Ο γλωσσολόγος Γιώργος Μπαμπινιώτης έχει υπάρξει ξεκάθαρος: «Δε λέμε ποτέ θερμά συλλυπητήρια».
Τα συλλυπητήρια μπορούν να είναι ειλικρινή, όχι θερμά. Η λέξη «θερμά» χρησιμοποιείται για χαρές ή συγχαρητήρια, ενώ στα συλλυπητήρια εκφράζουμε συμπαράσταση και συμμετοχή στη θλίψη, όχι ένταση χαράς. Μια σωστή διατύπωση θα ήταν: «Δεχθείτε τα ειλικρινή μας συλλυπητήρια».
Χαρακτηριστική ήταν η απάντηση του Γιώργου Μπαμπινιώτη όταν, κατά την παρουσία του τον Σεπτέμβριο του 2023 στην εκπομπή «Happy Day», είχε ερωτηθεί από τη Σταματίνα Τσιμτσιλή για κάποια από τα συχνά λάθη που γίνονται στον προφορικό και γραπτό λόγο.
Όταν λοιπόν ερωτήθηκε για το αν ισχύει πως είναι λάθος τα «θερμά συγχαρητήρια» η απάντησή του ήταν ξεκάθαρη: «Iσχύει. Δε λέμε ποτέ θερμά συλλυπητήρια».
Στην ίδια τηλεοπτική εμφάνιση, ο κ. Μπαμπινιώτης είχε αναφερθεί και σε άλλα συνηθισμένα γλωσσικά λάθη:
Καταρχάς / καταρχήν: Το «καταρχάς» σημαίνει «πρώτα-πρώτα», ενώ το «καταρχήν» σχετίζεται με θέμα αρχής.
Στο πλαίσιο / στα πλαίσια: Ο σωστός τύπος είναι ενικός («στο πλαίσιο»), καθώς ο πληθυντικός αποτελεί ξενισμό.
Επικεφαλής / επί κεφαλής: Το «επικεφαλής» είναι επίρρημα και, όπως προτείνει, είναι καλύτερο να γράφεται σε δύο λέξεις («επί κεφαλής») για να αποφεύγεται το λάθος.
Υπ’ όψιν / υπόψιν / υπόψην: Η προτιμότερη γραφή είναι «Υπ’ όψιν».
Καλή επιτυχία: Η «επιτυχία» είναι πάντα θετική, οπότε η ευχή «καλή επιτυχία» θεωρείται πλεονασμός.
Κλείνοντας, είχε επισημάνει την ανάγκη να αποφεύγονται τα greeklish: «Η εικόνα της λέξης δίνει πληροφορίες για την προέλευση, την ετυμολογία και τις λέξεις της ίδιας οικογένειας… θα έλεγα στα παιδιά: “τη γλώσσα και τα μάτια σας”».
Κοίταξες ποτέ τον/την σύντροφό σου από την άλλη άκρη του καναπέ και αναρωτήθηκες πότε άλλαξαν τα πράγματα;
Κάποτε ήσασταν τρελοί ο ένας για τον άλλον—ολοκληρώνατε τις προτάσεις του άλλου, ανταλλάζατε φιλιά στην κουζίνα, ονειρευόσασταν μαζί το μέλλον. Και τώρα… οι περισσότερες κουβέντες σας είναι για το ποιος θα αδειάσει το πλυντήριο πιάτων.
Αν αυτό σου ακούγεται πολύ γνώριμο, δεν είσαι μόνος/μόνη.
Πολλά ζευγάρια που κάποτε είχαν έντονη σύνδεση και πάθος, με τον καιρό νιώθουν περισσότερο σαν συγκάτοικοι παρά σαν ερωτικοί σύντροφοι. Δεν υπάρχει ένας μόνο λόγος—σπάνια φταίει ένα πράγμα. Συνήθως είναι μια σταδιακή απομάκρυνση. Η σπίθα σβήνει, η οικειότητα ξεθωριάζει, και ξαφνικά είστε δύο άνθρωποι που απλώς συγκατοικούν αντί να χτίζουν μαζί μια κοινή ζωή.
Δείτε έξι διακριτικά (και όχι τόσο διακριτικά) σημάδια ότι ίσως μπαίνεις στη «φάση συγκατοίκησης».
1. Ζείτε παράλληλες ζωές
Μοιράζεστε το ίδιο σπίτι, ίσως και το ίδιο κρεβάτι, αλλά συναισθηματικά; Είστε σε τελείως διαφορετικούς κόσμους.
Οι ρουτίνες σας σχεδόν δεν συναντιούνται πια. Ο ένας φεύγει νωρίς για τη δουλειά, ο άλλος ξενυχτάει χαζεύοντας στο κινητό. Περνάτε ο ένας δίπλα από τον άλλον σαν καράβια μέσα στη νύχτα—ένα γρήγορο «τι κάνεις», μια κουβέντα για λογαριασμούς, και μετά ο καθένας στο δικό του πρόγραμμα. Η κοινή ζωή που κάποτε χτίζατε μοιάζει τώρα με δύο ξεχωριστές πορείες κάτω από την ίδια στέγη.
2. Η οικειότητα μοιάζει… μακρινή
Δεν είναι μόνο το σeξ. Είναι τα μικρά πράγματα: Oι μεγάλες αγκαλιές, τα βλέμματα που κρατάνε λίγο παραπάνω, τα παιχνιδιάρικα αγγίγματα. Πότε ήταν η τελευταία φορά που φιληθήκατε επειδή το θέλατε, όχι από συνήθεια;
Πέρα από το σωματικό, συχνά χάνεται και η συναισθηματική οικειότητα. Οι βαθιές, βραδινές συζητήσεις έχουν αντικατασταθεί από κουβέντες για ψώνια και ραντεβού στον οδοντίατρο. Κάποτε μιλούσατε για όνειρα· τώρα μόνο για πρόγραμμα.
3. Οι συζητήσεις σας είναι κυρίως «διαχειριστικές»
Ποιος θα πάει τα παιδιά; Πλήρωσες τον λογαριασμό του ρεύματος; Τι θα φάμε;
Ναι, αυτά είναι μέρος της κοινής ζωής—αλλά αν η επικοινωνία σας περιστρέφεται μόνο γύρω από πρακτικά θέματα, κάτι δεν πάει καλά. Η πραγματική σύνδεση χρειάζεται περισσότερα: Γέλιο, ευαισθησία και ειλικρινές ενδιαφέρον για τον εσωτερικό κόσμο του άλλου.
4. Δεν μοιράζεστε πια το ίδιο όραμα για το μέλλον
Τα δυνατά ζευγάρια μένουν κοντά γιατί κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Όταν όμως τα όνειρά σας αρχίζουν να αποκλίνουν—είτε πρόκειται για καριέρα, οικογένεια, οικονομικά ή τρόπο ζωής—δημιουργείται ένα συναισθηματικό χάσμα.
Αν οι στόχοι σας δεν ευθυγραμμίζονται πια ή, ακόμα χειρότερα, έχετε σταματήσει να μιλάτε για το μέλλον, αυτό είναι ένα προειδοποιητικό σημάδι.
5. Η σπίθα έχει σβήσει
Κάθε σχέση περνάει φάσεις. Αλλά αν νιώθεις ότι η χαρά, η διασκέδαση και η μαγεία έχουν χαθεί εδώ και καιρό—και δεν έχουν επιστρέψει ούτε για λίγο εδώ και μήνες (ή χρόνια)—τότε δεν είναι απλώς μια δύσκολη περίοδος.
Αν δεν θυμάσαι πότε ήταν η τελευταία φορά που γελάσατε μαζί, φλερτάρατε ή απλώς απολαύσατε ο ένας την παρέα του άλλου, ίσως ήρθε η στιγμή να αναρωτηθείς: Απλώς συντηρούμε μια ρουτίνα ή φροντίζουμε πραγματικά τη σχέση μας;
6. Λείπει η συναισθηματική υποστήριξη
Μετά από μια δύσκολη μέρα, ο/η σύντροφός σου θα έπρεπε να είναι το «καταφύγιό» σου. Αν όμως διστάζεις να μοιραστείς όσα νιώθεις—ή, χειρότερα, πιστεύεις ότι δεν θα τον/την νοιάξει—τότε μπορεί να νιώθεις πιο μόνος/μόνη από το να ήσουν πραγματικά μόνος/μόνη.
Χωρίς ενσυναίσθηση και συναισθηματικό συντονισμό, η σχέση αρχίζει να μοιάζει με άδειο κέλυφος αυτού που ήταν κάποτε.
Και τώρα… τι;
Αν αναγνωρίζεις τον εαυτό σου σε μερικά (ή σε όλα) από αυτά τα σημάδια, μην πανικοβάλλεσαι. Η «φάση συγκατοίκησης» δεν είναι απαραίτητα το τέλος—μπορεί να είναι ένα καμπανάκι.
Η αλήθεια είναι ότι η σύνδεση θέλει προσπάθεια. Αλλά αυτή η προσπάθεια δεν χρειάζεται να είναι βαριά. Μικρές καθημερινές επιλογές—όπως να αφήσεις το κινητό και να ακούσεις πραγματικά, να κάνεις μια όμορφη έκπληξη στον/στην σύντροφό σου ή να ξαναζωντανέψετε παλιές συνήθειες—μπορούν να αρχίσουν να αλλάζουν τη δυναμική.
Μερικές φορές, η θεραπεία ζεύγους ή μια ανοιχτή, ειλικρινής συζήτηση μπορούν να αναζωπυρώσουν αυτό που έχει σβήσει. Άλλες φορές, χρειάζεται το θάρρος να αντιμετωπίσεις δύσκολες αλήθειες.
Σε κάθε περίπτωση, η αναγνώριση της απόστασης είναι το πρώτο βήμα. Γιατί η αγάπη δεν εξαφανίζεται από τη μια μέρα στην άλλη—απλώς χρειάζεται λίγη φροντίδα.
Με την πρώτη ματιά, φαίνεται σαν άλλη μια φωτογραφία throwback. Αλλά όταν κοιτάξετε πιο προσεκτικά, η μαγεία της δεκαετίας του 1970 ξεπηδάει – όχι μέσα από κόλπα ή φίλτρα, αλλά μέσα από τη μόδα που έλεγε μια μεγαλύτερη ιστορία.
Η δεκαετία του ’70 δεν είχε να κάνει μόνο με τα ρούχα – είχε να κάνει με το σπάσιμο των κανόνων, την υιοθέτηση της ελευθερίας και το να αφήνεις την προσωπικότητα να λάμπει μέσα από κάθε ρούχο.
Όταν το στυλ έγινε άνετο και σίγουρο
Καθώς η δεκαετία του 1970 έμπαινε, η μόδα έκανε στροφή προς την ευκολία και την ατομικότητα. Η σκληρή, γυαλιστερή εμφάνιση των προηγούμενων δεκαετιών έδωσε τη θέση της σε πιο μαλακές, χαλαρές γραμμές. Για πολλές γυναίκες, αυτή η αλλαγή έμοιαζε με απελευθέρωση. Τα ρούχα έγιναν ένας τρόπος να εκφράζουν όχι μόνο την ομορφιά αλλά και την κίνηση, τη δύναμη και την αλλαγή. Ο κόσμος ήθελε να ντύνεται με τρόπο που να ταιριάζει με την αλλαγή της εποχής – και ο κόσμος της μόδας ανταποκρίθηκε.
Εικόνες που ντύθηκαν για τον εαυτό τους
Η εποχή έφερε αξέχαστες στιγμές μόδας από γυναίκες που δεν φοβήθηκαν να ξεχωρίσουν. Σκεφτείτε την Νταϊάνα Ρος να λάμπει στο σατέν ή την Μπιάνκα Τζάγκερ να συνδυάζει την κομψότητα με την τόλμη. Αυτά δεν ήταν απλά ρούχα – ήταν δηλώσεις. Το στυλ τους αντανακλούσε μια κουλτούρα που είχε επιτέλους αρχίσει να εκτιμά την αυτοέκφραση έναντι της παράδοσης.
Η Νταϊάνα Ρος, για παράδειγμα, φόρεσε ένα ρέον μπρονζέ φόρεμα το 1970 που έπιασε το φως και τη διάθεση μιας δεκαετίας που είχε εμμονή με τη λάμψη και τη σόουλ.
Η κατάληψη της ντίσκο: Γκλίτερ, ενέργεια και συμπεριφορά
Κανένα σημείο της δεκαετίας του 1970 δεν ήταν πιο δυνατό ή πιο φωτεινό από τη σκηνή της ντίσκο. Κλαμπ όπως το Στούντιο 54 έγιναν παιδικές χαρές της μόδας, όπου κυριαρχούσαν τα μεταλλικά υφάσματα, τα βαθιά ντεκολτέ και τα εφαρμοστά στο σώμα ρούχα. Δεν ήταν μόνο το ντύσιμο – ήταν το να λάμπεις, να ξεχωρίζεις και να νιώθεις ζωντανός στην πίστα. Τα εμβληματικά λαμέ φορέματα της Μπιάνκα Τζάγκερ αντανακλούσαν τέλεια αυτή την αστραφτερή ενέργεια.
Το καθημερινό ένδυμα ανανεώνεται: Η άνοδος του «χαλαρού δροσερού»
Ενώ οι νύχτες ήταν για τη λάμψη, η μόδα της ημέρας έβρισκε έμπνευση στην απλότητα και την άνεση. Σχεδιαστές όπως ο Χάλστον και ο Κάλβιν Κλάιν πρωτοστάτησαν, παρουσιάζοντας κομμάτια που ήταν κομψά αλλά φορέσιμα. Μαλακά, ελαστικά υφάσματα όπως ο πολυεστέρας διευκόλυναν τους ανθρώπους να δείχνουν ωραίοι χωρίς να ξοδεύουν ώρες για τη συντήρησή τους.
Τα Ultrasuede κοστούμια του Χάλστον έγιναν η πρώτη επιλογή για τις εργαζόμενες γυναίκες και τα σατέν σλιπ του Κάλβιν Κλάιν έφεραν κομψότητα χωρίς προσπάθεια. Τα ρούχα ταίριαζαν επιτέλους με την πραγματική ζωή – και οι γυναίκες δεν χρειαζόταν να επιλέξουν ανάμεσα στην ομορφιά και την ευκολία.
Η μεγάλη στιγμή του τζιν: Από τα ρούχα της δουλειάς στη μόδα των must-have
Η δεκαετία του ’70 μετέτρεψε επίσης το τζιν σε απαραίτητο στυλ. Κάποτε μόνο για τους εργάτες και τους εφήβους, τα τζιν εισέβαλαν με έκρηξη στην κυρίαρχη μόδα. Μάρκες όπως η Λεβίς και η Γουάνγκλερ κατέλαβαν τους δρόμους, ενώ σχεδιαστές όπως ο Κάλβιν Κλάιν ανέδειξαν τα τζιν σε είδος πολυτελείας. Το ελαστικό τζιν της εταιρείας «’Φιορούτσι» έκανε τα τζιν ακόμα πιο ευκολοφόρετα, προσφέροντας κολακευτική εφαρμογή για όλους τους σωματότυπους.
Η επανάσταση του πολυεστέρα
Ο πολυεστέρας μπορεί να αποτελεί πλέον αντικείμενο αστεϊσμού, αλλά στη δεκαετία του ’70 άλλαξε τα δεδομένα. Άφηνε τους σχεδιαστές να δημιουργούν φωτεινά, τολμηρά σχέδια που δεν τσαλακώνονταν και ήταν εύκολα στη φροντίδα. Για τις καθημερινές γυναίκες, σήμαινε ρούχα που μπορούσαν να αντέξουν την ακαταστασία της ζωής χωρίς να χάσουν τη φινέτσα τους. Ακόμα και αν κάποιοι αργότερα επέκριναν τη συνθετική αίσθηση, εκείνη την εποχή ένιωθαν την ελευθερία της μόδας.
Όταν τα αντίθετα έλκονται: Κοστούμια και ελεύθερα πνεύματα
Η δεκαετία του ’70 αγαπούσε την καλή μίξη. Τα κομψά ραμμένα κοστούμια στέκονταν δίπλα στα ρέοντα boho στιλ στα περιοδικά και στους δρόμους. Η Τζάκι Κένεντι έκανε τα παντελόνια και τα ζιβάγκο ένα κομψό βασικό στοιχείο, ενώ άλλες αγκάλιασαν τις μακριές φούστες, τα πλατύγυρα καπέλα και τις κεντημένες τουνίκες που αντανακλούσαν μια ανέμελη, καλλιτεχνική ατμόσφαιρα.
Ήταν μια δεκαετία όπου το δομημένο και το μαλακό ζούσαν δίπλα-δίπλα – και αυτός ο συνδυασμός εξακολουθεί να διαμορφώνει τη μόδα μέχρι σήμερα.
Γιατί η μόδα της δεκαετίας του 1970 εξακολουθεί να έχει σημασία
Περισσότερο από μια απλή τάση, η μόδα της δεκαετίας του 1970 σηματοδότησε μια αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι ντύνονταν – και γιατί. Δεν ήταν μόνο η καλή εμφάνιση. Είχε να κάνει και με το να εκφράζεις αυτό που ήσουν. Γι’ αυτό, ακόμη και δεκαετίες αργότερα, οι σχεδιαστές συνεχίζουν να αντλούν έμπνευση από εκείνη την εποχή. Είτε φορέσετε ένα φαρδύ τζιν είτε ένα vintage σακάκι, ανατρέχετε σε μια εποχή που η μόδα επιτέλους έφτασε την ελευθερία.
Η δεκαετία του ’70 δεν άλλαξε μόνο το τι φορούσαμε. Άλλαξαν και το πώς βλέπαμε τον εαυτό μας.
Κάποιοι άνθρωποι όταν είναι πια ηλικιωμένοι σκέφτονται πώς έζησαν την ζωή τους και αισθάνονται ότι θα μπορούσαν και καλύτερα.
Αυτό μπορεί να συμβαίνει επειδή δεν πήραν την σωστή απόφαση ή επειδή απλά ακολούθησαν κάποιους λάθος δρόμους.
Αν μπορείτε να αποφύγετε τα παρακάτω 33 πράγματα, τότε θα περάσετε τα τελευταία χρόνια σας χωρίς να μετανιώνετε…
1. Που δεν μιλούσατε με τους γονείς σας όσο ήταν ακόμα εκεί.
2. Που δεν φροντίζατε σωστά τα δόντια σας.
3. Που δεν λήξατε μια σχέση που δεν αντέχατε, επειδή δεν μπορούσατε να είστε μόνοι. Σπόιλερ: δεν πρόκειται να γίνει πιο εύκολο, αλλά τα πράγματα θα γίνουν καλύτερα.
4. Που σκεφτόσασταν μόνο τον εαυτό σας και φερόσασταν εγωιστικά στους άλλους.
5. Που δεν διαβάζατε αρκετά βιβλία. Δεν θα ακούσετε ποτέ κανέναν να λέει ότι σπατάλησε πολύ χρόνο της ζωής του διαβάζοντας βιβλία.
6. Που φοβόσασταν να παραιτηθείτε από μια δουλειά που δεν θέλετε σε μια εταιρία όπου δεν σας εκτιμούν.
7. Που προσπεράσατε την ευκαιρία να ταξιδέψετε. Αυτό δεν σημαίνει να τα παρατήσετε όλα και να γυρίσετε τον κόσμο, αλλά πρέπει να αναγνωρίζετε τις καλές ευκαιρίες και να τις εκμεταλλεύεστε.
8. Που περάσατε πολύ χρόνο κάνοντας αυτό που περίμεναν οι άλλοι από φόβο μην σας κρίνουν.
9. Που δεν βγήκατε ποτέ από την ζώνη άνεσης σας και χάσατε πολλές ευκαιρίες.
10. Που ασχολιόσασταν με πράγματα που νομίζατε ότι μπορούν να αλλάξουν την ζωή σας. Η απόκτηση γνώσης είναι πάντα χρήσιμη, ακόμη και μόνο για την ενεργοποίηση του εγκεφάλου.
11. Που φοβόσασταν να πείτε σε κάποιον ότι τον αγαπάτε.
12. Που ξοδέψατε χρήματα σε ασήμαντα πράγματα και αφήσατε τα χρέη να συσσωρεύονται.
13. Που επικεντρωθήκατε μόνο στην δουλειά και όχι στην διασκέδαση.
14. Που κρατούσατε κακίες, ειδικά όταν για πράγματα που δεν είχαν σημασία.
15. Που δεν μαγειρεύατε ποτέ φαγητά που σας αρέσουν.
16. Που αγνοούσατε την σωματική σας υγεία και δεν κάνατε εξετάσεις.
17. Που παραμελούσατε την ψυχική σας υγεία, γιατί νομίζατε ότι η σωματική υγεία είναι σημαντικότερη.
18. Που προσπαθούσατε να γίνετε φίλοι με ανθρώπους που δεν σας τρέλαιναν και τόσο.
19. Που προσπαθούσατε να κρατήσετε φιλίες που είχαν κάνει τον κύκλο τους. Δεν κρατάνε όλες οι φιλίες για πάντα.
20. Που ζούσατε με έναν τρόπο που δεν συμβάδιζε με όλες τις αρχές σας.
21. Που δεν περνούσατε αρκετό χρόνο με άτομα που ήταν σημαντικά για εσάς.
22. Που αφήνατε να σας χρησιμοποιούν οι άλλοι από φόβο.
23. Που δεν βοηθήσατε να γίνει ο κόσμος ένα καλύτερο μέρος, πιστεύοντας ότι δεν θα μπορούσατε να κάνετε την διαφορά.
24. Που δεν απολαμβάνατε τα όμορφα πράγματα στην ζωή.
25. Που δεν γιορτάζατε τα γενέθλια σας, επειδή νομίζατε ότι δεν θα ερχόταν κανείς.
26. Που συγκρίνατε τον εαυτό σας με τους άλλους.
27. Που δεν αναγνωρίζατε ότι είστε ένας υπέροχος άνθρωπος και εσωτερικά και εξωτερικά, όσα ελαττώματα κι έχετε.
28. Που δεν πήγατε να δείτε το αγαπημένο σας συγκρότημα επειδή βαριόσασταν.
29. Που περάσατε χρόνο ανησυχώντας για πράγματα που δεν είχαν σημασία.
30. Που δεν κάνατε κάτι για τον εαυτό σας.
31. Που δεν χρησιμοποιούσατε αντηλιακό.
32. Που πιστεύατε ότι είστε αυτό που είστε και δεν προσπαθήσατε να βελτιωθείτε.
33. Που δεν πήρατε ρίσκα.
Φυσικά, όλα αυτά δεν αποτελούν εγγύηση για ευτυχισμένα γηρατειά και αυτή η λίστα δεν περιλαμβάνει τα πάντα.
Αλλά δεν είναι κακό να έχετε μερικά από αυτά στο νου σας, όπως κι αν αποφασίσετε να ζήσετε την ζωή σας!
Ας είμαστε ειλικρινείς: αυτό δεν είναι πραγματικά ένα τεστ προσωπικότητας. Είναι μια ψυχολογική παγίδα μεταμφιεσμένη σε ένα χαλαρό παιχνιδάκι.
Σου ζητείται να εγκαταλείψεις μία άνεση για πάντα. Όχι «μόνο τις καθημερινές». Όχι «όταν προσπαθείς να είσαι παραγωγικός». Για πάντα. Και κάπως, τη στιγμή που αρχίζεις να διαλέγεις, νιώθεις εκτεθειμένος.
Να οι αδύνατες επιλογές σου — και τι αποκαλύπτει σιωπηλά η επιλογή σου για σένα:
Ζεστά ντους
Αν το εγκαταλείψεις, τότε είσαι είτε:
πολεμιστής του κρύου νερού
σε εκπαίδευση για να γίνεις μοναχός
ή απλά κοροϊδεύεις τον εαυτό σου για λίγη προσοχή
Πιστεύεις ότι η δυσκολία χτίζει χαρακτήρα. Πιθανότατα λες πράγματα όπως «εγώ προτιμώ το κρύο» ενώ όλοι οι άλλοι υποφέρουν.
Είσαι δυνατός.
Είσαι έντονος.
Και σίγουρα δεν πρέπει να σε αφήνουν να ρυθμίζεις τη θερμοκρασία.
Μαλακό μαξιλάρι
Αν αυτό είναι η θυσία σου, συγχαρητήρια — είσαι συναισθηματικά ανθεκτικός και λίγο ύποπτος.
Μπορείς να κοιμηθείς παντού: σε αεροπλάνα, καναπέδες, καρέκλες, μέσα στο χάος της ζωής. Έχεις σίγουρα πει: «Δεν χρειάζομαι άνεση, χρειάζομαι αποδοτικότητα».
Αλλά βαθιά μέσα σου…
Ο αυχένας σου θα θυμάται αυτή την επιλογή για πάντα.
Πρωινός καφές
Αν το εγκαταλείψεις, κάνε μια παύση.
Είσαι καλά;
Ξυπνάς και λες «Καλημέρα!» χωρίς ειρωνεία.
Πιθανότατα:
έχεις φυσική ενέργεια
χαμογελάς πριν τις 9 το πρωί
τρομάζεις όσους εξαρτώνται από την καφεΐνη
Η κοινωνία σε χρειάζεται.
Αλλά δεν σε καταλαβαίνουμε.
Ζεστή κουβέρτα
Αν το επιλέξεις, είσαι είτε γενναίος — είτε ζεις κάπου που κάνει πάντα ζέστη.
Δεν σου αρέσει να νιώθεις «περιορισμένος».
Αγαπάς την ελευθερία.
Είσαι καχύποπτος απέναντι στη θαλπωρή.
Έχεις πει: «Δεν μου αρέσει να είμαι πολύ άνετα», κάτι που λένε μόνο όσοι είναι ήδη άνετα.
Βόλτες με το αυτοκίνητο
Αν αυτή είναι η θυσία σου, τότε είσαι:
εσωστρεφής
σκεπτόμενος
επαγγελματίας φιλόσοφος του «κοίταγμα στο παράθυρο»
Οι διαδρομές για σένα δεν είναι μετακίνηση. Είναι:
μουσικοθεραπεία
επεξεργασία συναισθημάτων
να φαντάζεσαι ότι είσαι σε ταινία
Θα πονέσει να το χάσεις.
Αλλά θα συνεχίσεις να περπατάς — σκεπτόμενα.
Μυρωδιά φρεσκοπλυμένων ρούχων
Αν το εγκαταλείψεις, είσαι ουδέτερα χαοτικός.
Δεν σε νοιάζει η «ιδέα» της καθαριότητας.
Σε νοιάζει η λειτουργικότητα.
Έχεις φορέσει ρούχα κατευθείαν από το στεγνωτήριο και σκέφτηκες: «Ωραίο, αλλά όχι απαραίτητο».
Είσαι πρακτικός.
Είσαι αποδοτικός.
Ίσως είσαι ρομπότ (χωρίς παρεξήγηση).
Λοιπόν… ποια θα εγκαταλείψεις;
Δεν υπάρχει σωστή απάντηση. Μόνο λίγη… άβολη αυτογνωσία.
Η στενή συνεργάτιδα της Μαρινέλλας, Μαίρη Αυγερινοπούλου μίλησε στο κεντρικό δελτίο του Star και έκανε αποκαλύψεις για τον τελευταίο ενάμιση χρόνο της ζωής της σπουδαίας ερμηνεύτριας, μετά το εγκεφαλικό επεισόδιο.
«Δεν γινόταν να την επισκεφτούν πολλοί καλλιτέχνες. Ερχόταν φυσικά ο Αντώνης Ρέμος να τη δει κάποιες φορές, αλλά ακολουθούσαμε ό,τι έλεγε ο γιατρός. Δεν έπρεπε να βλέπει πολύ κόσμο, να μην ενοχλείται», ανέφερε η Μαίρη Αυγερινοπούλου.
Δείτε το βίντεο:
Μάλιστα, όπως αποκάλυψε η Μαίρη Αυγερινοπούλου, η Μαρινέλλα ήταν αρχικά αισιόδοξη για την πορεία της υγείας της όταν μπήκε στο νοσοκομείο: «Όλοι θέλαμε να γίνει καλά. Όταν μπήκε στο νοσοκομείο είχε επικοινωνία, μιλούσε και έλεγε στην κόρη της, “Δεν πάω πουθενά, εδώ θα μείνω”. Όλοι πιστεύαμε ότι θα το ξεπεράσει, γιατί ήταν μαχήτρια και φάνηκε ότι ήταν μαχήτρια όταν έφυγε μετά από ενάμιση χρόνο».
Τέλος, η Μαίρη Αυγερινοπούλου ανέφερε: «Πάνω στη σκηνή ήταν σαν μια μικρή κοπέλα. Μπορεί να πονούσε το πόδι της πριν βγει, αλλά όταν έβγαινε πάνω στη σκηνή έτρεχε. Η Μαρινέλλα ήταν η μάνα των καλλιτεχνών, γιατί σκεφτόταν τα πάντα, νοιαζότανε για τα πάντα και ήξερε για τους πάντες. Πρώτη θα πήγαινε στην πρόβα και τελευταία θα έφευγε».
Θυμίζουμε πως η Μαρινέλλα είχε υποστεί εγκεφαλικό τον Σεπτέμβριο του 2024 κατά τη διάρκεια συναυλίας της στο Ηρώδειο και έκτοτε αντιμετώπιζε προβλήματα με την υγεία της. Η Μαρινέλλα μεταφέρθηκε εσπευσμένα σε ιδιωτικό νοσοκομείο και μετά από τέσσερις μήνες νοσηλείας, στις 21 Ιανουαρίου 2025, πήρε εξιτήριο και επέστρεψε στο σπίτι της. Παρά τη φροντίδα και την αγάπη που την περιέβαλλε η οικογένειά της, η πορεία της υγείας της δεν βρήκε την πλήρη ανάρρωση που όλοι ευχήθηκαν. Στις 28 Μαρτίου 2026, η αγαπημένη τραγουδίστρια έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 87 ετών, αφήνοντας πίσω της μια τεράστια μουσική κληρονομιά και χιλιάδες ανθρώπους που αγάπησαν τη φωνή και το έργο της.
Μαρινέλλα: Την Τρίτη 31 Μαρτίου η κηδεία της σπουδαίας ερμηνεύτριας – Σε λαϊκό προσκύνημα η σορός της
Η σορός της θα βρίσκεται (8.00 με 13:00) σε λαϊκό προσκύνημα στον Ιερό Ναό Παναγίας Γοργοεπηκόου και Αγίου Ελευθερίου, ενώ θα ακολουθήσει (14:00) η εξόδιος ακολουθία στη Μητρόπολη ΑΘηνών. Η ταφή της θα γίνει σε στενό οικογενειακό κύκλο.
Η επίσημη ανακοίνωση της οικογένειας
«Την πολυαγαπημένη μας Μαρινέλλα αποχαιρετούμε την Τρίτη 31 Μαρτίου και ώρα 14:00, από τον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό Αθηνών. Η σορός της θα βρίσκεται για προσκύνημα στο παρεκκλήσι του Ιερού Ναού Αγίου Ελευθερίου από τις 08:00 έως τις 13:00.
Η ταφή θα πραγματοποιηθεί σε στενό οικογενειακό κύκλο. Παράκληση, αντί στεφάνων, να γίνουν δωρεές στη «Φλόγα», Σύλλογο Γονιών Παιδιών με Νεοπλασματική Ασθένεια».
Μαρινέλλα: Ένα ανεπανάληπτο καλλιτεχνικό φαινόμενο, οι έρωτες της ζωής της και η εξομολόγηση για το πώς θέλει να τη θυμούνται
«Να είναι απόλυτο σκοτάδι, να πέσει πάνω μου ένα φως, κι εγώ να τραγουδάω…»: Αυτή ήταν πάντα η μεγάλη, η άσβεστη επιθυμία της Μαρινέλλας. Κι αυτό ακριβώς έκανε για 68 ολόκληρα χρόνια, από την πρώτη στιγμή πού πάτησε στη σκηνή, μέχρι την τελευταία, τη συγκλονιστική εκείνη βραδιά της 25ης Σεπτεμβρίου του 2024, όταν ξεπρόβαλλε από την πλαϊνή είσοδο του κατασκότεινου Ηρωδείου, έπεσε πάνω της ο προβολέας κι εκείνη άρχισε να τραγουδά, ακαπέλα, με απίστευτη ερμηνευτική και συναισθηματική δύναμη, «Καμιά φορά λέω ν’ αλλάξω ουρανό μα δεν υπάρχουν δρόμοι»…
Η στιγμή που ηλικιωμένη πέφτει θύμα κλοπής στο Πέραμα
Ένα ακόμη σοβαρό περιστατικό απάτης που εξελίχθηκε σε βίαιη επίθεση εις βάρος ηλικιωμένης γυναίκας σημειώθηκε στο Πέραμα, προκαλώντας ανησυχία στην τοπική κοινωνία και θέτοντας εκ νέου στο προσκήνιο το ζήτημα της ασφάλειας των ευάλωτων πολιτών.
Δείτε το βίντεο:
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, ένας νεαρός άνδρας κατάφερε να εξαπατήσει την ηλικιωμένη, προσποιούμενος υπάλληλο του ΔΕΔΔΗΕ. Με το πρόσχημα ότι πρέπει να ελέγξει την ηλεκτρική εγκατάσταση του σπιτιού, έπεισε τη γυναίκα να του ανοίξει την πόρτα και να τον αφήσει να εισέλθει στον χώρο της. Ωστόσο, λίγα λεπτά αργότερα, η κατάσταση πήρε δραματική τροπή.
Ο δράστης, αφού βρέθηκε μέσα στο σπίτι, φέρεται να επιτέθηκε στην ηλικιωμένη, χτυπώντας την, πιθανότατα με σκοπό να της αποσπάσει χρήματα ή τιμαλφή. Η γυναίκα, αν και σοκαρισμένη και τραυματισμένη, κατάφερε να αντιδράσει, φωνάζοντας για βοήθεια και προσπαθώντας να τον αποτρέψει. Ο άνδρας, υπό τον φόβο μήπως γίνει αντιληπτός από γείτονες, τράπηκε σε φυγή, εγκαταλείποντας το σημείο.
Σε βίντεο που προβλήθηκε από τον τηλεοπτικό σταθμό Star Channel, καταγράφονται στιγμές μετά την επίθεση, με την ηλικιωμένη να βρίσκεται σε κατάσταση πανικού, να φωνάζει και να προσπαθεί να ακολουθήσει τον δράστη στον δρόμο, χωρίς ωστόσο να καταφέρει να τον εντοπίσει.
Οι Αρχές έχουν ήδη ξεκινήσει εκτεταμένες έρευνες για τον εντοπισμό και τη σύλληψη του υπόπτου. Σύμφωνα με μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής, πρόκειται για άνδρα περίπου 30 ετών, ο οποίος φέρεται να έχει απασχολήσει και στο παρελθόν για παρόμοια περιστατικά εξαπάτησης ηλικιωμένων στο Πέραμα και τις γύρω περιοχές. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι ο δράστης χρησιμοποιεί παρόμοια μεθοδολογία, εκμεταλλευόμενος την εμπιστοσύνη και την καλή πίστη των θυμάτων του.
Το περιστατικό αυτό έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά ανάλογων υποθέσεων που έχουν καταγραφεί το τελευταίο διάστημα, με επιτήδειους να εμφανίζονται ως τεχνικοί υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, υπάλληλοι τραπεζών ή ακόμη και δημόσιοι λειτουργοί, προκειμένου να αποκτήσουν πρόσβαση σε κατοικίες και να αποσπάσουν χρήματα ή αντικείμενα αξίας.
Οι Αρχές απευθύνουν έκκληση προς τους πολίτες, ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους, να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να μην επιτρέπουν την είσοδο σε αγνώστους χωρίς προηγούμενη επιβεβαίωση της ταυτότητάς τους. Σε κάθε περίπτωση, συνιστάται η επικοινωνία με τον αρμόδιο φορέα ή την Αστυνομία πριν από οποιαδήποτε συναλλαγή ή επίσκεψη.
Η ανάγκη για ενημέρωση και πρόληψη καθίσταται πλέον επιτακτική, καθώς τέτοιου είδους περιστατικά όχι μόνο προκαλούν υλικές απώλειες, αλλά θέτουν σε κίνδυνο την ασφάλεια και τη ζωή ανθρώπων που ανήκουν στις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού.
Μετά την ηλικία των εβδομήντα, το σώμα εισέρχεται σε ένα μοναδικό στάδιο ζωής. Δεν πρόκειται απλώς για μια σταδιακή γήρανση.
Αντίθετα, πολλά συστήματα του οργανισμού αρχίζουν να αναδιοργανώνονται ταυτόχρονα. Πολλοί άνθρωποι παρατηρούν ότι οι αλλαγές εμφανίζονται σχεδόν ξαφνικά.
Ο ύπνος γίνεται πιο ελαφρύς. Η ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος γίνεται πιο δύσκολη. Η πέψη λειτουργεί διαφορετικά. Η ισορροπία φαίνεται λιγότερο σταθερή. Οι μύες δείχνουν να εξασθενούν πιο γρήγορα από πριν.
Αυτές οι αλλαγές μπορεί αρχικά να προκαλούν ανησυχία. Ωστόσο, η κατανόησή τους δεν είναι λόγος φόβου. Η γνώση επιτρέπει την προετοιμασία. Η προετοιμασία διασφαλίζει την ανεξαρτησία. Και η ανεξαρτησία βοηθά στη διατήρηση μιας καλής ποιότητας ζωής για πολύ περισσότερο.
Μία από τις πρώτες αισθητές αλλαγές αφορά τον ύπνο.
Πολλοί ηλικιωμένοι διαπιστώνουν ότι ξυπνούν επανειλημμένα κατά τη διάρκεια της νύχτας. Το να αποκοιμηθούν παίρνει περισσότερο χρόνο. Και ακόμη και μετά από μια πλήρη νύχτα στο κρεβάτι, η κόπωση παραμένει. Αυτό συμβαίνει επειδή ο εγκέφαλος παράγει λιγότερη μελατονίνη, την ορμόνη που ευθύνεται για τον βαθύ ύπνο. Ταυτόχρονα, το εσωτερικό βιολογικό ρολόι γίνεται πιο ευαίσθητο στο φως και στους ήχους. Δεν πρόκειται για κλασική αϋπνία. Είναι μια φυσιολογική νευρολογική προσαρμογή της γήρανσης.
Μια άλλη σημαντική αλλαγή αφορά τη ρύθμιση της θερμοκρασίας.
Μετά τα εβδομήντα, το σώμα ανταποκρίνεται πιο αργά στη ζέστη και στο κρύο. Πολλοί ηλικιωμένοι νιώθουν κρύο όταν άλλοι αισθάνονται άνετα. Άλλοι υπερθερμαίνονται γρήγορα σε ζεστό περιβάλλον. Η εφίδρωση γίνεται λιγότερο αποτελεσματική, γεγονός που δυσκολεύει τη μείωση της θερμοκρασίας του σώματος. Αυτό δεν είναι απλώς ενόχληση. Αυξάνει τον κίνδυνο θερμικής εξάντλησης ή υποθερμίας. Το ντύσιμο σε στρώσεις, η αποφυγή ακραίων θερμοκρασιών και η επαρκής ενυδάτωση βοηθούν το σώμα να προσαρμοστεί.
Η πέψη επίσης αλλάζει με την ηλικία.
Το στομάχι παράγει λιγότερο οξύ. Η κινητικότητα του εντέρου επιβραδύνεται. Η απορρόφηση ορισμένων θρεπτικών συστατικών γίνεται λιγότερο αποτελεσματική. Ως αποτέλεσμα, οι άνθρωποι μπορεί να χορταίνουν πιο γρήγορα, να αντιμετωπίζουν δυσκοιλιότητα ή να εμφανίζουν ελλείψεις σε βιταμίνη Β12, σίδηρο ή ασβέστιο. Αυτά τα συμπτώματα συχνά αποδίδονται απλώς στη γήρανση, όμως αποτελούν ενδείξεις ότι το πεπτικό σύστημα χρειάζεται υποστήριξη. Μικρότερα γεύματα, τροφές πλούσιες σε φυτικές ίνες και τακτική ενυδάτωση βοηθούν σημαντικά.
Η ισορροπία είναι ένας ακόμη βασικός τομέας.
Η απώλεια σταθερότητας μετά τα εβδομήντα δεν οφείλεται μόνο στη μυϊκή αδυναμία. Το εσωτερικό αυτί, η όραση και ο χρόνος αντίδρασης επίσης αλλάζουν. Γι’ αυτό και οι πτώσεις γίνονται πιο συχνές. Τα καλά νέα είναι ότι η ισορροπία μπορεί να βελτιωθεί με εξάσκηση. Το να στέκεται κανείς στο ένα πόδι κρατώντας μια καρέκλα, το περπάτημα σε ευθεία γραμμή με φτέρνα–δάχτυλα ή ήπιες ασκήσεις αργής κίνησης μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο πτώσης. Δεν είναι μόνο θέμα δύναμης, αλλά και συντονισμού και επίγνωσης.
Η απώλεια μυϊκής μάζας επιταχύνεται στα προχωρημένα χρόνια, μια διαδικασία γνωστή ως σαρκοπενία.
Ακόμη κι αν οι διατροφικές συνήθειες παραμένουν ίδιες, η μυϊκή μάζα μειώνεται. Αυτό οδηγεί σε αδυναμία, κόπωση και μειωμένη ανεξαρτησία. Η λύση βρίσκεται στην τακτική κίνηση και στην επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης μέσα στη μέρα. Αυγά, ψάρι, γαλακτοκομικά, όσπρια και άπαχο κρέας αποτελούν καλές πηγές. Η κατανομή της πρωτεΐνης σε όλα τα γεύματα βοηθά τον οργανισμό να την αξιοποιεί καλύτερα.
Γιατί έχει σημασία να κατανοούμε αυτές τις αλλαγές
Αυτές οι βιολογικές αλλαγές συμβαίνουν σχεδόν σε όλους μετά τα εβδομήντα, ανεξάρτητα από τον τρόπο ζωής ή το υπόβαθρο. Δεν αποτελούν ένδειξη αποτυχίας. Είναι μέρος ενός φυσικού σταδίου της ζωής. Η διαφορά ανάμεσα σε μια εύθραυστη και σε μια ενεργή γήρανση δεν βρίσκεται στην αποφυγή αυτών των αλλαγών, αλλά στον τρόπο που ανταποκρινόμαστε σε αυτές.
Όταν οι άνθρωποι κατανοούν τι συμβαίνει στο σώμα τους, κοιμούνται καλύτερα. Προλαμβάνουν πτώσεις. Διατηρούν τη δύναμή τους. Πέπτουν πιο άνετα την τροφή. Διατηρούν την ενέργεια και την ανεξαρτησία τους.
Και αυτή η κατανόηση είναι ένα από τα πιο πολύτιμα εργαλεία που μπορεί να έχει κανείς σε κάθε ηλικία.
Καιρός: Από την ηλιοφάνεια της Δευτέρας σε ισχυρή κακοκαιρία την Τετάρτη – Τι περιμένουμε
Σημαντική αλλαγή θα παρουσιάσει ο καιρός στη χώρα μας το επόμενο τριήμερο, καθώς από τις αίθριες και ανοιξιάτικες συνθήκες της Δευτέρας, με ηλιοφάνεια και μικρή άνοδο της θερμοκρασίας, θα οδηγηθούμε σε σταδιακή επιδείνωση από την Τρίτη, με βροχές και καταιγίδες.
Η μεταβολή αυτή θα κορυφωθεί την Τετάρτη, οπότε αναμένεται έντονη κακοκαιρία με ισχυρά φαινόμενα, καθώς, σύμφωνα με τα τελευταία προγνωστικά στοιχεία, υπάρχει αυξημένη πιθανότητα για μεγάλα ύψη βροχής και έντονη κεραυνική δραστηριότητα κυρίως σε περιοχές της ανατολικής και νότιας χώρας, σε συνδυασμό με θυελλώδεις ανέμους, ενώ η θερμοκρασία θα σημειώσει πτώση στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας. Ωστόσο, επισημαίνεται ότι θα υπάρξει επικαιροποίηση των στοιχείων τις επόμενες ώρες, καθώς παραμένουν αβεβαιότητες ως προς την ένταση και την ακριβή κατανομή των φαινομένων.
Αίθριος καιρός και ήπια άνοδος της θερμοκρασίας τη Δευτέρα
Τη Δευτέρα 30 Μαρτίου, ο καιρός στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας θα είναι γενικά αίθριος, με την ηλιοφάνεια να κυριαρχεί. Παροδικές νεφώσεις θα εμφανιστούν κυρίως στη Θράκη, το Ιόνιο και το βορειοανατολικό Αιγαίο, ενώ από το μεσημέρι νεφώσεις θα αναπτυχθούν και στα δυτικά ηπειρωτικά καθώς και στην Κρήτη, όπου υπάρχει πιθανότητα για ασθενείς τοπικές βροχές.
Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη τις πρωινές ώρες στα δυτικά. Οι άνεμοι θα πνέουν δυτικοί βορειοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ, ενώ από το απόγευμα στο Αιγαίο θα στραφούν σε νοτιοδυτικούς με την ίδια ένταση.
Η θερμοκρασία θα παρουσιάσει μικρή άνοδο, κυρίως ως προς τις μέγιστες τιμές, φτάνοντας τους 16 με 18 βαθμούς Κελσίου και τοπικά στα ανατολικά ηπειρωτικά τους 19 με 20 βαθμούς.
Δείτε το βίντεο:
Καιρός σε Αττική και Θεσσαλονίκη
Στην Αττική, αναμένεται γενικά αίθριος καιρός, με αρκετή ηλιοφάνεια και λίγες παροδικές νεφώσεις από το μεσημέρι. Οι άνεμοι θα πνέουν δυτικοί βορειοδυτικοί 2 με 4 μποφόρ, στρεφόμενοι από το απόγευμα σε νοτιοδυτικούς. Η θερμοκρασία θα κυμανθεί από 06 έως 18 και τοπικά 19 βαθμούς Κελσίου.
Στη Θεσσαλονίκη, ο καιρός θα είναι επίσης γενικά αίθριος, με πρόσκαιρες νεφώσεις από το μεσημέρι. Οι άνεμοι θα είναι βορειοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ, με βαθμιαία εξασθένηση, ενώ η θερμοκρασία θα κυμανθεί από 07 έως 17 και τοπικά 18 βαθμούς Κελσίου.
Μεταβολή του καιρού την Τρίτη με βροχές και καταιγίδες
Την Τρίτη 31 Μαρτίου, αναμένονται διαστήματα ηλιοφάνειας με παροδικά αυξημένες νεφώσεις, ενώ θα εκδηλωθούν τοπικές βροχές ή μπόρες, αρχικά στα δυτικά και τα βόρεια και σταδιακά και στις υπόλοιπες περιοχές.
Μετά το μεσημέρι, θα σημειωθούν σποραδικές καταιγίδες κυρίως στα δυτικά και τα βόρεια, ενώ χιονοπτώσεις θα εκδηλωθούν στα βόρεια ορεινά ηπειρωτικά.
Οι άνεμοι θα πνέουν από νότιες διευθύνσεις 3 με 5 μποφόρ, ενώ η θερμοκρασία δεν θα παρουσιάσει αξιόλογη μεταβολή, φτάνοντας τους 16 με 18 βαθμούς Κελσίου στις περισσότερες περιοχές.
Έντονη κακοκαιρία την Τετάρτη με ισχυρά φαινόμενα
Την Τετάρτη 1 Απριλίου, αναμένεται σημαντική επιδείνωση του καιρού, με βροχές και καταιγίδες που θα εκδηλωθούν αρχικά στα δυτικά και τα νότια και βαθμιαία θα επεκταθούν στα κεντρικά, τα βόρεια και το ανατολικό Αιγαίο.
Τα φαινόμενα κατά τόπους θα είναι έντονα, ενώ σύμφωνα με τα τελευταία προγνωστικά στοιχεία ενδέχεται να είναι ιδιαίτερα ισχυρά, συνοδευόμενα από μεγάλα ύψη βροχής και αυξημένη κεραυνική δραστηριότητα. Περιοχές με αυξημένη πιθανότητα έντονων φαινομένων είναι η ανατολική και νότια Πελοπόννησος, η κεντρική και ανατολική Στερεά (συμπεριλαμβανομένης της Αττικής), η Εύβοια, οι Σποράδες, η Θεσσαλία, τμήματα της κεντρικής Μακεδονίας, η Κρήτη καθώς και το κεντρικό, νότιο και ανατολικό Αιγαίο.
Επισημαίνεται ωστόσο ότι, λόγω της χρονικής απόστασης, θα υπάρξει επικαιροποίηση των στοιχείων τις επόμενες ώρες, ώστε να αποσαφηνιστεί η ένταση και η ακριβής κατανομή των φαινομένων.
Χιονοπτώσεις θα σημειωθούν κυρίως στα κεντρικά και βόρεια ορεινά, κατά τόπους πυκνές στα βόρεια.
Οι άνεμοι θα πνέουν από ανατολικές διευθύνσεις 6 με 8 μποφόρ, ενώ στο Αιγαίο θα φτάνουν τοπικά έως και τα 9 μποφόρ. Η θερμοκρασία θα παρουσιάσει πτώση ως προς τις μέγιστες τιμές στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (IEA) κάλεσε κυβερνήσεις, επιχειρήσεις και νοικοκυριά σε όλο τον κόσμο να μειώσουν δραστικά την κατανάλωση πετρελαίου, παρουσιάζοντας ένα δεκάλογο έκτακτης ανάγκης.
Η έκκληση έρχεται καθώς τα Στενά του Ορμούζ παραμένει κλειστό για τέταρτη συνεχόμενη εβδομάδα, χωρίς να διαφαίνεται λύση.
Σε έκθεση που δημοσιεύθηκε στις 20 Μαρτίου, η υπηρεσία με έδρα το Παρίσι πρότεινε μέτρα όπως η διεύρυνση της τηλεργασίας, η μείωση των ορίων ταχύτητας στους αυτοκινητοδρόμους κατά τουλάχιστον 10 χιλιόμετρα την ώρα, η προώθηση της κοινής χρήσης οχημάτων και των δημόσιων συγκοινωνιών, καθώς και ο περιορισμός της κυκλοφορίας στις πόλεις μέσω συστημάτων εναλλαγής πινακίδων. Επιπλέον, συνέστησε τον περιορισμό των αεροπορικών ταξιδιών. «Αυτά είναι άμεσα και πρακτικά βήματα που μπορούν να προστατεύσουν τους καταναλωτές και τις οικονομίες από βαθύτερους κραδασμούς», ανέφερε η υπηρεσία.
Από την ενίσχυση της προσφοράς στη συγκράτηση της ζήτησης
Η στροφή προς τη μείωση της ζήτησης σηματοδοτεί αλλαγή στη στρατηγική διαχείρισης κρίσεων της IEA. Νωρίτερα τον Μάρτιο, η υπηρεσία είχε εγκρίνει τη μεγαλύτερη συντονισμένη αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου στην ιστορία της, με τα κράτη-μέλη να δεσμεύονται για 411,9 εκατομμύρια βαρέλια – υπερδιπλάσια ποσότητα από εκείνη των 182,7 εκατομμυρίων βαρελιών που είχαν απελευθερωθεί μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022.
Ωστόσο, αναλυτές προειδοποιούν ότι τα αποθέματα αποτελούν μόνο προσωρινή λύση. Ο Neil Quilliam, συνεργάτης του Chatham House, δήλωσε στο Al Jazeera πως η αποδέσμευση «δεν θα αλλάξει ουσιαστικά» την κρίση, προσθέτοντας ότι «όταν αυτά εξαντληθούν, δεν υπάρχουν βιώσιμες εναλλακτικές».
Η αναστάτωση οφείλεται στον πόλεμο ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν, που ξέσπασε με κοινές επιθέσεις στις 28 Φεβρουαρίου. Οι ιρανικές αντεπιθέσεις σε εμπορικά πλοία έχουν σχεδόν σταματήσει τη διέλευση δεξαμενόπλοιων από το Στενό του Ορμούζ, ένα πέρασμα που μετέφερε περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως πριν από τη σύγκρουση. Σύμφωνα με το DW, οι τιμές του αργού πλησιάζουν τα 100 δολάρια το βαρέλι, ενώ ο πρωθυπουργός της Αιγύπτου ανέφερε ότι έφτασαν τα 112 δολάρια προς το τέλος της προηγούμενης εβδομάδας.
Παγκόσμιες προσπάθειες εξοικονόμησης ενέργειας
Κυβερνήσεις σε Ασία και Μέση Ανατολή εφαρμόζουν ήδη δικά τους μέτρα εξοικονόμησης. Η Ταϊλάνδη διέταξε τους δημοσίους υπαλλήλους να εργάζονται εξ αποστάσεως και αύξησε τη θερμοκρασία των κλιματιστικών στους 27 βαθμούς Κελσίου. Οι Φιλιππίνες κήρυξαν «κατάσταση εθνικής ενεργειακής έκτακτης ανάγκης» και καθιέρωσαν τετραήμερη εργασία στο Δημόσιο, ενώ το Βιετνάμ κάλεσε τις επιχειρήσεις να υιοθετήσουν τηλεργασία για να μειώσουν τη ζήτηση στις μετακινήσεις.
Στο Πακιστάν, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση ολοκληρώνει σχέδιο για ένα πανεθνικό «έξυπνο lockdown», που περιλαμβάνει το κλείσιμο αγορών και εμπορικών κέντρων έως τις 9:30 μ.μ., περιορισμό των καλεσμένων στους γάμους στους 200, μείωση κατά 50% των επιδομάτων καυσίμων του Δημοσίου και τηλεργασία για το ήμισυ των δημοσίων υπαλλήλων. Επίσημη ανακοίνωση αναμένεται μετά από διαβουλεύσεις με τους εμπλεκόμενους φορείς.
Η Αίγυπτος επέβαλε από το Σάββατο 28 Μαρτίου ωράριο κλεισίματος στις 9 μ.μ. για καταστήματα, εστιατόρια και εμπορικά κέντρα, στο πλαίσιο πιλοτικής εφαρμογής ενός μηνός. Ο πρωθυπουργός Μόσταφα Μαντμπούλι δήλωσε ότι ο μηνιαίος λογαριασμός ενέργειας της χώρας διπλασιάστηκε – από 1,2 δισεκατομμύρια δολάρια τον Ιανουάριο σε 2,5 δισεκατομμύρια τον Μάρτιο. Από τις 5 Απριλίου, όλοι οι εργαζόμενοι του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα θα εργάζονται από το σπίτι κάθε Κυριακή, με πιθανότητα προσθήκης δεύτερης ημέρας εάν ο πόλεμος συνεχιστεί.
Καμία ένδειξη αποκλιμάκωσης
Ο εκτελεστικός διευθυντής της IEA, Fatih Birol, προειδοποίησε ότι οι συνέπειες θα ενταθούν με την πάροδο του χρόνου. «Όσο περισσότερο διαρκεί αυτή η κρίση, τόσο πιο σοβαρές θα είναι οι επιπτώσεις», τόνισε. Παράλληλα, οι πετρελαιοπαραγωγοί του Κόλπου πιέζουν τις Ηνωμένες Πολιτείες να αντιμετωπίσουν άμεσα το ζήτημα του Στενού του Ορμούζ. Ανώτερος αξιωματούχος του Κόλπου δήλωσε στο Argus Media ότι η Ουάσιγκτον έχει τρεις επιλογές: «Συμβιβασμό με το Ιράν για την ελευθερία διέλευσης, ευθυγράμμιση με τις απαιτήσεις του Ιράν ή προσφυγή στη χρήση βίας».
Συναγερμός για το πετρέλαιο: Οι «γίγαντες» της αγοράς κάνουν λόγο για ελλείψεις
Τρενάκι του τρόμου έχουν καταλήξει να θυμίζουν οι τιμές του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές, με τους πετρελαϊκούς γίγαντες να προειδοποιούν για ελλείψεις αν συνεχιστεί ο αποκλεισμός της κυκλοφορίας στα Στενά του Ορμούζ και η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.
Το ζήτημα του εφοδιασμού ήταν αυτό που προκάλεσε τη μεγαλύτερη ανησυχία από την πρώτη ημέρα του πολέμου και πλέον οι τιμές του αργού έχουν αυξηθεί κατά περίπου 40% τις τελευταίες εβδομάδες, πλησιάζοντας τα 120 δολάρια το βαρέλι.
Μέχρι στιγμής, οι ασιατικές χώρες είναι αυτές που έχουν επηρεαστεί περισσότερο, με τις Φιλιππίνες να ανακοινώνουν ενεργειακή έκτακτη ανάγκη, ενώ η Νότια Κορέα λέει ότι προετοιμάζεται για τα «χειρότερα σενάρια». Ωστόσο, αν ο πόλεμος συνεχιστεί για πολύ ακόμα, οι τιμές του αργού και η εμπλοκή της εφοδιαστικής αλυσίδας θα «βαρύνει» το κλίμα και στην Δύση.
«Η Νότια Ασία ήταν η πρώτη που δέχτηκε αυτό το βάρος. Αυτό μεταφέρθηκε στη Νοτιοανατολική Ασία, τη Βορειοανατολική Ασία και στη συνέχεια ακόμη περισσότερο στην Ευρώπη καθώς μπαίνουμε στον Απρίλιο», δήλωσε ο Διευθύνων Σύμβουλος της Shell, Wael Sawan, στο CERAWeek στο Χιούστον του Τέξας.
Ο Sawan προειδοποίησε τις κυβερνήσεις να μην αναλάβουν ενέργειες που θα μπορούσαν να μεγεθύνουν τον αντίκτυπο των διακοπών εφοδιασμού, προσθέτοντας ότι δεν μπορείς να έχεις «εθνική ασφάλεια χωρίς ενεργειακή ασφάλεια».
Οι κυβερνήσεις σε όλη την Ευρώπη έχουν ήδη αρχίσει να εισάγουν μέτρα για την προστασία των νοικοκυριών από την αύξηση του κόστους ενέργειας.
Η Σλοβενία έγινε η πρώτη χώρα στην Ευρώπη που εισήγαγε δελτίο καυσίμων, η Ισπανία ενέκρινε ένα πακέτο βοήθειας 5 δισ. ευρώ, το οποίο περιελάμβανε μειώσεις φόρων στην ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο, καθώς και επιδοτήσεις για τους μεταφορείς, τους αγρότες και για την αγορά λιπασμάτων.
Αντίστοιχα είναι τα μέτρα στήριξης και στην Ελλάδα με fuel pass για τους ιδιοκτήτες οχημάτων και επιδότηση στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης, μαζί με ένα πλαφόν στα περιθώρια κέρδους για να συγκρατηθούν τα φαινόμενα αισχροκέρδειας.
Αδειάζουν τα αποθέματα
Ο Διευθύνων Σύμβουλος της TotalEnergies Patrick Pouyanné δήλωσε ότι η τρέχουσα αγορά πετρελαϊκών προϊόντων είναι «αποδιαρθρωμένη», λέγοντας στο CNBC ότι γι’ αυτό «βλέπετε τον αντίκτυπο σε πολλές χώρες, στην Ευρώπη, στην τιμή της βενζίνης, στην τιμή του ντίζελ, με τους ανθρώπους να είναι πολύ δυσαρεστημένοι».
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς δήλωσε ότι λαμβάνει χώρα σχεδιασμός έκτακτης ανάγκης για την προστασία των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων από την αύξηση του κόστους ενέργειας, αλλά απέκλεισε ένα καθολικό πακέτο διάσωσης, λέγοντας ότι η κυβέρνηση πρέπει να είναι «ευέλικτη» στην αντίδρασή της.
Η Enquest, μια εταιρεία παραγωγής πετρελαίου με επίκεντρο τη Βόρεια Θάλασσα, προειδοποίησε επίσης για «σημαντικό» αντίκτυπο μεσοπρόθεσμα έως μακροπρόθεσμα, με 2 έως 3 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα να αποσύρονται από την αγορά εν μέσω απώλειας παραγωγής, λέγοντας στο CNBC ότι η πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα έχει εξαφανιστεί «για χρόνια».
Πρόβλημα και για το φυσικό αέριο
Η αγορά ανησυχεί επίσης για τις προσπάθειες της Ευρώπης να ξαναγεμίσει τις αποθήκες φυσικού αερίου της κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, προειδοποιώντας ότι αυτό θα συμβεί ταυτόχρονα με την ισχυρή ζήτηση από την Ασία.
Να αρχίσουν να γεμίζουν τις αποθήκες φυσικού αερίου, «το συντομότερο δυνατό» για να προετοιμαστούν για τον επόμενο χειμώνα, κάλεσε σήμερα τις κυβερνήσεις της ΕΕ η Κομισιόν, σύμφωνα με δηλώσεις διπλωμάτών στο Reuters, με φόντο τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Στη διάρκεια της σημερινής συνεδρίασης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επανέλαβε ότι δεν υπάρχει άμεση απειλή για τον εφοδιασμό της ΕΕ με φυσικό αέριο, αλλά ενθάρρυνε τις κυβερνήσεις να αναλάβουν δράση προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις αυξανόμενες τιμές και να διασφαλίσουν τα αποθέματα εν όψει του χειμώνα.
Οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη έχουν ενισχυθεί περισσότερο από 70% από την έναρξη των συγκρούσεων, στις 28 Φεβρουαρίου 2026 και αυτό αυτός είναι ένας από τους λόγους που οι εταιρείες δεν αγοράζουν φυσικό αέριο για αποθήκευση.
Αξίζει να σημειωθεί πως τα αποθέματα φυσικού αερίου της ΕΕ είναι ασυνήθιστα χαμηλά για αυτήν την εποχή του χρόνου, μόλις στο 28%, σύμφωνα με στοιχεία της Gas Infrastructure Europe.
