Χαρισματικός, διχαστικός και για πολλούς ακόμη αναξιόπιστος. Μπορεί ο Τσίπρας να παίξει πολιτικό «τίκι-τάκα»;

Το νέο κόμμα Τσίπρα δεν θα έχει περίοδο χάριτος και ο ίδιος παραμένει μεν χαρισματικός, αλλά την ίδια στιγμή διχαστικός και για ορισμένους ακόμη και αναξιόπιστος.

γράφει ο Άγγελος Αλ. Αθανασόπουλος

ΤΑ ΧΡΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΠΛΑΟΥΓΚΡΑΝΑ της Βαρκελώνης, της Μπαρτσελόνα που είναι «més que un club» (σ.σ. «περισσότερο από ένας σύλλογος»), προσέφεραν στον Αλέξη Τσίπρα μια καλή πλατφόρμα ώστε να οικοδομήσει την αναγκαία αναμονή για τον τρίτο –και σπουδαιότερο– σταθμό του περίφημου «rebranding» του: την ίδρυση, δηλαδή, του νέου του κόμματος με την ονομασία «Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη» και το ήδη κατακρεουργηθέν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ακρωνύμιο «ΕΛ.Α.Σ.». 

Δείτε το βίντεο:

Της παρουσίασης του νέου κόμματος στους πρόποδες της Ακρόπολης είχαν προηγηθεί η ίδρυση του ινστιτούτου που φέρει το όνομά του και ακολούθως η συγγραφή της «Ιθάκης» – της δικής του εκδοχής για το τι πραγματικά συνέβη το τραυματικό 2015, όταν η Ελλάδα ισορρόπησε μεταξύ της παραμονής και της εξόδου από την ευρωζώνη, σωζόμενη την ύστατη ώρα και στιγμή.

Καθένα από τα χρώματα της Μπάρτσα έχει το πολιτικό νόημά του στο νέο επεισόδιο της πολιτικής σταδιοδρομίας του πρώην πρωθυπουργού. Αν και δεν φιλοδοξούμε να πείσουμε ότι βρισκόμαστε στο μυαλό του, θα λέγαμε ότι το μπλε συμβολίζει την Ελλάδα και «φωτογραφίζει» τον νέο πατριωτισμό τον οποίο σταθερά επικαλείται σε πολλές από τις ομιλίες του. Το δε βαθύ κόκκινο φέρει μαζί του το «επαναστατικό πρόσημο» που είναι ξεκάθαρο ότι δεν μπορεί –και λογικά ούτε θέλει– να αποχωριστεί ο πρώην πρωθυπουργός στην προσπάθειά του να επιστρέψει στο πολιτικό σκηνικό. Καλή η στροφή προς το πολιτικό κέντρο (ό,τι κι αν σημαίνει αυτό στις ημέρες μας), αλλά χωρίς άγκυρα στα δεξιά ή στα αριστερά, η βύθιση ενός πολιτικού εγχειρήματος μοιάζει βεβαία.

Αν έχουμε σειρά εκλογών, το πολύ κρίσιμο σημείο θα αναδειχθεί τότε: θα μπορέσει να τραβήξει δυνάμεις από τα υπόλοιπα αντιπολιτευτικά κόμματα ενός κατακερματισμένου πολιτικού φάσματος; Μήπως ενισχύσει περαιτέρω το «αντι-τσιπρικό σύνδρομο» της Νέας Δημοκρατίας;

Δείτε το βίντεο:

Εναντίον του δεξιού κατεστημένου

Ο συμβολισμός της Μπαρτσελόνα και της αντίστασης στο κατεστημένο της Μαδρίτης, που εκφράζεται από τη μισητή Ρεάλ, διαμορφώνει ενδεχομένως και το δίλημμα επί του οποίου θα επιδιώξει να στήσει από εδώ και στο εξής την εκλογική του παρουσία και στρατηγική ο Αλέξης Τσίπρας. Το νεοπαγές κόμμα του θα επιδιώξει να εκφράσει την αντίσταση στο κατεστημένο της ελληνικής κεντροδεξιάς, τη σημαία του οποίου κρατά στιβαρά η Νέα Δημοκρατία και ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το 2016 ως σήμερα. Για να συμβεί αυτό, τα σαφή συνθήματα και –κυρίως– τα σκληρά διλήμματα είναι αναγκαία, και όσοι επιμένουν να τα απορρίπτουν ως πολιτική έκφραση εκτοξεύουν απλώς φληναφήματα.

Σημαίνει αυτό λοιπόν ότι βρισκόμαστε μπροστά σε ένα ελληνικό «clasico»; Αυτό ουδείς το ξέρει. Θα το μάθουμε όταν θα στηθούν οι κάλπες. Και οι μόνοι που μπορούν να το απαντήσουν θα είναι οι Έλληνες πολίτες. Το μείζον ζήτημα όμως σε σχέση με την επιστροφή Τσίπρα δεν αφορά τα χρώματα. Αφορά τα ερωτήματα της επόμενης ημέρας που είναι αβυσσαλέα, και μια και ασχοληθήκαμε με την Μπαρτσελόνα, ίσως να βολεύει να συνεχίσουμε με σκέψη… ποδοσφαιρική. Μπορεί το κόμμα Τσίπρα να παίξει το «τίκι-τάκα» ποδόσφαιρο που πρεσβεύει ο σύλλογος της Βαρκελώνης; Να παίξει «πολιτική κατοχής μπάλας», για να παραφράσουμε τους όρους; Να ξεχάσει την «πολιτική αντεπιθέσεων» της περιόδου 2015-2016 που τον κατατρέχει ακόμη; Να πάρει την μπάλα από το προνομιακό πεδίο των βασικών του αντιπάλων, πρώτα στο γήπεδο της αντιπολίτευσης και κατόπιν σε επίπεδο εθνικό; Κι όλα αυτά χωρίς βέβαια να λησμονούμε ότι η πολιτική, όπως και το ποδόσφαιρο, θέλει καλούς παίκτες. Πάλι με όρους Μπαρτσελόνα λοιπόν, ποιοι θα είναι «οι Τσάβι και Ινιέστα» της παλιάς εποχής, ο «Όλμο και ο Γιαμάλ» της Μπάρτσα τού σήμερα;

Γήπεδο γεμάτο παγίδες

Το ελληνικό πολιτικό γήπεδο είναι κακοτράχαλο. Η δεκαετία της κρίσης δεν έχει ακόμη πλήρως εξαφανιστεί από το συλλογικό υποσυνείδητο, όσο κι αν η σημερινή κυβέρνηση θα ήθελε να είναι έτσι τα πράγματα. Με κάθε δυσκολία ή με κάποια στραβοτιμονιά, ένα μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας θυμώνει ή αποσύρεται στον εαυτό του. Η κοινωνική εμπιστοσύνη προς τα πολιτικά κόμματα παραμένει ρηχή και όσα συμβαίνουν δεν αντιστρέφουν εύκολα αυτή την αντίληψη. Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η ανισότητα ευκαιριών που βιώνουν κυρίως οι νέοι άνθρωποι και ο θυμός ή η απαξίωσή τους που φουντώνει όταν βλέπουν εκείνους που «τα ‘κονομάνε» απροκάλυπτα επειδή «ξέρουν το σύστημα» – με τον ΟΠΕΚΕΠΕ να είναι το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα. Η κυβέρνηση έχει όπλα, κυρίως οικονομικά, και το πλεονέκτημα τής πρωτοβουλίας, για να περιορίσει κάπως αυτό το πρόβλημα – αλλά αυτό συμβαίνει επειδή… είναι η κυβέρνηση.

Το νέο κόμμα Τσίπρα δεν θα έχει αυτή την περίοδο χάριτος και ο ίδιος παραμένει μεν χαρισματικός, αλλά την ίδια στιγμή διχαστικός και για ορισμένους ακόμη και αναξιόπιστος. Η «Πυξίδα για τη Νέα Ελλάδα» θα ταλαντευθεί αρκετά για να βρει τον… Βορρά της, καθώς και ο πολιτικός χρόνος θα γίνει πιεστικός. Είναι αλήθεια ότι το μανιφέστο Σιακαντάρη ήταν περισσότερο χαοτικό από όσο έπρεπε – θα αρκούσε κάτι πολύ πιο σφιχτό που θα μπορούσε πολύ καλύτερα «να μεταγγιστεί και να μεταβολιστεί» πολιτικά, ιδιαίτερα μέσα σε ένα επικοινωνιακό περιβάλλον εντός του οποίου οι Έλληνες επιδεικνύουν ολοένα συρρικνούμενη εμπιστοσύνη στην προσφορά ειδήσεων. Η διακήρυξη του νέου κόμματος κάπως διόρθωσε αυτό το πρόβλημα, αλλά είναι νωρίς για συμπεράσματα. Χωρίς σαφές μήνυμα και χωρίς τα κατάλληλα μέσα για να το περάσουν, θα πρόκειται για γράμμα κενό.

Ο Τσίπρας προσέρχεται με ορισμένα πλεονεκτήματα στο αντιπολιτευτικό γήπεδο. Είναι νέος, έχει κυβερνήσει, διατηρεί απήχηση σε συγκεκριμένα ακροατήρια, ενώ για πολλούς στην αριστερά παραμένει ο άνθρωπος που την έφερε στην εξουσία. Ο λόγος του είναι πιο δομημένος, λιγότερο τοξικός, αν και όχι ιδιαίτερα καινοτόμος. Η δε σύγκρουση για την πρωτοκαθεδρία στον ευρύτερο κεντροαριστερό χώρο θα είναι σκληρή και μετωπική, ενώ η έκβαση της μάχης με το ΠΑΣΟΚ θα κρίνει πολλά. Για την επικράτηση δεν θα αρκέσει η ένταση στις αντιδεξιές και αντιμητσοτακικές κορόνες. Ορισμένες πρώτες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η ΕΛΑΣ μπορεί να βρεθεί απευθείας στη δεύτερη θέση εφόσον γίνουν εκλογές. Αν έχουμε σειρά εκλογών, το πολύ κρίσιμο σημείο θα αναδειχθεί τότε: θα μπορέσει να τραβήξει δυνάμεις από τα υπόλοιπα αντιπολιτευτικά κόμματα ενός κατακερματισμένου πολιτικού φάσματος; Μήπως ενισχύσει περαιτέρω το «αντι-τσιπρικό σύνδρομο» της Νέας Δημοκρατίας;

Δείτε το βίντεο:

Δύσβατο διεθνές περιβάλλον

Η Ελλάδα έχει τις ιδιαιτερότητές της, αλλά ο Τσίπρας θα πρέπει να συνυπολογίσει ότι το ευρύτερο ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον δεν είναι σήμερα τόσο φιλόξενο για το τρίγωνο «σοσιαλδημοκρατία, πολιτική οικολογία, ριζοσπαστική αριστερά». Συνομιλητές του πρώην πρωθυπουργού σημειώνουν ότι όσα είδε στις Ηνωμένες Πολιτείες κατά το σύντομο διάστημα που παρακολούθησε το Κέντρο Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ τού προσέφεραν γόνιμη ύλη για σκέψη. Η αμερικανική αριστερά και κεντροαριστερά όμως λειτουργεί παραδοσιακά με άλλους όρους σε σχέση με την Ευρώπη.

Στη γηραιά ήπειρο, τα κεντροαριστερά ή ριζοσπαστικά αριστερά κόμματα βρίσκονται σε δραματική υποχώρηση. Το Σοσιαλιστικό Κόμμα του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ στην Ισπανία αποτελεί το τελευταίο προπύργιο, αλλά μοιάζει δύσκολο να αντέξει στις επόμενες βουλευτικές εκλογές του 2027. Η ευρωπαϊκή κεντροαριστερά βρίσκεται σε υποχώρηση στη Γερμανία, στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Πορτογαλία, ενώ ακόμη και η ταυτότητά της έχει πολλές αποχρώσεις, όπως απέδειξε η ιστορία της πρωθυπουργού της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν στις πρόσφατες εκλογές. Δεν υπάρχει επομένως ξεκάθαρα μοντέλο προς αντιγραφή. Επιπλέον, οι προκλήσεις είναι τεράστιες. Η παγκοσμιοποίηση έχει φέρει τεράστιες ανισότητες και αυτό έχει πλήξει τις καπιταλιστικές δημοκρατίες και την αξιοπιστία τους. Η δε Ευρωπαϊκή Ένωση έχει πλέον μετατραπεί σε ένα μάλλον «δεξιό club» σε όλα τα επίπεδα των κοινοτικών θεσμών ή της γραφειοκρατίας. Κι όλα αυτά χωρίς να ακουμπήσει κανείς την «καυτή πατάτα» της ακροδεξιάς ή σκληρής ή νατιβιστικής δεξιάς, που σταδιακά κερδίζει όλο και περισσότερο έδαφος. Η επικράτησή της σε μία από τις μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες θα άλλαζε δραματικά τα δεδομένα.

Δείτε το βίντεο:

Πόση σημασία έχουν όμως αυτά στη μικρή γωνιά της Ευρώπης που λέγεται Ελλάδα; Η κυνική απάντηση είναι: ό,τι πουν οι κάλπες. Το ζήτημα για τον Αλέξη Τσίπρα είναι ότι πρέπει να φτιάξει ομάδα και σύστημα που θα παίξει το «τίκι-τάκα» που θα επιθυμούσε. Στο άλλο μισό του γηπέδου, πάντως, βρίσκεται ένας προπονητής που τα τελευταία χρόνια διαθέτει μια ομάδα –ίσως με ισχνό πάγκο– η οποία καταφέρνει και κερδίζει. Διαθέτει επίσης την ικανότητα να απευθύνεται σε ευρύτερα ακροατήρια και να μη φοβάται να αγγίζει και τα μεγάλα θέματα της εποχής. Μένει να φανεί αν ο… διεκδικητής έμαθε από τα λάθη του ή απλώς έμαθε να τα καλύπτει σωστά.

*Ο Άγγελος Αλ. Αθανασόπουλος είναι δημοσιογράφος.

Σοφοκλής Πέππας: Αφιέρωμα στην βραχνή φωνή του ελληνικού θεάτρου και ο αξέχαστος Μπαμπαστρούμφ

Ο Σοφοκλής Πέππας υπήρξε ένας από τους πιο σημαντικούς και χαμηλών τόνων ηθοποιούς της γενιάς του. Αν και το ευρύ κοινό τον θυμάται κυρίως από τη χαρακτηριστική φωνή που χάρισε στον Μπαμπαστρούμφ στα θρυλικά «Στρουμφάκια», η πραγματική του καλλιτεχνική αξία βρισκόταν στο θέατρο, εκεί όπου έχτισε μια σπουδαία πορεία δεκαετιών με μεγάλους ρόλους, απαιτητικές συνεργασίες και βαθιά υποκριτική δύναμη.

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1948 και σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Γιώργου Θεοδοσιάδη, από όπου αποφοίτησε το 1970. Οι καθηγητές και οι άνθρωποι του θεάτρου διέκριναν από νωρίς το ταλέντο του. Σύμφωνα με μεταγενέστερα αφιερώματα, του είχε προταθεί ακόμη και υποτροφία για το περίφημο Actors Studio, την οποία τελικά δεν ακολούθησε.

Η πρώτη του θεατρική εμφάνιση έγινε το 1972 στον θίασο του Δημήτρης Μυράτ, στο έργο «Παράξενο Τάμα». Από εκεί και πέρα ξεκίνησε μια μακρά διαδρομή στο ποιοτικό ελληνικό θέατρο, μακριά από εύκολες εμπορικές επιλογές. Συνεργάστηκε στενά με το «Ανοιχτό Θέατρο» του Γιώργος Μιχαηλίδης, συμμετέχοντας σε παραστάσεις όπως οι «Μπουλουκτσήδες», «Κυριακάτικος Περίπατος» και «Τρικυμία».

Ιδιαίτερα σημαντική υπήρξε η συνεργασία του με τη Μπέττυ Αρβανίτη και τη Θεατρική Εταιρεία Πράξη. Εκεί απέδειξε το εύρος του ως ηθοποιός, παίζοντας σε απαιτητικά έργα σύγχρονου ευρωπαϊκού θεάτρου όπως:

• «Ο Φερνάντο Κραπ μου έγραψε ένα γράμμα»
• «Η Κυρία από τη Θάλασσα»
• «Ο Χρόνος και το Δωμάτιο»
• «Παλιοί Καιροί»
• «Το Παιχνίδι των Ρόλων»
• «Μια Πιθανή Συνάντηση»

Η μεγάλη σχολή του Βογιατζή

Από τις κορυφαίες στιγμές της καριέρας του ήταν οι συνεργασίες του με τον Λευτέρης Βογιατζής. Οι παραστάσεις «Οι Αγρίκοι» και κυρίως ο «Θείος Βάνιας» θεωρούνται μέχρι σήμερα ιστορικές για το ελληνικό θέατρο. Ο Πέππας, με εσωτερικότητα, λεπτότητα και συγκρατημένη δύναμη, κατάφερε να δημιουργήσει έναν από τους σημαντικότερους «Θείους Βάνια» που παρουσιάστηκαν στην Ελλάδα.

Η ερμηνεία αυτή τού χάρισε το 2008 το βραβείο «Αιμίλιος Βεάκης», μία από τις σημαντικότερες διακρίσεις για θεατρικό ηθοποιό στην Ελλάδα.

Το αρχαίο δράμα και το Εθνικό Θέατρο

Ο Σοφοκλής Πέππας υπηρέτησε με συνέπεια και το αρχαίο δράμα. Συμμετείχε σε παραστάσεις του Εθνικό Θέατρο όπως:

• «Πέρσες»
• «Αντιγόνη»
• «Ικέτιδες»
• «Ιφιγένεια εν Ταύροις»
• «Φιλοκτήτης»

Η σκηνική του παρουσία ήταν επιβλητική χωρίς υπερβολές. Διέθετε μια σπάνια υποκριτική ποιότητα: μπορούσε να γεμίσει τη σκηνή με ελάχιστες κινήσεις και μόνο με τη φωνή του.

Η φωνή που έγινε παιδική ανάμνηση

Παρότι ο ίδιος αφιερώθηκε κυρίως στο θέατρο, χιλιάδες Έλληνες τον έμαθαν χωρίς να βλέπουν ποτέ το πρόσωπό του. Η βαθιά, βραχνή και ζεστή φωνή του έγινε η φωνή του Μπαμπαστρούμφ στη θρυλική ελληνική μεταγλώττιση των «Στρουμφ».

Για μια ολόκληρη γενιά παιδιών της δεκαετίας του ’80 και του ’90, η φωνή του ταυτίστηκε με σοφία, καλοσύνη και ασφάλεια. Μέχρι σήμερα πολλοί αναγνωρίζουν αμέσως τη χροιά του όταν ακούν παλιές μεταγλωττίσεις.

Δείτε το βίντεο:

Κινηματογράφος και τηλεόραση

Παρότι δεν υπήρξε «σταρ» της τηλεόρασης, είχε αξιοσημείωτη παρουσία σε σειρές που άφησαν εποχή:

• «Λούνα Παρκ»
• «Λωξάντρα»
• «Άφρικα»
• «Μετράω Στιγμές»
• «Η Αίθουσα του Θρόνου»
• «Ο Θησαυρός της Αγγελίνας»
• «Οι Ιστορίες του Αστυνόμου Μπέκα»

Στον κινηματογράφο ξεχώρισε ιδιαίτερα στην ταινία «Η Σκόνη που Πέφτει», για την οποία τιμήθηκε με το Βραβείο Α’ Ανδρικού Ρόλου στο Διεθνές Φεστιβάλ Καΐρου το 2004.

Ένας καλλιτέχνης χαμηλών τόνων

Ο Σοφοκλής Πέππας δεν επιδίωξε ποτέ τη δημοσιότητα. Οι συνάδελφοί του μιλούσαν για έναν άνθρωπο με ήθος, πειθαρχία και αφοσίωση στην τέχνη. Προτιμούσε να «μιλά» μέσα από τους ρόλους του και όχι μέσω τηλεοπτικής προβολής ή συνεντεύξεων.

Η «Καθημερινή» τον χαρακτήρισε εύστοχα «βραχνή φωνή, χαμηλό προφίλ», περιγράφοντας ακριβώς την καλλιτεχνική του φυσιογνωμία.

Το τέλος και η παρακαταθήκη

Ο Σοφοκλής Πέππας έφυγε από τη ζωή στις 25 Μαρτίου 2012, σε ηλικία 63 ετών. Η απώλειά του προκάλεσε συγκίνηση στον θεατρικό κόσμο, καθώς θεωρούνταν ένας από τους πιο ουσιαστικούς και καλλιεργημένους ηθοποιούς της γενιάς του.

Δεν υπήρξε ποτέ «τηλεοπτικός σταρ» με τη συνηθισμένη έννοια. Ήταν όμως κάτι ίσως πιο σημαντικό: ένας ηθοποιός που υπηρέτησε αθόρυβα και με συνέπεια το ελληνικό θέατρο για πάνω από σαράντα χρόνια, αφήνοντας πίσω του σπουδαίες ερμηνείες και μια φωνή που δεν ξεχνιέται.

Καταρχάς, θα πρέπει να ορίσουμε τι εννοούμε με τον όρο μικρό και μεγάλο στήθος, και πώς να αποκλείσουμε ποια θεωρούνται φυσιολογικά.

Σε αυτήν την αξιολόγηση, το πρώτο πράγμα που πρέπει να λάβουμε υπόψη είναι η αναλογία του στήθους προς τη σωματική δομή της γυναίκας (ύψος, πλάτος ώμων, βάρος, κ.λπ.). Δεύτερον, η τρέχουσα τάση, αν είναι μικρό, αναλογικό ή μεγάλο.

Κατά γενικό κανόνα, θα μπορούσαμε να πούμε ότι ένα μέγεθος κάτω από 85 (περίμετρος σε εκατοστά) θεωρείται μικρό και ένα μέγεθος πάνω από 100 θεωρείται μεγάλο.

Ωστόσο, αν και πάντα υποτίθεται ότι η εικόνα μιας γυναίκας με στήθος πάνω από 100 είναι πιο αισθητικά ευχάριστη, η τρέχουσα τάση είναι η αναζήτηση της φυσικότητας: μπορούμε ακόμη και να πούμε ότι το μικρό στήθος είναι στη μόδα. Έχει, λοιπόν, τα πολύ μικρά στήθη τα οφέλη τους; Ας δούμε.

Πλεονεκτήματα του μικρού στήθους

Όπως αναφέραμε, η φυσικότητα αναζητείται πλέον στην ομορφιά, επομένως υπάρχουν πολλά πλεονεκτήματα στο να έχεις μικρό στήθος, πέρα ​​από τα αισθητικά. Τα πλεονεκτήματα:

Πρώτα απ ‘όλα, πρέπει να αναφέρουμε κάτι ουσιαστικό: με την πάροδο του χρόνου, το στήθος σας δεν θα χαλαρώνει, καθώς το μεγαλύτερο στήθος τείνει να χάνει τη σφριγηλότητά του με την ηλικία και να κρεμάει και πολλές γυναίκες αναζητούν να κάνουν ανόρθωση στήθους μέσω μιας πλαστικής επέμβασης.

Επιπλέον, δεν θα έχετε τόσα πολλά προβλήματα στην πλάτη, στη βάση του λαιμού, ακόμη και στους ώμους, όσο όσες έχουν μεγαλύτερο μέγεθος σουτιέν.

Πιστέψτε το ή όχι, υπάρχουν πολυάριθμες περιπτώσεις προβλημάτων στην πλάτη που σχετίζονται με το μέγεθος του στήθους.

Ένα άλλο σημαντικό πλεονέκτημα είναι ότι, όταν πηγαίνετε για έλεγχο μαστού, είναι πιο εύκολο για τον ειδικό να εξετάσει την περιοχή εάν η ασθενής έχει μικρότερο στήθος. Αυτό θα κάνει τον έλεγχο για καρκίνο του μαστού ευκολότερο για τις γυναίκες με μικρότερο στήθος.

Περισσότερα καλά για το μικρό στήθος σε μια γυναίκα

Το να έχει μια γυναίκα μικρό στήθος έχει διαφορετικές σημασίες και μπορεί να ιδωθεί από πολλές οπτικές: κοινωνική, υγειονομική, ψυχολογική αλλά και αισθητική.

1. Υγεία και πρακτικότητα

• Λιγότερη επιβάρυνση στη σπονδυλική στήλη: Οι γυναίκες με μικρότερο στήθος σπανίως υποφέρουν από πόνους στη μέση, τον αυχένα ή τους ώμους, που συχνά ταλαιπωρούν όσες έχουν μεγάλο στήθος.

• Ευκολότερη άσκηση: Το μικρό στήθος κάνει πιο άνετη τη σωματική δραστηριότητα, από τρέξιμο μέχρι γυμναστική, χωρίς την ανάγκη για ιδιαίτερα υποστηρικτικά αθλητικά σουτιέν.

• Μικρότερος κίνδυνος κάποιων παθήσεων: Αν και ο καρκίνος του μαστού δεν σχετίζεται αποκλειστικά με το μέγεθος, το μικρότερο στήθος διευκολύνει την ψηλάφηση και τον έλεγχο.

2. Κοινωνική και αισθητική διάσταση

• Συμβολισμός νεότητας: Σε πολλές κουλτούρες, το μικρό στήθος συνδέεται με πιο νεανική και κομψή εμφάνιση.

• Μόδα και ένδυση: Τα ρούχα συχνά εφαρμόζουν καλύτερα, ειδικά σε στράπλες φορέματα ή πιο μινιμαλιστικά στυλ.

• Σωματική ισορροπία: Σε γυναίκες με λεπτό σωματότυπο, το μικρό στήθος ταιριάζει καλύτερα στις αναλογίες του σώματος.

3. Ψυχολογική σημασία

• Αυτοπεποίθηση: Για κάποιες γυναίκες, το μικρό στήθος μπορεί να σημαίνει αποδοχή και ελευθερία από κοινωνικά στερεότυπα που θέλουν “μεγάλο στήθος = θηλυκότητα”.

• Σεξουαλικότητα: Η σεξουαλική έλξη δεν καθορίζεται μόνο από το μέγεθος, αλλά από την αυτοπεποίθηση, τη στάση σώματος και τη συνολική προσωπικότητα.

4. Ελευθερία και λειτουργικότητα

• Μικρότερη ανάγκη για βαριά ή σφιχτά εσώρουχα.

• Ευκολότερη κίνηση και λιγότερη ενόχληση σε ζεστά κλίματα.

• Αίσθηση ελαφρότητας και άνεσης στην καθημερινότητα.

Συμπέρασμα: Το να έχει μια γυναίκα μικρό στήθος δεν είναι “μειονέκτημα”, αλλά μπορεί να είναι πηγή πρακτικών πλεονεκτημάτων, σωματικής άνεσης και μοναδικής αισθητικής ταυτότητας.

Η Μαίρη Βιδάλη είναι μία από τις πιο γνωστές και αγαπητές Ελληνίδες ηθοποιούς, με μακρά πορεία στο θέατρο, την τηλεόραση και τον κινηματογράφο.

Γεννήθηκε στην Αθήνα και σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου. Από πολύ νωρίς έδειξε το ταλέντο της και καθιερώθηκε στον χώρο χάρη στην εκφραστικότητα, τη φωνή της και την υποκριτική της ευελιξία. Ερμήνευσε με επιτυχία ρόλους σε έργα αρχαίου δράματος, σύγχρονου θεάτρου αλλά και σε λαϊκές και εμπορικές παραγωγές.

Έγινε ιδιαίτερα δημοφιλής στη δεκαετία του 1980 και του 1990 μέσα από τηλεοπτικές σειρές όπως οι «Μυστικοί Αρραβώνες», «Το Νησί των Ρόδων» και πολλές ακόμη.

Η έντονη παρουσία της στην τηλεόραση την έκανε αγαπητή στο ευρύ κοινό, ενώ η θεατρική της δράση της χάρισε την αναγνώριση του καλλιτεχνικού χώρου. Συνεργάστηκε με σπουδαίους σκηνοθέτες και ηθοποιούς, και υπηρέτησε το θέατρο με συνέπεια και σεβασμό.

Εκτός από την υποκριτική, η Μαίρη Βιδάλη ασχολήθηκε και με τα κοινά. Διετέλεσε βουλευτής με τη Νέα Δημοκρατία στη Β’ Πειραιά, ενώ έχει συμμετάσχει σε πολιτιστικές επιτροπές και πρωτοβουλίες, προβάλλοντας τη σημασία της τέχνης και του πολιτισμού στην κοινωνία. Η ενεργή της δράση στον δημόσιο χώρο την καθιστά μία προσωπικότητα με κοινωνική ευαισθησία και πολιτική συνείδηση.

Η προσωπική της ζωή διατηρείται διακριτική. Έχει μιλήσει σε συνεντεύξεις για τις δυσκολίες και τις χαρές της ζωής της, καθώς και για τη βαθιά της αγάπη προς την τέχνη. Η πειθαρχία, η ειλικρίνεια και η αφοσίωση που επιδεικνύει στο επάγγελμά της την έχουν καταστήσει πρότυπο για νεότερους ηθοποιούς.

Η Μαίρη Βιδάλη συνεχίζει να είναι ενεργή τόσο καλλιτεχνικά όσο και κοινωνικά, με εμφανίσεις σε θεατρικές παραστάσεις, πολιτιστικά δρώμενα και δημόσιο λόγο. Η προσφορά της στον πολιτισμό είναι σημαντική και αναγνωρισμένη, ενώ η ίδια αποτελεί μία από τις πιο αυθεντικές και ουσιαστικές παρουσίες στην ελληνική σκηνή.

O Θάνατος του γιου της

Ο Κάρολος Βιδάλης, γιος της αγαπητής ηθοποιού Μαίρης Βιδάλη, πέθανε την Κυριακή 19 Ιανουαρίου 2025, σε ηλικία μόλις 34 ετών  . Την είδηση έκανε γνωστή η ίδια μέσω ανάρτησης στον προσωπικό της λογαριασμό στο Facebook, γράφοντας «Ο Κάρολός μου από σήμερα κολυμπάει στον ουρανό», μήνυμα που έκτοτε αποσύρθηκε.

Ο θάνατός του προήλθε από μια πολύ σπάνια μορφή καρκίνου στο ήπαρ, από την οποία λοιμοκώδης νόσηση είχε γνωστοποιηθεί στους οικείους από την αρχή του αγώνα του  . Η ίδια η Μαίρη Βιδάλη έχει αναφέρει ότι ο γιος της θεωρείτο «καταδικασμένος», ωστόσο κατάφερε να ζήσει και να δώσει μάχη επί περίπου δύο χρόνια  . Ο πρώτος χρόνος θεωρήθηκε ιδιαίτερα θετικός, με την οικογένεια να ελπίζει σε ανάρρωση, μόνο το τελευταίο διάστημα να επιβαρύνει δραματικά η κατάστασή του.

Στις πρώτες δηλώσεις της μετά την απώλεια, η ηθοποιός μίλησε για την ανάγκη επιστροφής στο θέατρο και τους συναδέλφους που της επέτρεψαν να πάρει ελεύθερα 40 ημέρες άδειας πριν ανέβει επί σκηνής ξανά, θεωρώντας την τέχνη σαν μια μορφή ψυχοθεραπείας  . Όπως εξήγησε, το θέατρο την βοήθησε να αντιμετωπίσει τον πόνο, γιατί όταν ερμηνεύει, «δεν είσαι εσύ, είσαι μία άλλη προσωπικότητα».

Παρά τη βαθιά θλίψη, πέρασε το μήνυμα ότι ο καρκίνος – αν και δύσκολη νόσος – σήμερα μπορεί να θεωρείται χρόνια νόσος και συχνά ιάσιμη. Απευθυνόμενη σε οικογένειες που βιώνουν παρόμοια εμπειρία, τόνισε την ανάγκη αισιοδοξίας, παρά τον μεγάλο πόνο που συνεπάγεται η νόσος  . Επίσης, αποκάλυψε πως ο Κάρολος είχε ψυχολογική υποστήριξη, ενώ εκείνη δεν αναζήτησε ειδικό, καθώς έπαιρνε δύναμη από τη σύνδεσή τους και την αισιοδοξία του.

Η οικογένεια, μέσω δικηγόρου, ζήτησε σεβασμό και ιδιωτικότητα στη θλίψη τους, αναφέροντας ότι θα ενημερώσει για οποιαδήποτε εξέλιξη μέσω νέου δελτίου τύπου  . Συμβολικά, το Διάχρονο Θέατρο της Μαίρης Βιδάλη ανακοίνωσε την αναβολή της έναρξης των παραστάσεών του, λόγω βαρύτατου πένθους  . Ο φίλος τους Μάριος Φραγκούλης αποχαιρέτησε τον Κάρολο με συγκινητικά λόγια, περιγράφοντάς τον ως άνθρωπο με «χρυσή καρδιά» και σεμνό χαρακτήρα, προσθέτοντας πόσο νωρίς και άδικα έφυγε από τη ζωή  .

Ένα πρόσωπο που λάτρεψε το πανελλήνιο. Μια γυναίκα που αποθεώθηκε όσο λίγες.

Σήμερα; Αβοήθητη και απελπισμένη, έχοντας ως μοναδική συντροφιά τον γιο της Έρικ. Η Νόρα Βαλσάμη, η θρυλική ηθοποιός του ελληνικού κινηματογράφου, ζει ένα μαρτύριο.

Όχι σε κάποια ταινία, αλλά στην ίδια της τη ζωή. Ένα δράμα χωρίς αυλαία. Μέσα στο ταπεινό της σπίτι στη Σύρο, μετράει τα κέρματα για να πάρει τα φάρμακά της. Η πενιχρή σύνταξη των 500 ευρώ δεν φτάνει ούτε για τις βασικές της ανάγκες. «Δεν μπορώ να ζήσω», φέρεται να λέει σε φίλους της. Η φωνή της σπασμένη, το βλέμμα της χαμηλωμένο.

Η ελπίδα

Όταν έπαιζε σε γεμάτα θέατρα, την αποθέωναν. Όταν έκλεβε την παράσταση στη μεγάλη οθόνη, της έστελναν λουλούδια. Τώρα; Κανείς. Μόνο οι αναμνήσεις της την κρατάνε ζωντανή – και αυτές πονάνε. Στα 77 της, πολεμά με την αρρώστια και τη φτώχεια. Τα ιατρικά έξοδα είναι πολλά κι όμως, δεν ζητάει ελεημοσύνη. Ζητά δικαιοσύνη. Ζητά να μην πεθάνει σαν σκιά. Ένα κράτος κουφό και τυφλό. Είναι δυνατόν να έχει δώσει τη ζωή της στον πολιτισμό και το κράτος να της γυρνά την πλάτη; Να μην μπορεί ούτε θέρμανση να πληρώσει; Αυτό δεν είναι απλώς αδικία. Είναι εθνική ντροπή. Η Νόρα Βαλσάμη δεν είναι μια τυχαία γυναίκα. Είναι σύμβολο. Και σήμερα, αυτό το σύμβολο μαραζώνει στη σιωπή, παραμελημένο, ξεχασμένο από όλους – εκτός από τον πόνο της. «Είναι δυνατόν το κράτος να δίνει σε μια γυναίκα που έχει προσφέρει τόσα, αυτά τα ψίχουλα», αναρωτιούνται όσοι ενδιαφέρονται για εκείνη. «Δεν έχω λεφτά, παίρνω 500 ευρώ… δεν φτάνει ούτε να πάρω νερά και καφέδες. Ντροπή», εξομολογήθηκε, εκφράζοντας την πικρία αλλά και την ελπίδα της. «Παίρνω καλούτσικη σύνταξη και προσπαθώ με οικονομία να τα φέρνω εις πέρας», δήλωσε στο Λοιπόν και τον Ανδρέα Θεοδώρου.

Οι επαγγελματικές προτάσεις

Κι όμως, το τηλέφωνό της δεν σταματά να χτυπά. Σκηνοθέτες, παραγωγοί, παλιοί συνεργάτες την αναζητούν για νέες δουλειές – στο θέατρο, στην τηλεόραση. Προτάσεις υπάρχουν. Το κοινό την αγαπά και τη θέλει πίσω. Εκείνη όμως δεν νιώθει ακόμη έτοιμη. Η ψυχή της ζητά χρόνο. «Αγαπώ πολύ την τέχνη μου, αλλά δεν θέλω να επιστρέψω. Η αλήθεια είναι πως πάντα δέχομαι προτάσεις να κάνω θέατρο και τηλεόραση αλλά δεν θέλω να παίξω. Προς το παρόν δεν νιώθω έτοιμη, ποιος ξέρει όμως τι θα γίνει στο μέλλον», εξομολογείται. Η αλήθεια είναι πως η Νόρα Βαλσάμη μπορεί να ζει μακριά από τις κάμερες, όμως δεν έπαψε ποτέ να συγκινεί. Γιατί οι αληθινοί σταρ δεν σβήνουν ποτέ – απλώς φωτίζουν αλλιώς.

Το νέο χτύπημα

Τι και αν έχουν περάσει δυόμιση περίπου χρόνια από τον θάνατο του λατρεμένου της συζύγου Ερρίκου Ανδρέου, η Νόρα Βαλσάμη ακόμη δεν μπορεί να συνειδητοποιήσει την απώλειά του. «Μου λείπει πάρα πολύ. Τον λάτρευα, ήταν ο άνθρωπος μου. Ο Ερρίκος ήταν ο πιο γλυκός και ευγενικός άνθρωπος που γνώρισα στη ζωή μου», λέει για τον άντρα που γνώρισε το 1966 σε ταινία της Φίνος Φιλμ, όταν εκείνος ήταν 30 και εκείνη μόλις 20. Οι δυο τους υπήρξαν  σύντροφοι ζωής, ενωμένοι με έναν δεσμό αληθινό, βαθύ, σπάνιο. Οι αναμνήσεις τους είναι το φυλαχτό της. «Δεν τον ξεπερνάς ποτέ», λέει. «Μαθαίνεις απλώς να ζεις με τον πόνο». Και σαν να μην έφτανε αυτό, πριν λίγους μήνες έχασε και τον πιστό της φίλο, το λατρεμένο της σκυλάκι. Μια απώλεια που βάρυνε ακόμη περισσότερο τη μοναξιά της. Για εκείνη, ήταν οικογένεια. «Έχασα και το σκυλάκι μου πριν κάποιους μήνες και μου λείπει αφόρητα. Μου στοίχισε πολύ και αυτή η απώλεια. Ήταν ένα βαρύ πλήγμα», παραδέχεται η πρωταγωνίστρια.

Η σχέση με την Αλίκη

Όταν τη ρωτήσαμε για την Κατερίνα Γιουλάκη, η Νόρα Βαλσάμη πάγωσε. Δεν γνώριζε πως η αγαπημένη της συνάδελφος είχε φύγει από τη ζωή. «Τι μου λες τώρα;», ψιθύρισε σοκαρισμένη, αδυνατώντας να το πιστέψει. Για λίγα δευτερόλεπτα σώπασε. Ύστερα, με φωνή σπασμένη από τη συγκίνηση, πρόσθεσε: «Έπαθα σοκ… Δεν το ήξερα… Δεν το ήξερα αυτό… Πέθανε η Κατερίνα; Πολύ κρίμα… Η καημένη ήταν τόσο καλή, τόσο ξεχωριστή γυναίκα. Δεν είχαμε συνεργαστεί ποτέ», μας λέει. Με αφορμή τη συμπλήρωση 29 χρόνων από τον θάνατο της Αλίκης Βουγιουκλάκη στις 23 Ιουλίου, τη ρωτήσαμε για την εθνική μας σταρ. Η Νόρα μας τόνισε πως η σχέση που είχε αναπτύξει με την Αλίκη ήταν κάτι πολύ ξεχωριστή σαν αδελφική. «Ήμασταν σαν αδελφές», λέει με τρυφερότητα. «Η Αλίκη ήταν πάντα για μένα μια φωτεινή παρουσία, ένας άνθρωπος με τεράστια καρδιά και πάθος για την τέχνη. Η απώλειά της άφησε ένα μεγάλο κενό σε όλους μας. Δεν μπορώ να μιλάω όμως για εκείνη γιατί ακόμη με πονάει ο θάνατος της». Μην μπορώντας να κρύψει τη συγκίνηση της μας τόνισε ότι η φιλία τους ήταν γεμάτη αμοιβαίο σεβασμό και αγάπη, μια σπάνια σύνδεση που ξεπερνάει τον χρόνο και τις δυσκολίες της ζωής. Παρά τις απώλειες και τις δυσκολίες, η Νόρα Βαλσάμη κρατά ζωντανή την ελπίδα μέσα της. Με πίστη στη ζωή και στην τέχνη, συνεχίζει να βρίσκει δύναμη στα μικρά καθημερινά πράγματα και στους ανθρώπους που την αγαπούν. Η καρδιά της παραμένει ανοιχτή, έτοιμη να υποδεχτεί νέες στιγμές δημιουργίας και χαράς. Όπως λέει και η ίδια, «η ζωή πάντα βρίσκει τρόπο να μας δίνει φως, αρκεί να μην το χάσουμε από τα μάτια μας». Και η Νόρα, με το λαμπερό της πνεύμα, είναι σίγουρο πως θα συνεχίσει να μας συγκινεί — με ή χωρίς φώτα.