Άγιοι Θεόπεμπτος και Θεωνάς: Μάρτυρες της Χριστιανικής Εκκλησίας, η μνήμη των οποίων τιμάται στις 5 Ιανουαρίου.

Τα ονόματα που έχουν γιορτή σήμερα 5 Ιανουαρίου, είναι τα εξής:

• Θεώνη,
• Θεωνάς,
• Θεόπεμπτος,
• Θεόπεμπτη,
• Συγκλητική.

Άγιοι Θεόπεμπτος και Θεωνάς

Ο Άγιος Θεόπεμπτος μας διδάσκει πως πρέπει να είμαστε πρωτοπόροι, αν θέλουμε να κερδίσουμε την αιώνια δόξα και όχι αυτή την προσωρινή του κόσμου. Ο Άγιος ήταν επίσκοπος στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού (284 – 305 μ.Χ.), που στις 23 Ιανουαρίου 303 υπέγραψε διάταγμα ανελέητου διωγμού κατά των χριστιανών. Τότε, ο πρώτος που ομολόγησε Χριστόν Εσταυρωμένον και ήλεγξε τον Διοκλητιανό για την πλάνη του, ήταν ο επίσκοπος Θεόπεμπτος.

Βέβαια, αμέσως μετά ήξερε τι τον περίμενε. Και πράγματι, υποβάλλεται σε μια σειρά σκληρών βασανιστηρίων, που συγχρόνως συνοδεύονται από θαύματα. Πρώτα τον βάζουν σε φούρνο αναμμένο για να καεί, αλλά θαυματουργικά βγαίνει ζωντανός και αβλαβής. Έπειτα, του βγάζουν το ένα μάτι και, αμέσως μετά, του επιβάλλουν να πιει θανατηφόρα δηλητήρια. Επειδή όμως φυλάχτηκε από τη Χάρη του Θεού αβλαβής, τον αποκεφαλίζουν.

Αλλά η ανδρεία, η ασάλευτη πίστη, η έξοχη καρτερία και η ηθική λάμψη που φώτιζαν τη φυσιογνωμία του μάρτυρα Θεοπέμπτου, μίλησαν πειστικά και νικηφόρα στην καρδιά του ειδωλολάτρη μάγου Θεωνά, που παρασκεύαζε τα φάρμακα. Και ενώ ακόμα η λουσμένη στα αίματα κεφαλή του μάρτυρα ήταν κατά γης, ομολόγησε κι αυτός το Χριστό. Μανιασμένοι τότε οι ειδωλολάτρες από την απρόσμενη αυτή ομολογία, τον θάβουν ζωντανό στο χώμα. Έτσι ο Θεωνάς βρήκε ένδοξο θάνατο και η ψυχή του μαζί μ’ αυτήν του Αγίου Θεοπέμπτου, ανέβηκαν στον αθλοθέτη και στεφανοδότη Θεό.

Οσία Συγκλητική

Η Αγία Συγκλητική γεννήθηκε περί το 270 μ.Χ στη Μακεδονία. Οι γονείς της, ήταν πλούσιοι και ευσεβείς Χριστιανοί. Προτίμησαν την Αλεξάνδρεια να εγκατασταθούν μόνιμα, γιατί εκεί είχαν ακούσει, ότι υπήρχαν περισσότεροι Χριστιανοί. Εκείνη την περίοδο Αρχιεπίσκοπος Αλεξάνδρειας, ήταν ο Μέγας Αθανάσιος, για τον οποίο είχαν ακούσει πολύ καλά λόγια. Έτσι, μόλις ξενιτεύτηκαν και εγκαταστάθηκαν, η πρώτη τους δουλειά ήταν, να τον γνωρίσουν. Αυτή τους η γνωριμία τους βοήθησε να γνωρίσουν καλύτερα τις Χριστιανικές Αλήθειες, αλλά και η κόρη τους Συγκλητική, να διδαχθεί σωστά το δρόμο της αρετής.

Κατάφεραν να τη μορφώσουν όσο καλύτερα μπορούσαν, δίδοντάς της συγχρόνως και Χριστιανική ανατροφή. Από νωρίς άρχισαν να φαίνονται τα πλούσια ψυχικά της χαρίσματα, που την έκαμαν να ξεχωρίζει από τους συμμαθητές της. Όμως, και η σπάνια σωματική της ομορφιά, ήταν για τους νέους της εποχής, μια διαρκή πρόκληση. Τα προξενιά, έφθαναν στους γονείς της το ένα μετά το άλλο και πολλοί ήταν οι νέοι, που τη ζητούσαν σε γάμο. Την ίδια άποψη είχαν και οι γονείς της, που τη θεωρούσαν έτοιμη για γάμο και άρχισαν διακριτικά να την πιέζουν. Μάλιστα δε, για να την πείσουν, χρησιμοποιούσαν το επιχείρημα, ότι θέλουν απογόνους στην οικογένειά τους.

Η κατά πάντα, όμως, άψογη Συγκλητική, δε συμφωνούσε καθόλου με την άποψη των γονιών της. Την ενδιέφερε ο Ουράνιος Νυμφίος Χριστός και Αυτόν, ήθελε να υπηρετήσει. Έτσι, τα δάκρυα των γονιών και των συγγενών, δεν τη συγκινούσαν ιδιαίτερα. Ζούσε ασκητική ζωή, με συνεχή προσευχή , αλλά και νηστεία. Μάλιστα δε, για τη νηστεία έλεγε, ότι είναι το μοναδικό γιατρικό, για το σώμα και τη ψυχή. Τη θεωρούσε δε μια, από τις μεγαλύτερες αρετές.

Όταν δε, μετά από λίγο διάστημα πέθαναν οι γονείς της, χάρισε την περιουσία της στους πτωχούς και τα ορφανά της Αλεξάνδρειας και έφυγε από την πόλη. Εγκαταστάθηκε σε έρημη τοποθεσία ιδρύοντας Μοναστήρι, που εφάρμοζε τους δικούς της ασκητικούς κανόνες. Πλήθος δε γυναικών την ακολούθησαν, που επέλεξαν να μονάσουν μαζί της. Ήταν για όλες παράδειγμα και υπόδειγμα Μοναχής και τις ευχαριστούσε να συνομιλούν μαζί της και να ασκούνται στην υπακοή και την ταπείνωση. Φρόντιζε πάντα, να μη βλέπει κανείς την προσωπική της ζωή και τα έργα της, γιατί δεν ήθελε καμιά ανθρώπινη διαφήμιση. Ο στόχος της ήταν, όχι μόνο πώς θα κάνει το καλό, αλλά πώς, θα το κρύψει από τους άλλους. Ήταν, έτσι, γεμάτη από πίστη και έλαμπε από χαρά και ταπείνωση. Όσο δε περνούσε ο χρόνος, άρχισαν να ανθίζουν οι αρετές της και οι ευωδίες τους έφθαναν, σε όλους τους ανθρώπους.

Ήταν δε, πάντα πρόθυμη να συμβουλέψει, αλλά και να διδάξει τις μοναχές, όταν εκείνες της το ζήταγαν. Έτσι, όταν, κάποια στιγμή τη ρώτησαν πώς πρέπει να πολεμούμε το διάβολο, εκείνη τους έδωσε την εξής απάντηση: «Πρέπει να γνωρίζουμε, ότι όσο ανεβαίνουμε τα πνευματικά σκαλοπάτια, τόσο ο διάβολος προσπαθεί να μας πολεμήσει με τις παγίδες του. Γι’ αυτό πρέπει να είμαστε πάντοτε άγρυπνες στους λογισμούς, που συχνά μας πολεμούν. Ο εχθρός μας, προκειμένου να γκρεμίσει τον οίκο της ψυχής μας, ή από τα θεμέλια τον γκρεμίζει, ή από τη σκεπή. Δένει πρώτα το νοικοκύρη και μετά κυριεύει, όλα τα πράγματα του οίκου. Το θεμέλιο της ψυχικής μας οικίας είναι τα καλά έργα. Η σκεπή είναι η πίστη μας και τα παράθυρα είναι οι αισθήσεις μας. Αυτά χρησιμοποιεί, προκειμένου να μας πολεμήσει ο εχθρός μας. Γι’ αυτό, όποιος στέκει να προσέχει να μην πέσει. Γιατί αυτός που έπεσε, έχει μόνο μια φροντίδα, πώς να σηκωθεί. Ενώ, αυτός που στέκει πρέπει να φυλάγεται συνέχεια, για να μην πέσει. Κανείς από μας δεν πρέπει να κατηγορεί τον πεσμένο, αλλά να φοβάται για τον εαυτό του, μήπως γλιστρήσει και πέσει στο βάθος του γκρεμού. Όμως, για εκείνο που στέκει, υπάρχει διπλός ο φόβος, αλλά και ο κίνδυνος. Όταν τον πολεμά ο εχθρός του, να μην ολιγοψυχήσει και επανέλθει στα παλιά του πάθη, αλλά και να προσέχει, να μην εξαπατηθεί από την υπερηφάνειά του. Ο εχθρός μας, αφού μεταχειριστεί όλα του τα όπλα, αφήνει τελευταίο την υπερηφάνεια. Είναι το μεγαλύτερο καταστρεπτικό δηλητήριο, με το οποίο, ποτίζει την ψυχή μας. Την κάνει να φαντάζεται, ότι γνωρίζει εκείνα, που δε ξέρουν οι άλλοι και να πιστεύει, ότι ξεπερνά τους άλλους στις νηστείες και ότι έχει περισσότερες αρετές. Το χειρότερο δε, την κάνει να ξεχνά, τις δικές της αμαρτίες. Η αιτία της υπερηφάνειας είναι η παρακοή και το γιατρικό της, είναι η υπακοή….».

Γι’ αυτή της τη διδασκαλία, αλλά και τη συμπεριφορά γενικότερα, τη φθόνησε θανάσιμα ο διάβολος, που προσπαθούσε να βρει τους δικούς του διαβολικούς τρόπους, να την εξοντώσει. Έβλεπε, ότι η Οσία Συγκλητική είχε χωθεί για τα καλά στα δικά του χωράφια, αφαιρώντας του καθημερινά τμήματα, από την ανθρώπινη περιουσία του. Έπρεπε να βρει γρήγορα τρόπους, να την βγάλει από τη μέση, χτυπώντας την στο σώμα κατάλληλα. Της έδωσε τέτοιο πόνο στα εντόσθια της, που δε μπορούσε κανείς να τη βοηθήσει. Στη συνέχεια της πλήγωσε τον πνεύμονα και θα μπορούσε εάν ήθελε, να τη θανατώσει. Όμως αυτό ήθελε να το πετύχει με αργούς ρυθμούς, προκειμένου να την τυραννήσει περισσότερο.

Οι πόνοι για την Οσία ήταν ανυπόφοροι και ο πυρετός της κρατούσε συνέχεια συντροφιά. Έτσι, καθημερινά υπόφερε και έλιωνε σαν κερί. Την αρρώστια της την αντιμετώπιζε μεγαλόψυχα και δεν κατάπεσε, αλλά ούτε και λιποψύχησε. Όμως, είχε το κουράγιο και τη δύναμη να συμβουλεύει τις μοναχές, που έδειχναν να τα έχουν χαμένα. Μάλιστα δε τους έλεγε: «ότι δεν πρέπει ποτέ να είναι αμέριμνες οι ψυχές, που είναι αφιερωμένες στο Θεό, γιατί βοηθούν τον εχθρό, να ακονίζει τα δόντια του. Δεν υπάρχει κακός άνθρωπος τους έλεγε, που να μην έχει μέσα του μια σπίθα από καλοσύνη. Όπως, δεν υπάρχει και καλός, που να μην έχει μέσα του κάποια κακία. Πάντοτε συμβαίνει να βρίσκεται μέρος του καλού στους κακούς ανθρώπους, όπως υπάρχει και μέρος κακού στους καλούς ανθρώπους».

Είχε, έτσι, το κουράγιο και τη δύναμη να συμβουλεύει τις μοναχές, οι οποίες την άκουγαν με ανοιχτό το στόμα. Όμως, κάποιος ενοχλούνταν και ήθελε να της το κλείσει, αφαιρώντας της έτσι τη δυνατότητα να ομιλεί. Τα σωτήρια λόγια της Οσίας εξόργιζαν περισσότερο το διάβολο, που, όσο την έβλεπε να ανδρειώνεται, του κακοφαίνονταν. Έβλεπε, ότι την τυραννική του εξουσία συνέχεια τη νικούσε η Οσία και αυτός να κάθεται με σταυρωμένα τα χέρια, δεν το δέχονταν. Αποφασίζει να της χτυπήσει τα όργανα της φωνής, προκαλώντας της ολική αφωνία. Έτσι, δεν ήταν δυνατόν να χρησιμοποιεί πλέον, το προφορικό λόγο και να συμβουλεύει τις μοναχές. Όμως και απ’ αυτή τη πληγή, υπήρξε όφελος για τις μοναχές. Οι σωματικές της πληγές, τις δυνάμωνε περισσότερο στην αρετή και τους γιάτρευε, τις πληγωμένες τους ψυχές.

Τέλος, και αυτές τις σχέσεις της Οσίας με τις μοναχές, ήθελε να κλονίσει ο διάβολος, γιατί τον ενοχλούσαν αφάνταστα. Καταστρώνει λοιπόν το διαβολικό του σχέδιο, χτυπώντας με νέα πληγή την Οσία. Της σαπίζει ένα δόντι, και το σάπισμα επεκτείνεται σε όλο της το σαγόνι. Μια βαρεία δυσοσμία, έβγαινε από το στόμα της. Οι μοναχές που την φρόντιζαν, δε μπορούσαν να την πλησιάσουν. Σκέφτηκαν να καλέσουν γιατρό, μήπως και μπορέσει και την βοηθήσει. Εκείνη, δεν ήθελε να το ακούσει και τους έλεγε με νοήματα: «να μη βλέπεται αυτό που φαίνεται, αλλά να ζητάτε αυτό, που κρύβεται».

Τρεις ολόκληρους μήνες, αγωνίστηκε η Οσία, με τις ανυπόφορες πληγές της. Η σωματική της δύναμη χαλάρωνε κάθε μέρα, γιατί δε μπορούσε να βάλει τίποτα στο στόμα της, αλλά και να κοιμηθεί από τους πόνους. Μάζεψε τις μοναχές και τους είπε, ότι σε τρείς μέρες, θα φύγει από κοντά τους. Έτσι την τρίτη μέρα και σε ηλικία 80 χρονών, εγκατέλειψε την παρούσα ζωή και κέρδισε την Αιώνια, που είναι η Βασιλεία των Ουρανών.

Σήμερα τιμώνται οι 37 Μάρτυρες της Βιζύης – Παρέμειναν πιστοί στον Χριστό μέχρι το τέλος

Ιδιαίτερη ημέρα είναι η Πέμπτη 20 Αυγούστου για την Ορθόδοξη Εκκλησία, καθώς το εορτολόγιο τιμά, μεταξύ άλλων, τη μνήμη των 37 Αγίων Μαρτύρων που μαρτύρησαν στη Βιζύη της Θράκης, καθώς και τη μνήμη του Προφήτη Σαμουήλ.

Οι 37 Μάρτυρες έμειναν στην εκκλησιαστική παράδοση ως άνθρωποι που, παρά τις διώξεις που αντιμετώπισαν, δεν αρνήθηκαν την πίστη τους στον Χριστό. Το μαρτύριό τους ήταν ιδιαίτερα σκληρό και η Εκκλησία τιμά τη μνήμη τους κάθε χρόνο στις 20 Αυγούστου.

Ποιοι ήταν οι 37 Μάρτυρες της Βιζύης

Σύμφωνα με το Συναξάρι, οι Άγιοι προέρχονταν από διαφορετικές περιοχές. Ορισμένοι κατάγονταν από το Βυζάντιο, ενώ άλλοι από τη Φιλιππούπολη.

Βρέθηκαν στη Βιζύη της Θράκης, όπου συνελήφθησαν από τον τότε έπαρχο Απελλιανό. Αιτία της δίωξής τους ήταν η δημόσια και θαρραλέα ομολογία της χριστιανικής τους πίστης.

Παρά τις πιέσεις και τα βασανιστήρια που, σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, υπέστησαν, οι Μάρτυρες αρνήθηκαν να αποκηρύξουν τον Χριστό.

Το Συναξάρι αναφέρει ότι οι διώκτες τους τούς ακρωτηρίασαν και στη συνέχεια τους οδήγησαν σε αναμμένο καμίνι, όπου βρήκαν μαρτυρικό θάνατο.

Η Εκκλησία τούς κατέταξε στη χορεία των Μαρτύρων και διατήρησε τη μνήμη της θυσίας τους μέσα στους αιώνες ως παράδειγμα ακλόνητης πίστης και πνευματικής αντοχής.

Τι αναφέρουν οι παλαιοί κώδικες

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι διαφορετικές παραδόσεις σχετικά με τον αριθμό και τα ονόματα των Μαρτύρων.

Ο Παρισινός Κώδικας 1587 παραδίδει κατάλογο ονομάτων των Μαρτύρων, ενώ σε άλλες πηγές συναντώνται διαφοροποιήσεις. Ο Πατμιακός Κώδικας 266, για παράδειγμα, τους μνημονεύει στις 24 Αυγούστου και αναφέρει διαφορετικό συνολικό αριθμό.

Στο επίσημο λειτουργικό Συναξάρι της 20ής Αυγούστου, πάντως, γίνεται σαφής αναφορά στη μνήμη των «Αγίων τριάκοντα επτά Μαρτύρων, των εν Βιζύη της Θράκης μαρτυρησάντων».

Ποιους Αγίους τιμά σήμερα η Εκκλησία

Στις 20 Αυγούστου δεσπόζει επίσης η μνήμη του Αγίου και ενδόξου Προφήτη Σαμουήλ, μιας από τις σημαντικότερες μορφές της Παλαιάς Διαθήκης.

Το Συναξάρι της ημέρας μνημονεύει ακόμη τους Αγίους Μάρτυρες Σέβηρο και Μέμνονα τον Κεντυρίωνα, την Αγία Μάρτυρα Φωτεινή, τον Μάρτυρα Λούκιο τον Βουλευτή, καθώς και τους Μάρτυρες Ηλιόδωρο και Δοσαί.

Παράλληλα, στο εορτολόγιο της ημέρας αναφέρονται ο Όσιος Θεοχάρης ο Νεαπολίτης και οι Άγιοι Ρηγίνος και Ορέστης οι εν Κύπρω.

Ποιοι γιορτάζουν σήμερα, 20 Αυγούστου

Μεταξύ των ονομάτων που συνδέονται με τη σημερινή ημέρα είναι:

Ηλιόδωρος, Ηλιοδώρα, Ελεοδώρα, Έλντα, Θεοχάρης, Θεοχαρούλα, Χαρούλα, Σαμουήλ, Σαμουήλος, Σαμουήλης, Σαμουέλος, Σαμουηλία, Σαμουήλα, Σαμουέλα, Σαμάνθα, Ορέστης, Ορεστιάς, Ορεστία και Ορεστιάδα.

Σήμερα Τρίτη, 27 Ιανουαρίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο η Εκκλησία τιμά την Ανακομιδή των Τιμίων Λειψάνων του Ιωάννου Χρυσοστόμου.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα, σύμφωνα με το εορτολόγιο, είναι τα εξής:

Χρυσόστομος, Χρυσοστόμης, Χρυσοστόμη, Χρυσοστομία, Χρυσοστομίτσα *

Ανακομιδή Ιερών Λειψάνων του Αγίου Ιωάννη Χρυσοστόμου Αρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως

Ο Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος εκοιμήθη από εξάντληση στις 14 Σεπτεμβρίου του 407 μ.Χ. κατά τη διάρκεια της τρίτης του εξορίας από την αυτοκράτειρα Ευδοξία και τάφηκε στα Κόμανα του Πόντου. Το σεπτό λείψανό του περίμενε επί τριάντα έτη, θαμμένο στον τόπο της εξορίας και του μαρτυρίου του.

Όταν όμως το 434 μ.Χ. πατριάρχης εξελέγη ο μαθητής του Άγιος Πρόκλος (βλέπε 20 Νοεμβρίου), παρεκάλεσε τον αυτοκράτορα Θεοδόσιο να ενεργήσει τα δέοντα, ώστε το λείψανο του μεγάλου αυτού πατέρα της Εκκλησίας να επιστρέψει στην Κωνσταντινούπολη. Και πράγματι, τέσσερα χρόνια αργότερα, στις 27 Ιανουαρίου του 438 μ.Χ. έγινε η Ανακομιδή των Ιερών Λειψάνων του Αγίου.

Η μεταφορά των ιερών λειψάνων από τα Κόμανα συνοδεύτηκε από μια επιστολή – διαταγή του αυτοκράτορα Θεοδοσίου Β’, υιού του Αρκαδίου και της Ευδοξίας, η οποία έγραφε:

«Ἐπιστολὴ τοῦ βασιλέως Θεοδοσίου.

Εἰς τὸν οἰκουμενικὸν Πατριάρχην καὶ Διδάσκαλον καὶ πνευματικὸν Πατέρα Ἰωάννην τὸν Χρυσόστομον, τὴν προσκύνησιν προσφέρω ἐγὼ ὁ βασιλεὺς Θεοδόσιος. Ἡμεῖς, Πάτερ τίμιε, νομίζοντες, πῶς εἶναι τὸ σῶμά σου νεκρόν, καθὼς εἶναι καὶ τὰ ἄλλα σώματα τῶν ἀποθανόντων, ἠθελήσαμεν να μεταφέρωμεν αὐτὸ ἁπλῶς εἰς ἡμᾶς. Διὰ τοῦτο καὶ τοῦ ποθουμένου δικαίως ὑστερήθημεν. Ἀλλὰ σύ, Πάτερ τιμιώτατε, συγχώρησον εἰς ἡμᾶς, ὀποῦ μετανοοῦμεν. Σὺ γὰρ ἐδίδαξες εἰς ὅλους τὴν μετάνοιαν. Καὶ δὸς τὸν ἑαυτόν σου, ὣς πατὴρ φιλοπαῖς, εἰς ἡμᾶς τοὺς φιλοπάτορας υἱούς σου, καὶ τοὺς σὲ ποθούντας εὔφρανον διὰ τῆς παρουσίας σου».

Αυτή την επιστολή του αυτοκράτορα την πήγαν στον Άγιο και την τοποθέτησαν πάνω στην λάρνακά του. Τότε ο Άγιος έδωσε τον εαυτό του στους απεσταλμένους του αυτοκράτορα και έτσι αυτοί μετέφεραν την λάρνακα που περιείχε το άγιο λείψανο στην Κωνσταντινούπολη, χωρίς να κοπιάσουν καθόλου. Η υποδοχή των ιερών λειψάνων του Αγίου υπήρξε παλλαϊκή. Σύσσωμος λαός, κλήρος και μοναχοί, με επικεφαλής τον αυτοκράτορα, τους αυλικούς, τη σύγκλητο και όλους τους άρχοντες, υποδέχθηκαν και προσκύνησαν με σεβασμό τα λείψανά του. Με πολύ ευλάβεια μετέφεραν αρχικά τη λάρνακα στο ναό του Αποστόλου Θωμά, στα Αμαντίου, έπειτα δε στο ναό της Αγίας Ειρήνης. Εκεί έβαλαν το άγιο λείψανο πάνω στο σύνθρονο και άπαντες εβόησαν: «Ἀπόλαβε τὸν θρόνον σου, Ἅγιε». Στη συνέχεια η λάρνακα τοποθετήθηκε σε αυτοκρατορική άμαξα και μεταφέρθηκε στο περιώνυμο ναό των Αγίων Αποστόλων. Εκεί έβαλαν το άγιο λείψανο πάνω στην ιερή καθέδρα και έγινε το θαύμα: ο Άγιος επεφώνησε προς τον λαό το «Εἰρήνη πάσι». Έπειτα το εναπέθεσαν μέσα στο Άγιο Βήμα, κάτω από την Αγία Τράπεζα.

Η Σύναξη του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου ετελείτο στο πάνσεπτο ναό των Αγίων Αποστόλων. Ιερά λείψανα του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου αφιέρωσε διά χρυσοβούλλου στη Μονή Μεγίστης Λαύρας του Αγίου Όρους ο αυτοκράτορας Ιωάννης Τσιμισκής (969 – 976 μ.Χ.) και τεμάχιο της αριστεράς χειρός ο Ανδρόνικος ο Παλαιολόγος (1282 – 1328 μ.Χ.), διά χρυσοβούλλου, τον Ιούλιο του έτους 1284 μ.Χ., στη Μονή Φιλοθέου του Αγίου Όρους. Επίσης, τμήματα του ιερού λειψάνου φυλάσσονται στις μονές Βατοπαιδίου, Ιβήρων, Αγίου Διονυσίου και Δοχειαρίου.

Άγιος Ακύλας και Αγία Πρίσκιλλα: H γιορτή των ερωτευμένων για την Ορθόδοξη Εκκλησία – H αντιπρόταση στη γιορτή του Αγίου Βαλεντίνου

Σήμερα, Παρασκευή, 13 Φεβρουαρίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται η μνήμη των Αγίων Ακύλα και Πρίσκιλλας των Αποστόλων, Οσίου Μαρτινιανού.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Πρίσκιλλα,
• Πρισίλλα,
• Μαρτινιανός.

Άγιος Ακύλας και Αγία Πρίσκιλλα: Σύμβολο Συζυγικής Πίστης και Αγάπης

Σήμερα Πέμπτη, 19 Μαρτίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται η μνήμη των Αγίων Χρυσάνθου και Δαρείας των Μαρτύρων.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Χρυσάνθη,
• Χρύσανθος,
• Χρυσανθίς,
• Χρυσάνθης,
• Δαρεία,
• Δάρα,
• Δάρω.

Άγιοι Χρύσανθος και Δαρεία

Οι Άγιοι Μάρτυρες Χρύσανθος και Δαρεία έζησαν κατά τους χρόνους του βασιλέως Νουμεριανού (243 – 284 μ.Χ.). Ο Άγιος Χρύσανθος καταγόταν από την Αλεξάνδρεια και ήταν υιός επιφανούς ειδωλολάτρου, του Πολέμωνος. Όμως κατηχήθηκε στην χριστιανική πίστη από κάποιο Χριστιανό και βαπτίσθηκε. Όταν ο πατέρας του πληροφορήθηκε το γεγονός, τον φυλάκισε και για να τον αποσπάσει από την χριστιανική πίστη, του έδωσε για γυναίκα του την ωραία Δαρεία, η οποία καταγόταν από την Αθήνα και ήταν ειδωλολάτρισσα.

Αντί όμως να προσελκύσει η Δαρεία τον σύζυγό της Χρύσανθο στην ειδωλολατρία, συνέβη το αντίθετο. Πίστεψε κι αυτή στον Χριστό και βαπτίσθηκε. Τότε τους κατήγγειλαν στον ύπαρχο Κελερίνο, ο οποίος τους παρέδωσε στον τριβούνο (διοικητή τάγματος) Κλαύδιο.

Το μαρτύριο άρχισε. Αλλά η καρτερία και η επιμονή των μαρτύρων εξέπληξε τον Κλαύδιο, ο οποίος μαζί με την σύζυγό του Ιλαρία, τους υιούς του Ιάσωνα και Μαύρο και τους στρατιώτες του πίστεψε στον Χριστό.

Το έτος 283 μ.Χ. έριξαν τους Αγίους Χρύσανθο και Δαρεία μέσα σε λάκκο και τους ενταφίασαν ζωντανούς. Ήταν το έτος 283 μ.Χ.

Μαζί τους συνεορτάζονται ο δήμιός τους Κλαύδιος, που μετεστράφη στον χριστιανισμό και βυθίστηκε στη θάλασσα με μία πέτρα στο λαιμό, καθώς και η σύζυγός του Ιλαρία και τα δυο παιδιά τους Μαύρος και Ιάσων, που αποκεφαλίστηκαν.

Απολυτίκιο

Tην σύμπνουν ξυνωρίδα των μαρτύρων τιμήσωμεν, Χρύσανθον αγνείας το άνθος και Δαρεία την πάνσεμνον· τη πίστει ενωθέντες γαρ σεπτώς, εδείχθησαν του Λόγου κοινωνοί, εναθλήσαντες νομίμως υπέρ αυτού και σώζουσι τους ψάλλοντας· δόξα τω ενισχύσαντι υμάς, δόξα τω στεφανώσαντι, δόξα τω ενεργούντι δι’ ημών πάσιν ιάματα.

Δείτε το βίντεο:

Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός: Η ζωή, το έργο και το μαρτυρικό τέλος του Ισαποστόλου

Ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εκκλησιαστικές μορφές του 18ου αιώνα και έχει συνδεθεί ιδιαίτερα με την πνευματική και εκπαιδευτική ενίσχυση των ορθόδοξων χριστιανικών κοινοτήτων στα χρόνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία τον τιμά ως Ισαπόστολο και Ιερομάρτυρα, ενώ η μνήμη του εορτάζεται κάθε χρόνο στις 24 Αυγούστου, ημερομηνία που συνδέεται με το μαρτυρικό τέλος του το 1779.

Η δράση του δεν περιορίστηκε στο κήρυγμα. Ταξίδευε από τόπο σε τόπο, μιλούσε στους κατοίκους, υποστήριζε την εκπαίδευση και ενθάρρυνε τη δημιουργία σχολείων. Γι’ αυτό και η παρουσία του άφησε βαθύ αποτύπωμα στη θρησκευτική και εκπαιδευτική ιστορία του υπόδουλου ελληνισμού.

Από τον Κωνσταντίνο στον μοναχό Κοσμά

Πριν γίνει γνωστός ως Κοσμάς ο Αιτωλός, ονομαζόταν Κωνσταντίνος. Σύμφωνα με την εκκλησιαστική βιογραφική παράδοση, γεννήθηκε το 1714 στην περιοχή της Αιτωλίας, κοντά στο Μέγα Δένδρο της Ναυπακτίας.

Μεγάλωσε σε ευσεβές οικογενειακό περιβάλλον και από νεαρή ηλικία στράφηκε προς τη μόρφωση και την Εκκλησία. Η εποχή στην οποία έζησε ήταν ιδιαίτερα δύσκολη. Μεγάλο μέρος του ελληνικού χώρου βρισκόταν υπό οθωμανική κυριαρχία, ενώ η πρόσβαση στην οργανωμένη εκπαίδευση δεν ήταν δεδομένη για τους πληθυσμούς πολλών περιοχών.

Σε ηλικία περίπου είκοσι ετών κατευθύνθηκε προς το Άγιο Όρος, όπου συνέχισε τις σπουδές του. Φοίτησε στην Αθωνιάδα Εκκλησιαστική Ακαδημία, η οποία είχε δημιουργηθεί κοντά στη Μονή Βατοπεδίου και αποτέλεσε σημαντικό πνευματικό κέντρο της εποχής.

Η παραμονή του στον Άθωνα επρόκειτο να καθορίσει ολόκληρη τη μετέπειτα πορεία του.

Η μοναχική ζωή στο Άγιο Όρος

Μετά τις σπουδές του ακολούθησε τη μοναχική ζωή και εγκαταστάθηκε στην Ιερά Μονή Φιλοθέου.

Εκεί εκάρη μοναχός και έλαβε το όνομα Κοσμάς, με το οποίο έμελλε να γίνει γνωστός σε ολόκληρο τον ελληνικό χώρο. Αργότερα χειροτονήθηκε ιερομόναχος.

Ωστόσο, η ζωή μέσα στο μοναστήρι δεν ήταν τελικά ο μοναδικός δρόμος που επιθυμούσε να ακολουθήσει.

Ο Κοσμάς παρατηρούσε την κατάσταση των χριστιανικών πληθυσμών και θεωρούσε ότι υπήρχε μεγάλη ανάγκη για μόρφωση, κατήχηση και πνευματική ενίσχυση. Σταδιακά ωρίμασε μέσα του η επιθυμία να εγκαταλείψει την απομόνωση του μοναστηριού και να ταξιδέψει στις πόλεις και στα χωριά για να κηρύξει.

Η μεγάλη απόφαση να βγει στον κόσμο

Η παράδοση αναφέρει ότι ο Κοσμάς αισθανόταν αρχικά δισταγμό απέναντι σε μια τόσο μεγάλη αποστολή. Δεν θεωρούσε τον εαυτό του ικανό να αναλάβει μόνος του το τεράστιο έργο της περιοδείας και του δημόσιου κηρύγματος.

Τελικά κατευθύνθηκε στην Κωνσταντινούπολη.

Εκεί συνάντησε τον αδελφό του, Χρύσανθο, ο οποίος ήταν δάσκαλος και τον βοήθησε να βελτιώσει τις ρητορικές του ικανότητες, ώστε να μπορεί να απευθύνεται αποτελεσματικότερα σε μεγάλα ακροατήρια.

Παράλληλα, εξασφάλισε την απαραίτητη εκκλησιαστική άδεια για το ιεραποστολικό του έργο.

Από εκείνη τη στιγμή ξεκίνησε μια εξαιρετικά έντονη περίοδος της ζωής του.

Οι μεγάλες περιοδείες

Για χρόνια ο Κοσμάς ταξίδευε αδιάκοπα.

Αρχικά κήρυξε στην Κωνσταντινούπολη και στη συνέχεια επέστρεψε προς την Αιτωλοακαρνανία. Οι περιοδείες του όμως επεκτάθηκαν πολύ περισσότερο.

Πέρασε από περιοχές της Μακεδονίας και της Ηπείρου, από τη Θεσσαλονίκη και τη Βέροια, ενώ η δράση του έφθασε μέχρι τη Χειμάρα και άλλες περιοχές της σημερινής νότιας Αλβανίας.

Ταξίδεψε επίσης στα νησιά του Ιονίου, μεταξύ των οποίων η Λευκάδα, η Κεφαλονιά, η Ζάκυνθος και η Κέρκυρα, καθώς και σε νησιωτικές περιοχές του Αιγαίου.

Οι μετακινήσεις εκείνη την εποχή ήταν δύσκολες και απαιτητικές. Δεν υπήρχαν σύγχρονα μέσα μεταφοράς και ένα μεγάλο μέρος των διαδρομών πραγματοποιούνταν κάτω από αντίξοες συνθήκες.

Παρά τις δυσκολίες, συνέχισε τις περιοδείες του επί χρόνια.

Χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώνονταν για να τον ακούσουν

Η φήμη του εξαπλώθηκε γρήγορα.

Όταν έφθανε σε μια περιοχή, οι κάτοικοι συγκεντρώνονταν για να ακούσουν τις διδαχές του. Συχνά τα πλήθη ήταν τόσο μεγάλα ώστε το κήρυγμα γινόταν σε ανοιχτούς χώρους.

Ο λόγος του χαρακτηριζόταν από απλότητα. Δεν απευθυνόταν μόνο στους μορφωμένους αλλά κυρίως στους απλούς ανθρώπους της εποχής.

Χρησιμοποιούσε παραδείγματα από την καθημερινή ζωή, μιλώντας για την πίστη, την οικογένεια, τη συγχώρεση, την αγάπη, την κοινωνική συμπεριφορά και τη σημασία της μόρφωσης.

Αυτός ο άμεσος τρόπος επικοινωνίας αποτέλεσε έναν από τους βασικούς λόγους για τους οποίους οι διδαχές του διαδόθηκαν τόσο ευρέως.

Η τεράστια σημασία που έδινε στα σχολεία

Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της δράσης του ήταν η επιμονή του στην εκπαίδευση.

Ο Κοσμάς πίστευε ότι η μόρφωση ήταν απαραίτητη όχι μόνο για την πνευματική καλλιέργεια αλλά και για τη διατήρηση της γλώσσας και της θρησκευτικής παράδοσης.

Γι’ αυτό, όπου πήγαινε, παρότρυνε τους κατοίκους να δημιουργούν και να στηρίζουν σχολεία.

Στην εκκλησιαστική παράδοση αποδίδεται στη δράση του η ίδρυση ή ενίσχυση μεγάλου αριθμού σχολείων. Οι ακριβείς αριθμοί που αναφέρονται στις διάφορες πηγές διαφέρουν, όμως δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η εκπαίδευση βρισκόταν στον πυρήνα της αποστολής του.

Για τον ίδιο, Εκκλησία και σχολείο ήταν δύο θεσμοί που έπρεπε να λειτουργούν παράλληλα.

Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός

Ο λόγος του ήταν απλός και κατανοητός

Ο Κοσμάς δεν προσπαθούσε να εντυπωσιάσει χρησιμοποιώντας δύσκολη γλώσσα.

Οι περίφημες «Διδαχές» του διασώζουν ένα σημαντικό μέρος του τρόπου με τον οποίο απευθυνόταν στον κόσμο.

Μιλούσε στη γλώσσα που μπορούσαν να καταλάβουν οι απλοί άνθρωποι και χρησιμοποιούσε καθημερινά παραδείγματα για να μεταδώσει το μήνυμά του.

Στον πυρήνα των κηρυγμάτων του βρισκόταν η χριστιανική πίστη, αλλά παράλληλα έδινε ιδιαίτερη σημασία στην παιδεία, στην κοινωνική αλληλεγγύη και στην ανάγκη οι άνθρωποι να εγκαταλείπουν τις μεταξύ τους έχθρες.

Οι περίφημες προφητείες του

Με το όνομα του Κοσμά του Αιτωλού έχουν συνδεθεί και πολυάριθμες προφητείες.

Μέσα στους αιώνες διαδόθηκαν προφορικά ή καταγράφηκαν διάφορες φράσεις που αποδόθηκαν στον Άγιο και θεωρήθηκε ότι προέβλεπαν μελλοντικές κοινωνικές ή τεχνολογικές εξελίξεις.

Ωστόσο, χρειάζεται προσοχή στην ιστορική τους αντιμετώπιση. Δεν έχουν όλες οι προφητείες που κυκλοφορούν σήμερα την ίδια τεκμηρίωση, ενώ ορισμένες εμφανίζονται σε μεταγενέστερες πηγές.

Για την Εκκλησία, άλλωστε, η σημασία του Κοσμά του Αιτωλού δεν περιορίζεται στις προφητείες που του αποδίδονται. Βασίζεται κυρίως στο ιεραποστολικό, πνευματικό και εκπαιδευτικό έργο του.

Οι τελευταίες ημέρες της ζωής του

Η δράση του Κοσμά δεν μπορούσε να περάσει απαρατήρητη.

Οι τεράστιες συγκεντρώσεις ανθρώπων γύρω από έναν περιοδεύοντα ιεροκήρυκα δημιουργούσαν αναπόφευκτα καχυποψία στις τοπικές αρχές, ενώ ορισμένες από τις παρεμβάσεις του επηρέαζαν οικονομικές και κοινωνικές δραστηριότητες.

Οι συνθήκες που οδήγησαν στη σύλληψη και τη θανάτωσή του έχουν αποτελέσει αντικείμενο διαφορετικών αφηγήσεων.

Η παραδοσιακή βιογραφία του αναφέρεται και σε καταγγελίες εναντίον του από μέλη εβραϊκών κοινοτήτων, κυρίως λόγω της αντίθεσής του στη λειτουργία των αγορών την Κυριακή. Η απόδοση όμως συλλογικής ευθύνης στους Εβραίους για τον θάνατό του δεν αποτελεί ασφαλή ιστορική διατύπωση και χρειάζεται να διακρίνεται η θρησκευτική παράδοση από όσα μπορούν να τεκμηριωθούν ιστορικά.

Το βέβαιο είναι ότι η δράση του τερματίστηκε βίαια το καλοκαίρι του 1779.

Πέτρα στην οποία πάτησε και κήρυξε ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός

24 Αυγούστου 1779 – Το μαρτυρικό τέλος

Ο Κοσμάς συνελήφθη στην περιοχή της σημερινής Αλβανίας.

Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, οδηγήθηκε κοντά στο Κολικόντασι, όπου στις 24 Αυγούστου 1779 θανατώθηκε με απαγχονισμό.

Ήταν περίπου 65 ετών.

Η παράδοση αναφέρει ότι μετά τη θανάτωσή του το σώμα του ρίχτηκε στον ποταμό Άψο.

Αργότερα εντοπίστηκε και περισυνελέγη από χριστιανούς και ακολούθησε η ταφή του.

Με τον θάνατό του ολοκληρώθηκε μια πορεία δεκαετιών που είχε ξεκινήσει από ένα μικρό χωριό της Αιτωλίας, πέρασε από το Άγιο Όρος και εξελίχθηκε σε μια από τις σημαντικότερες ιεραποστολικές δράσεις της εποχής.

Ο τάφος του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού στην Ιερά Μονή Εισοδίων της Θεοτόκου, Κολικόντασι Βορείου Ηπείρου

Από τον θάνατο στην αγιοκατάταξη

Η μνήμη του Κοσμά παρέμεινε ζωντανή στις περιοχές από τις οποίες είχε περάσει.

Ιστορίες για τη ζωή του, τις περιοδείες, τις διδαχές και τις προφητείες του μεταφέρονταν από γενιά σε γενιά, ενώ ναοί, εικόνες και τοπικές παραδόσεις διατήρησαν την παρουσία του στη συλλογική μνήμη.

Η επίσημη αναγνώρισή του ως Αγίου από το Οικουμενικό Πατριαρχείο πραγματοποιήθηκε το 1961.

Έκτοτε η μνήμη του τιμάται επίσημα στις 24 Αυγούστου, την ημέρα του μαρτυρίου του.

Γιατί ονομάστηκε Ισαπόστολος

Ο χαρακτηρισμός «Ισαπόστολος» είναι ιδιαίτερα σημαντικός στην ορθόδοξη παράδοση.

Απονέμεται σε Αγίους των οποίων το ιεραποστολικό έργο θεωρείται αντίστοιχης σημασίας με την αποστολική διάδοση του χριστιανικού μηνύματος.

Στην περίπτωση του Κοσμά του Αιτωλού, ο τίτλος συνδέεται με τις αμέτρητες περιοδείες του, το δημόσιο κήρυγμα και την προσπάθειά του να ενισχύσει την πίστη και την παιδεία των χριστιανικών πληθυσμών.

Δεν περίμενε τους ανθρώπους να έρθουν σε εκείνον.

Πήγαινε ο ίδιος σε αυτούς.

Περνούσε από πόλεις, απομακρυσμένα χωριά, νησιά και ορεινές περιοχές, συναντώντας ανθρώπους διαφορετικών κοινωνικών τάξεων.

Η παρακαταθήκη του Κοσμά του Αιτωλού

Περισσότερο από δύο αιώνες μετά τον θάνατό του, ο Κοσμάς ο Αιτωλός εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις πλέον αναγνωρίσιμες μορφές της νεότερης ορθόδοξης παράδοσης.

Η ιστορική του παρουσία συνδέθηκε με τρεις βασικούς άξονες: πίστη, παιδεία και κοινωνική αφύπνιση.

Υπήρξε μοναχός που εγκατέλειψε την ησυχία του Αγίου Όρους για να ταξιδεύει αδιάκοπα, ιεροκήρυκας που επέλεξε να μιλά στη γλώσσα των απλών ανθρώπων και υπέρμαχος της εκπαίδευσης σε μια εποχή κατά την οποία η πρόσβαση στη μόρφωση ήταν εξαιρετικά δύσκολη για μεγάλο μέρος του πληθυσμού.

Δείτε το βίντεο:

Η ζωή του ολοκληρώθηκε με τον μαρτυρικό του θάνατο στις 24 Αυγούστου 1779, αλλά η επιρροή του συνεχίστηκε πολύ μετά από αυτόν.

Γι’ αυτό και κάθε χρόνο στις 24 Αυγούστου, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Αγίου Ιερομάρτυρος και Ισαποστόλου Κοσμά του Αιτωλού, του ανθρώπου που πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του ταξιδεύοντας και διδάσκοντας στις κοινότητες του υπόδουλου ελληνισμού.

Σήμερα, 2 Ιανουαρίου, το εορτολόγιο περιλαμβάνει όσους φέρουν το όνομα Σεραφείμ, Σεραφειμία, Σεραφείμα, Σεραφίνα, Σεραφειμή, Σίλβεστρος, Σιλβέστρης, Σίλβης, Σιλβέστρα, Σίλβα.

Ο Όσιος Σεραφείμ γεννήθηκε στο Κουρσκ της Ρωσίας στις 19 Ιουλίου 1759 μ.Χ. και ονομάσθηκε Πρόχορος. Οι γονείς του, Ισίδωρος και Αγάθη Μοσνίν, ήταν ευκατάστατοι έμποροι.

Ο πατέρας του είχε εργοστάσια πλινθοποιίας και παράλληλα αναλάμβανε την ανέγερση πέτρινων οικοδομημάτων, ναών και σπιτιών. Κάποτε άρχισε να χτίζει στο Κουρσκ ένα ναό προς τιμήν του Οσίου Σεργίου του Ραντονέζ, του Θαυματουργού, αλλά ξαφνικά το 1762 μ.Χ., πεθαίνει, αφήνοντας στην σύζυγό του τη μέριμνα για την ολοκλήρωση του ναού. Ο Πρόχορος κληρονόμησε τις αρετές των γονέων του και ιδίως την ευσέβειά τους.

Σε ηλικία δέκα ετών άρχισε να μαθαίνει με ζήλο τα ιερά γράμματα, αλλά αρρώστησε ξαφνικά βαριά χωρίς ελπίδα αναρρώσεως. Στην κρισιμότερη καμπή της ασθένειας είδε στον ύπνο του την Παναγία, η οποία υποσχέθηκε ότι θα τον επισκεφθεί και θα τον θεραπεύσει. Πράγματι, έτυχε μια μέρα να γίνεται λιτανεία και να περνά έξω από την οικία του μικρού άρρωστου παιδιού, η θαυματουργή εικόνα της Θεοτόκου. Τη στιγμή εκείνη έπιασε δυνατή βροχή. Η λιτανεία σταμάτησε και η εικόνα μεταφέρθηκε στην αυλή της οικίας του Προχόρου, μέχρι να περάσει η μπόρα. Τότε η μητέρα του Αγάθη, κατέβασε το άρρωστο παιδί της και το πέρασε κάτω από την εικόνα. Από την ημέρα εκείνη η υγεία του βελτιώθηκε μέχρι που αποκαταστάθηκε τελείως.

Νέος εγκαταλείπει το πατρικό του σπίτι, στην πόλη Κουρσκ, και έρχεται να μονάσει στη μονή του Σάρωφ. Η δοκιμασία του προκειμένου να γίνει Μοναχός διαρκεί οκτώ χρόνια. Στις 13 Αυγούστου του 1786 μ.Χ. κείρεται Μοναχός με το όνομα Σεραφείμ. Σε δύο μήνες χειροτονείται Διάκονος.

Περιφρουρούμενος με το ταπεινό φρόνημα ο Διάκονος Σεραφείμ, ανέρχεται στην Πνευματική ζωή «ἐκ δυνάμεως εἰς δύναμιν». Ως Διάκονος παραμένει όλη την ημέρα στο Μοναστήρι, διακονεί στις Ακολουθίες, τηρεί με ακρίβεια τους μοναστηριακούς κανονισμούς και εκτελεί τα διακονήματά του. Το βράδυ όμως απομακρύνεται στο δάσος, στο ερημικό του κελί, όπου διέρχεται τις νυκτερινές ώρες με προσευχή, και πολύ πρωί επιστρέφει πάλι στο μοναστήρι.

Σύμφωνα με το saint.gr, στις 2 Σεπτεμβρίου 1793 μ.Χ. χειροτονείται Ιερεύς και αποδύεται με μεγαλύτερο ζήλο και αγάπη στον Πνευματικό αγώνα. Τώρα πλέον δεν τον ικανοποιεί ο βαρύς για τους άλλους μόχθος της κοινοβιακής ζωής, δηλαδή η κοινή προσευχή, η νηστεία, η υπακοή, η ακτημοσύνη. Μέσα του φουντώνει η δίψα για πιο υψηλές Πνευματικές ασκήσεις. Εγκαταλείπει λοιπόν, με την ευλογία του Ηγουμένου, τη Μονή και αποσύρεται μέσα στο πυκνό δάσος του Σάρωφ. Περνά εκεί δεκαπέντε χρόνια σε τέλεια απομόνωση, με αυστηρή νηστεία, αδιάλειπτη προσευχή, μελέτη του Θείου Λόγου και σωματικούς κόπους. Για χίλιες ημέρες και χίλιες νύκτες μιμείται του παλιούς στυλίτες της Εκκλησίας. Ανεβασμένος σε μία πέτρα και με τα χέρια υψωμένα στον ουρανό, προσεύχεται: «Ὁ Θεὸς ἰλάσθητι μοὶ τῷ ἁμαρτωλῷ».

Τελειώνοντας την αναχωρητική ζωή επανέρχεται στη Μονή του Σάρωφ και κλείνεται σαν σε μνήμα στην απομόνωση για άλλα δεκαπέντε χρόνια. Για τα πρώτα πέντε βάζει τον εαυτό του στον κανόνα της σιωπής. Με την αδιάλειπτη προσευχή φωτίζει ολόκληρος από την Θεία Χάρη και αξιώνεται να ζήσει Πνευματικές αναβάσεις και αν δει θεϊκά οράματα. Μετά τον εγκλεισμό, ώριμος πλέον στην Πνευματική ζωή και γέροντας στην ηλικία, αφιερώνεται στη διακονία του πλησίον, του ελάχιστου αδελφού. Με την αυστηρή ασκητική ζωή του και την φωτεινή μορφή του είχε προσελκύσει γύρω του πλήθος Χριστιανών, που τον αγαπούσαν και πίστευαν ακράδαντα στην θαυματουργική δύναμη των αγίων του προσευχών. Πλούσιοι και φτωχοί, διάσημοι και άσημοι συνέρρεαν καθημερινά στο κελί του, για να λάβουν την ευλογία του και την Πνευματική καθοδήγηση για τη ζωή τους. Τους δεχόταν όλους με αγάπη και όταν έβλεπε τα πρόσωπά τους αναφωνούσε: «Χαρά μου!».

Εξομολογούσε πολλούς, θεράπευε ασθενείς, ενώ σε άλλους έδιδε να ασπασθούν τον σταυρό που είχε κρεμασμένο στο στήθος του ή την εικόνα που είχε στο τραπέζι του κελιού του. Σε πολλούς πρόσφερε ως ευλογία αντίδωρο, αγίασμα ή παξιμάδια, άλλους τους σταύρωνε στο μέτωπο με λάδι από το καντήλι, ενώ μερικούς τους αγκάλιαζε και τους ασπαζόταν λέγοντας: «Χριστὸς Ἀνέστη!».

Την 1η Ιανουαρίου 1833 μ.Χ., ημέρα Κυριακή, ο Όσιος ήλθε για τελευταία φορά στο Ναό του νοσοκομείου των Αγίων Ζωσιμά και Σαββατίου. Άναψε κερί σε όλες τις εικόνες και τις ασπάσθηκε. Μετάλαβε των Αχράντων Μυστηρίων και μετά το τέλος της Θείας Λειτουργίας ζήτησε συγχώρεση από όλους τους αδελφούς, τους ευλόγησε, τους ασπάσθηκε και παρηγορητικά τους είπε: «Σώζεσθε, μὴν ἀκηδιᾶτε, ἀγρυπνεῖτε καὶ προσεύχεσθε. Στέφανοι μᾶς ἑτοιμάζονται». Ο Μοναχός Παύλος πρόσεξε ότι ο Όσιος εκείνη την ημέρα πήγε τρεις φορές στον τόπο που είχε υποδείξει για τον ενταφιασμό του. Καθόταν εκεί και κοίταζε αρκετή ώρα στη γη. Το βράδυ τον άκουσε να ψάλλει στο κελί του Πασχαλινούς ύμνους: «Ἀνάστασιν Χριστοῦ θεασάμενοι….», «Φωτίζου, φωτίζου ἡ νέα Ἱερουσαλήμ….», «Ὤ, Πάσχα τὸ μέγα καὶ ἱερώτατον, Χριστέ….».

Ο Όσιος κοιμήθηκε με ειρήνη στις 2 Ιανουαρίου 1833 μ.Χ. Οι μοναχοί τον είδαν με το λευκό ζωστικό, γονατιστό σε στάση προσευχής μπροστά στην εικόνα της Θεοτόκου, ασκεπή, με το χάλκινο σταυρό στο λαιμό και με τα χέρια στο στήθος σε σχήμα σταυρού. Νόμιζαν ότι τον είχε πάρει ο ύπνος.

Τα ιερά λείψανά του εξαφανίστηκαν κατά την περίοδο της Οκτωβριανής επαναστάσεως και ξαναβρέθηκαν το 1990 μ.Χ., στην Αγία Πετρούπολη. Το 1991 μ.Χ. επέστρεψαν στην μονή Ντιβέγιεβο.

Σήμερα, Δευτέρα 10 Αυγούστου, σύμφωνα με το εορτολόγιο, η Εκκλησία μας τιμά τη μνήμη των Αγίων Λαυρεντίου και Ιππολύτου των Μαρτύρων, καθώς και του Αγίου Ήρωνος.

Τα ονόματα που έχουν την τιμητική τους είναι:

• Λαυρέντιος, Λαυρέντης, Λαυρεντία, Λώρα, Λωραίνη, Λάουρα, Λαυρεντίνα
• Ιππόλυτος, Ιππολύτη, Ιππολύτα, Πόλυ
• Ηρωνία, Ηρώ, Ήρων

Άγιοι Λαυρέντιος αρχιδιάκονος, Ξύστος πάπας Ρώμης και Ιππόλυτος

Οι Άγιοι Λαυρέντιος αρχιδιάκονος, Ξύστος πάπας Ρώμης και Ιππόλυτος μαρτύρησαν το 253 μ.Χ.

Ο άρχιδιάκονος Λαυρέντιος ήταν από τους πιο γνωστούς κληρικούς της ρωμαϊκής Εκκλησίας, και του είχαν εμπιστευθεί τη διαχείριση της περιουσίας της. Όταν έγινε ο διωγμός κατά των χριστιανών, ο πάπας Ρώμης Ξύστος (ή Σίξτος) ο Β’, που καταγόταν από την Αθήνα, πρώτος πρόσφερε θυσία τον εαυτό του, ομολογώντας τον Χριστό και αποκεφαλίστηκε.

Ο Άγιος Λαυρέντιος ο αρχιδιάκονος

Κατόπιν συνέλαβαν και το Λαυρέντιο. Επειδή ήταν διαχειριστής της Εκκλησίας, τον διέταξαν να παραδώσει τους θησαυρούς της. Ο Λαυρέντιος δέχθηκε, και μετά από λίγο επέστρεψε με μια μεγάλη φάλαγγα αμαξών, γεμάτες φτωχούς, ορφανά και αναπήρους. Και απάντησε στον ηγεμόνα ότι σε όλους αυτούς τους πάσχοντες είναι αποταμιευμένοι οι θησαυροί της Εκκλησίας, «ὅπου οὔτε σῆς οὔτε βρῶσις ἀφανίζει, καὶ ὅπου κλέπται οὐ διορύσσουσιν οὐδὲ κλέπτουσιν» (Ευαγγέλιο Ματθαίου, στ’ 20). Δηλαδή, όπου ούτε σκόρος, ούτε σαπίλα και σκουριά αφανίζουν αυτούς τους θησαυρούς, και όπου ούτε κλέφτες μπορούν να τρυπήσουν τους τοίχους αυτών των θησαυροφυλακίων, για να κλέψουν το πολύτιμο περιεχόμενο τους. Εξαγριωμένοι τότε οι ειδωλολάτρες, έψησαν το Λαυρέντιο ζωντανό, πάνω σε σιδερένια σχάρα.

Άγιος Λαυρέντιος ο αρχιδιάκονος

Το λείψανο του παρέλαβε κάποιος ευσεβής χριστιανός, ο Ιππόλυτος. Όταν, όμως, το έμαθε αυτό ο ηγεμόνας, διέταξε και τον έσυραν άγρια άλογα μέσα σε αγκάθια, και έτσι μαρτυρικά τελείωσε τη ζωή του και ο Ιππόλυτος.

Δείτε το βίντεο:

Ο Άγιος Ήρων ο φιλόσοφος

Ο Άγιος Ήρων απεβίωσε ειρηνικά. Ίσως είναι ο φιλόσοφος Ήρων, προς τον οποίον γράφει ολόκληρο Λόγο ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος, και ο οποίος αρχίζει ως εξής:

«Τὸν φιλόσοφον ἐπαινέσομαι, καὶ εἰ κάμνω τῷ σώματι· φιλόσοφον γάρ· ἐπαινέσομαι δὲ καὶ λίαν εἰκότως. Ὁ μὲν γὰρ φιλόσοφος, ἐγὼ δὲ σοφίας θεραπευτής»….

Σημείωση: Ορισμένα Αγιολόγια, αναφέρουν και τη μνήμη κάποιου μάρτυρος Ηραΐδου.

Σήμερα Τρίτη 14 Ιουλίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο τιμάται η μνήμη του Οσίου Νικοδήμου Αγιορείτου και του Αγίου Ακύλα Αποστόλου.

Τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι τα εξής:

• Νικόδημος
• Ακύλας

Ο Όσιος Νικόδημος ο Αγιορείτης ο σοφός διδάσκαλος της εκκλησίας

Ο Όσιος Νικόδημος γεννήθηκε στη Νάξο το έτος 1749 μ.Χ. από γονείς ευσεβείς και ενάρετους, τον Αντώνιο και Αναστασία Καλλιβούρση (η οποία εμόνασε στην Ιερά Μονή Χρυσοστόμου Νάξου, με το όνομα Αγάθη). Το κατά κόσμον όνομά του ήταν Νικόλαος και από μικρός έδειχνε ότι ήταν άνθρωπος μεγάλης αρετής και φοβερής ευφυΐας.

Τα πρώτα του γράμματα τα έμαθε στη Νάξο και έπειτα στη σχολή της ίδιας πόλης επέκτεινε τις γνώσεις του, με δάσκαλο τον αδελφό του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού, Αρχιμανδρίτη Χρύσανθο. Κατόπιν 16 χρόνων πήγε στην Ελληνική σχολή της Σμύρνης, όπου κοντά σε φημισμένους διδασκάλους έλαβε ανώτερη παιδεία και αρετή. Μετά από ορισμένες περιπέτειες, το 1775 μ.Χ. πήγε στο Άγιον Όρος. Εκεί, στη Μονή του Άγιου Διονυσίου εκάρη μοναχός με το όνομα Νικόδημος. Οι Πατέρες της Μονής, που διέκριναν τα μεγάλα φυσικά και επίκτητα χαρίσματα του Νικόδημου, τον διόρισαν αναγνώστη και γραμματέα της Μονής. Στη Μονή αυτή ο Νικόδημος, υπήρξε υπόδειγμα διακονίας και πράξεων αρετής. Έπειτα αποσύρθηκε σε κάποιο κελί, όπου με ασκητικό τρόπο, επιδόθηκε στη μελέτη και συγγραφή πολλών οικοδομητικών, θεολογικών και αγιολογικών βιβλίων. Μεταξύ αυτών είναι ο «Συναξαριστής», το «Εορτοδρόμιον», η «Νέα Κλίμακα», ο «Αόρατος Πόλεμος» και άλλα πολλά.

Τελικά μετά από διάφορες περιπέτειες, που υπέστη στη βραχύχρονη ζωή του, απεβίωσε από ημιπληγία, σε ηλικία 60 χρονών, τις πρώτες ορθρινές ώρες της 14ης Ιουλίου του έτους 1809 μ.Χ. στο κελλί των Σκουρταίων, στις Καρυές του Αγίου Όρους. Τα τελευταία του λόγια ήταν η απάντηση που έδωσε στους μαθητές του όταν τον ρώτησαν αν ησυχάζει: «Τον Χριστό έβαλα μέσα μου και πως να μη ησυχάσω;». Ενταφιάστηκε στο Λαυριωτικό Κελί των Σκουρταίων στις Καρυαίς του Άγιου Όρους, αφήνοντας πίσω του ένα τεράστιο πνευματικό συγγραφικό έργο, που σήμερα αποτελεί κεφάλαιο για τον λαό της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Η Εκκλησία μας επάξια από το έτος 1955 μ.Χ. τον κατέταξε στο Αγιολόγιο της.

Δείτε το βίντεο:

Του Αγίου Ακύλα Αποστόλου

Οι Άγιοι Απόστολοι Ακύλας και Πρίσκιλλα ήταν ζευγάρι Ιουδαίων και καταγόταν από τον Πόντο. Κατοικούσαν στην Κόρινθο και εξασκούσαν το επάγγελμα του σκηνοποιού. Ήσαν δε άνθρωποι ενάρετοι και ευσεβείς.

Όταν ο απόστολος Παύλος, επισκέφθηκε την Κόρινθο, για να διδάξει την ορθόδοξη πίστη, το ζεύγος του προσέφερε θερμή φιλοξενία καθώς είχε εντυπωσιαστεί με το κήρυγμά του. Τόσο τους άγγιξε ο φλογερός και σωτήριος λόγος του απόστολου, ώστε αφού κατηχήθηκαν και βαπτίσθηκαν από αυτόν, αποφάσισαν να τον ακολουθήσουν στις περιοδείες του ως βοηθοί του. O απόστολος εντυπωσιάσθηκε τόσο από τις αρετές και τη χριστιανική τους δράση ώστε τους μνημονεύει στις επιστολές του γράφοντας ότι για τις προσφερθείσες υπηρεσίες τους και το θάρρος είναι ευγνώμων όχι μόνον εκείνος, αλλά και όλες οι εκκλησίες των εθνών.

Αργότερα οι διώκτες του χριστιανισμού τούς συνέλαβαν και αποκεφάλισαν τούς Αγίους χαρίζοντάς τους μαζί με τον τίτλο των Αποστόλων και τον τίτλο των Μαρτύρων.