτόν. Με βάση με αυτά τα πράγματα αναπτύσσονται και όλες αυτές οι δραστηριότητες, με τις περισσότερες από αυτές να είναι όντως κάτι καινούριο.
Ποιες είναι περισσότερα αναλυτικά κάποιες από τις δραστηριότητες που ενσωματώθηκαν στη διδασκαλία σας;
Με το Φουρφουράς TV άρχισαν όλα, με το οποίο στην ουσία κάναμε μάθημα χωρίς κανείς να αντιλαμβάνεται ότι κάνουμε μάθημα. Αυτό ήταν το πρώτο «καμπανάκι» με το οποίο είδαμε ότι η διαδικασία της μάθησης μπορεί να γίνει με πολύ ωραίους τρόπους.
Στη συνέχεια, κάναμε το σχολικό δίκτυο των Ορέων, των βουνών δηλαδή, στο οποίο μαζευτήκαμε πολλά ορεινά σχολεία και προσπαθήσαμε να στηρίξουμε, να τιμήσουμε και να αναβαθμίσουμε – αν θα μπορούσε κανείς να χρησιμοποιήσει αυτή τη λέξη – την παράδοση και την τοπική ιστορία.
Αυτό αργότερα «μεταλλάχθηκε» και σε ένα Μουσείο Προφορικής Ιστορίας από παιδιά, για να διασωθεί η προφορική παράδοση, να μάθουν τα παιδιά τις τέχνες των παππούδων τους και να τα πάνε όλα αυτά ένα βήμα παραπέρα, προτείνοντας και πράγματα. Γνώρισαν πολύ ενδιαφέροντες ανθρώπους μέσα από αυτό.
Είμαστε πολύ χαρούμενοι επειδή πλέον αυτό το σχολικό δίκτυο το έχει αναλάβει ένα άλλο σχολείο από το Ρέθυμνο και προχωράει πάρα πολύ καλά. Στη συνέχεια είχαμε και άλλα πολλά, το κοτέτσι, τον κήπο, τον μετεωρολογικό σταθμό, την κουζίνα. Είχε ένα ενδιαφέρον πώς διαχειρίζονται τα παιδιά όλα αυτά, το πώς ένιωθαν ελεύθερα να ανακαλύψουν τις κλίσεις τους. Κάθε φορά που κάναμε ένα δειλό βήμα μπροστά, βλέπαμε την ανταπόκριση τους.
Είχε ενδιαφέρον να βλέπουμε τα παιδιά να λερώνονται με τις λάσπες, να δημιουργούν με χώματα, το μάθημα έξω στη φύση είναι ο καλύτερος δάσκαλος που μπορούν να έχουν. Διδάσκεις στα παιδιά τη συνύπαρξη, την υπομονή, την επιμονή και σίγουρα … όλα τα παιδιά θέλουν να είναι λερωμένα!
Και με τη μικρή κοινωνία ποια είναι η σχέση σας;
Δεν νομίζω ότι θα υπερβάλλω αυτή τη στιγμή αν πω ότι είμαστε μια οικογένεια, κάπως έτσι το νιώθουμε όλοι. Έχουμε την άνεση να νιώθουμε έτσι ο ένας για τον άλλο.
Αυτό σημαίνει πως ό,τι θέμα προκύψει, είμαστε εκεί για να το λύσουμε για να το στηρίξουμε, να το φροντίσουμε, ώστε να καθησυχάσουμε κάποια πράγματα, να τους ενημερώσουμε. Σίγουρα, υπήρξαν ερωτήματα για κάποιες μεθοδολογίες, ακόμα και για το Φουρφουράς TV που τα παιδιά έβγαιναν στο Ίντερνετ.
Το παν είναι να έχεις την εμπιστοσύνη των γονιών και των παιδιών και να τους πεις ότι δουλεύουμε για το ίδιο πράγμα. Ότι αγαπάμε όλοι τα παιδιά πάρα πολύ, επομένως είμαστε προσανατολισμένοι σε αυτό. Νομίζω ότι ουσιαστικά μεγαλώνουμε μαζί και πάντα είμαστε κοντά.
Τι θεωρείς ότι είναι το πιο απλό, αλλά και το πιο ουσιαστικό που μπορεί να κάνει κάποιος δάσκαλος μέσα στην τάξη;
Αυτό που λέμε όλοι μας, και στο σχολείο, είναι: «Δεν έχεις παρά να αλλάξεις τον τρόπο που ρωτάς.» Δεν χρειάζεται να κάνεις οφθαλμοφανή υπερπράγματα τα οποία θα έχουν ένα αντίκτυπο, αρκεί να αρχίσεις να αλλάζεις τον τρόπο που θέτεις τα ερωτήματα. Για παράδειγμα, μία ερώτηση που θα μπορούσες να κάνεις είναι: «Πότε ο Ιμπραήμ αποβιβάστηκε στην Πελοπόννησο;», Αυτός είναι ο τρόπος του παλιού εκπαιδευτικού συστήματος.
Η ίδια ερώτηση θα μπορούσε να τεθεί ως εξής: «Πώς πιστεύετε ότι θα ένιωθαν οι κάτοικοι ενός χωριού, βλέποντας τον στόλο του Ιμπραήμ να έρχεται;» Να αρχίσεις δηλαδή να κάνεις τις ερωτήσεις σου όλο και πιο ανθρώπινες, να επικαλείσαι το συναίσθημα, να βλέπεις τα παιδιά ως ολότητα. Να προσπαθείς να εκπαιδεύσεις και τον συναισθηματικό τους κόσμο και το μυαλό τους, αλλά και το σώμα τους.
Έχουν έρθει άλλα σχολεία σε επαφή μαζί σας για να «ζητήσουν τα φώτα σας;»
Ναι, έχει γίνει αυτό και για μας είναι ιδιαίτερη τιμή, δεν το περιμέναμε. Είμαστε σε επικοινωνία με αρκετούς ανθρώπους, και αυτοί μας ρωτάνε, αλλά και εμείς αυτούς. Έχουμε γνωρίσει πολλά σημαντικά άτομα, με την ουσία της έννοιας, τα οποία έχουν μοιραστεί μαζί μας κομμάτια από τη γνώση και την ιστορία τους και μας έχουν βοηθήσει να προχωρήσουμε. Αυτό είναι μεγάλο κέρδος για μας.
Τι θα έλεγες ότι έχετε πετύχει οι δάσκαλοι ως ομάδα στο σχολείο του Φουρφουρά;
Ίσως το πραγματικό αντίκτυπο να το δούμε όταν τα παιδιά αυτά μεγαλώσουν και γίνουν κάτοικοι του χωριού τους. Θεωρώ όμως ότι στο κομμάτι που ήταν δυνατό, επειδή δεν μπορείς ποτέ να κάνεις θαύματα, βγάλαμε μέσα από τα παιδιά έναν «περίεργο» εαυτό. Ένα χαμόγελο αγάπης και περιέργειας και νομίζω αυτό είναι το πιο σημαντικό που πετύχαμε.
Με αφορμή την υπόθεση του Βαγγέλη Γιακουμάκη, αλλά και ακριβώς επειδή είσαι δάσκαλος, δεν γίνεται να μην αναφερθώ και στο φαινόμενο του bullying.
Το bullying πιστεύω ότι πάντα υπήρχε, από τα μαθητικά μας χρόνια γινόταν όλα αυτά, απλά τώρα βρέθηκε η ονομασία του. Δεν είναι ένα σύγχρονο φαινόμενο, το θέμα είναι τι το προκαλεί. Για μένα, η οικογένεια έχει τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο.
Για κάθε παιδί που ασκεί τραμπουκισμό, η οικογένεια που βρίσκεται από πίσω του είναι υπεύθυνη σε έναν τεράστιο βαθμό. Προφανώς είναι ένα παιδί που δεν έχει ακουστεί ποτέ, ίσως να είναι κακοποιημένο σωματικά και λεκτικά. Έχοντας λοιπόν μια ηγετική προσωπικότητα, προσπαθεί να ακουστεί, ασκώντας βία. Σε αυτά τα παιδιά η κοινωνία πρέπει να ζητήσει «συγγνώμη.»
Πώς το αντιμετωπίζετε λοιπόν εσείς εκεί στο σχολείο;
Δεν έχουμε ακραία παραδείγματα bullying, αλλά στα συμβούλια του σχολείου έχουμε λύσει πάρα πολλές τέτοιες προβληματικές καταστάσεις. Για τα παιδιά που είναι επιρρεπή στο να τραμπουκίσουν, γιατί έτσι ίσως έχουν μεγαλώσει και έτσι έχουν μάθει, το καλύτερο που έχεις να κάνεις είναι να τους βρεις μια εναλλακτική και πιο δημιουργική διέξοδο για την ενέργειά τους. Είναι φυσικά πολύ λεπτές οι ισορροπίες.
Όταν προκύπτουν λοιπόν τέτοια ζητήματα, οι δάσκαλοι του σχολείου γνωρίζουν και πώς να μιλήσουν στο παιδί για να το επιβάλλουν στη θέση του, χωρίς όμως να τον απομακρύνουν. Την ώρα που του επισημαίνουν το λάθος, του δίνουν και το χέρι για να το πουν «έλα και προχώρησε μαζί μας.»
Πρέπει ουσιαστικά να του δείξουν ότι δεν είναι μόνο του. Παράλληλα ωστόσο, πρέπει να γιατρεύεται και η οικογένεια. Αν την αφήσεις να μείνει η ίδια, χωρίς να την εκπαιδεύσεις σε κάτι διαφορετικό, τότε και το παιδί θα γυρίσει πίσω στα ίδια. Χρειάζεται λοιπόν παράλληλη διαπαιδαγώγηση και της οικογένειας και του παιδιού.
Τι είναι αυτό που θα ήθελες να ζητήσεις από το Υπουργείο Παιδείας;
Υπάρχουν σίγουρα τεράστια προβλήματα, όπως για παράδειγμα η τεράστια ύλη που σε περιορίζει από το να γίνεις πιο δημιουργικός. Πάνω απ’ όλα νομίζω όμως ότι με κάποιο τρόπο πρέπει να ακουστούν όλοι αυτοί που είναι μέσα στην τάξη.
Ο δάσκαλος μπορεί να βοηθήσει το Υπουργείο Παιδείας και εγώ θα ήθελα να δω μια τέτοια στροφή προς τον δάσκαλο. Ίσως αυτό να ακούγεται ουτοπικό και να να είναι πρακτικά ανεφάρμοστο, αλλά εγώ θα ήθελα να το δω να γίνεται. Το ίδιο ισχύει και με τους μαθητές, ειδικά στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο μιλάμε πλέον για διαμορφωμένες προσωπικότητες που έχουν πολλά πράγματα να προτείνουν.
Ποιο είναι το μέλλον στο σχολείο του Φουρφουρά;
Στόχος μας είναι να τελειοποιήσουμε αυτή τη διαφοροποιημένη διδασκαλία που αρχίσαμε, να μην αντιλαμβάνεται κανείς ποιοι είναι οι καλοί και οι κακοί μαθητές, όπως παραδοσιακά γινόταν ανάλογα με το ποιοι «έλεγαν καλά το μάθημα» ή έγραφαν καλά στα διαγωνίσματα, αλλά κάθε μαθητής να έχει τη δυνατότητα να γίνει καλός, να έχει ίσες ευκαιρίες να φτάσει εκεί που μπορεί να φτάσει.
Τώρα προέκυψε και μία πολύ ωραία συνεργασία με κάποιους έλληνες επιστήμονες από το CERN, οποίοι θα αναθέτουν στα «Φουρφουράκια» αποστολές που διαρκούν μια εβδομάδα ή δύο. Τα πιτσιρίκια ουσιαστικά θα έχουν τους καλύτερους ερευνητές να τους διδάσκουν.
Και για να σε πάω πίσω, όταν άρχισαν όλα… Όταν πήγες στον Φουρφουρά, ήσουν μόλις 25 χρονών, με μικρή επαγγελματική εμπειρία. Τι είναι εκείνο που σε «σημάδεψε» εκείνες τις πρώτες μέρες;
Εμένα μου έχει μείνει χαραγμένος στη μνήμη μου ο 10χρονος Γιάννης Διαμαντάκης, ο πρώτος μαθητής που συνάντησα στον Φουρφουρά. Καθόμουν στο πλατύσκαλο του σχολείου και ο Γιάννης ήρθε εκεί.
Είναι κάτι που δεν είναι εύκολο να το περιγράψω με λόγια. Ήρθε πραγματικά άφοβος απέναντί μου, με διάθεση να γνωριστούμε, είχε κάτι το γνήσιο, το καθαρό. Με κοίταξε, συστήθηκε φωναχτά, όπως φωναχτά μιλάνε και σχεδόν όλοι οι Κρητικοί, χωρίς να ντρέπεται. Εγώ του έκανα κλασικές ερωτήσεις, γιατί δεν ήξερα και τι να πω, και αυτός μου απάντησε για τα ενδιαφεροντά του.
Ο Γιάννης, το παιδί αυτό που γνώρισα πρώτο πριν από πέντε χρόνια, ήταν για μένα και η πρώτη θετική εντύπωση απέναντι σε αυτό που θα συναντούσα. Αυτή η καθαρότητα, η γνησιότητα, μου άρεσε πάρα πολύ, και είναι κάτι που χαρακτηρίζει τους περισσότερους ανθρώπους που έχουμε γνωρίσει στο χωριό.
Χριστούγεννα είναι ταυτισμένα με δύο από τα πιο παραδοσιακά εδέσματα της ελληνικής ζαχαροπλαστικής. Ποια είναι η ιστορία πίσω από τα πιο διάσημα γλυκά των γιορτών.
ταν κάποιος αναφέρει τη λέξη Χριστούγεννα ή Πρωτοχρονιά και πρέπει να τη συνδυάσει με κάτι γλυκό δύο λέξεις έρχονται πρώτες και χωρίς “αντίπαλο” στο μυαλό. Χιονάτοι και αφράτοι κουραμπιέδες και καρυδάτα μελομακάρονα. Ποια όμως είναι η ιστορία πίσω από τα δυο πιο παραδοσιακά γλυκά των γιορτών; Ταξιδεύουμε στην Ανατολή, κάνουμε μια στάση από τις κουζίνες ζαχαροπλαστικής της Ευρώπης και ψάχνουμε την ταυτότητα των γλυκισμάτων στα έθιμα των νεκρώσιμων τελετών στην αρχαία και μεσαιωνική Ελλάδα.
Οι συναρπαστικές ιστορίες του κουραμπιέ και του μελομακάρουνου…
Ο ανατολίτικος κουραμπιές
Γλύκισμα που υπάγεται στην κατηγορία του μπισκότου και παρασκευάζεται από αλεύρι, βούτυρο, αμύγδαλα κατά περίπτωση και είναι πασπαλισμένο με άχνη ζάχαρης. Είναι ένα από τα γλυκά που χαρακτηρίζουν την εορταστική περίοδο των Χριστουγέννων στην Ελλάδα, ενώ σε πολλές περιοχές της χώρας προσφέρεται στους προσκεκλημένους αμέσως μετά τη βάπτιση ενός παιδιού.
Ο κουραμπιές έλκει την καταγωγή του από την Περσία, όπου πρωτοεμφανίστηκε τον 7ο αιώνα, όταν η ζάχαρη διαδόθηκε στην περιοχή. Την πατρότητα του κουραμπιέ διεκδικεί και ο Λίβανος. Το γλύκισμα είναι διαδεδομένο στην Ελλάδα, την Τουρκία και τις Βαλκανικές χώρες. Ένα είδος κουραμπιέ με την ονομασία Πολβορόν (Polvorón) είναι διαδεδομένο στις ισπανόφωνες χώρες και το νότιο Τέξας.
Η λέξη «κουραμπιές» προέρχεται από την αλβανική kurabie ή gurabie (τουρκικά kurabiye και αραβικά qurabiya). Στην καθομιλουμένη «κουραμπιέ» αποκαλούμε τον νωθρό, τον μαλθακό ή τον ανόητο άνθρωπο. Στη στρατιωτική αργκό, «κουραμπιές» είναι ο απόλεμος στρατιώτης, αυτό που δεν μετέχει σε επιχειρήσεις, αλλά είναι αποσπασμένος σε γραφείο.
Στην ουσία το γλυκό αυτό είναι ένα δάνειο της Ανατολής από τις κουζίνες ζαχαροπλαστικής της Δύσης. Η τεχνική του μπισκότου, η ίδια ακριβώς που χρησιμοποιείται για τον κουραμπιέ αποτελεί ένα είδος μπισκότων που στα αγγλικά αποκαλούμε shortbread. Ποια όμως γλυκά κατατάσσονται σε αυτή την κατηγορία; Πρόκειται για μια τεχνική στην οποία τα βασικά συστατικά απαντούν στην παρακάτω εξίσωση. Ένα μέρος ζάχαρη, δύο μέρη βούτυρο και τρία μέρη αλεύρι. Η ανατολίτικη καταγωγή του κουραμπιέ βέβαια ζητά αιγοπρόβειο βούτυρο και αμύγδαλα κάτι που τα κάνουν ιδιαίτερα ξεχωριστά σε σχέση με τα ευρωπαϊκά μπισκοτάκια του είδους.
Η πιθανότερη εκδοχή της “άφιξης” του κουραμπιέ στην Ελλάδα, όπως και πολλών άλλων συνταγών είναι να έφτασαν στη χώρα με τις αποσκευές των προσφύγων από τη Μικρά Ασία και πιο συγκεκριμένα από τη Σμύρνη. Παρόλα αυτά το έθιμο του κουραμπιέ, πασπαλισμένου με ζάχαρη άχνη έγινε ιδιαίτερα δημοφιλές σε πολλές περιοχές της Ελλάδας και όχι απαραίτητα μόνο κατά τη διάρκεια των γιορτών των Χριστουγέννων. Τα περισσότερα χωριά της Αιτωλοακαρνανίας συνηθίζουν να ετοιμάζουν κουραμπιέδες σε κάθε “χαρά” στο σπίτι, όπως γάμο ή βάφτιση με το λευκό των γλυκισμάτων να συμβολίζει τη γιορτή και την ευχή για ευδαιμονία.
Η food blogger Funky Cook σημειώνει σχετικά με τους κουραμπιέδες: “Μπορεί βέβαια τους κουραμπιέδες να τους έχεις συνδέσει με την γιορτή των Χριστουγέννων, αλλά αν εξετάσουμε καλύτερα το πράγμα, οι κουραμπιέδες στην παράδοση και την λαογραφία μας είναι το απόλυτο γιορτινό γλύκισμα, που ψήνεται και σερβίρεται όλο τον χρόνο και όχι μόνο τα Χριστούγεννα, για παράδειγμα ο γαμήλιος κουραμπιές ή της βάφτισης αλλά και ο Πασχαλινός κουραμπιές, ειδικά στα νησιά οι κουραμπιέδες αποτελούν ένα γλύκισμα, με αρκετές παραλλαγές, παντός καιρού μαζί με τις αγαπημένες δίπλες!”
Οι κουραμπιέδες στην παράδοση και την λαογραφία μας είναι το απόλυτο γιορτινό γλύκισμα, που ψήνεται και σερβίρεται όλο τον χρόνο και όχι μόνο τα Χριστούγεννα, για παράδειγμα ο γαμήλιος κουραμπιές ή της βάφτισης αλλά και ο Πασχαλινός κουραμπιές
Τα μυστικά του καλού κουραμπιέ
Αναζητήσαμε τα μυστικά της συνταγής στο έμπειρο χέρι της Funky Cook που αναφέρει: “Διαβάζουμε συχνά για μυστικά σε μια συνταγή, πόσο μάλλον για την συνταγή για κουραμπιέδες!
– Οι κουραμπιέδες χρειάζονται καλό βούτυρο χωρίς δεύτερη σκέψη, πρόβειο ή αγελαδινό ή ακόμη και μια μίξη των δύο, παλαιότερα η γλίνα ήταν το βασικό συστατικό τους, χτύπημα καλό με την ζάχαρη, απαραίτητο!
– Το πρόβειο βούτυρο δίνει μια τραγανή υφή και αφράτη ενώ το αγελαδινό τύπου Κερκύρας πιο «μαλακή» σαν μπισκότο.
– Χρειάζονται ένα σωστά καβουρντισμένο αμύγδαλο, που το καλύτερο είναι να μπει ολόκληρο αλλιώς πολύ χοντροκομμένο.
– Το μπράντυ ή το Μεταξά, προσωπικά, το θεωρώ βασικό συστατικό μαζί με το μοσχοκάρυδο και το μαλακό αλεύρι.
Ο… πρόδρομος των φινετσάτων μακαρόν;
Όσες φορές και αν φέραμε στο μυαλό μας την εικόνα μελωμένων σπαγγέτι, η πραγματικότητα για την ιταλική καταγωγή του μελομακάρονου θα πρέπει να παραμείνει στη σφαίρα της φαντασίας. Για την ακρίβεια η καταγωγή των λέξεων μοιάζει να είναι εντελώς αντίστροφη. Φαίνεται λοιπόν πως τα ιταλικά μακαρόνια πρέπει να αναζητήσουν το όνομά τους σε ελληνικές ρίζες και εκ διαμέτρου αντίθετα συναισθήματα από εκείνα που προκαλεί σήμερα η λέξη μακαρόνι ή μελομακάρονο στους λιχούδηδες. Φαίνεται λοιπόν πως η λέξη προέρχεται από την ελληνική ” μακαρωνία“, ένα πιάτο που σέρβιραν κατά τη μεσαιωνική περίοδο στο νεκρώσιμο δείπνο.
Η μακαρωνία με τη σειρά της έρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη “ μακαρία”, που δεν ήταν άλλο από την ψυχόπιτα, δηλαδή, ένα κομμάτι άρτου, στο σχήμα του μελομακάρονου, το οποίο το προσέφεραν μετά την κηδεία. Στους νεότερους χρόνους ένα γλύκισμα που έμοιαζε με τη μακαρία βουτήχτηκε στο μέλι και γι αυτό ονομάστηκε μελομακάρονο. Οι Ιταλοί, έθνος με παράλληλο πολιτισμό, διατήρησαν τη λέξη μακαρωνία στη λέξη maccarone (: μακαρόνι). Οι Έλληνες συνέχισαν, τουλάχιστον, για τρεις χιλιάδες χρόνια να χρησιμοποιούν λέξεις, όπως: μακάρι, μακάριος, μακαρίτης, μακαριστός και τελευταία, μακαρονάς, μακαρονάδα και άλλα. Αξίζει να σημειωθεί ότι από το 1500 μ.Χ γίνεται γνωστό στη Γαλλία και αργότερα στην Αγγλία ένα αμυγδαλωτό μπισκότο, κάτι σαν το δικό μας “εργολάβο”, με το όνομα “ macaroon” ή μακαρόν.
Κι επειδή αυτά τα γλυκά είναι πάντα επιτυχημένα αν η συνταγή προέρχεται από κάποια παλιά, παινεμένη νοικοκυρά, ζητήσαμε από την food blogger Wonderfoodland να μας δώσει τα μυστικά για τα μελομακάρονα της δικής της μαμάς. “Μελομακάρονα της μανούλας μου, με συνταγή γραμμένη σε χιλιοκιτρινισμένο χαρτί τετραδίου με τους σχετικούς μαγειρικούς λεκέδες, και που τα φτιάχνω για πρώτη φορά. Ωραία βγήκαν, με έντονη την κανέλλα, το πορτοκάλι και το κονιάκ αλλά όταν τα φτιάχνει η μανούλα, όπως και να το κάνουμε, είναι πάντα τα καλύτερα!”.
Χριστούγεννα είναι ταυτισμένα με δύο από τα πιο παραδοσιακά εδέσματα της ελληνικής ζαχαροπλαστικής. Ποια είναι η ιστορία πίσω από τα πιο διάσημα γλυκά των γιορτών.
ταν κάποιος αναφέρει τη λέξη Χριστούγεννα ή Πρωτοχρονιά και πρέπει να τη συνδυάσει με κάτι γλυκό δύο λέξεις έρχονται πρώτες και χωρίς “αντίπαλο” στο μυαλό. Χιονάτοι και αφράτοι κουραμπιέδες και καρυδάτα μελομακάρονα. Ποια όμως είναι η ιστορία πίσω από τα δυο πιο παραδοσιακά γλυκά των γιορτών; Ταξιδεύουμε στην Ανατολή, κάνουμε μια στάση από τις κουζίνες ζαχαροπλαστικής της Ευρώπης και ψάχνουμε την ταυτότητα των γλυκισμάτων στα έθιμα των νεκρώσιμων τελετών στην αρχαία και μεσαιωνική Ελλάδα.
Οι συναρπαστικές ιστορίες του κουραμπιέ και του μελομακάρουνου…
Ο ανατολίτικος κουραμπιές
Γλύκισμα που υπάγεται στην κατηγορία του μπισκότου και παρασκευάζεται από αλεύρι, βούτυρο, αμύγδαλα κατά περίπτωση και είναι πασπαλισμένο με άχνη ζάχαρης. Είναι ένα από τα γλυκά που χαρακτηρίζουν την εορταστική περίοδο των Χριστουγέννων στην Ελλάδα, ενώ σε πολλές περιοχές της χώρας προσφέρεται στους προσκεκλημένους αμέσως μετά τη βάπτιση ενός παιδιού.
Ο κουραμπιές έλκει την καταγωγή του από την Περσία, όπου πρωτοεμφανίστηκε τον 7ο αιώνα, όταν η ζάχαρη διαδόθηκε στην περιοχή. Την πατρότητα του κουραμπιέ διεκδικεί και ο Λίβανος. Το γλύκισμα είναι διαδεδομένο στην Ελλάδα, την Τουρκία και τις Βαλκανικές χώρες. Ένα είδος κουραμπιέ με την ονομασία Πολβορόν (Polvorón) είναι διαδεδομένο στις ισπανόφωνες χώρες και το νότιο Τέξας.
Η λέξη «κουραμπιές» προέρχεται από την αλβανική kurabie ή gurabie (τουρκικά kurabiye και αραβικά qurabiya). Στην καθομιλουμένη «κουραμπιέ» αποκαλούμε τον νωθρό, τον μαλθακό ή τον ανόητο άνθρωπο. Στη στρατιωτική αργκό, «κουραμπιές» είναι ο απόλεμος στρατιώτης, αυτό που δεν μετέχει σε επιχειρήσεις, αλλά είναι αποσπασμένος σε γραφείο.
Στην ουσία το γλυκό αυτό είναι ένα δάνειο της Ανατολής από τις κουζίνες ζαχαροπλαστικής της Δύσης. Η τεχνική του μπισκότου, η ίδια ακριβώς που χρησιμοποιείται για τον κουραμπιέ αποτελεί ένα είδος μπισκότων που στα αγγλικά αποκαλούμε shortbread. Ποια όμως γλυκά κατατάσσονται σε αυτή την κατηγορία; Πρόκειται για μια τεχνική στην οποία τα βασικά συστατικά απαντούν στην παρακάτω εξίσωση. Ένα μέρος ζάχαρη, δύο μέρη βούτυρο και τρία μέρη αλεύρι. Η ανατολίτικη καταγωγή του κουραμπιέ βέβαια ζητά αιγοπρόβειο βούτυρο και αμύγδαλα κάτι που τα κάνουν ιδιαίτερα ξεχωριστά σε σχέση με τα ευρωπαϊκά μπισκοτάκια του είδους.
Η πιθανότερη εκδοχή της “άφιξης” του κουραμπιέ στην Ελλάδα, όπως και πολλών άλλων συνταγών είναι να έφτασαν στη χώρα με τις αποσκευές των προσφύγων από τη Μικρά Ασία και πιο συγκεκριμένα από τη Σμύρνη. Παρόλα αυτά το έθιμο του κουραμπιέ, πασπαλισμένου με ζάχαρη άχνη έγινε ιδιαίτερα δημοφιλές σε πολλές περιοχές της Ελλάδας και όχι απαραίτητα μόνο κατά τη διάρκεια των γιορτών των Χριστουγέννων. Τα περισσότερα χωριά της Αιτωλοακαρνανίας συνηθίζουν να ετοιμάζουν κουραμπιέδες σε κάθε “χαρά” στο σπίτι, όπως γάμο ή βάφτιση με το λευκό των γλυκισμάτων να συμβολίζει τη γιορτή και την ευχή για ευδαιμονία.
Η food blogger Funky Cook σημειώνει σχετικά με τους κουραμπιέδες: “Μπορεί βέβαια τους κουραμπιέδες να τους έχεις συνδέσει με την γιορτή των Χριστουγέννων, αλλά αν εξετάσουμε καλύτερα το πράγμα, οι κουραμπιέδες στην παράδοση και την λαογραφία μας είναι το απόλυτο γιορτινό γλύκισμα, που ψήνεται και σερβίρεται όλο τον χρόνο και όχι μόνο τα Χριστούγεννα, για παράδειγμα ο γαμήλιος κουραμπιές ή της βάφτισης αλλά και ο Πασχαλινός κουραμπιές, ειδικά στα νησιά οι κουραμπιέδες αποτελούν ένα γλύκισμα, με αρκετές παραλλαγές, παντός καιρού μαζί με τις αγαπημένες δίπλες!”
Οι κουραμπιέδες στην παράδοση και την λαογραφία μας είναι το απόλυτο γιορτινό γλύκισμα, που ψήνεται και σερβίρεται όλο τον χρόνο και όχι μόνο τα Χριστούγεννα, για παράδειγμα ο γαμήλιος κουραμπιές ή της βάφτισης αλλά και ο Πασχαλινός κουραμπιές
Τα μυστικά του καλού κουραμπιέ
Αναζητήσαμε τα μυστικά της συνταγής στο έμπειρο χέρι της Funky Cook που αναφέρει: “Διαβάζουμε συχνά για μυστικά σε μια συνταγή, πόσο μάλλον για την συνταγή για κουραμπιέδες!
– Οι κουραμπιέδες χρειάζονται καλό βούτυρο χωρίς δεύτερη σκέψη, πρόβειο ή αγελαδινό ή ακόμη και μια μίξη των δύο, παλαιότερα η γλίνα ήταν το βασικό συστατικό τους, χτύπημα καλό με την ζάχαρη, απαραίτητο!
– Το πρόβειο βούτυρο δίνει μια τραγανή υφή και αφράτη ενώ το αγελαδινό τύπου Κερκύρας πιο «μαλακή» σαν μπισκότο.
– Χρειάζονται ένα σωστά καβουρντισμένο αμύγδαλο, που το καλύτερο είναι να μπει ολόκληρο αλλιώς πολύ χοντροκομμένο.
– Το μπράντυ ή το Μεταξά, προσωπικά, το θεωρώ βασικό συστατικό μαζί με το μοσχοκάρυδο και το μαλακό αλεύρι.
Ο… πρόδρομος των φινετσάτων μακαρόν;
Όσες φορές και αν φέραμε στο μυαλό μας την εικόνα μελωμένων σπαγγέτι, η πραγματικότητα για την ιταλική καταγωγή του μελομακάρονου θα πρέπει να παραμείνει στη σφαίρα της φαντασίας. Για την ακρίβεια η καταγωγή των λέξεων μοιάζει να είναι εντελώς αντίστροφη. Φαίνεται λοιπόν πως τα ιταλικά μακαρόνια πρέπει να αναζητήσουν το όνομά τους σε ελληνικές ρίζες και εκ διαμέτρου αντίθετα συναισθήματα από εκείνα που προκαλεί σήμερα η λέξη μακαρόνι ή μελομακάρονο στους λιχούδηδες. Φαίνεται λοιπόν πως η λέξη προέρχεται από την ελληνική ” μακαρωνία“, ένα πιάτο που σέρβιραν κατά τη μεσαιωνική περίοδο στο νεκρώσιμο δείπνο.
Η μακαρωνία με τη σειρά της έρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη “ μακαρία”, που δεν ήταν άλλο από την ψυχόπιτα, δηλαδή, ένα κομμάτι άρτου, στο σχήμα του μελομακάρονου, το οποίο το προσέφεραν μετά την κηδεία. Στους νεότερους χρόνους ένα γλύκισμα που έμοιαζε με τη μακαρία βουτήχτηκε στο μέλι και γι αυτό ονομάστηκε μελομακάρονο. Οι Ιταλοί, έθνος με παράλληλο πολιτισμό, διατήρησαν τη λέξη μακαρωνία στη λέξη maccarone (: μακαρόνι). Οι Έλληνες συνέχισαν, τουλάχιστον, για τρεις χιλιάδες χρόνια να χρησιμοποιούν λέξεις, όπως: μακάρι, μακάριος, μακαρίτης, μακαριστός και τελευταία, μακαρονάς, μακαρονάδα και άλλα. Αξίζει να σημειωθεί ότι από το 1500 μ.Χ γίνεται γνωστό στη Γαλλία και αργότερα στην Αγγλία ένα αμυγδαλωτό μπισκότο, κάτι σαν το δικό μας “εργολάβο”, με το όνομα “ macaroon” ή μακαρόν.
Κι επειδή αυτά τα γλυκά είναι πάντα επιτυχημένα αν η συνταγή προέρχεται από κάποια παλιά, παινεμένη νοικοκυρά, ζητήσαμε από την food blogger Wonderfoodland να μας δώσει τα μυστικά για τα μελομακάρονα της δικής της μαμάς. “Μελομακάρονα της μανούλας μου, με συνταγή γραμμένη σε χιλιοκιτρινισμένο χαρτί τετραδίου με τους σχετικούς μαγειρικούς λεκέδες, και που τα φτιάχνω για πρώτη φορά. Ωραία βγήκαν, με έντονη την κανέλλα, το πορτοκάλι και το κονιάκ αλλά όταν τα φτιάχνει η μανούλα, όπως και να το κάνουμε, είναι πάντα τα καλύτερα!”.
«Τιμωρός ή δολοφόνος;» είναι το ερώτημα που διχάζει ακόμα και μέχρι σήμερα τις ΗΠΑ ακούγοντας την ιστορία του 40χρονου εικονολήπτη Γκάρι Πλοσέ που εκτέλεσε με μία σφαίρα στον κεφάλι τον Τζεφ Ντουσέ, τον δάσκαλο καράτε που είχε απαγάγει και κακοποιήσει σεξουαλικά τον 11χρονο γιο του, Τζόντι.
Το σοκ που έζησαν όσοι βρίσκονταν στο αεροδρόμιο του Μπατόν Ρουζ στη Λουιζιάνα των ΗΠΑ το πρωινό της 16ης Μαρτίου 1984 αλλά και όσοι έβλεπαν ειδήσεις στην τηλεόραση, δεν είχε προηγούμενο.
Ο Τζεφ Ντουσέ επέστρεψε στη Λουιζιάνα τον Μάρτιο του 1984, χωρίς να γνωρίζει τη φρικτή μοίρα που τον περίμενε.
Τη στιγμή που ο 40χρονος εικονολήπτης Γκάρι Πλοσέ σήκωσε το όπλο του, οι κάμερες των τοπικών καναλιών και των φωτογράφων ήταν εκεί για να καταγράψουν τη στιγμή της μεταγωγής του υπόδικου βιαστή Τζεφ Ντούσε. Κανείς στις ΗΠΑ δεν μπορούσε να φανταστεί τι θα επακολουθούσε.
Λίγα δευτερόλεπτα πριν τη σοκαριστική πράξη του, φορώντας ένα καπέλο τύπου τζόκεϊ και σκούρα γυαλιά, είχε σταθεί μπροστά από ένα τηλεφωνικό θάλαμο μέσα στο αεροδρόμιο και είχε τηλεφωνήσει στον καλύτερό του φίλο:
Περιμένοντάς τον για να τον «καλωσορίσει» με έναν πυροβολισμό, βρισκόταν ο Γκάρι Πλοσέ, πατέρας τριών παιδιών.
«Είμαι στο αεροδρόμιο. Θα το κάνω. Έρχεται. Θα ακούσεις έναν πυροβολισμό», του είχε ανακοινώσει.
Και το έκανε.
Την ώρα που το θύμα σωριαζόταν αιμόφυρτο, ένας αστυνομικός που αναγνώρισε τον πατέρα-τιμωρό του είπε: «Γιατί Γκάρι, γιατί το έκανες;» Η απάντηση που έλαβε ήταν αποστομωτική: «Αν κάποιος το έκανε στο δικό σου παιδί θα έκανες το ίδιο». Η φράση τους αυτή βρήκε πολλούς σύμφωνους, αλλά όχι έναν και πολύ σημαντικό, τον ίδιο του τον γιο.
Ο Πλοσέ έγινε κάτι σαν λαϊκός ήρωας. Ωστόσο, ανάμεσα σε χιλιάδες κοσμου που τον είδαν ζωντανά να εκτελεί έναν άντρα στο αεροδρόμιο, ήταν και ο 11χρονος – τότε- γιος του, Τζόντι Πλοσέ, ο οποίος ήταν για αρκετά χρόνια θυμωμένος με τον πατέρα του για το γεγονός ότι κατέφυγε σε μια τέτοια βία.
«Δεν ήθελα να πεθάνει ο Τζεφ», παραδέχτηκε ο Τζόντι, ο οποίος είναι τώρα 52 ετών, στη Daily Mail. «Απλώς ήθελα να σταματήσει».
Η ιστορία του 40χρονου πατέρα που αποφάσισε να πάρει τον νόμο στα χέρια του, συγκλόνισε την Αμερική και έθεσε ένα σκληρό ερώτημα περί αυτοδικίας που συζητιέται ακόμα: ο Γκάρι Πλοσέ ήταν τελικά τιμωρός ή δολοφόνος;
Δείτε το βίντεο:
Αμέσως συνελήφθη. Αρχικά του απαγγέλθηκαν κατηγορίες για φόνο β’ βαθμού. Το δικαστήριο αποδέχθηκε την εκτίμηση των ψυχολόγων ότι τη στιγμή της εκτέλεσης ο Πλοσέ δεν ήταν σε θέση να διακρίνει το σωστό από το λάθος, λόγω της συναισθηματικής του φόρτισης.
Καταδικάστηκε σε επτά χρόνια με αναστολή και τελικά, ο Γκάρι Πλοσέ πέρασε στη φυλακή μόνο ένα Σαββατοκύριακο.
Στη διαμάχη για το αν ήταν τιμωρός ή δολοφόνος, ο Πλοσέ είχε απέναντί του τον ίδιο του τον γιο.
Ο εικονολήπτης Γκάρι Πλοσέ εκτέλεσε με μία σφαίρα στον κεφάλι τον Τζεφ Ντουσέ
Σε συνέντευξή του πολλά χρόνια αργότερα, ο Πλοσέ είχε πει ότι θα ξαναέκανε ακριβώς το ίδιο και ότι δεν είχε μετανιώσει. «Θα τον σκότωνα και πάλι» είχε πει το 2011, σε ηλικία 67 ετών. Ο Τζόντι Πλοσέ όμως έλεγε ότι διαφωνούσε με την πράξη αυτοδικίας του πατέρα του. «Ένιωθα ότι το να μπει στη φυλακή θα ήταν αρκετό» υποστηρίζει έκτοτε.Σαράντα και πλέον χρόνια μετά, και έχοντας γράψει το βιβλίο με τίτλο «Γιατί Γκάρι;» ο 52χρονος, σήμερα, Τζόντι μίλησε στη Daily Mailγια την οργή που είχε μέσα του επί πάρα πολλά χρόνια επειδή ο πατέρας του είχε καταφύγει σε τόσο ακραία βία.Παραδέχεται ότι «μετά την εκτέλεση ήμουν πολύ αναστατωμένος με αυτό που έκανε πατέρας μου. Ο Τζεφ έκανε φρικτά πράγματα αλλά δεν ήθελα να δολοφονηθεί. Ένιωθα ότι το να μπει στη φυλακή θα ήταν αρκετό. Δεν είναι σωστό να αφαιρείς τη ζωή κάποιου αλλά όταν αυτό το άτομο είναι κακό καταλαβαίνω ότι μακροπρόθεσμα δεν σε ενοχλεί. Καταλαβαίνω γιατί ο πατέρας μου έκανε αυτό που έκανε. Είναι όμως πιο σημαντικό εκείνες τις στιγμές για τον γονιό να είναι εκεί και να υποστηρίζει το παιδί από το να μπει σε μια δικαστική διαδικασία και να κατηγορείται για φόνο».Το 2014, ο Γκάρι Πλοσέ υπέστη εγκεφαλικό και έφυγε από τη ζωή έναν μήνα πριν συμπληρώσει τα 69 του χρόνια.
Μια μοιραία συνάντηση
Ο Τζόντι – μαθητής τότε της πέμπτης τάξης – συναντήθηκε τυχαία με τον Ντουσέ το 1983.Το νεαρό αγόρι ζούσε με την οικογένειά του στο Μπατόν Ρουζ της Λουιζιάνα. Καλός αθλητής, ο Τζόντι ήταν ήδη εγγεγραμμένος σε πολλές αθλητικές ομάδες, αλλά συμφώνησε να συνοδεύσει τον μικρότερο αδελφό του στα μαθήματα καράτε.
Όταν ο δάσκαλος δεν εμφανίστηκε μια μέρα, τα αδέρφια Πλοσέ πήγαν στην τάξη του Ντουσέ. Ο Τζόντι θυμάται ότι εντυπωσιάστηκε από τον νεαρό και χαρισματικό δάσκαλό του, έναν πρώην πεζοναύτη, τον οποίο σύντομα θεώρησε ως τον καλύτερό του φίλο.
Στην πραγματικότητα, όλη η οικογένεια Πλοσέ τον συμπαθούσε. Οι γονείς πίστευαν ότι έβαλε τους γιους τους σε φόρμα και μάλιστα τον προσκαλούσαν τακτικά σε οικογενειακές βραδιές παιχνιδιών αλλά και να δειπνήσουν μαζί.
Αλλά κατά τη διάρκεια του μαθήματος, ο Ντουσέ είχε αρχίσει να δείχνει ιδιαίτερα προσοχή στον Τζόντι, πιστεύοντας ότι μπορούσε να φτάσει πολύ μακριά.
«Ο τρόπος που δούλευε με μένα ήταν ότι με βοηθούσε να τεντωθώ και μετά άρχιζε να αγγίζει το εσωτερικό των μηρών μου…» περιγράφει ο Τζόντι.
Η πιο τρομακτική στιγμή ήρθε μια μέρα όταν ο Ντουσέ ρώτησε τον τότε 10χρονο αν θα ήθελε να μάθει να οδηγεί αυτοκίνητο. Ο Ντουσέ οδηγούσε ένα Datsun 280ZX, και ο νεαρός Τζόντι άρπαξε την ευκαιρία να βρεθεί πίσω από το τιμόνι.
Μόλις κάθισε στα γόνατα του Ντουσέ, ένιωσε τα χέρια του δασκάλου του στα γόνατά του.
Σύντομα, η ανάρμοστη συμπεριφορά του Ντουσέ έδωσε τη θέση της στην σεξουαλική κακοποίηση.
Ένα βράδυ, ο Ντουσέ είχε κλείσει επτά μαθητές σε ένα δωμάτιο μοτέλ με δύο μονά κρεβάτια. Τέσσερα παιδιά ήταν στο ένα κρεβάτι και ο Τζόντι και δύο άλλοι μαθητές ήταν με τον Ντουσέ στο άλλο.
Τη νύχτα, ο Τζόντι ξύπνησε με τον Ντουσέ να τον αγγίζει ανάρμοστα. Παραλυμένος από το φόβο, ξάπλωσε εκεί προσποιούμενος ότι κοιμόταν. Το επόμενο πρωι ο Ντουσέ τού ζήτησε να μην πει σε κανέναν για ό,τι συνέβη το προηγούμενο βράδυ.
«Έκανα τον χαζό και τον ρώτησα: “Τι εννοείς; Τι έκανες χθες το βράδυ;” Και νομίζω ότι εκείνη ήταν η στιγμή που κατάλαβε: “Εντάξει, τον έχω. Δεν πρόκειται να πει τίποτα”. Τότε ήταν που η κακοποίηση εντάθηκε… με κακοποιούσε σχεδόν κάθε μέρα μέχρι που με απήγαγε στις 19 Φεβρουαρίου 1984».
Ο Τζόντι γνώριζε ότι αυτό που του έκανε ο Ντουσέ ήταν λάθος, αλλά φοβόταν πολύ για να μιλήσει.
Λίγα χρόνια νωρίτερα, οι γονείς του είχαν αναγκάσει τον ίδιο και τον μεγαλύτερο αδελφό του να παρακολουθήσουν μια ταινία, η οποία εξιστορούσε πώς ένα νεαρό κορίτσι κακοποιούνταν από τον παιδόφιλο προπονητή της.
Η μητέρα του τού είπε ότι υπάρχουν κάποιοι ενήλικες εκεί έξω που προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τα παιδιά και ότι είναι σημαντικό να αναφέρει αμέσως οποιαδήποτε ανάρμοστη συμπεριφορά. Ο πατέρας του του υποσχέθηκε ότι αν κάποιος τον άγγιζε ποτέ, δεν θα δίσταζε να τον σκοτώσει.
Ο Τζόντι ήξερε ότι ο πατέρας του δεν αστειευόταν. Το να μαρτυρήσει τον Ντουσέ θα υπέγραφε σχεδόν σίγουρα τη θανατική του καταδίκη, γι’ αυτό αποφάσισε να μην πει κουβέντα.
«Ίσως αν τους το είχα πει από την αρχή, τότε ο μπαμπάς να μην είχε σκοτώσει τον Τζεφ» είπε ο Τζόντι.
«Αλλά δεν ήθελα να αναστατώσω τους γονείς μου, γι’ αυτό κράτησα το στόμα μου κλειστό, και γι’ αυτό τα περισσότερα παιδιά κρατούν το στόμα τους κλειστό».
Η αλήθεια όμως βγήκε στο φως…
Το 2019, έγραψε ένα βιβλίο, το «Why Gary Why?: The Jody Plauché Story», για την κακοποίηση που υπέστη και τον πυροβολισμό του Ντουσέ από τον πατέρα του. «Ήθελα να δώσω ελπίδα στα θύματα», δήλωσε για τη συγγραφή του βιβλίου.
«Κάποιος που διάβασε το βιβλίο με κατηγόρησε ότι καυχιέμαι» είπε. «Και βέβαια, καυχιέμαι. Αλλά προσπαθώ επίσης να ενημερώσω άλλους ανθρώπους ότι μπορούν να φτάσουν εκεί που βρίσκομαι εγώ τώρα, όπου μπορείς να νιώσεις ότι δεν είσαι θύμα ή ότι δεν σε καθορίζει αυτό που σου συνέβη.
Δεν βλέπω τον εαυτό μου ως θύμα. Είμαι επιζών και ήθελα να πάρω αυτό που μου συνέβη και να το μετατρέψω σε κάτι θετικό».
Είναι ζήτημα εάν στην παγκόσμια ιστορία του πολεμικού ναυτικού θα μπορούσαμε να συναντήσουμε άλλο πολεμικό πλοίο που να συνδέθηκε για σχεδόν μισό αιώνα με την ιστορία και τα πεπρωμένα ενός έθνους. Το Θωρηκτό «Γ. Αβέρωφ», μοναδική ίσως εξαίρεση, μαζί με την προσωπικότητα και το πατριωτικό ήθος του Ναυάρχου Παύλου Κουντουριώτη, συνέδεσε άρρηκτα το όνομά του με τη διαμόρφωση ιστορικών γεγονότων εθνικής εμβέλειας χωρίς ουδέποτε να γνωρίσει την ήττα και την ατίμωση.
Ακόμα και μετά τον ειρηνικό επίλογο της πολεμικής του δράσης, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο, η ψυχή του «Μπάρμπα Γιώργη» εξακολουθούσε να παραμένει ζωντανή, έτοιμη για την τελευταία μάχη. Ο έρανος που προκήρυξε το Πολεμικό Ναυτικό, προκειμένου να συμβάλει στα έξοδα αποκατάστασης του πλοίου, επέφερε εξαιρετικά αποτελέσματα, απόδειξη του ισχυρού συμβολισμού που το θωρηκτό είχε εδραιώσει για δεκαετίες στη συλλογική συνείδηση των Ελλήνων. Ως «πλοίο εν ενεργεία», το Θωρηκτό «Γ. Αβέρωφ» στέκεται σήμερα αγέρωχο, φωτεινό σύμβολο της ελληνικής ναυτοσύνης και του πολεμικού ηρωισμού. Στην τελευταία του μάχη, αυτή της ιστορικής μνήμης, το «Γ. Αβέρωφ» βγήκε για άλλη μια φορά νικητής.
Η ιστορία του ελληνικού θρύλου:
Δέκα χρόνια μετά τον Ελληνοτουρκικό Πόλεμο του 1897 το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό διέθετε μια ελάχιστη δύναμη απαρχαιωμένων τορπιλοβόλων και τριών γαλλικών θωρηκτών που είχαν κατασκευασθεί το 1889. Η επιτακτική ανάγκη για τη δημιουργία αξιόμαχου στόλου είχε ως αποτέλεσμα την ενίσχυση του στόλου – στα τέλη του 1908 – με τέσσερα καινούρια αγγλικά και τέσσερα γερμανικά αντιτορπιλικά. Σε αυτά επρόκειτο να προστεθεί το Θωρακισμένο-Καταδρομικό «Γ. Αβέρωφ», η Δόξα του Πολεμικού Ναυτικού.
Για την ανανέωση του Στόλου η τότε κυβέρνηση Μαυρομιχάλη είχε απευθυνθεί στα Ναυπηγεία Ορλάντο στο Λιβόρνο της Ιταλίας, όπου εκείνη ακριβώς την εποχή κατασκευαζόταν ένα θωρακισμένο–καταδρομικό το οποίο είχε παραγγελθεί και επρόκειτο να χρησιμοποιηθεί από το Ιταλικό Ναυτικό. Όμως, η ακύρωση της παραγγελίας από τη μεριά των Ιταλών και η άμεση προκαταβολή του 1/3 της συνολικής αξίας του πλοίου επέτρεψαν την απόκτηση του θωρηκτού από την Ελλάδα. Το ποσόν της προκαταβολής προήλθε από τη διαθήκη του Γεωργίου Αβέρωφ και ανήρχετο σε 8.000.000 εκατομμύρια χρυσές δραχμές, ενώ το υπόλοιπο ποσό των 15.650.000 χρυσών δραχμών καλύφθηκε από το Ταμείο Εθνικού Στόλου (Τ.Ε.Σ.). Η κυβέρνηση δαπάνησε 23.650.000 δρχ. για την απόκτηση του. Τα 8.000.000 δρχ. προέρχονταν από το 20% της συνολικής κληρονομιάς του Γεωργίου Αβέρωφ, που παραχώρησε με τη διαθήκη του στο Ταμείο Εθνικού Στόλου το 1899 (χρονολογία δημοσίευσης της διαθήκης).
Η διαθήκη όριζε ότι το 1/5 της περιουσίας του (20 μερίδια) παραχωρείται για τη ναυπήγηση ισχυρού καταδρομικού πλοίου που θα φέρει το όνομα του και διασκευασμένο κατά τέτοιον τρόπο ώστε να χρησιμεύει ως Εκπαιδευτικό πλοίο Σχολής Ναυτικών Δοκίμων προς την πρακτική και θεωρητική τελειοποίηση αυτών. Το υπόλοιπο ποσό 14.300.000 καλύφθηκε εξ’ ολοκλήρου από το Ταμείο Εθνικού Στόλου (Τ.Ε.Σ.). Αξίζει να σημειωθεί ότι και οι Τούρκοι είχαν ενδιαφερθεί για την αγορά του πλοίου.
Το 10.200 τόνων θωρακισμένο εύδρομο (όπως ακριβέστερα περιγράφεται) είχε ιταλικές μηχανές 19.000 ίππων, 22 γαλλικούς λέβητες, γερμανικές γεννήτριες και αγγλικά πυροβόλα 190 και 234 χιλιοστών τύπου ARMSTRONG. Η μέγιστη ταχύτητα που ανέπτυσσε το Θωρηκτό ήταν 23 κόμβοι. Το «Γ. Αβέρωφ» καθελκύστηκε στις 12 Μαρτίου (27 Φεβρουαρίου με το παλαιό ημερολόγιο) 1910, στις 15 Μαΐου παραδόθηκε στο Πολεμικό Ναυτικό και την 1 Σεπτεμβρίου 1911 κατέπλευσε στο Φάληρο, όπου έγινε δεκτό από τους Έλληνες με ενθουσιασμό.
Το Θωρηκτό δεν άργησε να γνωρίσει το βάπτισμα του πυρός. Τον Οκτώβριο του 1912, με την έναρξη του Α’ Βαλκανικού Πολέμου, το «Γ.Αβέρωφ», επικεφαλής του Στόλου του Αιγαίου υπό τον Ναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη, απέπλευσε προς τα Δαρδανέλια. Κατέλαβε τη Λήμνο και στον όρμο του Μούδρου εγκαταστάθηκε το προχωρημένο αγκυροβόλιο του Στόλου. Ακολούθησε η κατάληψη του Αγίου Όρους, των νησιών του βορείου και ανατολικού Αιγαίου (Θάσος, Σαμοθράκη, Ίμβρος, Τένεδος, Αγ. Ευστράτιος, Μυτιλήνη, Χίος). Η σύγκρουση με τον τουρκικό στόλο ήταν πλέον αναπόφευκτη. Ο Ναύαρχος Κουντουριώτης έδωσε επιθετικό χαρακτήρα στον ελληνικό σχεδιασμό. Διέταξε το στόλο του να αρχίσει να πλέει από βορρά προς νότο, οπότε ο οθωμανικός στόλος εμφανίσθηκε στην έξοδο των Στενών. Τότε, ο Κουντουριώτης απηύθυνε το περίφημο σήμα του στα ελληνικά πλοία που συνέπλεαν με το «Γ. Αβέρωφ»: «Με την δύναμιν του Θεού και τας ευχάς του Βασιλέως μας και εν ονόματι του Δικαίου πλέω μεθ’ ορμής ακαθέκτου και με πεποίθησιν προς την νίκην εναντίον του εχθρού του Γένους». Η έκβαση των Ναυμαχιών της Έλλης (3 Δεκεμβρίου 1912) και της Λήμνου (5 Ιανουαρίου 1913) που ακολούθησαν, διέλυσε τις προσδοκίες του Σουλτάνου και της Υψηλής Πύλης για τον έλεγχο του Αιγαίου. Ο οθωμανικός στόλος δεν θα επιχειρούσε πια νέα έξοδο στο Αιγαίο.
Οι Βαλκανικοί Πόλεμοι του 1912-13 αποτελούν αναντίρρητα την πλέον ένδοξη πολεμική περίοδο του θωρηκτού «Γ. Αβέρωφ». Με την έναρξη των εχθροπραξιών, τον Οκτώβριο του 1912, ο ελληνικός στόλος κλήθηκε να πετύχει έναν ιδιαίτερα δύσκολο συνδυασμό πολλαπλών στόχων: να εμποδίσει την έξοδο του οθωμανικού στόλου στο Αιγαίο, να αποκτήσει την κυριότητα των νησιών του βορειοανατολικού Αιγαίου, να εμποδίσει τη μεταφορά οθωμανικών στρατευμάτων και εφοδίων προς τα ηπειρωτικά μέτωπα των Βαλκανίων, καθώς και να προστατεύσει τις αντιστοιχείς θαλάσσιες μεταφορές της Ελλάδας και των συμμάχων της.
Η επιτυχής έκβαση των ελληνικών επιτελικών σχεδιασμών ήταν αποτέλεσμα τριών κυρίως παραγόντων: των αυξημένων επιχειρησιακών δυνατοτήτων που διέθετε το νεότευκτο θωρηκτό, της αναμφισβήτητης ηγετικής ικανότητας και τόλμης του Ναυάρχου Παύλου Κουντουριώτη, όπως και του υψηλότατου ηθικού των ελληνικών πληρωμάτων όλου ανεξαιρέτως του ελληνικού στόλου. Η επιτυχής κατάληψη των νησιών του βορειοανατολικού Αιγαίου και η κατίσχυση των ελληνικών όπλων στις Ναυμαχίες της Έλλης και την Λήμνου είχαν ως αποτέλεσμα ο «Γ. Αβέρωφ» να αποκτήσει διαστάσεις συμβόλου στη λαϊκή μνήμη: ένας μύθος είχε πια γεννηθεί.
Κατά το μεγαλύτερο μέρος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου η Ελλάδα παρέμεινε ουδέτερη. Όμως, το 1917 η Κυβέρνηση του Ε. Βενιζέλου απεφάσισε να συμμετάσχει στον πόλεμο, στο πλευρό των Συμμάχων. Με το τέλος της παγκόσμιας σύρραξης -Οκτώβριος 1918- η Τουρκία συνθηκολόγησε (ανακωχή του Μούδρου) και η Ελλάδα βρέθηκε στην πλευρά των νικητών. Το «Γ. Αβέρωφ» κατέπλευσε στην Κωνσταντινούπολη και εκεί ύψωσε την ελληνική σημαία ως μία από τις νικήτριες δυνάμεις του Μεγάλου Πολέμου.
Συμπερασματικά, ο πλήρης έλεγχος της Μεσογείου από το συμμαχικό ναυτικό και η επιτυχία της συμμαχικής ναυτικής στρατηγικής, που απέβλεπε στον αποκλεισμό του στόλου των Κεντρικών Δυνάμεων στην Αδριατική και του τουρκικού στον Βόσπορο, στηρίχτηκε σε μεγάλο βαθμό σ’ αυτά ακριβώς τα πλήγματα που είχε επιφέρει ο ελληνικός στόλος και το «Γ. Αβέρωφ» στην Κωνσταντινούπολη και η ύψωση της ελληνικής σημαίας αποτέλεσαν τη δικαίωση του θάρρους και της αυταπάρνησης του ελληνικού πολεμικού στόλου στον αγώνα για εθνική ολοκλήρωση, σύμβολο πλέον ναυτικής τόλμης και ηρωισμού, διέγειρε τη συλλογική φαντασία και τα οράματα του Ελληνισμού.
Μετά την υπογραφή των συνθηκών ειρήνης το «Γ. Αβέρωφ» μαζί με τον υπόλοιπο στόλο μετέφερε τα ελληνικά στρατεύματα στην Ιωνία. Οι εξελίξεις των επιχειρήσεων στη Μικρά Ασία διέγραψαν γρήγορα αρνητική πορεία που κατέληξε στην Καταστροφή του ’22. Το «Γ. Αβέρωφ» βρέθηκε ξανά στα μικρασιατικά παράλια, τούτη τη φορά για να βοηθήσει στη μεταφορά των στρατευμάτων και του ξεριζωμένου ελληνικού στοιχείου.
Με την έναρξη του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου το Θωρηκτό «Γ. Αβέρωφ» τέθηκε και πάλι επικεφαλής, ως ναυαρχίδα του ελληνικού πολεμικού στόλου. Μετά ωστόσο τη κατάρρευση του μετώπου, τον Απρίλιο του 1941, το Υπουργείο Ναυτικών διέταξε την αυτοβύθιση του θωρηκτού, προκειμένου να μην περιέλθει στα χέρια του εχθρού. Στην καρδιά και στο φρόνημα των ελληνικών πληρωμάτων, η αναχώρηση των εναπομεινάντων πλοίων του στόλου στην Αλεξάνδρεια ήταν αδιανόητο να γίνει χωρίς την ασφαλή συντροφιά του «Μπάρμπα Γιώργη», του ηρωικού Θωρηκτού «Γ. Αβέρωφ», όπως ήταν συνηθισμένο να ονομάζεται από τα πληρώματα. Έτσι λοιπόν, μετά τον επιτυχή κατάπλου του θωρηκτού στην Αλεξάνδρεια, το πλοίο κατευθύνθηκε στη Βομβάη για γενική επισκευή και επιθεώρηση. Αρχικά το «Γ. Αβέρωφ» δραστηριοποιήθηκε στον Ινδικό Ωκεανό, με αποστολή την προστασία νηοπομπών, που κατευθύνονταν από τη Βομβάη στο Άντεν.
Στο τέλος του 1942 ο «Γ. Αβέρωφ» κατέπλευσε στο Πορτ Σάιντ, όπου συμμετείχε σε αποστολές προστασίας λιμένων. Με την αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων κατοχής στα τέλη του Σεπτεμβρίου του 1944 και ύστερα από απουσία σχεδόν τεσσάρων ετών, ο ένδοξος «Γ. Αβέρωφ» επέστρεψε στις 16 Οκτωβρίου 1944 το απόγευμα στην Ελλάδα, φέρνοντας μαζί του την τότε εξόριστη ελληνική κυβέρνηση και αγκυροβόλησε πανηγυρικά στον φαληρικό όρμο. Στο χρονικό διάστημα 1947 έως 1949 το Θωρηκτό έγινε Αρχηγείο Στόλου στο Κερατσίνι. Όμως, το πλοίο είχε ‘γεράσει’ και το 1952 διατάχθηκε ο παροπλισμός του.
Από το 1957 μέχρι το 1983, το Θωρηκτό βρέθηκε πρυμνοδετημένο στον Πόρο. Το 1984 το Πολεμικό Ναυτικό αποφάσισε να το αποκαταστήσει. Μετά από τριάντα χρόνια στο περιθώριο, το Θωρηκτό ξεκίνησε τη νέα του πορεία. Την ίδια χρονιά το πλοίο ρυμουλκήθηκε από τον Πόρο και κατέληξε στο Φάληρο, όπου άρχισαν οι εργασίες αποκατάστασής του. Το μέγεθος της δαπάνης για τη σταθεροποίηση – αποκατάσταση από το 1985 μέχρι σήμερα είναι μεγάλο και ένα μεγάλο μέρος των δαπανών προήλθε από δωρεές ιδιωτών, οι σημαντικότερες των οποίων ήταν της Κυπριακής Δημοκρατίας, της οικογένειας Λάτση και του Ιδρύματος Ωνάση.
Σήμερα το πλοίο-μουσείο «Γ. Αβέρωφ» αποτελεί μνημείο που τιμά αυτούς που υπηρέτησαν και έπεσαν στη διάρκεια της ένδοξης ιστορίας του. Συνάμα διατηρεί ζωντανά τα μη απτά ανθρώπινα αποθέματα, όπως η κληρονομιά των θαλασσών, η σημασία των θαλασσίων μεταφορών και η ελκυστικότητα του ναυτικού επαγγέλματος, όπου η αξιοπρέπεια, το ήθος και η δημοκρατική αντίληψη, είναι κοινός τόπος συνάντησης όλων των ναυτικών. Το Πλωτό Ναυτικό Μουσείο Θωρηκτό «Γ. Αβέρωφ» αποτελεί εδώ και χρόνια μια δραστήρια εκπαιδευτική κοινότητα με καθημερινές επισκέψεις σχολείων, ιδρυμάτων, οργανισμών, καθώς και πλήθους ιδιωτών. Με τις επισκέψεις αυτές πραγματοποιείται και η δεύτερη πτυχή του οράματος του δωρητή, που ήθελε το πλοίο, παράλληλα με τον εθνικό του σκοπό, να εκπληρώνει και εκπαιδευτική αποστολή.
Το Pac-Man ξεκίνησε σαν ένα βιντεοπαιχνίδι, αλλά εξελίχτηκε σε κάτι πολύ περισσότερο: ένα σύμβολο της ποπ κουλτούρας που σαν φιγούρα χρησιμοποιήθηκε και εξακολουθεί να βρίσκεται σε χώρους και αντικείμενα, άσχετα με τον κόσμο των ηλεκτρονικών παιχνιδιών.
Το ημερολόγιο έδειχνε 22 Μάιου, του 1980, πριν ακριβώς 36 χρόνια, όταν το εμβληματικό παιχνίδι μπήκε για πρώτη φορά σε ένα ιαπωνικό «ουφάδικο». Το κλασικό arcade κυκλοφόρησε αρχικά στην Ιαπωνία και στις 26 Οκτωβρίου του ίδιου έτους στην Αμερική.
Εξαρχής, είχε αποφασιστεί το το Pac-Man να διαφοροποιηθεί από οτιδήποτε κυκλοφορούσε εκεί έξω, μιας και στις αρχές του ‘80 τα περισσότερα arcade ζητούσαν από τον παίκτη να πυροβολεί εξωγήινους εισβολείς. Αντίθετα, στο νέο παιχνίδι, πρωταγωνιστής ήταν ένα μικρό, κιτρινωπό καρτούν με έναν αχαλίνωτο εθισμό να καταπίνει άσπρες κουκίδες, αποφεύγοντας την απειλή φαντασμάτων με μεγάλα, αγχωτικά μάτια που περιπολούσαν το ταμπλό.
Τίποτα δεν προμήνυε την επιτυχία που θα ακολουθούσε, επιτυχία που ούτε οι ίδιοι οι δημιουργοί του Pac-Man ανέμεναν, ενώ και οι αντιδράσεις του κοινού ήταν ανάμικτες.
Με αφορμή, λοιπόν, τα 36α γενέθλια του καλτ παιχνιδιού, ας δούμε 10 πράγματα που ίσως δεν γνωρίζατε για το Pac-Man…
Ο σχεδιαστής του Pac-Man δεν είχε εμπειρία στο σχεδιασμό και τον προγραμματισμό
Όταν ο Τόρου Ιβατάνι, δημιουργός του Pac-Man, ξεκίνησε το 1977, σε ηλικία 22 ετών, να εργάζεται στη Namco, δεν είχε κάποιο ιδιαίτερο ενδιαφέρον στο σχεδιασμό βιντεοπαιχνιδιών. Στην πραγματικότητα, ο Ιβατάνι περίμενε ότι θα εργάζονταν στα φλιπεράκια, αλλά κατέληξε να σχεδιάζει παιχνίδια τύπου Breakout όπως τα Gee Bee (1978), Bomb Bee και Cutie Q (1979).
Σχεδιασμένο με στόχο το γυναικείο κοινό
Τα ιαπωνικά «ουφάδικα» στα τέλη του ’70 και στις αρχές του ’80, ήταν σκοτεινά μέρη όπου σύχναζαν κυρίως άντρες. Τα παιχνίδια που κυριαρχούσαν ήταν shooting, εμπνευσμένα από την τεράστια επιτυχία του Space Invaders, μεταξύ αυτών μάλιστα και το δημοφιλές Galaxian της Namco. Έτσι, ο Ιβατάνι αποφασίζει να σχεδιάσει ένα παιχνίδι που θα μπορούσε να σταθεί απέναντι στον ανταγωνισμό.
«Όλα τα διαθέσιμα παιχνίδια υπολογιστών την εποχή εκείνη ήταν βίαια, πολεμικά παιχνίδια και τύπου Space Invader. Δεν υπήρχαν παιχνίδια που θα μπορούσε να απολαύσει ο καθένας και σίγουρα όχι οι γυναίκες. Ήθελα να σχεδιάσω ένα ‘αστείο’ παιχνίδι που και οι γυναίκες θα μπορούσαν να απολαύσουν», δήλωνε ο Ιβατάνι το 1986.
Έτσι, ο δημιουργός άρχισε να αναζητά ιδέες γύρω από τη λέξη «taberu» που σημαίνει «να τρως». Σταδιακά, στο μυαλό του άρχισε να σχηματοποιείται ιδέα ενός παιχνιδιού ονόματι «Pakku-Man» (προερχόταν από το «πάκου- πάκου» που στην ιαπωνική αργκό σήμαινε κάτι παρόμοιο με το «μασουλάω»).
Ο μύθος της πίτσας ως πηγή έμπνευσης του Pac-Man
Ένας ευρέως διαδεδομένος θρύλος θέλει τον Ιβατάνι να εμπνέεται τον πρωταγωνιστή του βιντεοπαιχνιδιού την ώρα που έτρωγε μια πίτσα. Κοίταξε τη στρογγυλή πίτσα με το ένα κομμάτι να λείπει, λέει ο θρύλος, και χρησιμοποίησε το περίγραμμα για τον ιδιαίτερο σχεδιασμό του Pac-Man.
Ο ίδιος ο Ιβατάνι φρόντισε να τροφοδοτήσει το θρύλο, ποζάροντας σε φωτογράφιση με μια μισοφαγωμένη πίτσα, όταν η φρενίτιδα για το παιχνίδι ήταν στο απόγειό της. Ωστόσο, σε μια συνέντευξη που έδωσε το 1986, παραδέχτηκε εν τέλει ότι ο θρύλος ήταν αληθής μόνο «κατά το ήμισυ».
«Στην Ιαπωνία, ο χαρακτήρας του στόματος (kuchi) είναι ένα τετράγωνο σχήμα. Δεν είναι κυκλικό σαν την πίτσα, όμως αποφάσισα να το στρογγυλοποιήσω», δήλωσε.
Το gameplay και τα φαντάσματα ήταν εμπνευσμένα από χαρακτήρες κόμικ
Καθώς ο Ιβατάνι συνέχιζε την ανάπτυξη ενός παιχνιδιού γύρω από την ιδέα του φαγητού, πρόσθεσε αρχικά το λαβύρινθο και κατόπιν σκέφτηκε τις μεγαλύτερες κουκίδες («power pills») που επιτρέπουν στον Pac-Man να τρώει τους εχθρούς του. Αργότερα, ο ίδιος αποκάλυψε πως εμπνεύστηκε την ιδέα των power pills από τον Ποπάυ, ο οποίος συχνά νικούσε τον αντίπαλό του τρώγοντας σπανάκι!
Από χαρακτήρες κόμικς εμπνεύστηκε, όμως, και τα φαντάσματα και συγκεκριμένα από τον Κάσπερ, αλλά και ένα manga, ονόματι Obake no Q-taro, ένα άτακτο φάντασμα που διασκέδαζε κλέβοντας φαγητό!
Το Pac-Man ήταν ένα από τα πρώτα βιντεοπαιχνίδια με σκηνές βίντεο
Στην κλασική έκδοση του βιντεοπαιχνιδιού, ο παίκτης ανά διαστήματα έκανε παύση μεταξύ των πιστών προκειμένου να παρακολουθήσει μικρές σεκάνς με ένα Pac-Man να κυνηγά ένα «τρομακτικό» φάντασμα. Ο ίδιος ο Ιβατάνι ονομάτισε τις σκηνές αυτές «coffee breaks» (διαλείμματα για καφέ) και τα υιοθέτησε σαν προκειμένου οι παίκτες να συνεχίζουν να παίζουν στην επόμενη πίστα.
Οι προγραμματιστές εμφανίστηκαν αρχικά απρόθυμοι στην ιδέα αυτή, επισημαίνοντας ότι τα ιντερλούδια δεν προσέφεραν τίποτα. Ωστόσο, ο Ιβατάνι επέμεινε και τελικά οι περίφημες σκηνές ενσωματώθηκαν στο παιχνίδι.
Ο σχεδιασμός της περίπλοκης κίνησης των φαντασμάτων
Ο Ιβατάνι ήταν ο ιθύνων νους πίσω από το Pac-Man, όμως μια τετραμελής ομάδα ήταν αυτή που έφερε το παιχνίδι στη ζωή. Μεταξύ αυτών ο προγραμματιστής Shigeo Funaki και ο υπεύθυνος ήχου Toshio Kai. Για την ανάπτυξη του παιχνιδιού απαιτήθηκαν 18 μήνες, μία αρκετά μακρά περίοδο για τα δεδομένα της εποχής, με την κύρια ευθύνη γι’ αυτό να βρίσκεται στη συμπεριφορά των φαντασμάτων, η κίνηση των οποίων αποτέλεσε μέγιστη πρόκληση.
Όπως το έθεσε ο ίδιος ο Ιβατάνι, «δεν υπάρχει ιδιαίτερη διασκέδαση με ένα παιχνίδι φαγητού κι έτσι αποφασίσαμε να δημιουργήσουμε εχθρούς προκειμένου να προσθέσουμε λίγο ενθουσιασμό και ένταση».
Ως γνωστών, το κάθε φάντασμα, οι εχθροί του Pac-Man, συμπεριφέρεται διαφορετικά από τους ομοίους του: Το ένα κυνηγά απλά τον ήρωα, δύο προσπαθούν να του επιτεθούν από μπροστά και το τέταρτο κυνηγά και ξαφνικά αλλάζει εντελώς κατεύθυνση. «Ήταν δύσκολο, επειδή οι κινήσεις των τεράτων είναι αρκετά περίπλοκες. Αυτή είναι η καρδιά του παιχνιδιού», έχει δηλώσει ο Ιβατάνι, προσθέτοντας πως «η τεχνητή νοημοσύνη σε αυτό το παιχνίδι με εντυπωσιάζει ακόμη και σήμερα».
Τίποτα δεν προμήνυε την επιτυχία που το παιχνίδι θα γνώριζε
Το πρώτο μηχάνημα Pac-Man, που τότε αποκαλούνταν Puck-Man, εγκαταστάθηκε σε ένα σινεμά του Τόκυο, στις 22 Μαΐου του 1980. Το παιχνίδι δικαίωσε τους δημιουργούς του, καθώς έγινε δημοφιλές μεταξύ των γυναικών και των παικτών μικρών σε ηλικία. Ωστόσο, οι σκληροπυρηνικοί gamers, συνηθισμένοι σε παιχνίδια shooting, αρχικά του γύρισαν την πλάτη.
Η αβεβαιότητα συνεχίστηκε και σε μια εμπορική έκθεση λίγο καιρό αργότερα, όπου οι αμερικανοί ιδιοκτήτες «ουφάδικων» έδειξαν να προτιμούν ένα άλλο παιχνίδι της Namco, το «Rally X». Ωστόσο, το παιχνίδι πήρε η εταιρεία Bally/Midway, η οποία άλλαξε το όνομα από Puck-Man σε Pac-Man και τα υπόλοιπα είναι ιστορία…
Λέγεται μάλιστα ότι η αλλαγή του ονόματος έγινε επειδή το «Puck-Man» θα μπορούμε να μετατραπεί σε υβριστική έκφραση με την αντικατάσταση του γράμματος P σε F!
Παρότι το Pac-Man εξελίχθηκε σε ένα από τα δημοφιλέστερα arcade όλων των εποχών, οι δημιουργοί δεν πλούτισαν
Μέσα σε 18 μήνες από την κυκλοφορία του, το Pac-Man κατόρθωσε να πουλήσει 350.000 μηχανήματα, αποφέροντας εκατομμύρια δολάρια σε κέρδη και να εξελιχθεί σε διεθνές φαινόμενο. Ωστόσο, ο Ιβατάνι, όπως και πολλοί σχεδιαστές και προγραμματιστές της Ιαπωνίας της εποχής εκείνης, δεν κέρδισε επιπλέον χρήματα από την επιτυχία. Το ίδιο είχε συμβεί άλλωστε και με το δημιουργό του Space Invader, Tomohiro Nishikado.
«Η αλήθεια για το θέμα αυτό είναι ότι δεν υπάρχουν ανταμοιβές per se για την επιτυχία του Pac-Man. Ήμουν απλά ένας υπάλληλος. Δεν υπήρξε μεταβολή του μισθού μου, ούτε μπόνους, ούτε επίσημη μνεία οποιουδήποτε είδους», είχε δηλώσει το 1987 ο Ιβατάνι.
Παρά τις τρεις δεκαετίες το Pac-Man παραμένει εξίσου δημοφιλές
Όταν το 2010, με αφορμή τη συμπλήρωση 30 χρόνων από την κυκλοφορία του Pac-Man, η Google τοποθετούσε το παιχνίδι στην κεντρική της σελίδα, κανείς δεν φανταζόταν τι θα ακολουθούσε. Επρόκειτο για μια έκδοση που όποιος επισκεπτόταν τη μηχανή αναζήτησης μπορούσε να παίξει. Τελικά, σύμφωνα με μια αναφορά, η σύντομη αυτή εμφάνιση του παιχνιδιού (για μόλις ένα 24ωρο), κατάφερε να «κλέψει» συνολικά 4,8 εκατ. εργατοώρες!
Μάλιστα, το πρώτο αυτό doodle που ο χρήστης μπορούσε να παίξει, μπορεί ακόμη να βρεθεί με ένα κλικ εδώ.
Το υψηλότερο δυνατό σκορ που μπορεί να επιτευχθεί είναι 3.333.360 πόντοι
Παρότι θεωρητικά το Pac-Man δεν τελειώνει ποτέ, στην πραγματικότητα το τελευταίο επίπεδο είναι ο λαβύρινθος 256, όποτε κι ένα σφάλμα στον κώδικα οδηγεί σε «νεκρή οθόνη». Συγκεκριμένα, το παιχνίδι προσπαθεί να δημιουργήσει 256 φρούτα και αποτυγχάνει. Αυτό σημαίνει ότι εάν κάθε κουκκίδα, κάθε φρούτο, στοιχείο και εχθρός «φαγωθεί» σε όλα τα 255 επίπεδα, το μέγιστο δυνατό σκορ είναι 3.333.360 πόντοι! Αυτό αποκαλείται ως «τέλειο παίξιμο» και ο πρώτος που το κατάφερε ήταν ο Billy Mitchell, ο οποίος στις 3 Ιουλίου 1999 σκόραρε το μέγιστο, πριν πέσει σε «νεκρή οθόνη».
Ο Ήλιος της Βεργίνας (αλλιώς “Αστέρι της Βεργίνας”) είναι ένα σύμβολο που χρησιμοποιήθηκε ευρέως από τους Αρχαίους Έλληνες. Αν και ο Ήλιος της Βεργίνας είναι ένα σύμβολο Πανελλήνιο, έγινε διάσημος λόγω των Μακεδόνων, οι οποίοι το χρησιμοποίησαν ως σύμβολο της δυναστείας Αργεαδών στο Βασίλειο της Μακεδονίας.
Ελληνικός αμφορέας του 560 π.Χ. που απεικονίζει την θεά Αθηνά με τον Ερμή.Βλέπουμε χαρακτηριστικά, τον Ήλιο της Βεργίνας, πάνω στην ασπίδα της θεάς Αθηνάς.
Ο τυπικός Ήλιος της Βεργίνας, αποτελείται από 16 ακτίνες. Μπορούμε επίσης να τον δούμε και με 12 ή ακόμα και 8 ακτίνες του Ήλιου. Ο Ήλιος με τις δεκαέξι ακτίνες αντιπροσωπεύει τα εξής: Οι 4 ακτίνες αντιπροσωπεύουν τα 4 στοιχεία της φύσης, ΓΗ – ΘΑΛΑΣΣΑ – ΦΩΤΙΑ – ΑΕΡΑΣ και οι υπόλοιπες 12 ακτίνες αντιπροσωπεύουν τους 12 Θεούς του Ολύμπου.
Xρακτηριστική εικόνα , που επεξηγεί τις ονομασίες των 16 ακτίνων.
Ο Ήλιος της Βεργίνας, κατά κυριότητα συμβολίζει κάτι το παρθένο. Γι’αυτό και συνήθως βλέπουμε το αρχαίο αυτό Ελληνικό σύμβολο, στην παρθένο θεά Αθηνά. Αλλά και σε αρκετές άλλες περιπτώσεις, μπορεί να ταυτοποιηστεί και με τον θεό Απόλλωνα.
Ο Ήλιος της Βεργίνας αποτέλεσε ενα κοινό σύμβολο της αρχαίας Ελλάδας και το βρίσκουμε σε κέρματα, αγγεία, τοιχογραφίες και αγάλματα, πολύ πριν το Μακεδονικό βασίλειο και την δυναστεία των Αργεάδων.
Δεκαεξάστεροι και Οχτάστεροι Ήλιοι παρουσιάζονται συχνά σε Ελληνιστικά νομίσματα και ασπίδες της Περιόδου. Επίσης υπαρχει και αριθμός απεικονίσεων Αθηναίων Οπλιτών να φέρουν ένα πανομοιότυπο δεκαεξάκτινο σύμβολο στη πανοπλία τους, απο τον 6ο π.Χ. αιώνα ,καθώς και σε νομίσματα, από τη νησιωτική μέχρι την ηπειρωτική Ελλάδα, όπως στη Κέρκυρα, εύρημα 5ου π.Χ. αιώνα, Λοκρίδα, 4ο π.Χ. αιώνα.
Μετά την ένωση των Ελλήνων υπό την αρχηγεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ο Ήλιος της Βεργίνας αποτέλεσε το κύριο σύμβολο της Ελληνικής εθνογέννεσης.
Παρακάτω σας παραθέτουμε μερικά στοιχεία με εικόνες, που δείχνουν ότι στο σύμβολο του Ήλιου της Βεργίνας αποτέλεσε ένα από τα αρχαία σύμβολα της Ελλάδος, πολύ πριν την άνοδο του Ελληνικού βασιλείου της Μακεδονίας. Δεκάδες νομίσματα, αγγεία κ.α που φέρουν το σύμβολο, βρέθηκαν σε πάρα πολλά άλλα μέρη της Ελλάδος, εκτός της Μακεδονίας. Επιπλέον, θα κάνουμε και μια μικρή ιστορική αναδρομή, για να δούμε την εξέλιξη αυτού του συμβόλου μέσα στον χρόνο:
2000 π.Χ.: Αυτή είναι η στιγμή όπου οι αρχαίοι Έλληνες, άρχισαν πρώτοι να χρησιμοποιούν αυτο το σύμβολο του Ηλίου. To σύμβολο δεν είχε τυποποιηθεί ακόμα με την πρώιμη μορφή του.
780 π.Χ.: .Έχει αρχίσει πλέον η χρήση του συμβόλου. Το ακόλουθο έργο τέχνης δείχνει την μάχη της Τροίας. Μπορούμε να δούμε καθαρά το σύμβολο πάνω στον πολεμιστή, όπως βρέθηκε στο νησί της Μυκόνου.
780 π.Χ.: Βλέπουμε ανασκαφές που απεικονίζουν μεταξύ άλλων και Σπαρτιάτες οπλίτες, οι οποίοι φέρουν στις ασπίδες τους, το σύμβολο του Ήλιου της Βεργίνας .
6ος αιωνας π.Χ.: .Αμφορέας της αρχαίας Λακωνίας (Σπάρτη) που δείχνει καθαρά στο κέντρο του, τον Ήλιο της Βεργίνας στην σημερινή του μορφή. Ο αμφορέας, σήμερα βρίσκεται στο μουσείο του Λούβρου στο Παρίσι.
6ος αιώνας π.Χ.: Ο Αχιλλέας και ο Αίας ξεκουράζονται κατα την διάρκεια του Τρωικού πολέμου, με ένα παιχνίδι ζαριών. Στις ενδυμασίες τους υπάρχουν πολλά σύμβολα του Ηλίου με 8 ακτίνες.
560 π.Χ.: Απεικόνιση της επιστροφής του Ηφαίστου σε αρχαίο Ελληνικό αμφορέα. Το σύμβολο του Ήλιου της Βεργίνας με 16 ακτίνες.
525 π.Χ.: Ηρακλής και Λερναία Ύδρα.
500 π.Χ.: Αρχαίος Ελληνικός αμφορέας.
520 π.Χ.: Ο Οδυσσέας τυφλώνει τον Κύκλωπα.
4ος αιωνας π.Χ.: Έλληνας οπλίτης εναντίων Πέρση στρατιώτη.
480 π.Χ.: Η θεά Αθηνά με το σύμβολο στον ώμο.
4ος αιωνας π.Χ.: Έλληνας οπλίτης εναντίων Πέρση στρατιώτη.
Το αστέρι της Βεργίνας στο Βασιλικό τάφο του Φιλίππου Β’. (Μουσείο Βεργίνας)
