Η Μαγδαληνή Παυλίδου, από τα Ούζαλα του Πόντου, 107 ετών σήμερα, είναι μία από τις τελευταίες μάρτυρες της Γενοκτονίας των Ποντίων. Γεννημένη το 1915, ξεριζώθηκε από τον Πόντο το 1922, φεύγοντας με καράβι από την Σαμψούντα με προορισμό την παλιά Ελλάδα. Σήμερα ζει στα ορεινά της Δράμας, στο χωριό Χαριτωμένη.

Αν και πέρασε σχεδόν ένας αιώνας από τα θλιβερά γεγονότα του ξεριζωμού, δεν ξεπέρασε πότε τον φόβο και τον πόνο που έζησε στα παιδικά της χρόνια. Ούτε όμως «άνοιξε» και ποτέ κουβέντα για τα όσα πέρασε. Ακόμη και στα παιδιά της. «Δεν μας μίλησε ποτέ για κείνη την περίοδο. Την στεναχωρούσε. Πονούσε για αυτό και δεν ήθελε να τα αναφέρει και να ξύσει πληγές» θα πει η κόρη της Μαρία- 83 χρονών σήμερα– που την φροντίζει, μένοντας στο διπλανό σπίτι.

Άκουγα φωνές και νόμιζα ότι ακόμη για μένα φώναζαν οι Τούρκοι, για να έρθουν να με πάρουν

«Πως δεν θυμάμαι; Όλα τα θυμάμαι. Θυμάμαι, το ένα, θυμάμαι το άλλο και στεναχωριέμαι… Άκουγα φωνές και νόμιζα ότι ακόμη για μένα φώναζαν οι Τούρκοι, για να ‘ρθουν να με πάρουν. Φοβήθηκε το μάτι μου. Υποφέραμε» θα διακόψει την κόρη της, η κυρά Μαγδαληνή με την φωνή της να βγαίνει με δυσκολία. Καθισμένη στην αυλή του σπιτιού της στη Χαριτωμένη Προσoτσάνης, φορώντας το μαύρο αγαπημένο τσεμπέρι της και έχοντας ένα βλέμμα στο άπειρο, μίλησε στο ethnos.gr, σπάζοντας για πρώτη φορά τη σιωπή της, εξιστορώντας όσα την βασάνιζαν. Και μπορεί να βρίσκεται σε βαθιά γεράματα και το σώμα της να την προδίδει, όχι όμως η ψυχή και η μνήμη της που κουβαλούν θύμησες από την χαμένη πατρίδα.

Μαγδαληννή Παυλίδου

Όσα είδε με τα παιδικά της μάτια, τα δεινά που βίωσε η οικογένεια της, ο φόβος, ο κατατρεγμός, ο ξεριζωμός, καταστάσεις που έζησε μέχρι τα 7 της χρόνια στον Πόντο αλλά και αργότερα όταν έφτασε στην παλιά Ελλάδα.

«Στα Ούζαλα ζούσαν μόνο Έλληνες. Μόλις είχαμε κάνει εκκλησία. Το χωριό ήταν όμορφο και μέσα στα δέντρα. Το σπίτι μας ήταν δίπατο με τέσσερα δωμάτια και ένα μεγάλο σαλόνι. Είχαμε και ένα μπαχτσέ. Τούρκοι δεν έμεναν στα Ούζαλα αλλά ήταν κοντά στα χωριά μας. Είχαμε και πολλούς Τούρκους που δούλευαν για μας. Όταν η μάνα μου η Χρυσάνθη είχε πολλά χωράφια- σιτάρια- έρχονταν Τούρκοι και την βοηθούσαν. Είχαν φιλίες».

Ο πατέρας της ο Γιάννης μπόλιαζε δέντρα και πετάλωνε ζώα. «Οι Τούρκοι ήταν φίλοι του. Τον αγαπούσαν τον μπαμπά μου. Τον είχαν πολύ καλά. Κάθε μέρα πήγαιναν και έρχονταν στα σπίτια μας οι Τούρκοι».

Μόλις 2-3 άτομα γλίτωσαν από τα Ούζαλα

Όλα, όμως, άλλαξαν όταν ξέσπασε ο πόλεμος (περίοδος πρώτου Παγκόσμιου). Οι περισσότεροι κάτοικοι από τα Ούζαλα κρύφτηκαν στα γύρα βουνά, φτιάχνοντας κρυψώνες τις οποίες έσκαψαν με τα χέρια τους. «Μια χαρά ήμασταν. Όλα τα καλά είχαμε. Μετά είχαμε πόλεμο και βγήκαμε στα βουνά. Δύο-τρία άτομα σώθηκαν από τα Ούζαλα. Οι υπόλοιποι σκοτώθηκαν. Κοιμόμασταν και τρώγαμε εκεί μέσα. Μια νέα κοπέλα από το χωριό μας, γέννησε μέσα στην κρυψώνα. Τούρκοι πήραν το μωρό, το πέταξαν και κείνη δεν ξέρω τι απέγινε. Την γιαγιά μου την σκότωσαν μόλις βγήκε από την κρυψώνα. Τον πατέρα μου τον σκότωσαν νωρίτερα μπροστά την εκκλησία. Δεν είδα να σκοτώνουν. Είδα, όμως, νεαρά παλικάρια σκοτωμένα στα χωράφια.…».

Η Μαγδαληνή Παύλίδου με τον δημοσσιογράφο του Έθνους Τίμο Φακαλή

Πώς σώθηκα

Με την έναρξη του πολέμου η μητέρα της για να σωθεί έδωσε την 7χρονη Μαγδαληνή σε έναν γνωστό της Τούρκο. «Γλίτωσα. Με πήρε στην αγκαλιά της και με έβαλε στο άλογο. Εγώ ήμουν μικρή. Δεν μπορούσα να ανέβω και με πήγαν στο σπίτι του Τούρκου. Έλα κυρία Χρυσάνθη να δεις το παιδί σου όποτε θέλεις είπε στη μάνα μου ο Τούρκος. Δεν θα την πειράξουμε».

Η μικρή Μαγδαληνή ανέλαβε χρέη νταντάς και πρόσεχε το μωρό του Τούρκου. Το μωρό, όμως, έπεσε κάτω και ο Τούρκος θεώρησε ότι η μικρή Μαγδαληνή το έσπρωξε. Για τιμωρία την χτύπησε με το πόδι του και έπεσε με το πρόσωπό της σε ένα τσεκούρι που ήταν παραδίπλα, κόβοντας την μύτης της. Το σημάδι στην μύτη της, την ακολουθεί μέχρι σήμερα μαζί με τις άσχημες θύμισες. «Το αφεντικό δεν με πρόσεξε. Ο παλιάνθρωπος με έσπρωξε πάνω στο τσεκούρι. Ας είναι καλά μια γυναίκα που μου έδεσε το τραύμα».

Τιμή στην Μαγδαληνή Παυλίδου

Με βαπόρι από την Σαμψούντα στην παλιά Ελλάδα

Ένα μήνα αργότερα η 7χρονη Μαγδαληνή μαζί με άλλα γυναικόπαιδα που μάζεψαν οι Τούρκοι, καβάλα στα άλογα πήγαν στη Σαμψούντα. «Δεν πήραμε τίποτα μαζί μας. Πού να τα πάρεις. Πού να τα κουβαλάς. Μόνο η μάνα μου πήγε να κάνει ψωμί στο φούρνο για να τρώμε στη διαδρομή. Θυμάμαι τη σκάλα στο βαπόρι μας. Μια κοπέλα όπως ανέβαινε πάνω και έτσι όπως στριμώχνονταν πολύς κόσμος, έπεσε κάτω και σκοτώθηκε. Μας φόρτωσαν στα αμπάρια. Πολύς κόσμος. Και όλοι ήταν πρόσφυγες. Καθόμασταν στο πάτωμα. Εμείς δεν είχαμε άντρες στο καράβι μας. Μόνο γυναίκες και παιδιά. Είχαμε περιουσία πάρα πολύ μεγάλη αλλά η μάνα μου ήταν αγράμματη και δεν πήραμε αποζημίωση. Οι Τούρκοι τα τσέπωσαν όλα». Και συνεχίζει: «Φτάσαμε στην παλιά Ελλάδα το 1922 και η μητέρα μου με έγραψε στο σχολείο». Μετακόμισε στη Λευκάδα, την Πρέβεζα και από κει βρέθηκε στα Κύρια της Δράμας και αργότερα στην Χαριτωμένη. «Γυρίσαμε πολλά μέρη. Είχαμε θείες και συμπέθερους στη Δράμα. Γι αυτό ήρθαμε εδώ».

Δημοτικό Διαμέρισμα Χαριτωμένης

Ο Ερυθρός Σταυρός εντόπισε την αδερφή μου

Σε αντίθεση με την Μαγδαληνή και την μητέρα της Χρυσάνθη, στον Πόντο έμεινε η μεγαλύτερή της αδερφή. «Η αδερφή μου ήταν αιχμάλωτη. Δεν μπορούσε να πάει να την πάρει η μάνα μου και όταν ήρθαμε εδώ (παλιά Ελλάδα) δήλωσε στην εφημερίδα ότι την αναζητεί. Η μαμά στεναχωριόταν για το παιδί της που έμεινε εκεί. Την εντόπισε ο Ερυθρός Σταυρός και ήρθε με τα καράβια που μάζεψαν τα ορφανά μετά την ειρήνη που υπέγραψε ο Βενιζέλος. Αγόρια και κορίτσια παντρεύτηκαν πάνω στα καράβια. Έτσι ήρθε και η αδερφή μου».Τον αδερφό της όπως και πολλούς αντάρτες τους πήγαν στην Ρωσία. «Μετά από χρόνια ο θείος μας, μας βρήκε στην παλιά Ελλάδα».

Οι αδερφές Παυλίδη στην Ελλάδα μετά τον ξεριζωμό από τον Πόντο

Δεν θέλω να επιστρέψω στον Πόντο

Σήμερα στην τηλεόραση όταν ακούει ποντιακά τραγούδια οι «κεραίες» της μένουν καρφωμένες εκεί. «Όχι δεν θέλω να πάω στα Ούζαλα του Πόντου. Που να πάω… Γέρασα… Δεν θυμάμαι πως ήταν το χωριό μας. Η πατρίδα μου είναι η Ελλάδα. Εδώ μεγάλωσα. Βλέπω τι κάνουν και σήμερα οι Τούρκοι. Γυρεύουν πόλεμο να κάνουν πάλι. Θέλουν πάλι να ρθουν, να πάρουν μέρος δικό μας σαν μην έχουν. Τόσα δικά μας μέρη ελληνικά πήραν. Δεν χόρτασαν…. Τρεις φορές πόλεμο ζήσαμε και άλλον θα δούμε;» αναρωτιέται, προσπαθώντας να υψώσει την αδύναμη φωνή της. Τον Ιούνιο η κυρά Μαγδαληνή κλείνει τα 107 και μπαίνει στα 108. Γέννησε συνολικά 9 παιδιά και έχει 15 εγγόνια.

Χωριό Χαριιτωμένη

Ευχαριστούμε την πρόεδρο του «Λαογραφικού Συλλόγου Μαυροβάτου Δράμας εξ Αργυρουπόλεως και Καρς», Φανή Δημητριάδου και την Χριστίνα Σαχινίδου, πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ποντιακών Σωματείων (ΠΟΠΣ) για τις πηγές και την υποστήριξη του ρεπορτάζ.

«Δεν είμαι εκεί γιατί έχω αντοχές, αλλά γιατί πρέπει. Το χρωστάω στον Παύλο. Νιώθω ότι είναι εκεί και τους αντιμετωπίζει. Αυτή η δίκη δεν αφορά μόνο εμένα, αλλά όλους, όλη την Ελλάδα», δηλώνει στην «Καθημερινή της Κυριακής» η μητέρα του Παύλου Φύσσα, Μάγδα, τέσσερα χρόνια μετά τη δολοφονία του παιδιού της από το μαχαίρι του χρυσαυγίτη Γιώργου Ρουπακιά.

Υπήρξαν ημέρες, από την έναρξη της δίκης της Χρυσής Αυγής στις 20 Απριλίου 2015 μέχρι και πρόσφατα, που είτε στην αίθουσα του Εφετείου Αθηνών είτε σε εκείνη των φυλακών Κορυδαλλού στις θέσεις του κοινού βρισκόταν μόνο η Μάγδα Φύσσα μαζί με κάποιον συγγενή της. Κανείς άλλος. Σταθερά εκεί, ζούσε ξανά μέσα από μαρτυρίες και στοιχεία τη νύχτα της δολοφονίας του γιου της.

«Κάποιες φορές είναι λυπηρό να μην είναι άλλοι στο κοινό, αλλά δεν με πειράζει, δεν με ενοχλεί να είμαι μόνη μου», εξηγεί η Μάγδα Φύσσα.

Τέσσερα χρόνια χωρίς τον Παύλο 

Χτες συμπληρώθηκαν τέσσερα χρόνια από τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα. Τη νύχτα της 17ης Σεπτεμβρίου 2013, μέλη της Χρυσής Αυγής στη Νίκαια έλαβαν μήνυμα στο κινητό τους τηλέφωνο: «Ολοι τώρα στην τοπική. Οσοι είσαστε κοντά. Δεν θα περιμένουμε μακρινούς». Φορώντας μαύρες μπλούζες και παντελόνια παραλλαγής και με αφετηρία τα γραφεία της Νίκαιας κινήθηκαν συντονισμένα με μηχανές προς την οδό Παναγή Τσαλδάρη.

Σε εκείνον τον δρόμο, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, εισήλθε με το αυτοκίνητό του ο Γιώργος Ρουπακιάς, μέλος της Χρυσής Αυγής, βγήκε και μαχαίρωσε θανάσιμα τον Παύλο Φύσσα.

Η Μάγδα Φύσσα στο μνημείο του Παύλου

«Ανανδρα και άδικα»

Η Καθημερινή συνάντησε τη μητέρα του στο διαμέρισμα στο Κερατσίνι, μόλις 300 μέτρα μακριά από το σημείο της δολοφονίας. Στο σαλόνι, μια γωνιά είναι αφιερωμένη στον γιο της. Φωτογραφίες, σκίτσα και ένα αυτοκόλλητο με την αντιναζιστική επιγραφή: «Σιγά μη φοβηθώ». Η κ. Φύσσα, ντυμένη στα μαύρα, φοράει στον λαιμό της μια αλυσίδα με γράμματα που σχηματίζουν το όνομα του Παύλου. Ανάβει τσιγάρο και μιλάει ψύχραιμα και χαμηλόφωνα, με μικρές παύσεις. Λέει ότι ο γιος της δολοφονήθηκε «άνανδρα και άδικα». Απορεί γιατί δεν είχαν κινητοποιηθεί ήδη οι Αρχές σε προηγούμενα περιστατικά βίας. «Γιατί έπρεπε να φτάσουμε εκεί; Γιατί έπρεπε να χάσει τη ζωή του ο Παύλος; Αυτά τα “γιατί” θα μας φάνε».

Οι καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας ολοκληρώνονται σύντομα. Η δίκη όμως έχει ακόμη δρόμο μπροστά της. «Συνεχίζεται, με κανονικούς ρυθμούς», λέει η κ. Φύσσα. «Ξέρουμε ότι θα πάρει χρόνο γιατί είναι μεγάλη. Εδώ είμαστε και όποιος αντέξει μέχρι το τέλος». Ρωτάμε τι περιμένει. «Δεν περιμένω, απαιτώ. Απαιτώ δικαιοσύνη. Δικάζεται μια εγκληματική οργάνωση που είναι κόμμα στη Βουλή. Να διαλυθεί. Να μπει μέσα ο πιο μικρός μέχρι τον πιο μεγάλο ως μέλος εγκληματικής οργάνωσης. Να φτάσει στο τέλος και να δω την καταδίκη τους», λέει.

«Εστω έναν να γλιτώσουμε»

Με αυτή την προσμονή πορεύεται εδώ και τέσσερα χρόνια. Εχει σκεφτεί όμως την επόμενη μέρα μετά την ανακοίνωση της απόφασης του δικαστηρίου; «Για εμάς δεν θα αλλάξει κάτι. Δεν θα έχουμε τον Παύλο πίσω. Το θέμα είναι να βγει κάτι για τη γενιά σας, να μην υπάρξουν και άλλα θύματα. Εστω κι έναν να γλιτώσουμε πιστεύω ότι είναι πολύ σημαντικό», τονίζει.

Περιμένει ακόμη ότι η τελική απόφαση ίσως αφυπνίσει ορισμένους πολίτες. Μπορεί κάποιοι που μέχρι πρότινος αδιαφορούσαν, τότε να ασχοληθούν. «Ξέρουμε ποιοι ήταν οι ταγματασφαλίτες και δεν γίνεται να μη γνωρίζουν την Ιστορία (οι ψηφοφόροι). Είναι τόσο πρόσφατη, για να τη ξεχνούν ακόμη και οικογένειες που είχαν έστω κι ένα θύμα στην Κατοχή. Δεν πίστευα ότι θα ζήσω τέτοιες καταστάσεις. Οι δύο παππούδες του Παύλου έδιωξαν τους Γερμανούς και ξαφνικά χάνουν εγγόνι από τα χέρια των δωσίλογων. Δεν μπορούσα να το φανταστώ».

Εξηγεί ότι ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στη διεξαγωγή της δίκης παραμένει η επιλογή της αίθουσας. Ο χώρος στον Κορυδαλλό, όπως έχουν δηλώσει και δικηγόροι της πολιτικής αγωγής παλιότερα, δεν είναι κατάλληλος. Τα μικρόφωνα δεν λειτουργούν, η ακουστική είναι κακή και η μετάβαση δεν είναι το ίδιο εύκολη με το Εφετείο στο κέντρο της Αθήνας.

Μέσα και έξω από τις δικαστικές αίθουσες, πάντως, όλα αυτά τα χρόνια δεν έλειψαν οι απειλές και οι προσβολές. Οπως συνέβη τον περασμένο Φεβρουάριο στο Εφετείο όταν ένας χρυσαυγίτης την εξύβρισε. Τον Ιούνιο, το Ζ΄ Μονομελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών τον καταδίκασε σε ποινή φυλάκισης 7 μηνών με αναστολή για λόγω και έργω εξύβριση και προσβολή μνήμης νεκρού. Η κ. Φύσσα μάς δείχνει την κίνηση που έκανε με το χέρι του μπροστά της, σαν να υπονοεί ότι ο γιος της είναι νεκρός. Αυτό που δεν πρόκειται να ξεχάσει όμως είναι το μίσος στο πρόσωπό του. «Δεν είναι η κίνηση, ούτε τι λέει ο άλλος, αλλά αυτό που βγαίνει από τα μάτια του. Αυτό που βλέπω στα μάτια του εκείνη την ώρα», επισημαίνει.

Η βεβήλωση του μνημείου

Στη γειτονιά της μένουν κάποιοι εκ των κατηγορουμένων. Βλέπει στον δρόμο άλλους χρυσαυγίτες, περαστικούς, που δείχνουν φανερά την ταυτότητά τους με τις μπλούζες που φορούν. Εξηγεί όμως ότι δεν φοβάται. Δεν υπάρχει, λέει, άλλο κακό που μπορεί να της συμβεί. Παλιότερα, το μνημείο του γιου της στο σημείο της δολοφονίας είχε βεβηλωθεί με συνθήματα και αγκυλωτούς σταυρούς. Απόψε, όπως κάθε χρόνο μετά το 2013, οικογένεια και φίλοι θα συγκεντρωθούν και πάλι εκεί στη μνήμη του Παύλου. Αύριο, στις 17.00, από εδώ θα ξεκινήσει πορεία μέχρι το Καστράκι Δραπετσώνας, όπου θα πραγματοποιηθεί αντιναζιστική συναυλία.

«Την πρώτη φορά που βεβηλώθηκε το μνημείο μού το έκρυψαν. Το έμαθε η κόρη μου και έτρεξε με ανθρώπους του δήμου για να το καθαρίσουν», λέει η κ. Φύσσα. «Οταν το έμαθα τους ρώτησα γιατί. Ωραία, άλλη μία μαχαιριά, πειράξανε τον Παύλο. Στην ουσία, όμως, ένα κομμάτι τσιμέντο είναι. Το πλένεις και το καθαρίζεις. Ας ήμασταν το βράδυ της δολοφονίας εκεί και να μην είχε γίνει ποτέ. Να νιώσω περισσότερο μίσος από αυτό που ήδη νιώθω; Οχι. Τον Παύλο δεν μπορούν να τον πειράξουν πια, ό,τι και να κάνουν».

Πηγή: Καθημερινή της Κυριακής

«Δεν τελειώσαμε με τον φασισμό επειδή μπήκε φυλακή η Χρυσή Αυγή, είναι πολλά αυτά που πρέπει να γίνουν», υποστήριξε σε δηλώσεις του στην ΕΡΤ η Μάγδα Φύσσα εκφράζοντας την αποφασιστικότητά της να παραμείνει μπροστά στον αντιφασιστικό αγώνα.

«Ναι εντάξει βάλαμε την Χρυσή Αυγή στην φυλακή αλλά υπάρχει φασισμός εκεί έξω. Μην ξεχνάμε τους 500.000 που τους ψηφίσανε. Εκεί έξω είναι και είναι διάφορες οι μορφές φασισμού», είπε ακόμη η κα. Φύσσα που οκτώ χρόνια μετά έδωσε τη θέση της στους συγγενείς θυμάτων φασιστικής, ρατσιστικής σεξιστικής βίας και ομοφοβίας, που στάθηκαν στην κορυφή της φετινής πορείας.

Τονίζει ότι «ποτέ δεν ξεχάσαμε και αυτά τα παιδιά που έχουν χαθεί με αυτόν τον τρόπο με ρατσιστικά κίνητρα, φασιστικά, γυναικοκτονίες. Γιατί ναι μεν μπορεί να μην είναι το ίδιο μια οργάνωση εγκληματική όπως αυτή που σκότωσε τον Παύλο, μπορεί να μην ήταν οργάνωση που σκότωσε τον Ζακ αλλά δεν παύει να ήταν μία δολοφονία σε δημόσια θέα από νοικοκυραίους που το είδε όλη η Ελλάδα».

Το Film Festival Killah-P που διοργανώνεται φέτος με ντοκιμαντέρ και ταινίες μικρού μήκους από σχολεία και νέους από την Ελλάδα και το εξωτερικό, φιλοδοξεί να καθιερωθεί στο πλαίσιο των εκδηλώσεων του αντιφασιστικού Σεπτέμβρη.

«Ο νέος κόσμος θα μπορέσει, μέσα από αυτή τη διαδικασία να πετύχει την απομάκρυνση από ιδεολογίες που ματώνουν τις γειτονιές», λέει ο υπεύθυνος του Solidarity Film Festival, Χάρης Καραγιαννάκης.

«Είναι πολύ παρήγορο να βλέπεις παιδιά και να σε φωνάζουν μάνα και Μάγδα και να σε αγκαλιάζουν. Είναι παρήγορο πολύ. Νιώθεις μια δύναμη» λέει η Μάγδα Φύσσα.

Οι εκδηλώσεις του αντιφασιστικού Σεπτέμβρη θα ολοκληρωθούν το Σάββατο, με το ντοκιμαντέρ της Αγγελικής Κουρούνη: «Χρυσή Αυγή, Υπόθεση όλων μας» στον κινηματογράφο Μελίνα στην Δραπετσώνα.

Με δάκρυα στα μάτια και με τα χέρια να κοιτά στον ουρανό η Μάγδα Φύσσα ύψωσε τα χέρια της και φώναξε προς τον ουρανό: «Παύλο μου, νικήσαμε. Δικαιωθήκαμε!».

Αυτή ήταν η πρώτη αντίδραση της Μάγδας Φύσσα στο άκουσμα της απόφασης του δικαστηρίου για τη Χρυσή Αυγή, στο άκουσμα της απόφασης πως η Χρυσή Αυγή είναι εγκληματική οργάνωση και τα στελέχη της, ανάμεσά τους και ο αρχηγός, Νίκος Μιχαλολιάκος, κρίθηκαν ένοχα για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης.

Συγκεκριμένα ένοχοι για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης κρίθηκαν οι Νίκος Μιχαλολιάκος, Ηλίας Κασιδιάρης, Γιάννης Λαγός, Γιώργος Γερμενής, Ηλίας Παναγιώταρος, Νίκος Παπάς και Αρτέμης Ματθαιόπουλος.

Παράλληλα ένοχοι για ένταξη σε εγκληματική οργάνωση κρίθηκαν οι κατηγορούμενοι:

Άγγος
Αποστόλου
Καζαντζόγλου
Καλαρίτης
Μιχαλάρος
Μπαρέκας
Παπαβασιλείου
Παπαδόπουλος
Πόπορη
Ρουπακιάς
Σκιατούνης
Σκάλκος
Στεργιόπουλος
Στράτος
Τσακανίκας
Τσόρβας
Τσαλίκης
Χατζηδάκης
Χρυσαφίτης

Ένοχοι κρίθηκαν επίσης οι 15 από τους 17 κατηγορούμενους για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα στη δίκη της Χρυσής Αυγής μετά από 5,5 χρόνια ακροαματικής διαδικασίας και επτά χρόνια μετά τη δολοφονία του Φύσσα.

Συγκεκριμένα το δικαστήριο έκρινε ένοχους όλους τους κατηγορουμένους για τη δολοφονία Φύσσα με πρώτο τον Γιώργο Ρουπακιά πλην των κατηγορουμένων Σαντοριναίο και Τσακανίκα.

Για τη δολοφονία Φύσσα ένοχοι κρίθηκαν:

Αναστάσιος -Μάριος Αναδιώτης
Γεώργιος Δήμου
Ελπιδοφόρος Καλαρίτης
Ιωάννης Βασίλειος Κομιανός
Κωνσταντίνος Κορκοβίλης
Αναστάσιος Μιχάλαρος
Γεώργιος Πατέλης γραμματέας της ΤΟ Νίκαιας- πυρηνάρχης της οργάνωσης
Γεώργιος Σκάλκος
Γέωργιος Σταμπέλος
Λέων Τσαλίκης
Αθανάσιος Τσόρβας
Νικόλαος Τσόρβας και
Αριστοτέλης Χρυσαφίτης

Παράλληλα ένοχοι κρίθηκαν και όλοι όλοι όσοι κατηγορούνται για απόπειρα ανθρωποκτονίας κατά των Αιγύπτιων ψαράδων.

Όσον αφορά την επίθεση στα μέλη του ΠΑΜΕ το δικαστήριο μετέτρεψε την κατηγορία σε επικίνδυνη σωματική βλάβη και έκρινε ένοχους οι κατηγορούμενοι Καστρινός, Πανταζής και Χατζηδάκης ενώ για τους υπόλοιπους παύει η δίωξη για απλή σωματική βλάβη.

Το δικαστήριο έκρινε ένοχους για οπλοκατοχή τον Νίκο Μιχαλολιάκο, τον Γιάννη Λαγό, τον Γιώργο Γερμενή ενώ ένοχη κρίθηκε για ψευδή κατάθεση και η σύζυγος του Γιώργου Ρουπακιά, Μαργαρίτα Μικελάτου.

Μάγδα Φύσσα: Ο Παύλος δικαιώθηκε

Μετά την ανακοίνωση της απόφασης του δικαστηρίου για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, η Μάγδα Φύσσα δήλωσε: “Ο Παύλος τα κατάφερε… Γιε μου”, Και το πλήθος που έχει συγκεντρωθεί έξω από το Εφετειο ξέσπασε σε χειροκροτήματα ενώ σημειώθηκαν και επεισόδια.

«Δικαιώθηκα , έχασα ένα παιδί αλλά έχω κερδίσει όλα τα παιδιά του κόσμου» είπε ακόμα η Μάγδα Φύσσα απευθυνόμενους σε συγκέντρωση

Αντίθετα απόντες είναι οι περισσότεροι από τους συνολικά 68 κατηγορούμενους για τη δράση της Χρυσής Αυγής. Στο δικαστήριο βρέθηκαν μόλις 11 κατηγορούμενοι και κανείς από τους πρώην βουλευτές της Χρυσής Αυγής. Σημειώνεται ότι οι 65 από τους κατηγορούμενους αντιμετώπιζαν την κατηγορία της συμμετοχής σε εγκληματική οργάνωση ενώ 20 κατηγορούνται για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης.

Στη δικαστική αίθουσα βρέθηκε ο πρώην πρόεδρος της Βουλής, Νίκος Βούτσης, ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Γιάννης Μπαλάφας και ο πρόεδρος της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Χριστόφορος Σεβαστίδης ενώ έξω από το κτήριο βρίσκεται αντιπροσωπεία της ΝΔ αποτελούμενη από τον Γραμματέα της Πολιτικής Επιτροπής της Νέας Δημοκρατίας Γιώργο Στεργίου, τον Γενικό Διευθυντή του κόμματος Γιάννη Μπρατάκο, τον εκπρόσωπο Τύπου Τάσο Γαϊτάνη και τον Πρόεδρο της ΟΝΝΕΔ Παύλο Μαρινάκη, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, ο Αλέξης Τσίπρας αλλά και η πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Φώφη Γεννηματά.

Ο κ. Στεργίου σε δηλωσή του ανέφερε τα εξής: «Η Νέα Δημοκρατία έφραξε τον δρόμο στους νοσταλγούς του φασισμού και τους ρατσιστές. Βρέθηκε πάντοτε και παντού απέναντί τους και στην Κοινωνία και στη Βουλή. Ακύρωσε τα σχέδιά τους και τους έθεσε στο περιθώριο. Εκεί που πραγματικά ανήκουν. Ανέδειξε την εγκληματική τους δράση. Αυτή που σήμερα αξιολογείται ποινικά από την Ελληνική Δικαιοσύνη. Ο πόλεμος κατά του μίσους και της βίας είναι διαρκής».

«Σήμερα παίρνουμε λίγο από το άχθος για τη δημοκρατία και την αξιοπρέπεια. Ο λαός της Αθήνας δίνει την ετυμηγορία του. Δεν είναι αθώοι για τις δολοφονίες, τις βιαιοπραγίες και τη δηλητηρίαση της πολιτικής ζωής. Ελπίζω η δικαιοσύνη να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων. Στη συνείδηση του λαού είναι εγκληματική οργάνωση και θα σταλεί στον σκουπιδοντενεκέ της ιστορίας» δήλωσε ο Αλέξης Τσίπρας.

«Η Χρυσή Αυγή, είναι εγκληματική οργάνωση με μανδύα πολιτικού κόμματος. Μετά τη στυγνή δολοφονία του Παύλου Φύσσα κανείς δε μπορεί να πει ότι δεν το γνωρίζει αυτό. Σήμερα τα θύματα και η δημοκρατία ζητούν δικαίωση.Είμαστε όλοι εδώ γιατί δεν υπάρχει χώρος για φασισμό στη ζωή μας. Και μόνο μαζί τελειώνουμε με τους νεοναζί. Και αυτός είναι αγώνας που συνεχίζεται ανεξάρτητα από τη σημερινή απόφαση, θέλουμε μια κοινωνία ανοιχτή με ισχυρή Δημοκρατία» ανέφερε η Φώφη Γεννηματά ενώ σύμφωνα με πληροφορίες του Protothema.gr από το Κίνημα Αλλαγής μέσα στη δικαστική αίθουσα βρίσκονται οι βουλευτές Γιώργος Καμίνης και Νάντια Γιαννακοπούλου.

Τα μέτρα ασφαλείας στη δίκη είναι δρακόντεια, ενώ μέσα στην αίθουσα πολλαπλών χρήσεων του Εφετείου της Αθήνας, όπου θα συνέλθει το δικαστήριο, θα εισέλθουν περίπου 300 άτομα, λόγω και της πανδημίας του κορωνοϊου. Λίγο μετά τις 9 το πρωί, μάλιστα, έκλεισαν για τα οχήματα και τα δύο ρεύματα της λεωφόρου Αλέξανδρας.

Δείτε βίντεο με τα αυξημένα μέτρα ασφαλείας έξω από το κτήριο του Εφετείου

Το αν η Χρυσή Αυγή θα κριθεί ότι είναι εγκληματική οργάνωση αναμένεται να καθορίσει και την διάρκεια της όλης διαδικασίας έως ότου η αυλαία της δίκης πέσει οριστικά. Ειδικότερα, αν οι δικαστές αποφασίσουν ενοχή για το αδίκημα της εγκληματικής οργάνωσης, τότε η όλη διαδικασία αναμένεται να διαρκέσει ημέρες.

Σε περίπτωση που η πρόεδρος ανακοινώσει ενοχή για το θέμα της εγκληματικής οργάνωσης, τότε θα πρέπει να λάβουν το λόγο οι συνήγοροι των κατηγορουμένων για να ζητήσουν ελαφρυντικά, να αγορεύσει η εισαγγελέας και το δικαστήριο να αποσυρθεί για να αποφασίσει αν θα τα χορηγήσει. Ακολούθως, θα πρέπει να υπάρξει απόφαση του δικαστηρίου για τις ποινές που θα επιβληθούν (αν υπάρξει ενοχή πάντα), αλλά και για το αν θα υπάρχουν αναστολές στην εκτέλεση τους. «Μάχη» θα δοθεί και για το αν θα υπάρξουν αναστολές στην εκτέλεση των ποινών, καθώς από αυτό εξαρτάται αν οι καταδικασθέντες θα οδηγηθούν στη φυλακή ή θα αφεθούν ελεύθεροι με όρους.

Οι ποινές

Τώρα, οι ποινές που προβλέπονται από τον Ποινικό Κώδικα για εγκληματική οργάνωση ξεκινούν από τα 5 έτη και φτάνουν στα 15 έτη. Πιο αναλυτικά, το προβλεπόμενο πλαίσιο ποινής για ένταξη σε εγκληματική οργάνωση προβλέπει από 5 έως 10 χρόνια κάθειρξη. Αν αναγνωριστεί ελαφρυντικό τότε το πλαίσιο ποινής κυμαίνεται από 1 έως 5 έτη. Η ποινή για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης, (με την οποία κινδυνεύουν ο Μιχάλολιάκος και οι πρώην βουλευτές του κόμματός του σε περίπτωση που κριθούν ένοχοι) είναι από 5 έως 15 χρόνια κάθειρξη. Αν αναγνωριστούν ελαφρυντικά τότε το πλαίσιο ποινής αρχίζει από τα 2 έτη και φτάνει τα 8 έτη.

Αντίθετα, αν η απόφαση είναι αθωωτική για το θέμα της εγκληματικής οργάνωσης, τότε η διάρκεια της διαδικασίας θα είναι σαφώς πιο μικρή. Και αυτό καθώς το δικαστήριο θα έχει να αποφανθεί μόνο για 27 κατηγορούμενους, στους οποίους αποδίδονται η δολοφονία του Παύλου Φύσσα (18 κατηγορούμενοι), η επίθεση στους Αιγύπτιους αλιεργάτες (πέντε κατηγορούμενοι) και η επίθεση στο ΠΑΜΕ (4 κατηγορούμενοι).

Αν πάντως, εκδοθεί αθωωτική απόφαση έχει δικαίωμα να ασκήσει έφεση ο προϊστάμενος της εισαγγελίας υπό την προϋπόθεση ότι η απόφαση ελήφθη κατά πλειοψηφία. Αντίθετα, αν η απόφαση είναι ομόφωνα αθωωτική τότε απαλλαγή των κατηγορουμένων καθίσταται τελεσίδικη.

Μάλιστα, οι κατηγορούμενοι έχουν δικαίωμα να μην παρίστανται στο ακροατήριο. Σύμφωνα δε με το νέο Ποινικό Κώδικα, το δικαστήριο δεν έχει δικαίωμα να διατάξει την προσαγωγή και κράτησή τους μέχρι την έκδοση της τελικής απόφασης, κάτι που ίσχυε παλαιότερα ώστε να προλαμβάνονται περιπτώσεις φυγόποινων.

Υπενθυμίζεται ότι τον περασμένο Δεκέμβριο η εισαγγελέας της έδρας είχε ζητήσει από το δικαστήριο την απαλλαγή όλων των κατηγορουμένων, πλην του Γιώργου Ρουπακιά του καθ΄ ομολογία δολοφόνου του Παύλου Φύσσα. Η εισαγγελέας είχε αναφέρει πως από κανένα στοιχείο της δικογραφίας δεν προέκυψε η κατηγορία της εγκληματικής οργάνωσης. Ωστόσο, οι δικαστές δεν δεσμεύονται από την εισαγγελική αγόρευση αλλά αποφασίζουν ελεύθερα.

«Κάποιοι δούλεψαν γι’ αυτό» είπε για την είσοδο των «Σπαρτιατών» στη Βουλή η μητέρα του δολοφονηθέντος Παύλου Φύσσα

Δεν μπόρεσε να κρύψει την οργή της η μητέρα του Παύλου Φύσσα, μετά την είσοδο του κόμματος «Σπαρτιάτες» στη Βουλή.

Ειδικότερα, η Μάγδα Φύσσα εξαπολύοντας σφοδρή επίθεση σε όσους «εργάστηκαν» προκειμένου το συγκεκριμένο κόμμα να πάρει τη δημοσιότητα και να μπει στη Βουλή τόνισε πως το κόμμα «Σπαρτιάτες» θα βρει απέναντι του τόσο την ίδια όσο και αυτούς που παλεύουν στους δρόμους κατά του φασισμού.

«Να τους χαίρεστε. Τους θέλατε και τους βγάλατε. Κάποιοι δούλεψαν γι’ αυτό. Εγώ είμαι εδώ στον δρόμο και παλεύω για τον φασισμό που τον έχω στην πλάτη μου. Δουλέψατε όλοι για να μπουν και πάλι στη Βουλή. Τώρα αν μια μονάδα δεν τους ήθελε και οι υπόλοιποι τους ήθελαν. Όλα τα κανάλια έλεγαν ότι είναι κάτι καινούργιο. Πάρτε τώρα το κάτι καινούργιο που είναι ο Κασιδιάρης μέσα» ανέφερε, μιλώντας στο debater.gr, η Μάγδα Φύσσα.

Και πρόσθεσε: «Αλίμονο για εμάς που είμαστε στον δρόμο και παλεύουμε κατά του φασισμού δέκα χρόνια τώρα για να έρθει μια μέρα και να ακούσουμε Σπαρτιάτες και να είναι ο Κασιδιάρης μέσα. Ε κάποιος δούλεψε για αυτό. Εγώ μέχρι σήμερα δεν είχα ακούσει ότι υπάρχουν οι Σπαρτιάτες σαν κόμμα και πλέον έχουν μπει στη Βουλή. Η κοινωνία που τους έβγαλε να τους χαίρεται και να ξέρει πως θα μας βρει απέναντι του και δε θα κάνουμε πίσω».

H διαπρεπής καθηγήτρια Νευρολογίας του Αριστοτελείου τονίζει ότι υπάρχει τρόπος πρόληψης και καταπολέμησης της νόσου με δύο απλές κινήσεις

Τις προάλλες ο αγαπητός φίλος Στάθης Μπαρτζώκας, ο γνωστός ψυχίατρος που πρώτος αυτός είχε επινοήσει τον ορισµό «πανδηµία παράνοιας», µου αποκάλυψε µια πληροφορία άκρως χρηστική και ευεργετική για τα χιλιάδες θύµατα της µάστιγας µε την ονοµασία «άνοια», δηλαδή Aλτσχάιµερ. Οπου στο πρόσφατο διεθνές ψυχιατρικό συνέδριο που έγινε στην Καλαµάτα, η καθηγήτρια Νευρολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης Μάγδα Τσολάκη είπε, ούτε λίγο ούτε πολύ, ότι υπάρχει τρόπος πρόληψης και καταπολέµησης της νόσου.

Με δύο απλές κινήσεις. Η πρώτη κατόπιν ειδικής εξέτασης DNA, µε την οποία µπορεί να τεκµηριωθεί η διάθεση και µελλοντική συνάντηση του εξεταζόµενου µε την άνοια. Και η δεύτερη, µε την προληπτική χορήγηση ειδικών σκευασµάτων τα οποία δεν έχουν ακόµα εγκριθεί.

Η είδηση αυτή αποτέλεσε γεγονός πρώτης σηµασίας. Και εποµένως, η πρώτη, ακαριαία, αντίδρασή µου ήταν να επιχειρήσω µια συνάντηση µε αυτή την τόσο σπουδαία persona της έρευνας και της νευρολογίας.

Πράγµα δύσκολο, αρκετά δύσκολο. Η κυρία Τσολάκη εξαντλεί την καθηµερινότητά της στην έρευνα, στους ασθενείς της και στην πανεπιστηµιακή της δραστηριότητα. Από µέρα σε µέρα και από ραντεβού σε ραντεβού, τελικά µετά από πολλές προσπάθειες η τηλεφωνική συνάντηση έγινε πραγµατικότητα. Και ήταν τηλεφωνική επειδή εκείνη στη Θεσσαλονίκη κι εγώ στην Αθήνα.

Προτού καταφέρω να συνοµιλήσω µαζί της, έσπευσα να πληροφορηθώ µερικά πράγµατα για τη διαδροµή της. Και τότε έπεσα πάνω σε δεκάδες στοιχεία, βιβλία, πτυχία, βραβεύσεις, διαλέξεις, συνέδρια, άρθρα και πάει λέγοντας. Και τότε σκέφτηκα το εντελώς απλό και ταυτόχρονα ανατριχιαστικό. Οτι δηλαδή η κάθε «γλάστρα» στην κορυφή της δηµοσιότητας, γι’ αυτό η Ελλάς ονοµάζεται και «Σωρρακώσταινα», ενώ η Μάγδα Τσολάκη στη σκιά ως µία περίπτωση που δεν πουλάει όσο φερ’ ειπείν η Ιωάννα Τούνη.

Για να αντιληφθείτε το µέγεθος και τον όγκο σπουδών και ερευνών αυτής της κυρίας, αρκεί να ρίξετε µια µατιά σε µερικά από τα στάδια της διαδροµής της:
Φυσικά γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη. Αλλωστε εκεί έχει περάσει το µεγαλύτερο µέρος της ζωής της. Πήρε το πτυχίο της Ιατρικής του Αριστοτελείου µε λίαν καλώς (8) το 1978, και την ειδικότητα του Νευρολόγου-Ψυχιάτρου το 1983.

Στη συνέχεια εκπόνησε τη διδακτορική της διατριβή στην Α’ Νευρολογική Κλινική και έλαβε το διδακτορικό της δίπλωµα από την Ιατρική του Αριστοτελείου µε άριστα την ίδια χρονιά. Εργάζεται στο ΑΠΘ από το 1982 και στη Γ’ Νευρολογική Κλινική του ίδιου πανεπιστηµίου από το 1988 µέχρι το 2017. Εκεί, στην Α’ Νευρολογική Κλινική, άσκησε το διευθυντικό λειτούργηµά της.

Πάµε τώρα σε παράλληλες δραστηριότητες. Ως συγγραφέας ή συν-συγγραφέας 63 βιβλίων. Εχει συµµετάσχει µε άφθονες παρεµβάσεις σε ελληνικά συνέδρια, µε άλλες τόσες «περιλήψεις» σε αγγλικά, σε διεθνή ή και σε ευρωπαϊκά συνέδρια. Είναι ακόµα η πρώτη συγγραφέας ή συν-συγγραφέας 175 εργασιών ελληνικών περιοδικών και σε 500 και άνω διεθνών.

∆εν τελειώσαµε. Εχει διοργανώσει 24 εθνικά συνέδρια και σεµινάρια για τη Νόσο Αλτσχάιµερ και έξι διεθνή. Ηταν ένα από τα τρία συµβουλευτικά µέλη για 26 διδακτορικές διατριβές. ∆ηµιούργησε την Ελληνική Εταιρεία Νόσου Alzheimer το 1995 και την Ελληνική Οµοσπονδία Νόσου Alzheimer το 2007, είναι πρόεδρος µάλιστα αυτής της Οµοσπονδίας µε 630 διαλέξεις. Συµµετείχε σε 66 ερευνητικά προγράµµατα και σε 42 κλινικές δοκιµές. Συνολικά, έχει λάβει 75 βραβεία. Και προχωράει ακάθεκτη.
Κυρία Τσολάκη, να τα πούµε το απόγευµα; «∆εν µπορώ, πρέπει να δω τους ασθενείς µου». Καταλάβατε; Πρόκειται για µια ακατάπαυστη ζωντανή, δηµιουργική µηχανή.

Επιτέλους αυτή η τηλεφωνική συνάντηση έγινε. Μετά κόπων και πολλών αναβολών. Και έγινε γύρω στα µεσάνυχτα, γεγονός που µε έκανε να αισθανθώ ευγνώµων ζητώντας χίλια συγγνώµη. Η αφορµή, φυσικά, αυτή η προληπτική εξέταση. Και οι απαντήσεις κοφτές, σύντοµες, περιεκτικές. Ενας από τους µεγάλους εχθρούς αυτής της σπουδαίας γυναίκας είναι η φλυαρία και η αερολογία. Των πολιτικών και των καλλιτεχνών, ναι. Των επιστηµόνων, συνήθως όχι.

Πρόληψη µε 10 ευρώ

-Ποια η ακριβής ονομασία αυτής της ευεργετικής εξέτασης;
«Ονοµάζεται γονιδιακή εξέταση των αλληλόµορφων γονιδίων της Απολιποπρωτεΐνης Ε» (µεταξύ µας δεν κατάλαβα τίποτα, καµία σηµασία, η επιστήµη γνωρίζει).

-Πότε πρέπει να γίνει, εννοώ σε ποια ηλικία;

«Από τα 60 και µετά».

-Πόσο κοστίζει και πού μπορεί να γίνει;
«Κοστίζει 100 ευρώ, αλλά και στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα υπάρχουν εργαστήρια που την κάνουν µόνο µε 10 ευρώ, διότι βρήκαµε χορηγό µια φαρµακευτική εταιρεία».

-Πρόκειται για εξέταση στο DNA;

«Φυσικά».

-Και αν έχει προδιάθεση ο υποψήφιος ασθενής τι πρέπει να κάνει;

«Αν έχει προδιάθεση µπορεί να πάρει το σκεύασµα της Οµοταυρίνης/Τραµιπροσάτης, που παράγεται από τα φύκια της θάλασσας. Αυτό το σκεύασµα έχει την ιδιότητα να εµποδίζει τη συσσώρευση του β-αµυλοειδούς σε πλάκες στον εγκέφαλό µας» (προφανώς αυτοί οι παράγοντες που οπλίζουν την άνοια).

-Πόσες πιθανότητες έχει ώστε να αποφύγει την άνοια;

«Τώρα γίνονται µακροπρόθεσµες µελέτες οι οποίες θα αποδείξουν τη δυνατότητα αυτού του φαρµάκου να σταµατάει την εξέλιξη της άνοιας. Οι πρώτες µελέτες ήταν θετικές µε πολύ σηµαντικά αποτελέσµατα.Επίσης, από άλλες µελέτες φαίνεται ότι µπορούµε να προφυλάξουµε τους ασθενείς από άνοια, αντιµετωπίζοντας τους περιβαλλοντικούς παράγοντες µέχρι και 40%».

-Εχει εγκριθεί αυτό το σκεύασμα;

«Οχι ακόµη, αλλά ο οργανισµός National Institute of Ageing (NIA) έχει χρηµατοδοτήσει την Alzheon µε 47 εκατ. δολάρια. Ωστε να προχωρήσουν γρήγορα αυτές οι µελέτες που θα επιτρέψουν στον FDA (σ.σ.: ο αµερικάνικος οργανισµός για την έγκριση τροφών και φαρµάκων) να εγκρίνει το φάρµακο και µελλοντικά στον ΕΜΑ (σ.σ.: ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός οργανισµός)».

-Εχω διαβάσει ότι ένα αμερικάνικο ερευνητικό κέντρο έχει ανακαλύψει φάρμακο με το οποίο μπορεί να καθυστερήσει η ανάπτυξη της άνοιας, είναι αλήθεια;

«Υπάρχουν τέτοιες πολλές ανακοινώσεις, αλλά αν δεν γίνουν µεγάλες κλινικές µελέτες, και µάλιστα διπλές, δεν µπορούµε να µιλάµε για τέτοιου είδους αποτελέσµατα».

Η µεγαλύτερη µάστιγα µετά τον COVID-19

-Πόσες μορφές άνοιας υπάρχουν;

«Υπάρχουν πολλές µορφές άνοιας. Οι εκφυλιστικές και οι δευτεροπαθείς που οφείλονται σε άλλα νοσήµατα. Η πιο συχνή είναι η άνοια τύπου Αλτσχάιµερ».

-Η άνοια ή το Αλτσχάιμερ σχετίζονται φυσικά με την απώλεια μνήμης, έτσι δεν είναι;

«H νόσος Αλτσχάιµερ συνήθως αρχίζει µε προβλήµατα στη µνήµη, αλλά µπορεί να αρχίσει και µε διαταραχές στον λόγο, µε διαταραχές στον προσανατολισµό στον τόπο, διαταραχές στην όραση, η λεγόµενη “οπίσθια εγκεφαλική ατροφία” ή ακόµη και µε διαταραχές συµπεριφοράς».

-Θα λέγατε ότι η άνοια, σε όλες τις μορφές της, είναι από τις μάστιγες της εποχής μας;

«Είναι η πιο σοβαρή και µακρόχρονη νόσος µε το µεγαλύτερο φορτίο στον περιθάλποντα και βέβαια η µεγαλύτερη µάστιγα του 21ου αιώνα µετά την COVID-19».

-Η άνοια είναι Αλτσχάιμερ;

Μπερδεύονται οι άνθρωποι. «H Αλτσχάιµερ είναι άνοια και είναι η πιο συχνή άνοια».

-Συμβαίνει και Αλτσχάιμερ σε μικρές ηλικίες, ας πούμε στα 40;

«Ναι, βέβαια. Οι τρεις µικρότεροι ασθενείς µου στην Ελλάδα ήταν 32, 37 και 39 ετών».

-Είναι οι χειρότερες;

«Είναι δύσκολες καταστάσεις διότι οι άνθρωποι αυτοί δεν έχουν τελειώσει τις υποχρεώσεις τους, οι περισσότεροι έχουν µικρά παιδιά σε αυτή την ηλικία και εποµένως προκαλεί πολύ µεγάλες δυσκολίες στις οικογένειες».

-Ποια τα πρώτα συμπτώματα;

«Ξεχνάς όλο και πιο συχνά, δυσκολεύεσαι να εκτελέσεις απλές δραστηριότητες, γλωσσικές δυσκολίες, µπερδεύεις χώρο και χρόνο, δυσκολεύεσαι να προγραµµατίσεις την καθηµερινότητά σου, ξεχνάς να τοποθετείς αντικείµενα, συχνές εναλλαγές στη διάθεση και τη συµπεριφορά σου, αποφεύγεις κοινωνικές συναναστροφές».

Είναι κληρονοµική κατά 80%

-Η νόσος αυτή είναι γονιδιακή και κληρονομική;

«Στο 1%-5% κληρονοµείται µε τους νόµους του Μέντελ. ∆ηλαδή, τα µισά παιδιά θα πάσχουν εάν ο ένας γονιός πάσχει κι αυτός. Στο υπόλοιπο 95%-99% των ασθενών µε σποραδική µορφή έχουµε βρει µέχρι σήµερα 75 προδιαθεσικά γονίδια που στο µέλλον θα βρούµε πόσο διεισδυτικά είναι. Σήµερα πιστεύουµε ότι κατά το 80% περίπου η νόσος είναι κληρονοµική».

-Τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται περισσότερο;

«Ναι, διότι αυξήθηκε ο µέσος όρος ζωής. Η άνοια είναι νόσηµα των µεγάλων ηλικιών».

-Εχω διαβάσει πως το 2050 ο αριθμός θα εκτοξευθεί, εν Ελλάδι, στις 350.000. Γιατί;

«∆ιότι αυξάνεται συνεχώς ο µέσος όρος ζωής και δεν αντιµετωπίζονται όλοι οι παράγοντες κινδύνου».

-Ποια τα αίτια; Μήπως είναι και η διατροφή; Η καθιστική ζωή;

«Μερικοί από τους παράγοντες κινδύνου είναι: έλλειψη νοητικής δραστηριότητας, κατάθλιψη, στρες, διαβήτης, κρανιοεγκεφαλική κάκωση, υπέρταση στη µέση ηλικία, ορθοστατική υπόταση. Ακόµα υπάρχουν και µερικοί, λιγότεροι βέβαια, παράγοντες κινδύνου. Οπως παχυσαρκία στη µέση ηλικία, απώλεια βάρους σε µεγάλη ηλικία, έλλειψη σωµατικής άσκησης, κάπνισµα, κακή ποιότητα ύπνου, καρδιαγγειακή νόσος, κολπική µαρµαρυγή, έλλειψη βιταµίνης C».

-Είναι αλήθεια ότι η επιστήμη δεν έχει προχωρήσει πολύ στην εξερεύνηση του εγκεφάλου, αντιθέτως με την εξερεύνηση και τη θεραπεία καρδιακών παθήσεων;

«Είναι αλήθεια αυτό. Και οφείλεται στο γεγονός ότι ο εγκέφαλος είναι το πιο σύνθετο όργανο του σώµατός µας».

-Ποιο το προσωπικό σας κίνητρο να σπουδάσετε για να ασχοληθείτε με τη Νευρολογία;

«Ηθελα να µάθω περισσότερα για τη λειτουργία του εγκεφάλου µας».

-Στον τομέα της Νευρολογίας ποια η μεγαλύτερη και χειρότερη ασθένεια;

Η άνοια; «Θεωρώ ότι η άνοια είναι το συχνό νευρολογικό νόσηµα. Ακολουθούν τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια, η νόσος Πάρκινσον, η επιληψία και η σκλήρυνση κατά πλάκας».

Πρώτη η Αµερική

-Ποιο θα λέγατε ότι είναι το επίπεδο της Νευρολογίας στην Ελλάδα;

«Θεωρώ ότι είναι πολύ υψηλό. Εάν οι κυβερνήσεις είχαν τη δυνατότητα να καταλάβουν πόσο µεγάλη σηµασία έχει η έρευνα ώστε να τη χρηµατοδοτούν ανάλογα µε το υψηλό επίπεδο των επιστηµόνων της χώρας µας, θα ήµασταν ακόµη πιο ψηλά».

-Υπάρχουν στην Ελλάδα ερευνητικά κέντρα; Και ποια είναι αυτά; Υπάρχουν χορηγοί; Και αν εγώ, φέρ’ ειπείν, θέλω να γίνω χορηγός πού πρέπει να αποταθώ;

«Υπάρχουν πολλά ερευνητικά κέντρα στην Ελλάδα.Υπάρχουν επίσης επτά πανεπιστηµιακές νευρολογικές κλινικές οι οποίες παράγουν αρκετό ερευνητικό έργο. Εάν κάποιος θέλει να χρηµατοδοτήσει την έρευνα πρέπει να ρωτήσει τους ερευνητές από τους οποίους έχει ευεργετηθεί και εκείνοι θα του δείξουν τον δρόµο.

Κάθε φορά οι ανάγκες είναι άλλες. Αυτό τον καιρό οι ανάγκες, λόγου χάρη, της Πανελλήνιας Οµοσπονδίας Νόσου Αlzheimer είναι δύο: η µία είναι να εξοικονοµήσουµε τα απαραίτητα για να διαµορφώσουµε ένα οικοτροφείο ώστε να φιλοξενήσουµε ασθενείς που δεν έχουν οικογένεια να τους φροντίσει. Και η άλλη, να αγοράσουµε τα ανάλογα αναλώσιµα για να βρούµε ποιοι δείκτες στο αίµα ή στο σάλιο µπορούν να βάλουν αξιόπιστα τη διάγνωση στους ασθενείς µε νοητικές δυσκολίες».

-Ποιος ο μέσος όρος ζωής ανθρώπων που πάσχουν από άνοια;

«Ο µέσος όρος έναρξης της νόσου είναι τα 70-75 χρόνια της ζωής και η διάρκεια της νόσου ποικίλλει από τα 2 έως και τα 25 χρόνια µε µέσο όρο στην Ελλάδα τα 7 χρόνια».

-Ποιες οι διαφορές ατόμων που πάσχουν από γεροντική από τους άλλους με πρώιμη άνοια;

«Συνήθως αυτοί που παρουσιάζουν άνοια σε νεαρή ηλικία έχουν µεταλλάξεις στο DNA τους».

-Η άνοια καταλήγει και σε συμπτώματα Πάρκινσον;

«Ναι, διότι ο εγκέφαλός µας λειτουργεί ως σύνολο και εποµένως σιγά-σιγά επηρεάζονται και τα κινητικά κέντρα που βρίσκονται σε υποφλοιώδεις περιοχές».

-Ποιες οι κοινωνικές υποδομές γι’ αυτά τα άτομα;

«Από το 1998 ξεκίνησε η προσπάθεια δηµιουργίας κέντρων ηµέρας για τους ασθενείς µε άνοια. Συγχρόνως, έχουµε οργανώσει οµάδες στήριξης περιθαλπόντων και κινητές µονάδες για τη φροντίδα των ασθενών που βρίσκονται στα σπίτια τους. Τα τελευταία χρόνια προσπαθούµε να οργανώσουµε oικοτροφεία και Οργανωµένα Ιατρεία Μνήµης στα νοσοκοµεία της χώρας».

Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο της χώρας µας

-Τι θα συμβουλεύατε σε αυτούς τους ασθενείς και τι στους στενούς συγγενείς τους;

«Να ζητήσουν βοήθεια µόλις αντιληφθούν ότι κάτι δεν πάει καλά µε τη µνήµη τους, τον λόγο τους ή τη συµπεριφορά τους».

-Και τέλος, ποια η προοπτική; Εννοώ ότι, παρά την έρευνα σε παγκόσμιο επίπεδο και τα χρήματα που επενδύονται ακόμα, η επιστήμη θα καταφέρει να εξαλείψει, να καταπολεμήσει αυτή την πάθηση; Υπάρχει φως στο τούνελ; Και κατά τους υπολογισμούς σας, πότε;

«Οταν αρχίζει η άνοια είµαστε ήδη πολύ αργά. Το 70% του εγκεφάλου µας έχει καταστραφεί.

Γι’ αυτό είναι απαραίτητο να βρούµε δείκτες στο αίµα ή στο σάλιο που θα µας βοηθήσουν να βγάζουµε έγκαιρα τη διάγνωση και τότε να δοκιµάσουµε φάρµακα, σε πρώιµα στάδια, για να πετύχουµε τον στόχο. Ισως η θεραπεία είναι πολύ κοντά µας, όπως είναι, λόγου χάριν, το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο της χώρας µας και να µην το ξέρουµε, διότι δεν έχουµε την ανάλογη χρηµατοδότηση να τρέξουµε τις µεγάλες µελέτες που θα αποδείξουν την αποτελεσµατικότητά του και τον θεραπευτικό του ρόλο».

Πηγή: protothema.gr