Ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης μιλά στην Realnews για τον κοινό του βίο με τη σύζυγό του, Έφη Μουρίκη.
«Κλείνουμε 34 χρόνια σχέσης. Θέλει δουλειά. Όπως φροντίζουμε τον εαυτό μας στη δουλειά και τις συναναστροφές μας, όπως φροντίζουμε να αλλάζουμε, θέλει δουλειά και αυτό», λέει ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης και απαντά για το αν υπάρχουν πράγματα που έχουν αλλάξει για να συγκλίνουν οι πορείες τους: «Οι πορείες συγκλίνουν έτσι κι αλλιώς. Σίγουρα αλλάζουμε την καθημερινότητά μας».
Για τα στοιχεία που έχει δανείσει στον κυρ Ηλία, της σειράς Μην αρχίζεις τη μουρμούρα, ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης λέει χαρακτηριστικά: «Το μοναδικό που έχω δανείσει είναι η ευαισθησία. Από την άλλη, δεν μοιάζουμε σε τίποτα και αυτό είναι το γοητευτικότερο. Δεν έχω καμία σχέση με αυτόν τον υπέροχο καλοσυνάτο, γκρινιάρη, εκτός εποχής άνθρωπο και σίγουρα με αυτό που νομίζει ότι πρέπει να είναι η γυναίκα. Πραγματικά τον παρακολουθώ και με γοητεύει για να μπω στο μυαλό του και να τον καταλάβω».
Χωρίς αυτοκίνητο τις Κυριακές για οικονομία στο πετρέλαιο;
Κυριακές χωρίς αυτοκίνητο στις πόλεις, ομαδικές μετακινήσεις και μείωση των ορίων ταχύτητας κατά 10 χλμ./ώρα προτείνει η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας για να αντιμετωπιστεί η έλλειψη του ρωσικού πετρελαίου.
Οι ραγδαίες εξελίξεις στον πόλεμο της Ουκρανίας και οι καθυστερήσεις στις αποφάσεις για απεξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό πετρέλαιο κάνουν πιο ορατή από ποτέ την θέσπιση επαναστατικών μέτρων για τον περιορισμό της χρήσης ενέργειας στην Ε.Ε.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει προκαλέσει την πρώτη παγκόσμια ενεργειακή κρίση αυτού του είδους και οι χώρες ανά τον κόσμο πρέπει να μειώσουν την κατανάλωση πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Στην προειδοποίηση αυτή προέβη χθες η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (ΙΕΑ), που θεσπίστηκε το 1973 εν τω μέσω της πετρελαϊκής κρίσης για να διασφαλίσει τη σταθερότητα στην παγκόσμια αγορά ενέργειας.
Όπως τόνισε, οι επιπτώσεις της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία αναμένεται να ενταθούν μέσα στους επόμενους μήνες, καθώς επίκειται το καλοκαίρι, στη διάρκεια του οποίου ο κόσμος ταξιδεύει και οδηγεί περισσότερο και τα αποθέματα καυσίμων βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.
Η ενεργειακή κρίση ενόψει καλοκαιριού θα ενταθεί
«Η μείωση της ζήτησης για ενέργεια είναι ένας τρόπος να αντιμετωπισθεί η κατάσταση χωρίς αύξηση της παραγωγής πετρελαίου», επισήμανε ο επικεφαλής της ΙΕΑ Φατίχ Μπιρόλ, ενώ τόνισε πως η ενεργειακή κρίση θα ενταθεί και είναι διαφορετική από την έλλειψη πετρελαίου που επικράτησε το 1973, καθώς αυτή τη φορά η έλλειψη αφορά και το φυσικό αέριο και επηρεάζει τις μεταφορές και την ηλεκτρική ενέργεια.
Επιπλέον, υπάρχει μεγάλη αλληλεξάρτηση ανάμεσα στις χώρες, με αποτέλεσμα όταν μειώνεται η προσφορά σε ένα επίπεδο να είναι μεγαλύτερος ο αντίκτυπος στην παγκόσμια αγορά.
Παράλληλα, η ΙΕΑ συνέστησε 10 άμεσα βήματα που πρέπει να κάνουν οι χώρες ώστε να διατηρήσουν κάποια αποθέματα πετρελαίου, όπως το να μειώσουν τα όρια ταχύτητας, να επιβάλουν τηλεργασία τρεις ημέρες την εβδομάδα και να ενθαρρύνουν τη χρήση των τρένων αντί των αεροπλάνων όποτε είναι εφικτό.
Κυριακές χωρίς αυτοκίνητο στις πόλεις
Αρχικά, η ΙΕΑ προτείνει τη μείωση των ορίων ταχύτητας στους αυτοκινητόδρομους κατά τουλάχιστον 10 χλμ./ώρα, αναφέροντας πως έτσι θα εξοικονομηθούν περίπου 290 χιλιάδες βαρέλια την ημέρα καυσίμων από αυτοκίνητα και 140 από φορτηγά.
Μεταξύ άλλων, προτείνει επίσης να καθιερωθούν οι Κυριακές χωρίς αυτοκίνητο στις πόλεις, ομαδικές μετακινήσεις με το ίδιο αυτοκίνητο και μείωση των εισιτηρίων στα μέσα μαζικής μεταφοράς ώστε να αυξηθεί η χρήση τους. Αν οι ανεπτυγμένες οικονομίες εφαρμόσουν τα 10 μέτρα, η ΙΕΑ εκτιμά πως θα μειώσουν την κατανάλωση πετρελαίου κατά 2,7 εκατ. βαρέλια την ημέρα, δηλαδή περίπου όσο είναι τα 2,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα ρωσικού πετρελαίου που θα απουσιάσουν από τις αγορές του κόσμου τους επόμενους μήνες.
Ταυτόχρονα, πρότεινε σειρά διαρθρωτικών και μακροπρόθεσμων αλλαγών, όπως το να δοθεί προτεραιότητα στην ανάπτυξη ηλεκτροκίνητων οχημάτων. Στην Ε.Ε., που εδώ και χρόνια εισάγει από τη Ρωσία περίπου το 40% του φυσικού αερίου και πάνω από το 25% του πετρελαίου που καταναλώνει, οι πολιτικές ηγεσίες έχουν ενθαρρύνει τους Ευρωπαίους να κάνουν οικονομία στη χρήση ενέργειας. «Ο καθένας μπορεί να κάνει κάτι», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Μειώνουν την κατανάλωση
Στις ΗΠΑ, μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες για συζήτηση επί του θέματος ανέλαβε ο Μιτς Ροθ, δήμαρχος της Χαβάης, που είναι ιδιαιτέρως ευάλωτη στην εκτόξευση των τιμών της ενέργειας τώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος απαγόρευσε τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες. Η πολιτεία της Χαβάης έχει βασιστεί σε μεγάλο βαθμό στα ρωσικά καύσιμα και το υψηλό κόστος διαβίωσης δυσκολεύει ήδη πολλές οικογένειες. Έτσι, ο κ. Ροθ επιχείρησε το αυτονόητο λέγοντας στους συμπολίτες του να μειώσουν την κατανάλωση πετρελαίου και φυσικού αερίου.
«Δεν δίνουμε καμία εντολή», τονίζει ο κ. Ροθ, αλλά προσθέτει πως «για τη βελτίωση των οικονομικών μας και τη βελτίωση της κοινότητάς μας, για τη βελτίωση της χώρας μας και του κόσμου, είναι λογικό να το κάνουμε». Τα κυβερνητικά στελέχη δηλώνουν πως μακροπρόθεσμα οι ΗΠΑ πρέπει να κάνουν τη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Σε κάθε περίπτωση με τις διεργασίες σε επίπεδο θεσμών, έχει ξεκινήσει και μία εκστρατεία προκειμένου να μειωθεί η κατανάλωση ενέργειας – τόσο από τους πολίτες όσο και από τα κράτη. Σε αυτή δε αξιοποιούνται και τα στοιχεία και οι μελέτες που παρέχει η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας.
«Κάθε κιλοβατώρα μετράει» είπε ο Γερμανός Αντικαγκελάριος ο οποίος δημοσιοποίησε πρόσφατα μία σειρά κατευθυντήριες γραμμές για τη μείωση της κατανάλωσης. Παράλληλα, η κυβέρνηση αποφάσισε να μειώσει στα 9 ευρώ για το επόμενο τρίμηνο τη τιμή της μηνιαίας κάρτας για τα δημόσια μέσα μεταφοράς.
Στην Ιταλία, έχει τεθεί σε εφαρμογή η επιχείρηση «Επιχείρηση – Θερμοστάτες» σύμφωνα με το οποίο έχει ζητηθεί από τους πολίτες να ρυθμίζεται πάνω από τους 19 βαθμούς. Όσο για το καλοκαίρι δεν θα μπορεί οι θερμοστάτες να πέφτουν κάτω από τους 27 βαθμούς με ανάλογη απόκλιση.
Ένα τραγικό ατύχημα είχε η Ελληνίδα πρωταθλήτρια βάδην Κυριακή Φιλιτσάκου, η οποία χτες κατά τη διάρκεια της προπόνησής της δέχθηκε χτύπημα από διερχόμενο αμάξι, το οποίο οδηγούσε ένας 99χρονος. Το περιστατικό συνέβη στην περιοχή του Άστρους Κυνουρίας και προπονούνταν για τους αγώνες του πανευρωπαϊκού πρωταθλήματος.
Η Κυριακή Φιλιτσάκου, σε συνέντευξή της στην εκπομπή «Live News» με τον Νίκο Ευαγγελάτο, μίλησε για το πώς ακριβώς έγινε το ατύχημα αλλά και για το τι ακολούθησε από αυτό. «Πολύ νωρίς το πρωί, κατά τις 10.00 έγινε το συμβάν. Εγώ είχα κάνει ήδη 13 χιλιόμετρα περίπου. Ταλαιπωρήθηκα πάρα πολύ. Έτρεχα, ήρθε ένα αμάξι από πίσω μου και με παρέσυρε για λίγα μέτρα και μετά έπεσα κάτω και αυτό. Μετά δεν πολυθυμάμαι», ανέφερε η ίδια.
Στη συνέχεια, η αθλήτρια, που εκείνη τη στιγμή ήταν μαζί με άλλες συναθλήτριές της, ανέφερε πως «εγώ έτρεχα στην άκρη του δρόμου, όπως πάντα, γιατί είναι μια διαδρομή που την κάνουμε καθημερινά με το υπόλοιπο γκρουπ, και δεν κατάλαβα καν πότε έγινε και πόσο γρήγορα έγινε. Μετά από το σοκ, άρχισε να με πιάνει μια αδιαθεσία και μετά άρχισε να με πονάει ο ώμος μου αρκετά».
Σύμφωνα με πληροφορίες που αναφέρει ο προπονητής της αθλήτριας, ο 99χρονος οδηγός «έσβησε το αμάξι του πέντε μέτρα πιο κάτω, ενώ τη μετέφερε στο καπό επάνω, και μετά έπεσε δίπλα η κοπέλα. Το τραγικό είναι ότι αυτός που το προκάλεσε δεν είχε καταλάβει ακόμα τι είχε κάνει, λέει ‘’εγώ πότε την χτύπησα την κοπέλα;’’».
Η Κυριακή Φιλιτσάκου μεταφέρθηκε τραυματισμένη στο Νοσοκομείο Τρίπολης, από όπου και πήρε εξιτήριο, ενώ τώρα είναι στα χέρια του φυσικοθεραπευτή της. «Έχει θλαστικό τραύμα στον ώμο και έχουμε κάποια χτυπήματα σε αγκώνα και πόδι. Γενικά, έχει μυϊκούς σπασμούς από το χτύπημα που έγινε» αναφέρει ο ίδιος.
Η 22χρονη πρωταθλήτρια προετοιμαζόταν για το Πανευρωπαϊκό πρωτάθλημα βάδην στην Τσεχία που είναι σε τρεις εβδομάδες από τώρα. «Έχω αγώνα κοντά, σε τρεις εβδομάδες περίπου, δεν ξέρω σε τι κατάσταση θα είμαι. Δε θέλω να το έχω στο μυαλό μου τώρα» ανέφερε η Κυριακή.
Τι ισχυρίζεται ο 99χρονος
Από την πλευρά του ο 99χρονος με δίπλωμα σε ισχύ, ισχυρίστηκε στην Τροχαία πως η κοπέλα έπεσε πάνω στο αυτοκίνητό του. Στη συνέχεια, ο ίδιος αφέθηκε ελεύθερος. Σε επικοινωνία που είχε μαζί του το «Live News» υποστήριξε:
– Η κοπέλα ζαλίστηκε και έπεσε δίπλα στο αυτοκίνητο, φοβήθηκε δεν ξέρω. Τώρα είναι καλά, δουλεύει.
–Δεν σας είδε και έπεσε πάνω στο αυτοκίνητο;
– Ζαλίστηκε, τι έκανε η γυναίκα, φοβήθηκε, έπεσε.
– Ήταν πρωί, ήταν βράδυ;
– 11 η ώρα. Μεσημέρι. Δεν χτυπήσαμε, ούτε την πάτησα, ούτε τίποτα, έπεσε δίπλα στο αυτοκίνητο. Τώρα δουλεύει, είναι εντάξει.
Σήμερα, Κυριακή των Μυροφόρων, η Εκκλησία μας τιμά τις μαθήτριες του Κυρίου, οι οποίες πρώτες πρωί πρωί της Κυριακής έζησαν το θαύμα της Αναστάσεως.
Την δεύτερη Κυριακή μετά το Πάσχα τιμώνται εκείνες οι γυναίκες που παρακολούθησαν την διδασκαλία του Χριστού, παρακολούθησαν την δράση του με μεγάλη αφοσίωση και τελικά άλειψαν με αρώματα το σώμα του Χριστού κατά την ταφή του αλλά ήταν και οι πρώτες που έζησαν το μυστήριο της Ανάστασης. Αυτές οι γυναίκες ήταν οι Μυροφόρες.
Μεταξύ αυτών ήταν η Μαρία η Μαγδαληνή, Η Μαρία του Κλωπά, μητέρα του αποστόλου Ιακώβου του μικρού, η Ιωάννα του Χουζά, επιτρόπου του βασιλιά Ηρώδη και η Σαλώμη, σύζυγος του Ζεβεδαίου, μητέρα του αποστόλου Ιακώβου και Ιωάννου.
Σήμερα γιορτάζει η Μυροφόρα και ο Μυροφόρος αλλά και τα ονόματα Σαλώμη, Πατρίκιος και Πατρικία.
Ο Μανταμάδος υποδέχθηκε πάνω από 50.000 προσκυνητές στον Ταξιάρχη
Κυριακή των Μυροφόρων των Μυροφόρων σήμερα και γιορτάζει το μεγαλύτερο προσκύνημα της Λέσβου, ο Ιερός Ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών στον Μανταμάδο.
Χιλιάδες πιστοί καταφθάνουν με κάθε μέσο ή με τα πόδια στο ναό και υπολογίζεται ότι, καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, πάνω από 50.000 προσκυνητές επισκέπτονται τον Ταξιάρχη Μανταμάδου την Κυριακή 4 Μαΐου 2025.
Το ιερό προσκύνημα πλημμυρίζει από ψαλμωδίες, με τις καμπάνες να ηχούν και τον καπνό του θυμιάματος να αγκαλιάζει τις ψυχές των πιστών. Οι ουρές των προσκυνητών, που έφταναν όλη τη νύχτα με αναμμένα κεριά και προσευχές στα χείλη, εκτείνονται ακόμα έξω από τον ναό, καθώς χιλιάδες περιμένουν να προσκυνήσουν την ανάγλυφη θαυματουργή εικόνα του Ταξιάρχη. Η πίστη τους, ακλόνητη παρά τα πρόσφατα απαγορευτικά απόπλου και την απεργία της Πρωτομαγιάς, έφερε γεμάτα πλοία και αεροπλάνα στη Λέσβο, με την αγάπη για τον Αρχάγγελο να υπερνικά κάθε εμπόδιο, όπως γράφει το Lesvosnews.
Η παρουσία της εικόνας του Ταξιάρχη, με το σκοτεινό, σχεδόν ζωντανό πρόσωπό του, εμπνέει δέος, ενώ πολλοί ομολογούν ότι η έκφρασή του μοιάζει να μαλακώνει, σαν να ακούει τις ικεσίες τους.
Ολονυχτίς, οι δρόμοι προς τον Μανταμάδο φωτίζονταν από το αχνό φως των κεριών, καθώς προσκυνητές, πολλοί ξυπόλητοι ή γονατιστοί, διένυσαν μεγάλες αποστάσεις, ψέλνοντας και προσευχόμενοι. Η εικόνα των πιστών που έφταναν από τη Μυτιλήνη, κρατώντας λουλούδια και ελπίδα, αποτυπώνει τη βαθιά πνευματικότητα του ελληνικού λαού. Οι ουρές έξω από τον ναό, που σχηματίστηκαν από τα ξημερώματα, είναι γεμάτες από πρόσωπα φωτισμένα από πίστη, με οικογένειες, ηλικιωμένους και παιδιά να ενώνονται σε μια κοινή προσευχή.
Η Κυριακή των Βαΐων είναι η τελευταία ημέρα πριν τη Μεγάλη Εβδομάδα. Την ημέρα αυτή γιορτάζουμε την πανηγυρική είσοδο του Κυρίου Ιησού Χριστού στην Ιερουσαλήμ.
Τότε, ερχόμενος ο Ιησούς από τη Βηθανία στα Ιεροσόλυμα, έστειλε δύο από τους Μαθητές του και του έφεραν ένα γαϊδουράκι. Και κάθισε πάνω του για να μπει στην πόλη. Ο δε λαός, ακούγοντας ότι ο Ιησούς έρχεται, πήραν αμέσως στα χέρια τους βάγια από φοίνικες και βγήκαν να τον υποδεχτούν.
Και άλλοι μεν με τα ρούχα τους, άλλοι δε κόβοντας κλαδιά από τα δέντρα, έστρωναν το δρόμο απ’ όπου ο Ιησούς θα περνούσε. Και όλοι μαζί, ακόμα και τα μικρά παιδιά, φώναζαν: «Ωσαννά· ευλογημένος ο ερχόμενος εν ονόματι Κυρίου, ο βασιλεύς του Ισραήλ».
Ο Χριστός εισέρχεται στα Ιεροσόλυμα «επί πώλον όνου». Πορεύεται και οι Ισραηλίτες τον υποδέχονται με τιμές ως Βασιλιά. Εκείνος δεν δίνει ιδιαίτερη σημασία στις τιμές, δεν περιορίζεται στο πανηγύρι, στην πρόσκαιρη δόξα, αλλά προχωρεί στο σταυρό και την Ανάσταση.
Η είσοδος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα είναι τελικά η είσοδος του μαρτυρίου στην επίγεια ζωή του Κυρίου. Σε λίγες ημέρες θα μαρτυρήσει και θα θανατωθεί στο σταυρό, για να θανατώσει το θάνατο και να χαρίσει τη ζωή.
Τα βάγια στις εκκλησιές και τα έθιμα
Την Κυριακή των Βαΐων, όλοι οι ναοί στολίζονται με κλαδιά από βάγια, ή φοίνικες δηλαδή από άλλα νικητήρια φυτά, όπως δάφνη, ιτιά, μυρτιά και ελιά. Μετά τη λειτουργία μοιράζονται στους πιστούς.
Η εκκλησία μας καθιέρωσε ήδη από τον 9ο αιώνα το έθιμο αυτό μια και όπως αναφέρει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης «όχλος πολύς…έλαβον τα βαΐα των φοινίκων και εξήλθον εις υπάντησιν αυτώ».
Στα πρώτα χριστιανικά χρόνια, στα Ιεροσόλυμα, ο επίσκοπος έμπαινε στην πόλη «επί πώλου όνου», αναπαριστάνοντας το γεγονός, ενώ στα βυζαντικά γινόνταν «ο περίπατος του αυτοκράτορα», από το Παλάτι προς τη Μεγάλη Εκκλησία.
Στη διαδρομή αυτή ο αυτοκράτορας μοίραζε στον κόσμο βάγια και σταυρούς και ο Πατριάρχης σταυρούς και κεριά. Με τα βάγια οι πιστοί στολίζουν τους τοίχους των σπιτιών και το εικονοστάσι τους.
Γιατί τρώμε ψάρι
Τα βάγια τα έπλεκαν σε πάρα πολλά σχέδια: φεγγάρια, πλοία, γαϊδουράκια, το πιο συνηθισμένο όμως ήταν ο σταυρός. Σε μερικά μέρη τους έδιναν το σχήμα του ψαριού. Ψάρι είχαν σαν σημάδι αναγνώρισης οι πρώτοι χριστιανοί, η λέξη ΙΧΘΥΣ, εξάλλου, προέρχεται από τα αρχικά Ιησούς Χριστός Θεού Υιός Σωτήρ.
Αν και είναι ακόμα σαρακοστή, η Εκκλησία την Κυριακή των Βαϊων επιτρέπει το ψάρι. Έτσι και το τραγούδι των παιδιών λέει:
“Βάγια, Βάγια των βαγιών, τρώνε ψάρι και κολιό, κι ως την άλλη Κυριακή με το κόκκινο αυγό ! “
Τι σημαίνει Ωσαννά
“Ωσαννά” είναι λέξη συριακή, που σημαίνει σύμφωνα με την μετάφραση των Ο’ (εβδομήκοντα) ρψ’,25: «Ω Κύριε σώσον δη ω Κύριε, ευόδωσον δη»
Τα «βαγιοχτυπήματα »
Τα παλιότερα χρόνια τους τα προμήθευαν τα νιόπαντρα ζευγάρια της χρονιάς ή και μόνο οι νιόπαντρες γυναίκες, για το καλό του γάμου τους. Πίστευαν πως η γονιμοποιός δύναμη που κρύβουν τα φυτά αυτά θα μεταφερόταν και στις ίδιες και η μια χτυπούσε την άλλη με τα βάγια.
Τα “βαγιοχτυπήματα” σιγά-σιγά άρχισαν να γίνονται και από τις άλλες γυναίκες
και τα παιδιά τις μιμούνταν και όπως χτυπιούνταν μεταξύ τους εύχονταν:
“Και του χρόνου, να μη σε πιάν’ η μυίγα“.
Δυνάμεις ιαματικές και αποτρεπτικές, μαζί με τις γονιμοποιές, αποδίδονταν στα βάγια και γι αυτό έπρεπε μετά την εκκλησία όλα να τα “βατσάσουν” για το καλό. Τα δέντρα, τα περβόλια, τα κλήματα, τις στάνες, τα ζώα, τους μύλους, τις βάρκες. Από ένα κλαδάκι κρεμούσαν στα οπωροφόρα, για να καρπίζουν και στα κηπευτικά, για να μην τα πιάνει το σκουλήκι.
“Μέσα βάγια και χαρές, όξω ψύλλοι, κόριζες !”
‘Ολα εξαφανίζονταν από τα σπίτια μόλις μπαίναν τα βάγια. Κρατούσαν την πρώτη θέση στο εικονοστάσι και μ’ αυτά “κάπνιζαν” οι γυναίκες τα παιδιά για το “κακό το μάτι”.
Στη Λέσβο τα παιδιά, μετά την εκκλησία, στόλιζαν ένα δεμάτι από κλαδιά δάφνης με κόκκινα ή πράσινα πανάκια από καινούργιο φουστάνι, κρεμούσαν κι ένα κουδούνι και καθώς πήγαιναν από σπίτι σε σπίτι ψάλλοντας και λέγοντας εξορκισμούς για τους ψύλλους και τα ποντίκια, έδιναν και ένα κλαράκι δάφνης στη νοικοκυρά.
Στο τέλος ζητούσαν και το χάρισμά τους:
“Χρόνια πολλά, εν ονόματι Κυρίου, δό μ’ τ’ αυγό να φύγω”
Στην Ανατολική Ρωμυλία, τα κορίτσια έφτιαχναν με τα βάγια στεφάνια, τους έδεναν μια κόκκινη κλωστή και τραγουδώντας όλες μαζί πήγαιναν και τα πέταγαν στο ρέμα κι όπως έπαιρνε τα στεφάνια το νερό, όποιας πήγαινε μπροστά εκείνη θα γινόταν “συντέκνησσα“. Πρώτη στο γυρισμό, πρώτη στο χορό και στο δικό της σπίτι η μάνα της θα έφτιαχνε τα φασόλια και θα τις φίλευε όλες, μαζί με ελιές.
Στη Τήνο, την Κυριακή των Βαΐων, τα παιδιά τριγύριζαν στους δρόμους κρατώντας μαζί με το στεφάνι τους την “αργινάρα“, μια ξύλινη ή και σιδερένια ροκάνα που τη στριφογύριζαν με δύναμη. Μέσα σε εκκωφαντικό θόρυβο κατέληγαν στη θάλασσα, όπου πετούσαν στο στεφάνι στο νερό.
Το έθιμο της περιφοράς των κλαδιών θυμίζει την “ειρεσιώνη“, το στολισμένο με καρπούς κλαδί, που στις γιορτές της άνοιξης περιέφεραν στους δρόμους τα παιδιά, στην αρχαιότητα.
Πρόκειται για την τελευταία Κυριακή της Σαρακοστής και ταυτόχρονα την πρώτη ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας
Η Κυριακή μετά το Σάββατο του Λαζάρου είναι η Κυριακή των Βαΐων. Πρόκειται για την τελευταία Κυριακή της Σαρακοστής και ταυτόχρονα την πρώτη ημέρα της Μεγάλης Εβδομάδας.
Ημέρα αφιερωμένη στην είσοδο του Ιησού στην Ιερουσαλήμ. Όπως μας αναφέρουν οι Ευαγγελιστές, την επόμενη ημέρα της αναστάσεως του Λαζάρου, ο Ιησούς ζήτησε από τους μαθητές του, να του βρουν ένα γαϊδουράκι. Πάνω σε αυτό σκόπευε να πάει στην Ιερουσαλήμ.
Εκείνες τις ημέρες είχε μαζευτεί πολύς κόσμος στην πόλη, για τον εορτασμό του Εβραϊκού Πάσχα. Το Εβραϊκό Πάσχα ήταν γιορτή που γινόταν σε ανάμνηση της απελευθέρωσης των Εβραίων από τους Αιγύπτιους. Πάνω στο γαϊδουράκι, λοιπόν, εισήλθε ο Ιησούς στην Ιερή Πόλη.
Ο λαός είχε ήδη μάθει για την Ανάσταση του Λαζάρου, αφού η Βηθανία απήχε μόλις 2,5 χιλιόμετρα από την Ιερουσαλήμ. Τόσο το θαύμα στην Βηθανία, σύμφωνα με το ekklisiaonline όσο και η υπόλοιπη «δράση» του Ιησού, οδήγησαν τον λαό να τον υποδεχθεί όπως όριζε το εθιμοτυπικό της υποδοχής βασιλέων.
Έστρωσαν κλαδιά (βάγια στα εβραϊκά) φοινίκων στους δρόμους από όπου περνούσε ο Χριστός με το γαϊδουράκι και Τον επευφημούσαν τραγουδώντας «Ωσαννά ευλογημένος ο ερχόμενος εν ονόματι Κυρίου, ο βασιλεύς του Ισραήλ» (Ιωάν.12:13).
Από τα βάια, πήρε το όνομα της η ημέρα αυτή. Με την είσοδο του Ιησού στην Ιερουσαλήμ ξεκινά το Θείο Δράμα. Επειδή όμως ταυτόχρονα γιορτάζεται η είσοδος του ως Βασιλέας στην Ιερουσαλήμ, η Εκκλησία καλεί τους πιστούς να γιορτάσουν καταλύοντας την νηστεία και επιτρέποντας την βρώση ψαριών.
Στις μέρες μας, την Κυριακή των Βαΐων, όλες οι εκκλησίες στολίζονται με βάια. Επειδή στον ελλαδικό χώρο οι φοίνικες δεν απαντώνται συχνά, για τον στολισμό χρησιμοποιούνται κλαδάκια δάφνης, ιτιάς, ελιάς ή μυρτιάς.
Τα κλαδάκια αυτά μετά το πέρας της λειτουργίας, μοιράζονται στους πιστούς. Ο λαός μας πιστεύει ότι τα βάια αυτά, έχουν ιαματικές και αποτρεπτικές για το κακό ιδιότητες.
Σε κάποιες περιοχές της Ελλάδας με τα βάια αυτά, «χτυπούν» τις έγκυες γυναίκες πιστεύοντας ότι θα γεννήσουν έτσι πιο εύκολα. Σε άλλες, κρεμούν τα βάια στις πόρτες των σπιτιών σαν φυλακτό. Σε δύο περιοχές, όμως, η Κυριακή των Βαΐων, έχει ξεχωριστή σημασία.
Την Κυριακή των Βαΐων του 1826, έγινε η μεγάλη Έξοδος του Μεσολογγίου. Οι γιορτές γίνονται προς τιμή των αγωνιστών που έπεσαν εκείνη την ημέρα.
Τα έθιμα της αναπαράστασης
Σύμφωνα με το el.wikipedia.org, στις πρώτες εκκλησίες εορταζόταν η μνήμη αυτή με αναπαράσταση του γεγονότος. Συγκεκριμένα, στους Αγίους Τόπους κατά τον 4ο αιώνα ο επίσκοπος ξεκινώντας με πομπή από το Όρος των Ελαιών εισερχόταν στα Ιεροσόλυμα επί «πώλου όνου» περιστοιχιζόμενος από τον κλήρο, ενώ οι πιστοί προπορεύονταν κρατώντας κλάδους φοινίκων.
Στους δε βυζαντινούς χρόνους τελούνταν ο λεγόμενος «περίπατος του Αυτοκράτορα», όπου η πομπή ξεκινούσε από τα ανάκτορα στην οποία συμμετείχε ο αυτοκράτορας κρατώντας την εικόνα του Χριστού πλαισιωμένος από το ιερατείο, όπου και κατέληγε στην Αγιά Σοφιά. Της αυτοκρατορικής αυτής πομπής ηγούνταν ο λαμπαδάριος ο οποίος έψελνε «Ἐξέλθατε ἔθνη καὶ θεώσασθε σήμερον τὸν βασιλέα τῶν οὐρανῶν…».
Σύμφωνα με τη μαρτυρία του Βαλσαμώνα, στο τέλος της εορτής αυτής ο μεν Αυτοκράτορας διένεμε ιδιόχειρα βάγια και σταυρούς, ο δε Πατριάρχης κεριά για τη Μεγάλη Εβδομάδα.
Το βυζαντινό αυτό έθιμο παρέλαβαν και τηρούσαν με ευλάβεια και οι Τσάροι της Ρωσίας, τους οποίους ακολουθούσε ο κλήρος ξεκινώντας από το Κρεμλίνο και καταλήγοντας στο μητροπολιτικό ναό. Στην Ελλάδα αντ’ αυτών διατηρείται μόνο η διανομή των βαγιών από τους ιερουργούς των εκκλησιών.
Νηστεία
Αναφορικά με τη νηστεία της ημέρας αυτής υπάρχει μια διαφοροποίηση στο ζήτημα του αν τρώμε ψάρι ή όχι. Η γνώμη του Θεόδωρου του Στουδίτη είναι ότι την Κυριακή των Βαΐων «τρώγεται ψάρι», επειδή θεωρείται Δεσποτική εορτή. Για τον Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη μόνο μία ημέρα της Μεγάλης Σαρακοστής τρώγεται ψάρι, δηλαδή την ημέρα του Ευαγγελισμού.
Είναι χαρακτηριστική η θέση των Aποστολικών Διαταγών όταν λένε: «Μετά από αυτές (δηλαδή τις εορτές των Χριστουγέννων και των Θεοφανείων), να τηρείτε τη νηστεία της Τεσσαρακοστής, η οποία περιλαμβάνει ανάμνηση της ζωής του Κυρίου και της νομοθεσίας. Να κρατιέται αυτή η νηστεία πριν από το Πάσχα, αρχίζοντας από τη Δευτέρα και συμπληρούμενη την Παρασκευή. Μετά από αυτές αφού σταματήσετε τη νηστεία, να αρχίζετε την αγία εβδομάδα του Πάσχα, νηστεύοντες κατ’ αυτήν όλοι με φόβο…». Είναι ενδεικτικοί οι όροι «αφού σταματήσετε τη νηστεία» και «να αρχίζετε», οι οποίοι δείχνουν ότι μια νηστεία τελειώνει και μία άλλη αρχίζει. Αυτή που τελειώνει είναι η νηστεία της Μεγάλης Σαρακοστής και αυτή που αρχίζει είναι η νηστεία της Μεγάλης Εβδομάδας. άρα η εορτή αυτή βρίσκεται ανεξάρτητα ανάμεσα σε δύο νηστείες. Η θέση της λοιπόν δίνει το δικαίωμα να ομιλούν περί καταλύσεως κατ’ αυτήν την ημέρα ψαριού ή ακόμα και αυγού.
Την Κυριακή των Βαΐων, σε πολλές περιοχές της Ελλάδα τα βάγια τα πλέκουν σε πάρα πολλά σχέδια: φεγγάρια, πλοία, γαϊδουράκια, το πιο συνηθισμένο όμως ήταν ο σταυρός. Σε μερικά μέρη τους δίνουν το σχήμα του ψαριού. Ψάρι είχαν σαν σημάδι αναγνώρισης οι πρώτοι χριστιανοί, η λέξη ΙΧΘΥΣ, εξάλλου, προέρχεται από τα αρχικά Ιησούς Χριστός Θεού Υιός Σωτήρ.
Στη Θράκη
Τα παλιότερα χρόνια την Εκκλησία προμήθευαν με βάγια τα νιόπαντρα ζευγάρια της χρονιάς ή οι νιόπαντρες γυναίκες, για το καλό του γάμου τους. Πίστευαν πως η γονιμοποιός δύναμη που κρύβουν τα φυτά αυτά θα μεταφερόταν και στις ίδιες και η μια χτυπούσε την άλλη με τα βάγια. Στην Θράκη, τα «βαγιοχτυπήματα» την Κυριακή των Βαΐων αναβιώνουν έως τις ημέρες μας. Οι γυναίκες χτυπούν με βάγια τις έγκυες, ώστε να είναι ανώδυνος για αυτές ο τοκετός. Παλαιότερα, επίσης, σε πολλά χωριά της Θράκης τα κορίτσια έκαναν στεφάνια από τα βάγια που τους έδινε ο παπάς στην εκκλησία και τα έριχναν στο ρέμα. Η κάτοχος του στεφανιού που θα έφτανε πρώτο στη ρεματιά, φιλοξενούσε τις υπόλοιπες στο σπίτι της, όπου διασκέδαζαν χορεύοντας και τραγουδώντας.
Στην Κέρκυρα
Την Κυριακή των Βαΐων, στην Κέρκυρα, γίνεται η μεγάλη λιτανεία του σκηνώματος του Αγίου Σπυρίδωνα με τη συνοδεία των φιλαρμονικών της πόλης, σε ανάμνηση της απαλλαγής του νησιού από τη φοβερή πανώλη που το 1629 χτύπησε αλύπητα τους Κερκυραίους.
Στην Τήνο
Στην Τήνο, την Κυριακή των Βαΐων, τα παιδιά τριγύριζαν στους δρόμους κρατώντας μαζί με το στεφάνι τους την «αργινάρα», μια ξύλινη ή και σιδερένια ροκάνα που τη στριφογύριζαν με δύναμη. Μέσα σε εκκωφαντικό θόρυβο κατέληγαν στη θάλασσα, όπου πετούσαν στο στεφάνι στο νερό. Το έθιμο της περιφοράς των κλαδιών θυμίζει την «ειρεσιώνη», το στολισμένο με καρπούς κλαδί, που στις γιορτές της άνοιξης περιέφεραν στους δρόμους τα παιδιά, στην αρχαιότητα. Τα βάγια τα έπλεκαν σε πάρα πολλά σχέδια: φεγγάρια, πλοία, γαϊδουράκια, το πιο συνηθισμένο όμως ήταν ο σταυρός. Σε μερικά μέρη τους έδιναν το σχήμα του ψαριού. Ψάρι είχαν σαν σημάδι αναγνώρισης οι πρώτοι χριστιανοί, η λέξη ΙΧΘΥΣ, εξάλλου, προέρχεται από τα αρχικά Ιησούς Χριστός Θεού Υιός Σωτήρ. Αν και είναι ακόμα σαρακοστή, η εκκλησία την Κυριακή των Βαϊων επιτρέπει το ψάρι. Έτσι και το τραγούδι των παιδιών λέει: «Βάγια, Βάγια των βαγιών, τρώνε ψάρι και κολιό, κι ως την άλλη Κυριακή με το κόκκινο αυγό».
Στη Λέσβο
Στο νησί της Λέσβου, τα παιδιά στόλιζαν ένα μάτσο από κλαδιά δάφνης με κόκκινα πανάκια, κρεμούσαν πάνω του ένα κουδούνι και περνούσαν από όλα τα σπίτια ψάλλοντας για να εξορκίσουν τους ψύλλους και τα ποντίκια. Στο τέλος, έδιναν και ένα κλαρί δάφνης στην νοικοκυρά για καλοτυχία.
Στη Σκόπελο
Στη Σκόπελο, οι πεθερές που είχαν αρραβωνιάσει τον γιο τους, έπαιρναν ένα βάγιο από την εκκλησία, το χρύσωναν και το έδεναν φιόγκο με μια άσπρη κορδέλα. Ύστερα κρεμούσαν ένα φλουρί, έγραφαν πάνω το όνομα της αρραβωνιασμένης κοπέλας και το έδιναν στον παπά για να της το δώσει.
Στη Χαλκιδική
Στο χωριό Πετροκέρασα Χαλκιδικής φιλοξενείται κάθε χρόνο (τουλάχιστον από το 1768) τμήμα του Τιμίου Σταυρού που έρχεται από τη Μονή Ξηροποτάμου του Αγίου Όρους. Το Τίμιο Ξύλο φυλάσσεται στην εκκλησία του Προφήτη Ηλία την Κυριακή των Βαΐων και τη Μεγάλη Δευτέρα, προσελκύοντας πλήθος πιστών. Το έθιμο γίνεται σε ανάμνηση της σωτηρίας του χωριού από θανατηφόρα αρρώστια, πιθανώς πανώλη.
Στα Ιωάννινα
Στο Γκρίμποβο Ιωαννίνων στο ανατολικό μέρος του ναού, πίσω από τον Άγιο Δήμο, υπάρχει ένα δέντρο Δάφνης, η Δάφνη της Εκκλησιάς. Όλοι οι κάτοικοι παλιότερα το θεωρούσαν σαν ιερό δέντρο. Από τη Δάφνη αυτή κάθε χρόνο το απόγευμα της παραμονής των Βαϊων, τα παιδιά του σχολείου κατά παράδοση, έκοβαν κλαδιά μικρά μικρά κι όσο το δυνατό ίσα μεταξύ τους, τα έβαζαν στη μεγάλη κανίστρα της εκκλησιάς και τα τοποθετούσαν μπροστά από το Δεσποτικό Θρόνο μέσα στο Ναό.
Στην Κρήτη
Στην Κρήτη συναντάμε πολλά έθιμα που αναβιώνουν κάθε χρόνο τέτοια μέρα. Όπως στην Κίσαμο, που για να μπουν τα βάγια μέσα στο σπίτι έπρεπε οι νοικοκυρές να έχουν φροντίσει την καθαριότητά του πολλές μέρες πριν. Σε άλλα μέρη φορούσαν το βαγιόκλαδο στο πέτο και σαν έμπαιναν στο σπίτι η πρώτη τους δουλειά ήταν να το βάλουν στο εικονοστάσι.
Στη δυτική Κρήτη, με τα βαγιόφυλλα πίστευαν πως «ανέβαινε» το προζύμι τους, καίγοντάς το και χρησιμοποιώντας τη στάχτη του. Κι όταν ακόμα ανθούσε στο νησί η καλλιέργεια του μεταξοσκώληκα, οι κοπελιές έπαιρναν το πρώτο αβγό που είχαν βρει και το βράδυ της Κυριακής των Βαΐων το πήγαιναν στην εκκλησιά, κι αν θα χτυπούσε μετά η καμπάνα, τότε το μετάξι τους θα πήγαινε καλά.
Το πιο χαρακτηριστικό έθιμο ήταν η μεταφορά ενός κλάδου ελιάς ή και ολόκληρου δέντρου μέσα στην εκκλησία. Μάλιστα, ήταν μεγάλη ευλογία να φυτευτεί μετά το κλαδί αυτό σε έναν ελαιώνα, που έλεγαν μάλιστα πως συνήθως μέσα σε 40 μέρες έβγαζε ρίζες και το δέντρο αυτό θεωρούνταν ευλογημένο.
Η Κυριακή των Βαΐων ή αλλιώς η Βαϊοφόρος Κυριακή είναι μια από τις μεγαλύτερες εορτές της ορθόδοξης Εκκλησίας μας. Είναι η προηγούμενη Κυριακή πριν την Ανάσταση του Ιησού που μας εισάγει στην τελευταία εβδομάδα και την πιο σημαντική της Σαρακοστής, την Μεγάλη Εβδομάδα. Από αυτήν την ημέρα και για επτά μέρες θα δούμε να εξελίσσεται το Θείο Δράμα.
Την Κυριακή των Βαΐων γιορτάζουμε την πανηγυρική είσοδο του Χριστού στα Ιεροσόλυμα, ο οποίος ερχόμενος από τη Βηθανία, εισήρθε στη πόλη πάνω σε ένα γαϊδουράκι με τις χαρμόσυνες επιφυμίες του κόσμου να ακούγονται από παντού. Μικροί και μεγάλοι ζητωκραύγαζαν το «Ωσαννά» κρατώντας στα χέρια τους κλαδιά από βάγια, δηλαδή κλαδιά από φοίνικες, ενώ έστρωναν στο διάβα Του τα ιμάτιά τους για να περάσει. Από εκεί φυσικά πήρε το όνομά της αυτή η ξεχωριστή Κυριακή. Του επιφύλασσαν μια θριαμβευτική υποδοχή όπως άρμοζε σε βασιλείς εκείνη την εποχή γιατί Τον υποδέχτηκαν ως τον Βασιλέα του Ισραήλ. Ωστόσο η έλευση του Ιησού στην Ιερουσαλήμ συμβολίζει την είσοδό Του στα μαρτύρια που επακολουθούν με αποκορύφωμα την Σταύρωσή Του.
Τα έθιμα της Κυριακής των Βαΐων στην Ελλάδα
Καθώς αυτή η ημέρα έχει μεγάλη σημασία για την Ορθοδοξία μας από τα πρώτα κιόλας χρόνια του χριστιανισμού αναπτύχθηκαν διάφορα έθιμα που πολλά από αυτά επιβιώνουν έως στις μέρες μας. Πρώτα από όλα, για να τιμηθεί αυτή η ξεχωριστή μέρα στολίζονται όλοι οι ναοί με κλαδιά από δάφνες, μυρτιές ή ελιές ενώ κατά το τέλος της λειτουργίας μοιράζονται στους πιστούς τα βάγια.
Στα βυζαντινά χρόνια ο αυτοκράτορας ήταν εκείνος που μοίραζε βάγια και σταυρούς στο πλήθος. Τα κλαδιά αυτά, σε πολλά σημεία της χώρας μας, τα απέδωσαν δυνάμεις ιαματικές αλλά και αποτρεπτικές από το κακό μάτι. Τα κρατούσαν στο εικονοστάσι για προστασία, τα κρεμούσαν στις εισόδους των σπιτιών, στα δε νιόπαντρα ζευγάρια τα μοίραζαν για το καλό του γάμου τους. Τα κρεμούσαν ακόμα και στα οπωροφόρα δέντρα και στα κηπευτικά τους. Πίστευαν πως με αυτό τον τρόπο βοηθούσαν την καρποφορία τους και έδιωχναν τα βλαβερά έντομα.
Παραδοσιακά την Κυριακή των Βαΐων, όπως και την ημέρα του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται να καταναλωθεί το ψάρι, το λάδι και το κρασί. Αν και βρίσκεται στο τέλος του σαραντάημερου της νηστείας και ξεκινά η νηστεία της Μεγάλης Εβδομάδας, σεβόμενοι την σπουδαιότητα της γιορτής αυτής, οι Πατέρες της εκκλησίας μας καθιέρωσαν την βρώση του ψαριού.
Κυριακή των Βαϊων σήμερα, Κυριακή 13 Απριλίου 2023. Την Κυριακή των Βαΐων γιορτάζουμε την πανηγυρική είσοδο του Κυρίου Ιησού Χριστού στην Ιερουσαλήμ.
Παρά το γεγονός ότι είναι Σαρακοστή, το ψάρι καταλύεται.
Την Κυριακή των Βαΐων, το ψάρι καταλύεται λόγω της σπουδαιότητας της γιορτής. Έτσι και το παιδικό τραγούδι ήταν: «Βάγια, Βάγια των βαγιών, τρώνε ψάρι και κολιό, κι ως την άλλη Κυριακή με το κόκκινο αυγό!»
Αναφορικά με τη νηστεία της ημέρας αυτής υπάρχει μια διαφοροποίηση στο ζήτημα του αν καταλύεται ψάρι ή όχι.
Η γνώμη του Θεόδωρου του Στουδίτη είναι ότι την Κυριακή των Βαΐων «τρώγεται ψάρι», επειδή θεωρείται Δεσποτική εορτή. Για τον Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη μόνο μία ημέρα της Μεγάλης Σαρακοστής τρώγεται ψάρι δηλαδή, την ημέρα του Ευαγγελισμού.
Είναι χαρακτηριστική η θέση των Aποστολικών Διαταγών όταν λένε: «Μετά από αυτές (δηλαδή τις εορτές των Χριστουγέννων και των Θεοφανείων), να τηρείται τη νηστεία της Τεσσαρακοστής, η οποία περιλαμβάνει ανάμνηση της ζωής του Κυρίου και της νομοθεσίας. Να κρατιέται αυτή η νηστεία πριν από το Πάσχα, αρχίζοντας από τη Δευτέρα και συμπληρούμενη την Παρασκευή.
Μετά από αυτές αφού σταματήσετε τη νηστεία, να αρχίζετε την αγία εβδομάδα του Πάσχα, νηστεύοντες κατ΄ αυτήν όλοι με φόβο…»
Είναι ενδεικτικοί οι όροι «αφού σταματήσετε τη νηστεία» και «να αρχίζετε», οι οποίες δείχνουν ότι μια νηστεία τελειώνει και μία άλλη αρχίζει.
Αυτή που τελειώνει είναι η νηστεία της Μεγάλης Σαρακοστής και αυτή που αρχίζει είναι η νηστεία της Μεγάλης Εβδομάδας. Άρα η εορτή αυτή βρίσκεται ανεξάρτητα ανάμεσα σε δύο νηστείες. Η θέση της λοιπόν δίνει το δικαίωμα να ομιλούν περί καταλύσεως κατ΄αυτήν την ημέρα ψαριού.
Την Κυριακή των Αγίων Πάντων έχουν την ονομαστική τους εορτή όσοι και όσες τα βαφτιστικά τους ονόματα δεν έχουν αναφορά σε κάποιο άγιο με συγκεκριμένη ημέρα μνήμης
Εορτή της Χριστιανοσύνης, με την οποία τιμάται η μνήμη όλων ανεξαιρέτως των αγίων, γνωστών και αγνώστων. Εορτάζεται την πρώτη Κυριακή μετά την Πεντηκοστή από την Ανατολική Εκκλησία και την 1η Νοεμβρίου από τη Δυτική Εκκλησία. Την Κυριακή των Αγίων Πάντων έχουν την ονομαστική τους εορτή όσοι και όσες τα βαφτιστικά τους ονόματα δεν έχουν αναφορά σε κάποιο άγιο με συγκεκριμένη ημέρα μνήμης.
Η πρώτη στέρεα μαρτυρία για την εορτή των Αγίων Πάντων αναφέρεται σ’ ένα απόσπασμα ομιλίας του Αγίου Εφραίμ του Σύρου, που κάνει λόγο για μία εορτή «εις μνήμην των Μαρτύρων όλης της οικουμένης» στις 13 Μαΐου του 373 στη Νίσιβη (σημερινή Νουσαϊμπίν Τουρκίας) και την Έδεσσα (σημερινή Ούρφα Τουρκίας). Η εορτή των Αγίων Πάντων καθιερώθηκε οριστικά κατά τον 6ο αιώνα, όπως αναφέρεται σε ομιλία του διακόνου Κωνσταντίνου το 535. Τον 9ο αιώνα η εορτή των Αγίων Πάντων υιοθετήθηκε και από τη Δυτική Εκκλησία και καθιερώθηκε οριστικά από τον Πάπα Γρηγόριο Δ’ (827-844).
Κάθε χρόνο την Κυριακή των Αγίων Πάντων τελείται προσκύνημα στις κατακόμβες της Μήλου, το αρχαιότερο στην Ελλάδα χριστιανικό μνημείο.
Απολυτίκιο
Των εν όλω τω κόσμω, μαρτύρων σου,
ως πορφύραν και βύσσον τα αίματα
η εκκλησία σου στολισαμένη δι’ αυτών
βοά σοι, Χριστέ ο Θεός·
Τω λαώ σου τους οικτιρμούς σου κατάπεμψον,
ειρήνην τη πολιτεία σου δώρησαι
και ταις ψυχαίς ημών το μέγα έλεος.
Από τη Δευτέρα μετά την Κυριακή των Αγίων Πάντων αρχίζει η νηστεία των Αγίων Αποστόλων, η οποία περατώνεται στις 28 Ιουνίου, ανήμερα της εορτής των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου και παραμονής της εορτής των Αγίων Αποστόλων. Τις ημέρες αυτές οι Χριστιανοί οφείλουν να απέχουν από το κρέας, τα γαλακτερά και τα αυγά και να καταναλώνουν μόνο ψάρι, εκτός από Τετάρτη και Παρασκευή, οπότε ισχύει η αυστηρή νηστεία.
