Σήμερα Τρίτη 3 Μαρτίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο η εκκλησία τιμά τη μνήμη των Αγίου Κλεονίκου και Αγίου Θεοδώρητου.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Κλεόνικος, Κλεονίκη, Νίκη, Κλεονίκω
• Θεοδώρητος

Άγιοι Ευτρόπιος, Κλεόνικος και Βασιλίσκος

Οι Άγιοι Μάρτυρες Βασιλίσκος, Ευτρόπιος και Κλεόνικος κατάγονταν από την Αμάσεια του Πόντου και έζησαν κατά τους χρόνους του αυτοκράτορα Μαξιμιανού (286-305 μ.Χ.).

Ήταν στρατιώτες και συγγενείς του Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος. Ως Χριστιανοί διαβλήθηκαν στον ηγεμόνα Ασκληπιόδοτο, ο οποίος τους συνέλαβε και τους βασάνισε σκληρά. Όμως οι Μάρτυρες, αφού παρουσιάσθηκε σε αυτούς ο Κύριος και ο Άγιος Μεγαλομάρτυρας Θεόδωρος, έγιναν υγιείς.

Μέσα στη φυλακή οι τρεις νέοι δεν έχασαν ούτε το θάρρος ούτε την πίστη τους. Αντιθέτως εξακολούθησαν να λατρεύουν τον Ένα και Αληθινό Θεό. Με το κήρυγμά τους και το παράδειγμα που προσέφερε το ήθος, η αντοχή και το θάρρος τους, οδήγησαν πολλούς συγκρατούμενους τους στην αληθινή πίστη. Ο Ασκληπιόδοτος πληροφορήθηκε την Χριστιανική δράση των τριών κρατουμένων και την επίδραση που ασκούσαν στους φυλακισμένους ειδωλολάτρες και διέταξε να τους οδηγήσουν και πάλι ενώπιόν του.

Ο ηγεμόνας τότε άρχισε να κολακεύει τον Άγιο Κλεόνικο, για να αρνηθεί την πίστη του Χριστού, υποσχόμενος δώρα και τιμές. Ο Άγιος όμως αφού γέλασε, χλεύασε την αρρώστια των ειδώλων. Και ενώ ετελείτο θυσία, με προσευχή κατέρριψε το είδωλο της Αρτέμιδος. Αμέσως ο ηγεμόνας έδωσε εντολή να βασανισθούν. Τότε ο Κύριος εμφανίσθηκε στους τρεις νέους και στο πλήθος των ειδωλολατρών, οι οποίοι παρακολουθούσαν το μαστίγωμα των Χριστιανών, έχοντας στο πλευρό Του τον Άγιο Μεγαλομάρτυρα Θεόδωρο. Οι τρεις Χριστιανοί αξιώθηκαν της θαυματουργικής ιάσεως των τραυμάτων τους, ενώ πολλοί ειδωλολάτρες που είδαν το θαύμα, βαπτίσθηκαν Χριστιανοί. Ο Ασκληπιόδοτος όμως όχι μόνο δεν άλλαξε στάση, αλλά διέταξε να αποκεφαλισθούν όλοι οι νεοφώτιστοι Χριστιανοί. Ο Ασκληπιόδοτος και οι ειδωλολάτρες, τυφλοί από οργή, διέταξαν τους δημίους να περιχύσουν τους τρεις Μάρτυρες με καυτή πίσσα. Όμως, νέα θαυματουργική ενέργεια από τη Θεία Χάρη δεν επέτρεψε οι πιστοί νέοι να πάθουν το παραμικρό, ενώ η καυτή πίσσα έπεσε και κατέκαψε τους δημίους.

Όμως, ο σκληρόκαρδος ηγεμόνας δεν μπορούσε να δει την αλήθεια, η οποία παρουσιαζόταν μπροστά στα μάτια του. Έτσι, πρόσταξε την σταυρική καταδίκη του Ευτροπίου και του Κλεονίκου και τη φυλάκιση του Βασιλίσκου. Οι δύο νέοι πέρασαν την τελευταία νύχτα της ζωής τους προσευχόμενοι. Και πάλι ο Κύριος εμφανίσθηκε μπροστά τους, για να τους ενθαρρύνει.

Στις 3 Μαρτίου του 308 μ.Χ., ο Ευτρόπιος και ο Κλεόνικος κοσμήθηκαν με τους στέφανους της αγιότητας και του μαρτυρίου διά του σταυρικού τους θανάτου. Ο Βασιλίσκος παρέμεινε έγκλειστος στη φυλακή, όπου και πέθανε μετά από μερικά χρόνια, κερδίζοντας την αιώνια ζωή. Περισσότερα για τον Άγιο Βασιλίσκος μπορείτε να διαβάσετε στις 22 Μαΐου όπου επαναλαμβάνεται η μνήμη του.

Σήμερα, Τετάρτη 17 Ιουνίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο, τιμάται η μνήμη των Αγίων Ισμαήλ, Σαβέλ και Μανουήλ.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Ισμαήλ, Ισμαήλης, Ισμαήλος,
• Σμαήλης, Σμαήλος,
• Μαήλης, Μαήλος,
• Φήλιξ, Φίληξ, Φίλιξ,
• Φίληκας, Φίληξα, Φιλήκη, Φηλικίτη*.

*Υπάρχουν και άλλες ημερομηνίες που γιορτάζει αυτό το όνομα

Οι γιοι Μανουήλ, Σαβέλ και Ισμαήλ

Και οι τρεις ήταν αδέλφια από την Περσία (ο πατέρας τους ήταν πυρολάτρης, ενώ η μητέρα τους χριστιανή και τους μετέδωσε τη χριστιανική αγωγή, ενώ τη χριστιανική μόρφωση κάποιος ευλαβής Ιερέας ονόματι Εύνικος) και είχαν έλθει στην Κωνσταντινούπολη για κάποια αποστολή.

Κατά το διάστημα της εκεί παραμονής τους, συνέβη να δουν στη Χαλκηδόνα τον αυτοκράτορα Ιουλιανό, που θυσίαζε στα είδωλα εν μέσω πομπής. Το θέαμα αυτό τους λύπησε πολύ και εξέφρασαν τη δυσαρέσκεια τους για το κράτος, που ο ηγέτης του γινόταν ένοχος τέτοιας ασέβειας. Κάποιοι καταδότες όμως, που τους άκουσαν, τους κατάγγειλαν στον Ιουλιανό. Αυτός διέταξε αμέσως οι τρεις Πέρσες ν’ αρνηθούν το Χριστό. Αλλά και αυτοί με τη σειρά τους αποκρίθηκαν, ότι τους εαυτούς τους προ πολλού είχαν αρνηθεί, και στον Ιησού που είχαν παραδομένη την ψυχή τους, είναι έτοιμοι να χύσουν γι’ Αυτόν το αίμα τους. Τότε άρχισε ο βασανισμός τους.

Διαπέρασαν τους αστραγάλους τους με μυτερό αντικείμενο, και έκαψαν τις μασχάλες τους με αναμμένες λαμπάδες. Κατόπιν τους αποκεφάλισαν.

Αλλά η θεία δίκη δεν άργησε να έλθει. Όταν μετά από λίγο ο Ιουλιανός εξεστράτευσε κατά των Περσών, σε κάποια μάχη, πληρώνοντας για τις αμαρτίες του, έπεσε νεκρός στο άνθος της ηλικίας του.

Δείτε το βίντεο:

Οι Άγιοι Νεομάρτυρες Σταμάτιος, Ιωάννης και Νικόλαος

Σήμερα, Τριτη, 3 Φεβρουαρίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται η μνήμη των Αγίων Σταματίου, Ιωάννου και Νικολάου, Αγίου Συμεών εκ Ρωσίας.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Σταμάτης, Σταμάτιος, Στάμος, Σταμούλης,
• Σταμέλος, Σταμέλης, Σταμελάς, Σταματία,
•  Μάτα, Ματούλα, Ματίνα, Σταματίνα,
• Σταμάτα, Σταμέλα, Σταμούλα, Σταματή,
• Μάτω, Σταματέλλα*,
• Συμεών, Συμεώνης, Σύμος,
• Συμεωνή, Συμεωνία, Συμεώνα, Σύμη*.

Οι Άγιοι Νεομάρτυρες Σταμάτιος, Ιωάννης και Νικόλαος κατάγονταν από τις Σπέτσες και μαρτήρησαν υπέρ του Ονόματος του Χριστού στη Χίο, το έτος 1822 μ.Χ. Από αυτούς οι δύο πρώτοι, ο Σταμάτιος και ο Ιωάννης, ήσαν αδελφοί. Ο πατέρας τους ονομαζόταν Θεόδωρος Γκίνης και η μητέρα τους Ανέζω.

Κατά το έτος 1822 μ.Χ. οι Άγιοι ξεκίνησαν το ταξίδι τους για την Κωνσταντινούπολη μαζί με άλλους πέντε ναυτικούς, που ασχολούνταν με το εμπόριο, μεταξύ των οποίων ήταν και ο συναθλητής αυτών Νικόλαος. Η σφοδρή θαλασσοταραχή τους ανάγκασε να προσαράξουν απέναντι από τη Χίο, σε παραλία της Μικρασιατικής γης που ονομαζόταν Τσεσμέ. Αφού εξήλθαν στην ξηρά, φοβούμενοι τους Τούρκους, εμπιστεύτηκαν την ζωή τους σε κάποιον Χριστιανό, τον οποίο παρακάλεσαν να μεριμνήσει, δίδοντάς του αμοιβή για την εξεύρεση υλικών, προκειμένου να επισκευάσουν τα χαλασμένο πλοιάριό τους. Όμως αυτός τους πρόδωσε στον αγά και οδήγησε εναντίων τους, τους Τούρκους στρατιώτες, οι οποίοι τους κατεδίωξαν. Από τους επτά οι δύο φονεύθηκαν, άλλοι δε δύο έφυγαν διά θαλάσσης. Οι Οθωμανοί, εξαγριωμένοι, συνέλαβαν τους δύο αδελφούς, Σταμάτιο και Ιωάννη και τον γέροντα πλοίαρχο Νικόλαο. Ο πασάς, αφού τους ανέκρινε, έδωσε εντολή να φυλακίσουν τους δύο αδελφούς και να αποκεφαλίσουν το Νικόλαο στην εκτός του κάστρου πεδιάδα.

Οι Τούρκοι προέτρεπαν το Νικόλαο να αλλαξοπιστήσει, για να γλυτώσει τον θάνατο και να κερδίσει την ζωή, εκείνος όμως απάντησε με θάρρος ότι δεν αρνείται την πίστη του. Έτσι, ομολογώντας τον Χριστό, δέχθηκε το στεφάνι του μαρτυρίου, αφού απέκοψαν την τίμια κεφαλή αυτού.

Οι Τούρκοι προσπάθησαν να εξισλαμίσουν και τους δύο αδελφούς. Παρά τις μεθοδικές και επίμονες προσπάθειες αυτών, επί επτά συνεχείς ημέρες, δεν κατάφεραν τίποτε. Οι Μάρτυρες βρήκαν την ευκαιρία και απέστειλαν κρυφά έγγραφη την εξομολόγησή τους προς τον Μητροπολίτη Χίου, ο οποίος τους έδωσε την ευλογία του, για να προχωρήσουν προς τον δρόμο του μαρτυρίου με πνευματική ανδρεία. Κοινωνήσαντες δε των Αχράντων Μυστηρίων, των οποίων την αποστολή οικονόμησε ο Επίσκοπος διά γυναικός , ήσαν έτοιμοι για την μεγάλη θυσία. Προσαχθέντες ενώπιον του πασά, διεκήρυξαν και πάλι την ακλόνητη πίστη τους στον Χριστό και πορευόμενοι προς το μαρτύριο φώναξαν προς το πλήθος: «Χριστιανοί είμεθα, για τον Χριστό πηγαίνουμε στον θάνατο». Έτσι δέχθηκαν τους στέφανους του μαρτυρίου, αποκεφαλισθέντες, ο μεν νεομάρτυρας Σταμάτιος σε ηλικία 18 ετών, ο δε νεομάρτυρας Ιωάννης σε ηλικία 22 ετών.

Ο Άγιος Συμεών

Ο Άγιος Συμεών έζησε τον 13ο αιώνα μ.Χ. και εξελέγη Επίσκοπος της πόλεως Τβερ της Ρωσίας. Κοιμήθηκε με ειρήνη το έτος 1289 μ.Χ.

Οι Τρεις Ιεράρχες, o Άγιος Βασίλειος, ο Γρηγόριος ο Θεολόγος και ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, είναι ιδιαίτερα σημαντικοί στον χώρο της Χριστιανικής παράδοσης.

Προσφέροντας τις σοφές τους σκέψεις και διδαχές, άφησαν εποχή στην ανάπτυξη της Θεολογίας και στη διαμόρφωση της Χριστιανικής διδασκαλίας.

Ιδιαίτερα μορφωμένοι και γνώστες του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού, αποτέλεσαν τη γέφυρα ανάμεσα στην αρχαία πολιτιστική παράδοση και τη χριστιανική πίστη.

Η κληρονομιά τους αντανακλάται σε ένα πλούσιο πνευματικό κεκτημένο, ενώ η αφοσίωσή τους στην πίστη και η προσφορά τους στην Εκκλησία και στον άνθρωπο συνεχίζει να εμπνέει τους χριστιανούς πιστούς σε όλο τον κόσμο.

Θεωρούνται προστάτες των γραμμάτων και της μάθησης λόγω της εξαιρετικής τους συνεισφοράς στην παιδεία και στην πνευματική ανάπτυξη. Κάθε ένας από αυτούς έχει συμβάλει στη διαμόρφωση της χριστιανικής διδασκαλίας με τα έργα και τις σκέψεις του.

Οι Τρεις Ιεράρχες θεωρούνται πρότυπα στον χώρο της παιδείας, προάγοντας τη σπουδή, τη σοφία και τη γνώση ως μέσα προς την πνευματική ενδυνάμωση και την ευσέβεια. Έτσι, η αφιέρωση σε αυτούς τους Αγίους συμβολίζει την αναγνώριση της σημασίας της εκπαίδευσης και της μάθησης στην Χριστιανική παράδοση.

Γιατί γιορτάζουν μαζί;

Οι σπουδαίοι αυτοί Ιεράρχες έχουν ο καθένας τη δική του γιορτή. Αλλά επειδή δημιουργήθηκε μια διαφωνία μεταξύ των χριστιανών για το ποιος από τους τρεις πρόσφερε τα περισσότερα, αποφασίστηκε και καθιερώθηκε από τα τέλη του 4ου αιώνα να υπάρχει και για τους τρεις μια κοινή γιορτή στις 30 Ιανουαρίου κάθε έτους.

Ένας ακόμη λόγος για να γιορτάζουν μαζί είναι ότι έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά.

• Και οι τρεις γεννήθηκαν και έζησαν κατά τον 4ο αιώνα, σε μια εποχή ταραχής και αβεβαιότητας. Η χριστιανική θρησκεία μόλις είχε αναλάβει από τους διωγμούς και τις καταστροφές, ενώ την τάραζαν θανάσιμα οι διάφορες αιρέσεις.
• Οι τρεις Ιεράρχες, γεμάτοι δύναμη, σύνεση στήριξαν την ορθόδοξη χριστιανική πίστη.
• Υπήρξαν τα ζωντανά παραδείγματα της αυταπάρνησης, της φιλανθρωπίας και της ευσέβειας.
• Υπηρέτησαν τον Θεό, γιατί υποστήριξαν με σθένος την ακεραιότητα της χριστιανικής πίστης, αλλά υπηρέτησαν και τους ανθρώπους, γιατί τους αφιέρωσαν κάθε υλική, σωματική και πνευματική τους δυνατότητα.

Εκπαιδευτικοί στόχοι:

Οι εκπαιδευτικοί στόχοι που σχετίζονται με τη διδασκαλία της ζωής και του έργου των 3 Ιεραρχών είναι:.

1. Κατανόηση της Ορθόδοξης Χριστιανικής Πίστης: Ο βασικός στόχος είναι να κατανοήσουν οι μαθητές τις βασικές αρχές και τα δόγματα της Ορθόδοξης Χριστιανικής πίστης.
2. Πνευματική Ανάπτυξη: Η διδασκαλία προορίζεται να προάγει την πνευματική ανάπτυξη των μαθητών, ενισχύοντας τη σχέση τους με το Θείο και προωθώντας μια βαθύτερη κατανόηση της πνευματικής ζωής.
3. Ηθική Ανάπτυξη: Οι εκπαιδευτικοί στόχοι περιλαμβάνουν την ενίσχυση των ηθικών αξιών, του χαρακτήρα και της συνείδησης των μαθητών, βασιζόμενοι στις αρχές της Ορθόδοξης διδασκαλίας.
4. Κοινωνική Υπευθυνότητα: Οι μαθητές καλούνται να αναπτύξουν μια κοινωνική συνείδηση και υπευθυνότητα, προωθώντας τις αξίες της αλληλεγγύης, της δικαιοσύνης και της αγάπης προς τον πλησίον.
5. Συμμετοχή στην Εκκλησία: Ο στόχος είναι να ενθαρρυνθεί η συμμετοχή των μαθητών στην Εκκλησία και στις πνευματικές δραστηριότητες, προκειμένου να αναπτύξουν μια δυναμική σχέση με την Κοινότητα της Εκκλησίας.

Πώς θα γίνει ο εορτασμός των Τριών Ιεραρχών στα σχολεία, τι ισχύει για τα πανεπιστήμια

Με εκκλησιασμό ή και εορταστικές εκδηλώσεις, θα τιμηθεί η εορτή των Τριών Ιεραρχών σήμερα, 30 Ιανουαρίου, στα σχολεία Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης της χώρας.

Η διάρκεια των εορτασμών θα είναι τουλάχιστον δίωρης διάρκειας ενώ τα μαθήματα θα πραγματοποιηθούν κανονικά τις υπόλοιπες ώρες, σύμφωνα με το Ωρολόγιο Πρόγραμμα.

Οι μαθητές και οι μαθήτριες παίρνουν απουσίες κανονικά.

Η εγκύκλιος του ΥΠΑΙΘ

Την 30η Ιανουαρίου, ημέρα εορτασμού των Τριών Ιεραρχών, στις σχολικές μονάδες (δημόσιες και ιδιωτικές) Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης πραγματοποιούνται εκκλησιασμός ή και εορταστικές εκδηλώσεις για την προσφορά των Τριών Ιεραρχών στα Γράμματα, η διάρκεια των οποίων θα ς είναι τουλάχιστον δύο (2) ώρες.

Κατά τα λοιπά θα τηρηθεί το Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων της ημέρας.

Αναφορικά με τα φροντιστήρια και τα κέντρα ξένων γλωσσών, τα μαθήματα θα γίνουν κανονικά, αφού δεν ισχύει η αργία της θρησκευτικής εορτής των Τριών Ιεραρχών.

Τί ισχύει για τα Πανεπιστήμια

Ο εορτασμός των Τριών Ιεραρχών, που είναι παράλληλα και η Ημέρα των Ελληνικών Γραμμάτων, θα τιμηθεί το 2026 με επίσημες εκδηλώσεις σε αρκετά ελληνικά πανεπιστήμια, κυρίως την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026, αλλά και σε άλλες ημερομηνίες ανάλογα με τον προγραμματισμό.

Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, εορταστικές εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν:

Σήμερα, Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026, στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) θα γίνει ο επίσημος εορτασμός παρουσία του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου, στην Αίθουσα Τελετών του Πανεπιστημίου, με ύμνους από τη χορωδία της Θεολογικής Σχολής.

Στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) ο επίσημος εορτασμός θα γίνει την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026 και ώρα 11:30 στη Μεγάλη Αίθουσα του Πανεπιστημίου (κεντρικό κτήριο).

Στο Πανεπιστήμιο Πατρών, ο εορτασμός της ημέρας των Γραμμάτων θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2026, στις 18:00, στην Αίθουσα Τελετών «Οδυσσέας Ελύτης».
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων: Εκδήλωση για τη γιορτή των Τριών Ιεραρχών θα γίνει το Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2026.

Οι εκδηλώσεις περιλαμβάνουν συνήθως πανηγυρικούς λόγους, ομιλίες για το έργο των Τριών Ιεραρχών, ύμνους και βραβεύσεις, αναδεικνύοντας τη διαχρονική συμβολή τους στην παιδεία και τον πολιτισμό.

Σήμερα Τρίτη, 4 Αυγούστου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται, η μνήμη των Αγίων Επτά Παίδων εν Εφέσω.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Μαξιμιλιανός,
• Ξακουστός,
• Εξακουστοδιανός, Εξακουστωδιανός,
• Εξακουστός, Ξακουστή.

Άγιοι Επτά Παίδες εν Εφέσω

Οι Άγιοι Επτά Παίδες, τα ονόματα των οποίων είναι: Μαξιμιλιανός, Ιάμβλιχος, Μαρτινιανός, Διονύσιος, Αντωνίνος (ή Ιωάννης), Κωνσταντίνος και Εξακουστοδιανός, έζησαν στα χρόνια του αυτοκράτορα Δεκίου (249 – 251 μ.Χ.).

Όταν ξέσπασαν απηνείς διωγμοί κατά των Χριστιανών, οι επτά παίδες μοίρασαν την περιουσία τους στους πτωχούς, εγκατέλειψαν την πόλη και κρύφτηκαν σε μία σπηλιά μέχρι να τελειώσει ο διωγμός. Έτσι δεν θα αναγκάζονταν να αρνηθούν την πίστη τους.

Όταν όμως αντιλήφθηκαν ότι οι διώκτες τους πλησίαζαν στο καταφύγιό τους, προσευχήθηκαν στο Θεό κατά την διάρκεια της νύχτας να πεθάνουν για να μην πέσουν στα χέρια των διωκτών τους. Ο Θεός εισάκουσε τη δέηση τους και το πρωί κοιμήθηκαν χωρίς να ξυπνήσουν. Ο βασιλιάς ανακάλυψε την κρυψώνα τους και διέταξε να φραγεί με μία μεγάλη πέτρα η είσοδος της σπηλιάς.

Μετά από 194 χρόνια (περί το 446 μ.Χ.), επί Θεοδοσίου του Μικρού, έκανε την εμφάνισή της στην Έφεσο κάποια αίρεση που δίδασκε κατά της ανάστασης νεκρών. Εκείνη, λοιπόν, την εποχή, κάποιο παιδί στην αγορά της Εφέσου αγόρασε ψωμί με το νόμισμα της εποχής του Δεκίου , γεγονός ανεξήγητο. Ανέκριναν το παιδί, που ήταν ο Iάμβλιχος και τους οδήγησε στη σπηλιά και βρήκαν ζωντανά και τα υπόλοιπα παιδιά. Ήταν θαύμα Θεού που αποδείκνυε το αληθές της Αναστάσεως των νεκρών.

Δείτε το βίντεο:

Το σπήλαιο των Επτά Παίδων στην Έφεσο:

Σήμερα Τρίτη, 11 Μαρτίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται η μνήμη των Αγίων Τροφίμου και Θαλλού, Οσίας Θεοδώρας βασιλίσσης Άρτης, Αγίων Πιονίου και Σαβίνας, Αγίου Σωφρονίου.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Θαλής, Θαλλός, Θαλλής,
• Θάλλεια, Θάλεια, Θάλλω,
• Θεοδώρα, Θοδώρα, Δώρα,
• Δωρούλα, Ντόρα*,
• Σαβίνα, Ζαμπίνα, Ζαμπία,
• Σωφρόνιος, Σωφρόνης, Σωφρονία, Σωφρόνη.

*Υπάρχουν και άλλες ημερομηνίες που γιορτάζει αυτό το όνομα.

Οι Άγιοι μάρτυρες Θαλλός και Τρόφιμος

Στς 11 Μαρτίου γιορτάζουν 2 σπουδαίοι μάρτυρες, ο Θαλλός και ο Τρόφιμος, που μαρτύρησαν στα χρόνια που ήταν αυτοκράτορας ο Διοκλητιανός.

Και οι δύο κατάγονταν από την πόλη Στρατονίκη της Μικράς Ασίας. Τον καιρό εκείνο κατά τον διωγμό εναντίων των Χριστιανών, συνελήφθηκαν στη Λαοδικεία και πετροβολήθηκαν για ώρα, όμως δεν έπαθαν τίποτα. Όταν το είδε αυτό ο ηγεμόνας της Λαοδικείας, τους άφησε ελεύθερους, όμως λίγο αργότερα τους ξαναέπιασαν και τους πίεζαν να αλλάξουν την πίστη τους. Αυτοί όμως με περισσότερο θάρρος ομολόγησαν την πίστη τους και μπροστά σε όλους κορόιδευαν τα είδωλα και τους προστάτες τους. Με αποτέλεσμα να θυμώσει περισσότερο ο ηγεμόνας και να τους δέσουν γυμνούς σε ένα ξύλο και να σχίσουν τις σάρκες τους. Τελικά τους σταύρωσαν επάνω σε σταυρό όπως ο Χριστός και έλαβαν το ένδοξο στεφάνι του μαρτυρίου.

Ευσεβείς χριστιανοί πήραν τα σώματα των δύο αγίων. Η γυναίκα του άρχοντα Ασκληπιού, πήγε και ράντισε με μύρα* τα λείψανα των αγίων και άπλωσε επάνω τους ένα πολύτιμο άσπρο σεντόνι. Ευλαβείς χριστιανοί πήραν τα λείψανα και τα μετέφεραν στην Στρατονίκη όπου τα έθαψαν έξω από την πόλη, σε μία περιοχή που λέγονταν ‘’λατομεία’’.

Αγία Θεοδώρα η βασίλισσα Άρτας

Η Οσία Θεοδώρα γεννήθηκε περί το έτος 1210 μ.Χ. πιθανότατα στην Θεσσαλονίκη και υπήρξε γόνος της μεγάλης και αρχοντικής βυζαντινής οικογένειας Πετραλείφα (νορμανδικής καταγωγής), η οποία εγκατεστημένη αρχικά στο Διδυμότειχο προσέφερε πολλές και σημαντικές υπηρεσίες στην αυτοκρατορία και τιμήθηκε με υψηλά αξιώματα. Ο πατέρας της Ιωάννης είχε τον τίτλο του σεβαστοκράτορος και ήταν διοικητής Θεσσαλίας και Μακεδονίας.

Κοντά στους ευσεβείς και ενάρετους γονείς της ανατράφηκε «ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσία Κυρίου» αντλώντας από την ζωή τους το πρώτο φωτεινό παράδειγμα ενάρετης ζωής, παράδειγμα που θα χαραχθεί ανεξίτηλα και στη δική τους ζωή.

Ο πατέρας της πέθανε γρήγορα αφήνοντας τη Θεοδώρα σε μικρή ακόμα ηλικία, ορφανή. Την προστασία της οικογένειας ανέλαβε ο Δούκας της Ηπείρου Θεόδωρος (θείος της), ο οποίος την εποχή αυτή είχε καταλάβει την Θεσσαλονίκη και επέκτεινε το κράτος του μέχρι την Αδριανούπολη.

Η Θεοδώρα έζησε και μεγάλωσε στα Σέρβια της Κοζάνης. Ανατρέφεται μαζί με τα αδέλφια της από την ευσεβή μητέρα της Ελένη και μαθαίνει καλά για τον σκοπό της ζωής του ανθρώπου, που δεν είναι άλλος παρά η αγιότητα και η «κατὰ Θεὸν ὁμοίωσις». Γνωρίζει και πιστεύει ότι το αληθινό νόημα της σύντομης ζωής μας κρύβεται στην επιτυχία της αιώνιας ζωής και Βασιλείας του Θεού. Διδάσκεται από την αγαθή μητέρα της ότι τα αληθινά κοσμήματα που πρέπει να στολίζουν την γυναίκα, είναι η αγάπη προς τον Θεό και τον άνθρωπο, η ταπεινοφροσύνη, η πραότητα, η ευσπλαχνία, η ελεημοσύνη, η προσευχή και η αληθινή πίστη, που με τον δικό της αγώνα και τη Χάρη του Θεού μπορούν να πραγματοποιηθούν και να φανερωθούν και στη δική τους ζωή.

Η πνευματική καλλιέργεια και ωριμότητα της νεαρής Θεοδώρας, καθώς επίσης και το κάλλος της εντυπωσιάζουν τον Μιχαήλ Β’, που στον δρόμο του για την Άρτα την συναντά στα Σέρβια, ενώ βρισκόταν υπό την προστασία του θείου της Θεοδώρου.

Την ζητά αμέσως σε γάμο, ο οποίος και τελείται με κάθε μεγαλοπρέπεια και επισημότητα στα Σέρβια το έτος 1230 μ.Χ. με λαμπρή και μεγάλη συνοδεία, φτάνουν στην Άρτα, την πρωτεύουσα του κράτους της Ηπείρου, στην οποία ο Μιχαήλ Β’ ανακηρύσσεται μετά από λίγο Δεσπότης.

Ο Μιχαήλ, ισχυρή προσωπικότητα, πνεύμα ανήσυχο και φιλόδοξο, αρχίζει να φροντίζει για την εδραίωση και εξάπλωση του κράτους του. Η νεαρά δούκισσα Θεοδώρα αναδεικνύεται πρώτη κυρία του Δεσποτάτου. Στην μεγάλη αυτή και ένδοξη θέση που ανέβηκε η Θεοδώρα, δεν παρασύρθηκε από την δόξα και το μεγαλείο του αξιώματός της, ούτε, παρά τη νεότητά της, τράπηκε σε υλιστικές απολαύσεις και τρυφηλή ζωή.

Λίγες ήταν οι ευτυχισμένες στιγμές του ζευγαριού. Ο μισόκαλος διάβολος φθονώντας την ευτυχία τους και την αρετή της Θεοδώρας και μην μπορώντας να υποτάξει την ίδια, ρίχνει τα φαρμακερά βέλη του εναντίον της με άλλον τρόπο. Ο Μιχαήλ παρασύρεται σε πορνεία και ακολασία από μία Αρτινή αρχόντισσα, την Γαγγρινή. Αυτή με την βοήθεια του διαβόλου κατορθώνει να σκλαβώσει ψυχικά τον Μιχαήλ και να βάλει μίσος άσπονδο στην καρδιά του, εναντίων της καλής και Αγίας συζύγου του. Με την εντολή του προς όλους απαγορεύει κάθε βοήθεια και συμπαράσταση προς την Αγία και ορίζει αυστηρά να μην κάνουν λόγο γι’ αυτήν στα ανάκτορα, ούτε το όνομά της καν να προφέρουν στα χείλη τους.

Σε αυτές τις δύσκολες στιγμές της ζωής της, φάνηκαν οι καρποί της αληθινής πνευματικής καλλιέργειας της Θεοδώρας. Όπως μέσα στη δόξα και την καλοπέραση του παλατιού δεν παρασύρθηκε και δεν αλλοιώθηκε, έτσι και τώρα μέσα στην φουρτουνιασμένη συζυγική ζωή η Θεοδώρα δεν κάμφθηκε και δεν λιποψύχησε, αλλά φάνηκε πιο πολύ ο αδαμάντινος χαρακτήρας της και η ακεραιότητα της πίστεώς της.

Στην αυθαιρεσία του άνδρα της αντέταξε την υπομονή και το ταπεινό της φρόνημα. Παρά τις συκοφαντίες και τον διωγμό της από τα ανάκτορα, λαμπρύνθηκε με την σιωπή και την εκούσια μόνωσή της.

Χωρίς καμιά ανθρώπινη βοήθεια, οπλισμένη όμως με την ακαταίσχυντη ελπίδα στον Θεό, εγκαταλείπει – έγκυο ήδη – τα ανάκτορα. Πέντε χρόνια μαζί με τον πρωτότοκο υιό της, το Νικηφόρο, που γεννήθηκε στην εξορία, ταλαιπωρείται. Άγνωστη, πικραμένη και κακοντυμένη περνούσε λόφους και γκρεμούς αποφεύγοντας τη μανία του άνδρα της.

Στην μεγάλη αυτή δοκιμασία βρίσκει λίγη παρηγοριά κοντά στον ιερέα της Πρένιστας. Μια μέρα που μάζευε λάχανα, για να φάει αυτή και το μικρό της παιδί, την συναντά ο ιερέας και μετά από επίμονη προσπάθεια να μάθει ποια είναι, η Θεοδώρα του φανερώνεται. Έτσι για λίγο διάστημα βρίσκει προστασία στο σπίτι του καλού αυτού ιερέως.

Η αλήθεια όμως και η αρετή όσο κι αν σπιλώνονται, όσο και αν παραθεωρούνται, δεν αργούν να φανούν. Οι ευγενείς άρχοντες της Άρτας αγανακτισμένοι από την έκλυτη ζωή του Δούκα Μιχαήλ και την αλαζονεία της πόρνης Γαγγρινής αντιδρούν δυναμικά: διώχνουν την Γαγγρινή από τα ανάκτορα και απαιτούν από τον βασιλέα να αλλάξει ζωή.

Ο Μιχαήλ συγκλονίζεται, «ἔρχεται εἰς ἐαυτόν» και αμέσως στέλνει έμπιστους ανθρώπους να βρουν και να φέρουν πίσω την Θεοδώρα.

Πράγματι με πολλή μετάνοια και αγάπη, με επισημότητα και λαμπρότητα υποδέχεται τη νόμιμη και μόνη κυρία και βασίλισσα στα ανάκτορα και στη ζωή του.

Ο Άγιος Σωφρόνιος

Ο Άγιος Σωφρόνιος γεννήθηκε στην Δαμασκό της Συρίας, περίπου το έτος 580 μ.Χ, από ευσεβείς και ενάρετους γονείς, τον Πλινθά και της Μυρούς. Σε νεαρή ηλικία ο Σωφρόνιος επισκέφθηκε τους Αγίους Τόπους και εκάρη μοναχός στη μονή του αββά Θεοδοσίου.

Εκεί συνδέθηκε πνευματικά με τον ασκούμενο Ιωάννη τον Μόσχο, από τον οποίο διδάχθηκε πολλά. Μαζί επισκέφθηκαν την Αίγυπτο κι έπειτα την Ρώμη, όπου πέθανε τελικά ο Ιωάννης ο Μόσχος (620 μ.Χ.). Ο Σωφρόνιος μετακόμισε τα λείψανα του εγκάρδιου και θεοσεβή φίλου του στα Ιεροσόλυμα και τα ενταφίασε στη μονή του Οσίου Θεοδοσίου. Έπειτα αναχώρησε για την Αλεξάνδρεια.

Στην πόλη της Αλεξάνδρειας, ο Άγιος Σωφρόνιος χτυπήθηκε από μία ανίατη ασθένεια στα μάτια. Όμως, όταν επισκέφθηκε τον ναό των Αγίων Αναργύρων Κύρου και Ιωάννου στο Αμπουκίρ, θεραπεύθηκε θαυματουργικά! Το θαύμα αυτό περιέλαβε σε εγκώμιό του προς τους δύο Αγίους.

Λίγο αργότερα, ο Άγιος επισκέφθηκε την Κωνσταντινούπολη με την ελπίδα να προσεταιρισθεί τον Πατριάρχη Σέργιο Α’ (610 – 638 μ.Χ.) στις θέσεις του κατά των Μονοφυσιτών και να εκφράσει τις διαφωνίες του κατά του ενωτικού σχεδίου. Δυστυχώς, η προσπάθεια του Αγίου δεν απέδωσε καρπούς και απογοητευμένος επέστρεψε στα Ιεροσόλυμα.

Το έτος 634 μ.Χ., όταν πέθανε ο Άγιος Μόδεστος, στον πατριαρχικό θρόνο της Σιωνίτιδος Εκκλησίας ανήλθε ο Άγιος Σωφρόνιος. Η κατάσταση που είχε να αντιμετωπίσει ήταν αποκαρδιωτική. Εσωτερικά η Ορθοδοξία υπέφερε από την αίρεση του μονοφυσιτισμού και εξωτερικά οι Άραβες πολιορκούσαν την πόλη των Ιεροσολύμων, ενώ ήδη κατείχαν τη Βηθλεέμ. Το έτος 637 μ.Χ. οι συνθήκες πλέον είναι τέτοιες που ο Άγιος Σωφρόνιος αναγκάζεται να παραδώσει την πόλη των Ιεροσολύμων στον χαλίφη Ομάρ. Έναν χρόνο μετά, το 638 μ.Χ., ο Άγιος Σωφρόνιος κοιμήθηκε με ειρήνη.

Το συγγραφικό του έργο είναι σαφώς και καθαρά ποιητικό. Διακρίθηκε κυρίως στην συγγραφή ιδιομέλων και του βίου των Αγίων Αναργύρων, Ιωάννου του Ελεήμονος και Μαρίας της Αιγυπτίας.

Σήμερα Σάββατο, 28 Ιουνίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο, η εκκλησία μας τιμάει την Εύρεση των Τιμίων Λειψάνων των Αγίων Αναργύρων Κύρου και Ιωάννου και  τη μνήμη του Οσίου Γερμανού του Ρώσου

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Ανάργυρος, Ανάργυρη, Αναργυρούλα*
• Γερμανός

*Υπάρχουν και άλλες ημερομηνίες που γιορτάζει αυτό το όνομα.

Οι Άγιοι Ανάργυροι Κύρος και Ιωάννης

Οι Άγιος Κύρος και Άγιος Ιωάννης ήταν δύο από τους γνωστότερους Αναργύρους, δηλαδή αγίους που πρόσφεραν δωρεάν τις ιατρικές τους υπηρεσίες, χωρίς να λαμβάνουν αμοιβή.

Πώς πέθαναν

Μαρτύρησαν κατά τους διωγμούς των χριστιανών επί Διοκλητιανός, γύρω στο 311 μ.Χ., στην Αλεξάνδρεια.

• Ο Άγιος Κύρος ήταν γιατρός από την Αλεξάνδρεια και είχε αποσυρθεί στην έρημο, όπου ζούσε ως μοναχός.
• Ο Άγιος Ιωάννης ήταν πρώην στρατιώτης από την Έδεσσα, ο οποίος συνδέθηκε πνευματικά με τον Άγιο Κύρο.

Όταν πληροφορήθηκαν ότι η χριστιανή Αθανασία και οι τρεις κόρες της επρόκειτο να βασανιστούν για την πίστη τους, πήγαν να τις ενισχύσουν και να τις εμψυχώσουν.

Οι ρωμαϊκές αρχές τους συνέλαβαν. Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, υπέστησαν σκληρά βασανιστήρια επειδή αρνήθηκαν να θυσιάσουν στα ειδωλολατρικά θεία και να απαρνηθούν τη χριστιανική πίστη. Τελικά αποκεφαλίστηκαν, λαμβάνοντας το στεφάνι του μαρτυρίου.

Η Μνήμη των Αγίων Κύρου και Ιωάννη τιμάται από την Ορθόδοξη Εκκλησία στις 31 Ιανουαρίου. Οι δύο άγιοι θεωρούνται προστάτες των ασθενών και των ιατρών, καθώς η παράδοση αναφέρει ότι επιτελούσαν πολλές θεραπείες χωρίς να ζητούν χρήματα.

Εύρεση των Τιμίων Λειψάνων των Αγίων Αναργύρων Κύρου και Ιωάννου

Αγωνίσθηκαν και οι δύο στα χρόνια του Διοκλητιανού (292 μ.Χ.). Ο Κύρος καταγόταν από την Αλεξάνδρεια και ο Ιωάννης από την Έδεσσα. Άριστα καταρτισμένοι στην ιατρική επιστήμη, προσέφεραν τις υπηρεσίες τους αφιλοκερδώς στους φτωχότερους συνανθρώπους τους. Και όχι μόνο δεν έπαιρναν χρήματα από κανένα, αλλά και οι ίδιοι έδιναν τα δικά τους, μέχρι που έμειναν φτωχοί. Γι’ αυτό και επονομάστηκαν Ανάργυροι. Μαζί με την ιατρική βοήθεια που προσέφεραν στους πάσχοντες, μετέδιδαν σ’ αυτούς και τη σωτήρια αλήθεια του Ευαγγελίου. Τα λόγια τους έδωσαν φως του Χριστού σε πολλούς ειδωλολάτρες.

Δείτε το βίντεο:

Άλλα η δράση τους καταγγέλθηκε στις Αρχές, με αποτέλεσμα να τους αποκεφαλίσουν και άξια να πάρουν το στεφάνι του μαρτυρίου. Τότε οι χριστιανοί τους έθαψαν κρυφά, και όταν αυτοκράτορας ήταν ο Αρκάδιος και Αρχιεπίσκοπος Αλεξανδρείας ο Θεόφιλος (400 μ.Χ.), τα άγια λείψανα τους βρέθηκαν και με πανηγυρικό τρόπο έγινε η ανακομιδή τους. Πολλοί, μάλιστα, ασθενείς που άγγιξαν αυτά, θεραπεύθηκαν.

Σήμερα Δεύτερα, 29 Ιουνίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο, η εκκλησία μας τιμά τη μνήμη των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Πέτρος, Πετρής, Πετράς, Πετράκης, Πετρουλάς, Πετρίνος, Πέτρα, Πετρούλα, Πετρία, Πετρίνα
• Παύλος, Πώλ, Παυλίνα, Πωλίνα, Παύλιανη, Πάολα

Σήμερα η γιορτή των Αγίων Θεοδώρων, γιατί θεωρείται άτυπο Ψυχοσάββατο

Σήμερα 28 Φεβρουαρίου τιμούμε τους Αγίους Θεοδώρους με κόλλυβα. Ανακαλύψτε το θαύμα που συνδέεται με τη γιορτή και γιατί θεωρείται άτυπο Ψυχοσάββατο.

Σήμερα γιορτάζουν τα ονόματα Κύρα, Κυρά, Κυράτσα, Κυράτσω, Κυράτση, Κυρατσούδα, Μαριάννα, Θεόδωρος, Θοδωρής, Θόδωρος, Τεό, Θεοδώρα, Δώρα, Θοδώρα, Δωρούλα και Ντόρα, προς τιμήν των Αγίων Κυράς και Μαράνας, καθώς και των Αγίων Θεοδώρων, οι οποίοι τιμώνται από την Ορθόδοξη Εκκλησία για την πίστη, το μαρτύριο και την προσφορά τους στον Χριστιανισμό.

Κάθε χρόνο, το πρώτο Σάββατο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη των Αγίων Θεοδώρων, δύο μεγαλομαρτύρων που φέρουν το ίδιο όνομα: τον Τήρωνα και τον Στρατηλάτη. Φέτος, η γιορτή των Αγίων Θεοδώρων πέφτει Σάββατο 28 Φεβρουαρίου και συνδέεται άρρηκτα με την προσφορά κόλλυβων, ένα έθιμο που πηγάζει από ένα εντυπωσιακό θαύμα.

Ποιοι είναι οι Άγιοι Θεόδωροι που τιμά η Εκκλησία

Οι δύο Άγιοι Θεόδωροι, ο Τήρων και ο Στρατηλάτης, αποτελούν σημαντικές μορφές του χριστιανικού μαρτυρολογίου. Ο Άγιος Θεόδωρος ο Τήρων εορτάζεται ατομικά στις 17 Φεβρουαρίου, ενώ ο Άγιος Θεόδωρος ο Στρατηλάτης τιμάται στις 8 Φεβρουαρίου. Η κοινή τους εορτή μετατέθηκε στο πρώτο Σάββατο της Σαρακοστής σύμφωνα με απόφαση της Συνόδου της Λαοδικείας. Η Σύνοδος καθόρισε ότι δεν πρέπει να εορτάζονται μνήμες αγίων κατά τη διάρκεια της νηστείας της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, αλλά να μεταφέρονται στο επόμενο Σάββατο ή Κυριακή. Αυτή η μετάθεση απέκτησε ιδιαίτερη σημασία λόγω του θαύματος που συνδέεται με τον Άγιο Θεόδωρο τον Τήρωνα.

Το θαύμα των κόλλυβων που σημάδεψε την παράδοση

Το θαύμα που τιμούμε κατά τη γιορτή των Αγίων Θεοδώρων συνέβη επί αυτοκρατορίας Ιουλιανού του Παραβάτη. Ο Ιουλιανός, παρά τη χριστιανική του αγωγή και τη χειροτονία του ως αναγνώστης, εγκατέλειψε την πίστη και επιδίωξε να αναβιώσει την ειδωλολατρία. Γνωρίζοντας ότι οι χριστιανοί ξεκινούσαν τη νηστεία της Σαρακοστής, σχεδίασε ένα πονηρό σχέδιο: διέταξε κρυφά να ραντιστούν όλα τα τρόφιμα της αγοράς της Κωνσταντινούπολης με αίμα από ειδωλολατρικές θυσίες, επιδιώκοντας να μολύνει πνευματικά τους πιστούς.

Τότε, κατά την εκκλησιαστική παράδοση, ο Άγιος Θεόδωρος ο Τήρων παρουσιάστηκε σε όραμα στον Αρχιεπίσκοπο Κωνσταντινουπόλεως Ευδόξιο. Του αποκάλυψε το σατανικό σχέδιο του αυτοκράτορα και τον παρότρυνε να προειδοποιήσει τους χριστιανούς. Ο άγιος συμβούλευσε να μην αγοράσουν τρόφιμα από την αγορά, αλλά να βράσουν σιτάρι και να τραφούν με κόλλυβα. Οι πιστοί ακολούθησαν την οδηγία και διαφύλαξαν την καθαρότητα της νηστείας τους. Προς ανάμνηση αυτού του σωτήριου θαύματος, η Εκκλησία καθιέρωσε την ετήσια εορτή το πρώτο Σάββατο της Σαρακοστής, αποδίδοντας δόξα στον Θεό και τιμή στον μεγαλομάρτυρα.

Γιατί η γιορτή των Αγίων Θεοδώρων θεωρείται άτυπο Ψυχοσάββατο

Η γιορτή των Αγίων Θεοδώρων φέρει τον χαρακτηρισμό του άτυπου Ψυχοσάββατου στη λαϊκή εκκλησιαστική παράδοση, παρόλο που δεν ανήκει στα επίσημα Ψυχοσάββατα. Η Εκκλησία έχει θεσπίσει δύο επίσημα Ψυχοσάββατα ετησίως: το πρώτο πριν την Κυριακή της Απόκρεω και το δεύτερο πριν την Κυριακή της Πεντηκοστής. Ωστόσο, το Σάββατο των Αγίων Θεοδώρων αναφέρεται συχνά ως Ψυχοσάββατο με άτυπο χαρακτήρα, καθώς σε πολλές περιοχές της Ελλάδας τελούνται μνημόσυνα για τους κεκοιμημένους.

Τα κόλλυβα που προσφέρονται αυτή την ημέρα φέρουν διπλό συμβολισμό. Όταν προσφέρονται προς τιμήν των αγίων, αποτελούν ένδειξη ευλογίας και υπενθύμιση της νίκης τους κατά της αμαρτίας και του θανάτου. Ταυτόχρονα, παραπέμπουν συμβολικά στη μνήμη των κεκοιμημένων, καθώς τα κόλλυβα των μνημοσύνων έχουν σαφή αναφορά στην ανάσταση των νεκρών. Έτσι, η γιορτή των Αγίων Θεοδώρων συνδυάζει τη χαρά της τιμής των μαρτύρων με τη βαθιά εσχατολογική ελπίδα της Εκκλησίας για την ανάσταση.

Πότε διαβάζονται τα κόλλυβα στην Εκκλησία

Σύμφωνα με το εκκλησιαστικό τελετουργικό, τα κόλλυβα για τους Αγίους Θεοδώρους διαβάζονται σε δύο ακολουθίες. Η πρώτη τελείται το απόγευμα της Παρασκευής 27 Φεβρουαρίου κατά τον Εσπερινό με την Ακολουθία Κόλλυβων. Η δεύτερη πραγματοποιείται ανήμερα της γιορτής, το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου, κατά τον Όρθρο και τη Θεία Λειτουργία, που ακολουθείται επίσης από την Ακολουθία Κόλλυβων. Οι πιστοί που επιθυμούν να προσφέρουν κόλλυβα θα πρέπει να ενημερώσουν εγκαίρως τον ιερέα του ναού τους.

Σήμερα Δευτέρα, 22 Ιουνίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται η μνήμη των Αγίων Ζήνωνος και Ζωνά μαρτύρων, Αγίου Ευσεβίου Ιερομάρτυρος.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Ζήνα, Ζένα, Ζένια
• Ζηνάς, Ζένας, Ζένος
• Ευσεβεία, Σέβη, Ευσεβούλα
• Σεβούλα, Ευσέβιος, Ευσεβής

Άγιοι Ζήνων και Ζηνάς ο υπηρέτης του

Οι Άγιοι Ζήνων και Ζηνάς έζησαν στις αρχές του 4ου μ.Χ. αιώνα. Και ο μεν Ζήνων ήταν πλούσιος χριστιανός (καταγόταν από τη Φιλαδέλφεια της Αραβίας), όχι μόνο σε χρήμα, αλλά και σε ευσέβεια. Ο δε Ζηνάς ήταν υπηρέτης του Ζήνωνα, και τους συνέδεε περισσότερο αδελφική αγάπη, όπως όλα τα μέλη της Εκκλησίας.

Ο Ζήνων, φλεγόμενος από τον πόθο να αφιερωθεί ολοκληρωτικά στη διάδοση του Ευαγγελίου, διαμοίρασε όλα του τα υπάρχοντα στους φτωχούς, και χάρισε την ελευθερία σ’ όλους τους δούλους του.

Απ’ αυτούς όμως ο Ζηνάς, αρνήθηκε ν’ αφήσει τον πρώην κύριό του και τον παρακάλεσε να μείνει κοντά του. Ο Ζήνων δέχτηκε να τον κρατήσει, σα φίλο και αδελφό εν Χριστώ. Το 303 μ.Χ. στη Φιλαδέλφεια της Αραβίας, ο έπαρχος Μάξιμος κήρυξε διωγμό κατά των χριστιανών. Τότε ο Ζήνων παρουσιάστηκε μπροστά του και αγωνίστηκε να του καταδείξει τη ματαιότητα των αγώνων του κατά της χριστιανικής αλήθειας.

Ο έπαρχος, αντί άλλης απάντησης, τον έδειρε και τον φυλάκισε. Όταν το έμαθε ο Ζηνάς, έτρεξε στον έπαρχο και τον παρακάλεσε να ελευθερώσει τον κύριο του. Ο έπαρχος τότε φυλάκισε και τον Ζηνά, και μετά από λίγες μέρες τους αποκεφάλισε.

Ο Άγιος Ευσέβιος

Ο Άγιος Ευσέβιος, έζησε στους ταραγμένους χρόνους που η Εκκλησία υπέφερε από τις κακοδοξίες του Αρείου. Αυτοκράτορας την εποχή εκείνη ήταν ο γιος του Μεγάλου Κωνσταντίνου, Κωνστάντιος, ο οποίος υποστήριζε τη δυσεβή αυτή αίρεση και κατεδίωξε σκληρά όσους έφεραν αντιρρήσεις και αντιστάθηκαν στις προθέσεις του.

Ο Άγιος, ο οποίος ήταν επίσκοπος Σαμοσάτων διώχθηκε, υπέμεινε όμως με θαυμαστή καρτερία όλες τις κακουχίες και τις ταλαιπωρίες με την ελπίδα ότι η Ορθοδοξία θα εξέλθει στο τέλος νικήτρια. Όταν πέθανε ο αιρετικός και λαομίσητος Κωνστάντιος τον διαδέχθηκε στον αυτοκρατορικό θρόνο ο Ιουλιανός ο Παραβάτης, ο οποίος θέλησε να επαναφέρει τη λατρεία των ειδώλων. Ο Ιουλιανός εξαπέλυσε φοβερότερους διωγμούς κατά των χριστιανών. Τότε νέες διώξεις άρχισαν για τον Ευσέβιο πολύ χειρότερες από τις προηγούμενες. όμως ο Άγιος παρέμεινε το ίδιο ακλόνητος.

Τα ίδια συνέβησαν και με τον αυτοκράτορα Ουάλη, ο οποίος ήταν και αυτός θερμός υποστηρικτής των Αρειανών. Ο Άγιος για μία ακόμη φορά, κλήθηκε να υπερασπισθεί την καθαρότητα της ορθόδοξης πίστης. Για τους αγώνες του ο Ουάλης, τον απομάκρυνε από τον Επισκοπικό θρόνο του και τον εξόρισε σε κάποιο έρημο τόπο κοντά στον ποταμό Ίστρο. Μετά το θάνατο του Ουάλη ο Άγιος επανήλθε από την εξορία στην Επισκοπή του και άρχισε αμέσως την κάθαρση της επαρχίας του από τούς κακόδοξους αιρετικούς.

Κάποια ημέρα, το έτος 380 μ.Χ., που περνούσε έξω από το σπίτι μιας αιρετικής γυναίκας, εκείνη τον κτύπησε με μίσος στο κεφάλι με μία μεγάλη πέτρα και με αποτέλεσμα τον ακαριαίο θάνατο του Αγίου και τη μετάβασή του «από τα λυπηρότερα προς τα θυμηθέστερα και τα τερπνά».