Με τον καρκίνο να προβλέπεται ότι θα επηρεάσει 1 στους 2 άνδρες και 1 στις 3 γυναίκες στη διάρκεια της ζωής τους, οι προληπτικές στρατηγικές είναι απαραίτητες.
Εκεί έρχονται οι φύτρες μπρόκολου – μικρές σε μέγεθος, αλλά εξαιρετικά ισχυρές.
Γιατί έχουν σημασία οι φύτρες μπρόκολου
Οι φύτρες μπρόκολου περιέχουν από 20 έως 100 φορές περισσότερο από μια ουσία που ονομάζεται σουλφοραφάνη σε σχέση με το ώριμο μπρόκολο. Αυτό το φυτοχημικό είναι ένας από τους πιο ισχυρούς φυσικούς ενεργοποιητές ενός κυτταρικού αμυντικού μηχανισμού που ονομάζεται οδός NRF2, ο οποίος ενεργοποιεί εκατοντάδες προστατευτικά γονίδια σε όλο το σώμα.
Σε αντίθεση με τα κλασικά αντιοξειδωτικά που εξουδετερώνουν τις ελεύθερες ρίζες μία-μία, η σουλφοραφάνη ενεργοποιεί μακροχρόνιες προστατευτικές διαδικασίες. Από την αποτοξίνωση έως την επιδιόρθωση του DNA, αυτή η μικρή φυτική ένωση βοηθά το σώμα να αμυνθεί απέναντι στις βαθύτερες αιτίες των ασθενειών.
Τι είναι η σουλφοραφάνη;
Η σουλφοραφάνη ανήκει σε μια ομάδα ενώσεων που ονομάζονται ισοθειοκυανικά. Δημιουργείται όταν μασάτε ή πολτοποιείτε φύτρες μπρόκολου: ένα ένζυμο που λέγεται μυροσινάση μετατρέπει την πρόδρομη ένωση σε ενεργή σουλφοραφάνη.
Η συγκέντρωση των πρόδρομων ενώσεων είναι πολύ μεγαλύτερη στις φύτρες απ’ ό,τι στις ώριμες κεφαλές μπρόκολου, γεγονός που εξηγεί τη μοναδική τους δύναμη. Μισό φλιτζάνι φύτρες μπορεί να προσφέρει την ίδια προστατευτική ισχύ με αρκετά κιλά μπρόκολου.
Πώς λειτουργεί: Ενεργοποιώντας την οδό NRF2
Σκεφτείτε την NRF2 σαν τον εσωτερικό «κεντρικό διακόπτη» προστασίας του οργανισμού σας. Όταν η σουλφοραφάνη ενεργοποιεί αυτόν τον διακόπτη, το DNA δίνει σήμα σε εκατοντάδες γονίδια να ξεκινήσουν αμυντικές λειτουργίες, όπως:
Αποτοξίνωση: Ενίσχυση των ενζύμων φάσης II που εξουδετερώνουν καρκινογόνες ουσίες και απομακρύνουν ρύπους.
Επιδιόρθωση DNA: Υποστήριξη των φυσικών μηχανισμών που αποτρέπουν βλαβερές μεταλλάξεις.
Αντιφλεγμονώδη δράση: Μείωση της χρόνιας φλεγμονής χαμηλού βαθμού που τροφοδοτεί τον καρκίνο και άλλες ασθένειες.
Απόπτωση (αυτοκαταστροφή κυττάρων): Ενθάρρυνση ανώμαλων ή προκαρκινικών κυττάρων να πεθάνουν πριν εξαπλωθούν.
Επιστημονικά δεδομένα
Κλινικές δοκιμές έχουν δείξει τα αποτελέσματα της σουλφοραφάνης. Για παράδειγμα, συμμετέχοντες που κατανάλωσαν εκχύλισμα από φύτρες μπρόκολου απέβαλαν υψηλότερα επίπεδα αερομεταφερόμενων ρύπων, όπως το βενζόλιο, αποδεικνύοντας ενισχυμένη αποτοξίνωση. Εργαστηριακές μελέτες δείχνουν επίσης ότι η σουλφοραφάνη μπορεί να επιβραδύνει την ανάπτυξη καρκινικών κυττάρων, να μειώσει δείκτες φλεγμονής και να προάγει την υγιή κυτταρική λειτουργία.
Πρακτικός οδηγός: Πώς να τις εντάξετε στη ζωή σας
Πού να τις βρείτε: Φρέσκες φύτρες μπρόκολου συχνά πωλούνται στο ψυγείο των καταστημάτων υγιεινής διατροφής. Διαλέξτε φύτρες τραγανές, λευκές και πράσινες.
Πώς να τις καλλιεργήσετε: Χρησιμοποιήστε ένα βάζο με φαρδύ στόμιο, καπάκι για φύτρα ή τουλπάνι, και βιολογικούς σπόρους μπρόκολου. Μουλιάστε τους σπόρους όλη τη νύχτα, στη συνέχεια ξεπλύνετε και στραγγίστε δύο φορές την ημέρα. Σε 4–5 μέρες θα έχετε φρέσκες φύτρες έτοιμες για κατανάλωση.
Πώς να τις φάτε: Έχουν ήπια, ελαφρώς πιπεράτη γεύση που ταιριάζει σε σαλάτες, τοστ με αβοκάντο, wraps ή smoothies. Το μπλέντερ κρύβει τη γεύση αλλά διατηρεί τα οφέλη.
Πόσες να καταναλώνετε: Έρευνες δείχνουν ότι μισό φλιτζάνι την ημέρα αρκεί για να ενεργοποιήσει την οδό NRF2 και να προσφέρει προστατευτικά οφέλη. Η συνέπεια είναι το κλειδί.
Συμπέρασμα
Στην αναζήτηση αποτελεσματικών στρατηγικών υγείας, οι φύτρες μπρόκολου ξεχωρίζουν ως μια απλή αλλά ισχυρή επιλογή. Υποστηριζόμενες από δεκαετίες επιστημονικών ερευνών, αυτές οι μικροσκοπικές πράσινες τροφές συμβάλλουν στην αποτοξίνωση, την επιδιόρθωση του DNA, τον έλεγχο της φλεγμονής και την κυτταρική προστασία – όλα από μια φυσική, προσιτή πηγή.
Εντάσσοντας τις φύτρες μπρόκολου στην καθημερινότητά σας – είτε τις αγοράζετε είτε τις καλλιεργείτε μόνοι σας – επενδύετε στη μακροχρόνια υγεία και ανθεκτικότητά σας. Μια μικρή αλλαγή με πιθανότατα βαθύ αντίκτυπο.
Η φορολογική διοίκηση στην Ελλάδα εισέρχεται σε μια νέα ψηφιακή εποχή.
Το γνωστό σύστημα TAXIS / TAXISnet, που χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες για τις συναλλαγές πολιτών και επιχειρήσεων με την Εφορία, πρόκειται να αντικατασταθεί από ένα σύγχρονο πληροφοριακό σύστημα. Η αλλαγή αυτή αποτελεί μέρος του σχεδίου ψηφιακού μετασχηματισμού της ΑΑΔΕ, με στόχο να γίνει η εξυπηρέτηση πιο γρήγορη, πιο απλή και πιο αυτοματοποιημένη.
Το νέο σύστημα, που θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία έως το 2026, θα αντικαταστήσει όχι μόνο το TAXISnet αλλά και το ELENXIS, φέρνοντας ενιαία ψηφιακή διαχείριση για όλες τις φορολογικές και τελωνειακές υπηρεσίες. Θα περιλαμβάνει αυτοματοποιημένες διαδικασίες, τεχνητή νοημοσύνη για την ανίχνευση παραβάσεων και διασύνδεση όλων των υπηρεσιών σε μία πλατφόρμα. Οι αρχές του “Once Only” (δήλωση στοιχείων μόνο μία φορά) και του “Single Point of Contact” (ενιαίο σημείο εξυπηρέτησης) θα μειώσουν σημαντικά τη γραφειοκρατία.
Από το 2026, οι πολίτες θα έχουν πρόσβαση σε ένα προσωποποιημένο ψηφιακό προφίλ μέσα από το οποίο θα μπορούν να βλέπουν όλες τις υποχρεώσεις τους, να πληρώνουν φόρους, να λαμβάνουν ενημερώσεις και να υποβάλλουν δηλώσεις χωρίς να επισκέπτονται τη ΔΟΥ. Οι φορολογικές δηλώσεις θα είναι προσυμπληρωμένες με τα περισσότερα στοιχεία (μισθοί, συντάξεις, τόκοι, ενοίκια), ενώ ο χρήστης θα χρειάζεται απλώς να ελέγξει και να επιβεβαιώσει την ορθότητά τους. Αν δεν κάνει καμία αλλαγή, το σύστημα θα προχωρά αυτόματα στην υποβολή.
Για τις επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες, η αλλαγή θα σημαίνει πλήρη ψηφιοποίηση της επικοινωνίας με την ΑΑΔΕ. Οι συναλλαγές, τα παραστατικά, οι επιστροφές φόρου και οι έλεγχοι θα πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά, μειώνοντας τον χρόνο και το κόστος. Παράλληλα, η ΑΑΔΕ θα αποκτήσει ισχυρότερα εργαλεία για τον εντοπισμό φοροδιαφυγής και λαθρεμπορίου, αξιοποιώντας big data και αυτοματοποιημένους ελέγχους.
Ωστόσο, η μετάβαση δεν θα είναι χωρίς προκλήσεις. Η ψηφιοποίηση των αρχείων, η εκπαίδευση του προσωπικού και η προστασία των προσωπικών δεδομένων αποτελούν κρίσιμα ζητήματα που πρέπει να διασφαλιστούν. Επίσης, οι πολίτες θα πρέπει να φροντίσουν να ενημερώσουν σωστά τα στοιχεία τους (ΑΦΜ, e-mail, διεύθυνση) για να αποφευχθούν προβλήματα πρόσβασης στο νέο σύστημα.
Συνολικά, το τέλος του TAXISnet σηματοδοτεί μια νέα εποχή για την Εφορία στην Ελλάδα. Από το 2026, οι συναλλαγές θα γίνονται με λίγα μόνο «κλικ», χωρίς ουρές και χαρτιά. Οι πολίτες θα εξυπηρετούνται ευκολότερα, οι επιχειρήσεις θα έχουν μεγαλύτερη διαφάνεια και η διοίκηση θα μπορεί να λειτουργεί πιο αποτελεσματικά και δίκαια. Πρόκειται για μια βαθιά αλλαγή που θα φέρει τη χώρα πιο κοντά στα σύγχρονα ευρωπαϊκά πρότυπα ψηφιακής διακυβέρνησης.
Τι συμβαίνει με τις πορτοκαλάδες FANTA; Νέα ανάκληση λόγω υψηλής περιεκτικότητας χρωστικής από πετρέλαιο
Μια νέα υπόθεση που εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την ασφάλεια τροφίμων έχει έρθει στην επιφάνεια τις τελευταίες ημέρες, με επίκεντρο τη δημοφιλή πορτοκαλάδα Fanta. Οι αρχές τροφίμων στη Μάλτα και άλλες ευρωπαϊκές χώρες προχώρησαν σε ανάκληση συγκεκριμένης παρτίδας του προϊόντος, λόγω υπέρβασης των επιτρεπόμενων ορίων της συνθετικής χρωστικής ουσίας E110, γνωστής και ως Sunset Yellow.
Η επίμαχη παρτίδα, με αριθμό 241226R7 και ημερομηνία λήξης 25 Δεκεμβρίου 2025, παρασκευάστηκε στην Αλγερία και κυκλοφόρησε σε μεταλλικά κουτιά των 330 ml. Οι αναλύσεις που διενεργήθηκαν αποκάλυψαν υπερβολικά υψηλά επίπεδα του E110, τα οποία υπερβαίνουν το όριο ημερήσιας πρόσληψης που έχει θεσπιστεί από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA). Το συγκεκριμένο πρόσθετο χρησιμοποιείται ευρέως για τη δημιουργία του χαρακτηριστικού πορτοκαλί χρώματος της Fanta, ωστόσο, δεν είναι αθώο.
Το E110 έχει τεθεί στο μικροσκόπιο εδώ και αρκετά χρόνια, καθώς ορισμένες επιστημονικές μελέτες το έχουν συσχετίσει με αρνητικές επιδράσεις στην ανθρώπινη υγεία. Ιδιαίτερα στα παιδιά, έχει παρατηρηθεί πιθανή συσχέτιση με συμπτώματα υπερκινητικότητας ή διαταραχές συγκέντρωσης, γεγονός που οδήγησε ορισμένες χώρες της ΕΕ – όπως η Ιρλανδία και η Μεγάλη Βρετανία – να απαιτούν την επισήμανση «μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη δραστηριότητα και την προσοχή των παιδιών» σε προϊόντα που το περιέχουν. Επιπλέον, σε ευαίσθητα άτομα, η ουσία μπορεί να προκαλέσει δερματικές αντιδράσεις ή άλλου τύπου αλλεργίες.
Το πρόσφατο περιστατικό αποτελεί συνέχεια μίας σειράς προειδοποιήσεων και ανακλήσεων που αφορούν προϊόντα Fanta, όπως είχε καταγραφεί σε αρκετές περιπτώσεις και στην Ιρλανδία μέσα στο 2023 και το 2024. Αναψυκτικά με παρόμοια υπέρβαση σε πρόσθετα είτε δεσμεύτηκαν από τις αρχές είτε αποσύρθηκαν από την αγορά, προκαλώντας κύμα προβληματισμού στους καταναλωτές.
Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή βάση RASFF (Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης για Τρόφιμα και Ζωοτροφές), οι παρτίδες με αυξημένη περιεκτικότητα E110 συνιστούν σοβαρό κίνδυνο για την ασφάλεια των τροφίμων, ιδίως όταν δεν τηρούνται τα όρια που έχουν καθοριστεί. Αυτό που προκαλεί επιπλέον ανησυχία είναι ότι η επίμαχη παρτίδα της Fanta παράγεται εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που περιπλέκει τον έλεγχο της ποιότητας και τη συμμόρφωση με τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές. Το συγκεκριμένο προϊόν παρασκευάζεται στην Αλγερία και εισάγεται σε αρκετές ευρωπαϊκές αγορές, μεταξύ αυτών και νησιά της Μεσογείου, χωρίς να υπάρχει πάντοτε η ίδια αυστηρότητα στους ποιοτικούς ελέγχους.
Οι αρχές καλούν όσους έχουν στην κατοχή τους το συγκεκριμένο προϊόν με τον αριθμό παρτίδας 241226R7 να μην το καταναλώσουν, αλλά να το επιστρέψουν στο σημείο αγοράς ή να επικοινωνήσουν με την αρμόδια αρχή τροφίμων της χώρας τους. Στη Μάλτα, η Αρχή Ασφάλειας και Ασφάλειας Τροφίμων έδωσε στη δημοσιότητα και αριθμούς επικοινωνίας (22924885, 22924886, 22924887) για περαιτέρω πληροφορίες.
Αφηγήσεις στρατιωτικών, δημοσιογράφων, Ερυθροσταυριτισσών και άλλων για τη μεγάλη βοήθεια των γυναικών της Πίνδου στους Έλληνες που μάχονταν τους Ιταλούς στα κακοτράχαλα βουνά της Ηπείρου
Η απρόσμενη, για τους περισσότερους, ελληνική νίκη στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο 1940-41, οφειλόταν στους αξιωματικούς, υπαξιωματικούς και οπλίτες που πολέμησαν με αυταπάρνηση, στη στρατιωτική ηγεσία, αλλά και στον Ιωάννη Μεταξά, στον οποίο μπορούν να καταλογιστούν αρνητικά «σημεία» για άλλα θέματα, όμως, όπως γνωρίζουμε και από ανθρώπους που ζούσαν σε ακριτικά χωριά της Ηπείρου εκείνη την εποχή υπήρχαν προετοιμασίες για πολεμική σύγκρουση με τους Ιταλούς, τουλάχιστον από το 1939.
Βέβαια, τα περισσότερα οχυρωματικά έργα έγιναν σε Μακεδονία και Θράκη, λόγω του φόβου της επίθεσης από τη Βουλγαρία. Οι ιταλικές προθέσεις έγιναν πλέον ξεκάθαρες μετά την κατάληψη της Αλβανίας τον Απρίλιο του 1939. Τα χρονικά περιθώρια ήταν πλέον στενά για την Ελλάδα, ενώ δεν υπήρχαν και τα απαιτούμενα χρήματα. Όμως όσα δεν πρόλαβαν να γίνουν σε πολλούς τομείς ως τον Οκτώβριο του 1940 υλοποιήθηκαν χάρη στον άμαχο, αλλά γενναίο πληθυσμό της Ηπείρου, κυρίως της Πίνδου: ηλικιωμένους, παιδιά, πάνω απ’ όλα όμως, γυναίκες: τις θρυλικές γυναίκες της Πίνδου.
Η συμβολή των Ελληνίδων στην εποποιία του 1940
Όταν ξέσπασε ο Ελληνοϊταλικός πόλεμος, στις 28 Οκτωβρίου 1940, οι Ελληνίδες της εποχής έσπευσαν να βοηθήσουν, η καθεμιά με τον τρόπο τους. Γυναίκες της «καλής κοινωνίας» και αστές, που δεν γνώριζαν από δουλειά και στερήσεις, αγρότισσες, σαφώς πιο σκληραγωγημένες, που προσπαθούσαν να κρατήσουν ζωντανή την αγροτική παραγωγή αλλά πάνω απ’ όλα οι γυναίκες της Πίνδου. Η περιγραφή της Μαρίνας Πετράκη είναι ακριβής: «Σκληρή, αγέλαστη, μαυροφορεμένη, με τα γουρ(ου)νοτσάρουχ και τα σεγκούνια της (σύμφωνα με το ΧΡΗΣΤΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, της Ακαδημίας Αθηνών, σιγκούνι & σεγκούνι: μάλλινο, κυρίως γυναικείο, πανωφόρι της παραδοσιακής αγροτικής φορεσιάς < μεσν. σεγκούνι, σεγκούνα < αλβ. shegun) , η γυναίκα της Πίνδου παραστάθηκε σε όλο τον αγώνα. Αυθόρμητα, αυτόβουλα, χωρίς προσδοκία αναγνώρισης ή ανταμοιβής, αναπλήρωσε στα κακοτράχαλα βουνά της Πίνδου την κρατική μηχανή και μέριμνα… Όταν άρχισαν οι επιχειρήσεις, η έγνοια τους για τον αποκλεισμένο από τα χιόνια στρατό που μαχόταν χωρίς πολεμοφόδια όπλιζε με απαράμιλλο θάρρος τις ανήσυχες καρδιές των κατοίκων της Πίνδου που είχαν μείνει πίσω να «φυλάγουν τα έρμα». Μήτε το χιόνι μήτε ο εχθρός που πλησίαζε μπόρεσαν να σταματήσουν «τις λιτανείες των φτυαριών και κασμάδων». Μια ασυγκράτητη ορμή και ένας παράξενος ενθουσιασμός χαρακτήριζαν αυτό το παιδογυναικομάζωμα».
Η ‘μάνα του στρατιώτη’ στο μέτωπο
Μόλις στα τέλη Νοεμβρίου από τις εφημερίδες η ενημέρωση για τις «γυναίκες της Πίνδου»
Πέρασε σχεδόν ένας μήνας από την έναρξη του πολέμου για να υπάρξει ενημέρωση από εφημερίδα για τη δράση των γυναικών της Πίνδου! Στις 27/11/1940 άρθρο του δημοσιογράφου Μάνου Καρέλα, απεσταλμένου της εφημερίδας «Ασύρματος» στο μέτωπο έχει τίτλο: «Η εποποιία των γυναικών της Ηπείρου – Σε απρόσιτα βουνά μετέφεραν τα κανόνια». Μία από τις πρώτες ηρωικές πράξεις του πολέμου ήταν η δράση του θρυλικού «Αποσπάσματος Δαβάκη» στην Πίνδο, απέναντι στις άρτια εξοπλισμένες και εκπαιδευμένες ιταλικές μεραρχίες αλπινιστών. Περίπου 2.000 στρατιώτες, κουρασμένοι και παγωμένοι απάρτιζαν το «Απόσπασμα Πίνδου». Υπήρχαν επίσης σοβαρές ελλείψεις σε είδη ιματισμού, υπόδησης, κλινοσκεπασμάτων και πυρομαχικών. Ο Λόχος Ημιονηγών καθυστερούσε να φτάσει και οι στρατιώτες κινδύνευαν και από την πείνα. Εκεί όμως που τα μηχανοκίνητα «κολλούσαν» ή και αχρηστεύονταν από το χιόνι, τη λάσπη και τα κακοτράχαλα εδάφη «μίλησε η ψυχή» της Ηπειρώτισσας που κουβαλούσε τρόφιμα και πολεμοφόδια στους θαρραλέους στρατιώτες μας. Για τις γυναίκες της Πίνδου, τις οποίες παρομοιάζει με τις Σουλιώτισσες, γράφει ο Χαράλαμπος Κατσιμήτρος.
Ηπειρώτισσες γυναίκες ζαλωμένες στα κακοτράχαλα μονοπάτια της Πίνδου
«Τομεύς Αώου υπό τον Αντισυν/χην Φριζήν Μαρδοχαίσν εις Λάισταν είχε εντολήν να αποφράξη τας ορεινάς διαβάσεις των ορεινών όγκων Γκαμήλας. Διά τον ανεφοδιασμόν του Αποσπάσματος Φριζή νοτίως του Αώου διετέθησαν κλιμάκια εξ ιδιωτικών φορτηγών κτηνών, άτινα λίαν προθύμως παρέσχον οι κάτοικοι, χρησιμεύοντες και αυτοί ως ημιονηγοί. Αι δε γυναίκες της περιοχής Ζαγορίου και Πίνδου, πεφορτωμέναι με βαρύτατα κιβώτια πυρομαχικών, ανερριχήθησαν τας αποτόμους κλιτείς του ορεινού όγκου Γκαμήλας και Πάπιγκου κομίζουσαι πυρομαχικά εις τους μαχόμενους άνδρας μας. Αυταί είναι αι ηρωικαί γυναίκες της Πίνδου, αι οποίαι, όπως αι γενναίοι Σουλιώτισσαι, συνέδραμον εις τον αγώνα και προσέφερον πολυτίμους υπηρεσίας προς την Πατρίδα».
Γκαμήλα ή Τύμφη: ορεινό συγκρότημα του νομού Ιωαννίνων με υψόμετρο 2.497 μέτρα
Γλαφυρή και ρεαλιστική η περιγραφή της Μαρίνας Πετράκη:
«Μέρες και νύχτες ατελείωτης πορείας, φάλαγγες ολόκληρες γυναικών, «στρατός εν πορεία», ζαλωμένων (φορτωμένων, η λ. ζαλώνομαι σημαίνει φορτώνομαι), με πολεμοφόδια και τρόφιμα, δρασκελούν (δρασκελίζω κ’ δρασκελώ=υπερπηδώ) ποτάμια και φαράγγια και γκρεμούς. Σκαρφαλώνουν βουνά σαν τα αγρίμια, κοιτάζοντας μόνο μπροστά».
H Φρόσω Ιωαννίδου
Μια ξεχωριστή περίπτωση Ηπειρώτισσας ήταν η Φρόσω Ιωαννίδου (1896-1986). Γεννήθηκε στο Τσεπέλοβο Ζαγορίου. Σε μικρή ηλικία παντρεύτηκε τον Ιωάννη Ιωαννίδη και εγκαταστάθηκε στα Γιάννενα. Ανέπτυξε από νωρίς μεγάλη κοινωνική δραστηριότητα. Το 1926 ήταν μέλος του Δ.Σ. του «Λυκείου Ελληνίδων», του Ορφανοτροφείου θηλέων και του Λυκείου «Ζωοδόχου Πηγή». Το 1940, μαζί με άλλες Γιαννιώτισσες οργάνωσε τη μεταφορά τραυματιών από το μέτωπο. Για τις γυναίκες της Πίνδου γράφει:
«Πού είναι οι γυναίκες; Ρωτάω. Οι γυναίκες, μου λέει ο ανθυπασπιστής Σιμιτζής κουβαλάνε πολεμοφόδια και τα ανεβάζουν στην Γκαμήλα και την Αστράκα. Πώς είναι δυνατόν, πώς μπορούν να ανέβουν γυναίκες φορτωμένες αυτά τα απάτητα βουνά που ανεβαίνουν μόνο τα ζαρκάδια; Ρωτώ. Τις δένουμε, μου απαντά, με χοντρές τριχιές από τη μέση και οι χωροφύλακες από την κορυφή τις τραβάνε. Κι αυτές, βαρυφορτωμένες, σκαρφαλώνουν σαν τα κατσίκια, πιασμένες πότε από τις πέτρες που προεξέχουν, πότε από τις ρίζες, γονατίζοντας και καμιά φορά από το βάρος, με κίνδυνο να γλιστρήσουν και να γκρεμοτσακιστούν στα βάραθρα που χαίνουν μπροστά τους. Ανεβαίνουν κατεβαίνουν αδιάκοπα και ρίχνουν και τίποτα κοτρόνια στον εχθρό κάτω πο’ χει φτάσει στα Τσερβαριώτικα Καλύβια. Μου πιάνετε η αναπνοή σαν τα ακούω όλα αυτά, σαλεύει ο νους μου.
Αστράκα: Κορυφή της Τύμφης, με υψόμετρο 2.436 μέτρα
Τσερβαριώτικα: Προφανώς εννοεί Καλύβια του χωριού Τσερβάρι, νυν Ελαφότοπος Ζαγορίου.
Αλλά και ο Ηπειρώτης λογοτέχνης Χρήστος Ζαλοκώστας, στο βιβλίο του «Πίνδος»: Η εποποιία στην Αλβανία» γράφει:
«Οι γυναίκες κουβάλησαν τα πυρομαχικά ως την κορυφή της Γκαμήλας. Σκυφτές, λυγισμένες στα δυο από το βάρος της κάσας των φισεκιών που τους βάραινε την πλάτη, ανέβαιναν με το ήσυχο, ακούραστο βήμα των ατσαλένιων τους ποδιών 18 σωστές ώρες κατά συνεχεία, ενώ πίσω ακολουθούσαν τα παιδιά τους, αυτά τα ελληνικά θηρία, φορτωμένα ταγάρια με γεμιστήρες πολυβόλων ή μια οβίδα του ορειβατικού. Στον γυρισμό κατέβαζαν τραυματίες, καμιά φορά και Ιταλούς, για τα νοσοκομεία. Στη Δόβρα δέθηκαν με τις τριχιές των ζώων που ανέβασαν τα κανόνια σε απόκρημνες θέσεις. Όπου βρέθηκαν χωριάτισσες κοντά στη μάχη, έπαιρναν μεγάλες πέτρες και τις έριχναν στους Ιταλούς. Οι χωρικοί έθρεψαν τον στρατό, κι επειδή ήταν φτωχοί και δεν τους περίσσευαν τρόφιμα, πείνασαν οι ίδιοι. Αν κανενός φαντάρου άνοιγε η αρβύλα, του έβγαζαν αμέσως και του έδιναν τα τσαρούχια τους, εξακολουθώντας τον δρόμο ξυπόλυτοι».
Δόβρα ή Δοβρά: το χωριό Ασπράγγελοι Ζαγορίου
Εκπληκτική είναι η ιστορία που αναφέρει η Φρόσω Ιωαννίδου:
«Μια μέρα πέρασε από την άκρη του χωριού μας μια γυναίκα μισόκαιρη (μεσόκοπη) που γύριζε από το μέτωπο της Πίνδου με ένα σαμάρι φορτωμένο στη ράχη της… είπε πως, καθώς πήγαινε με φορτίο στο μέτωπο, της γκρεμίστηκε κάπου το ζώο της (φοράδα).
Τότε φορτώθηκε δυο φορές το φόρτωμα της φοράδας της και το πήγε εκεί που έπρεπε, μια ώρα δρόμο, για να μην πάνε χαμένα αυτά που πήγαινε για τον Στρατό μας. Κατόπι γύρισε στην ψόφια φοράδα, φορτώθηκε το σαμάρι και γύρισε στο χωριό. Όταν κάποιος της είπε να μην στεναχωρηθεί για τη φοράδα γιατί θα πληρωθεί κάποτε, αυτή είπε με πατριωτική υπερηφάνεια: «Εγώ δεν χολιάζω (στενοχωριέμαι) που έχω δυο παιδιά στον πόλεμο και θα στεναχωρηθώ για την φοράδα; Ας πάνει γκορμπάνι (ας θυσιαστεί, πρόκειται μάλλον για ηπειρωτική απόδοση της λέξης κουρμπάνι < τουρκικό kurban). Και βιαστική (ξε)κίνησε για το χωριό της γιατί έλειπε τρεις μέρες».
Όπως είχαμε γράψει και στο blog της Παρασκευής 24/10 οι γυναίκες της Πίνδου έπαιξαν και τον ρόλο… του γεφυροποιού.
Έφτιαχναν χαλασμένα γεφύρια να περάσουν οι εφοδιοπομπές («στη γέφυρα του Κοκόρη, επειδή δεν πρόφταινε να την επισκευάσει γρήγορα το Μηχανικό μπήκαν οι γυναίκες ως το στήθος στο νερό και την τελείωσαν ανθημερόν») και γκρέμιζαν άλλα για να μην περάσει ο εχθρός.
«Προεψές κάηκεν επιτέλους η Γέφυρα Λάιστας, ένα γερό πέρασμα των Ιταλών. Ήταν βρεγμένη μούσκεμα και δεν έπαιρνε φωτιά. Ώσπου ένας Λαϊστιανός με 9 τενεκέδες πετρέλαιο που τους μάζεψαν εννέα γυναίκες και τους κουβάλησαν από διάφορα χωριά, βάζοντας και τα πουκάμισα τους μούσκεμα με πετρέλαιο προσάναμμα, την έκαψε στις μία τα μεσάνυχτα και, όταν το πρωί οι Ιταλοί, έτοιμοι να την διαβούν, την είδαν, λάκισαν τρομαγμένοι. (…) Στην Μπάγια και στα γύρω χωριά, στο Καπέσοβο και στη Λάιστα, έφταναν την ημέρα 50 με 60 φορτηγά και ξεφόρτωναν τρόφιμα και πολεμοφόδια που έπρεπε να μεταφερθούν 12 με 15 ώρες ποδαρόδρομο μέσα στις λάσπες και στα χιόνια μέχρι το Βρυσοχώρι και από κει όσο κρατούσε η μέρα, γιατί τη νύχτα τα μονοπάτια χάνονταν.
Ακούω για τις γυναίκες αυτές που ανέβαζαν τα πολυβόλα στην Γκαμήλα. Ένα βράδυ νυχτωθήκαν στη Δρακολίμνη με ένα κρύο φοβερό. Ήταν αδύνατο να προχωρήσουν με έναν αέρα που τις έπαιρνε σβάρνα. Ξεφορτώθηκαν, μαζεύτηκαν κουβάρι όλες μαζί, σκεπάστηκαν με κάτι τομάρια που βρήκαν εκεί και ξημέρωσαν κακήν κακώς, για να συνεχίσουν τον δρόμο τους φορτωμένες για την Γκαμήλα. Κρατώ τα ονόματά τους», αφηγείται με θαυμασμό η Φρόσω Ιωαννίδου.
Mπάγια: το χωριό Κήποι Ζαγορίου
Λαΐστα και Καπέσοβο: χωριά του Ζαγορίου
Δεν ήταν όμως μόνο οι σκληραγωγημένες Ηπειρώτισσες, αλλά και οι αρχόντισσες και οι κυράδες του Ζαγορίου, που μετέφεραν νυχθημερόν πυρομαχικά στον Γυφτόκαμπο και από εκεί στο Βρυσοχώρι. Ενδεικτική είναι η μαρτυρία του Γ. Βάτζιου.
«Μια κόρη επιστήμονας που είχε σπουδάσει στην Πόλη κουράστηκε, αλλά και το ζώο της δεν προχωρούσε. Ξεμοναχιάστηκε. Έδεσε τότε το σκοινί από το καπίστρι του μουλαριού στο χέρι της για να μην της φύγει μες το πυκνό σκοτάδι και τ’ αγιάζι που τρυπούσε τα κόκαλα. Ζώστηκε και αυτή με την τριχιά στο έλατο και περίμενε να ξημερώσει, με τα αστραπόβροντα και τα βογκητά των χαραδρών και των δασών. Τη βρήκαν το πρωί ξυλιασμένη και μισοαναίσθητη. Σώθηκε εκ θαύματος».
(Η μαρτυρία υπάρχει στο βιβλίο του Κ.Π. Λαζαρίδη «Το Ζαγόρι και η γυναίκα της Πίνδου).
Ο Τύπος αρχίζει σταδιακά να απονέμει τα εύσημα στις Ηπειρώτισσες. Μάλιστα, ο Παύλος Παλαιολόγος γράφει από το μέτωπο το πρώτο χρονογράφημα στο «Ελεύθερον Βήμα» για τις γυναίκες της Πίνδου.
«Καθυστερημένες φτάνουν οι εκθέσεις στη Γενική Διοίκηση της Ηπείρου για τη δράση των γυναικόπαιδων και των αμάχων κατά την περίοδο της εισβολής των Ιταλών στο ελληνικό έδαφος. (…) Δεν είναι έργο στο οποίον δεν επεδόθησαν. Στην αγκαλιά τους μετέφεραν τους τραυματίες οι γυναίκες (…) και δεν περιορίζονταν μόνο σε έργα ανθρωπισμού. Κατασκευάζουν δρόμους, γέφυρες, μεταφέρουν πολεμοφόδια, κινδυνεύουν μαζί με τους στρατιώτες (…) Έξω από το Τσεπέλοβο ο αξιωματικός πολεμούσε με άνδρες που είχαν μείνει νηστικοί τέσσερις μέρες. Πήρε το τηλέφωνο και ζητούσε επειγόντως άρβυλα και ψωμί. Τα σύρματα κομμένα. Ένας τηλεφωνητής του Τσεπέλοβου (…) ειδοποίησε τις γυναίκες (…) φορτώθηκαν στις πλάτες ό,τι είχαν και τράβηξαν για την κορυφή. (…)
Σας μετέφερα ακατάστατα, ατακτοποίητα, αχτένιστα, όπως βρήκα, τα στοιχεία των εκθέσεων. Τι χρειάζεται ο φραστικός διάκοσμος εκεί όπου μόνα τους βοούν τα πράγματα;»
Στο βιβλίο του Κ.Π. Λαζαρίδη «Το Ζαγόρι και η γυναίκα της Πίνδου», υπάρχει και η εξής μαρτυρία του Χρυσόστομου Σιουσόπουλου.
«Την 28η Οκτωβρίου κατά τις 9.30 φάνηκαν τα πρώτα μουλάρια αγκομαχώντας, φορτωμένα με κανόνια και με πυρομαχικά, στο χωριό Σουδενά. Ήταν αδύνατο να προχωρήσουν γιατί ο ανήφορος ήταν μεγάλος. Οι αξιωματικοί ξεφόρτωσαν και ζήτησαν βοήθεια από το χωριό. (…) Οι γυναίκες και οι κοπέλες φορτώθηκαν στις πλάτες τα κομμάτια πυροβόλων και κιβώτια με πυρομαχικά και τα μετέφεραν στη Λάιστα. Ένα φωτογραφικό συνεργείο της 8ης Μεραρχίας πήρε πολλές φωτογραφίες των γυναικών και κοριτσιών φορτωμένων. (…)
Αυτές οι φωτογραφίες προβάλλονται με τη λεζάντα πάντα «Οι γυναίκες της Πίνδου» και «Κάπου στο μέτωπο».
Σουδενά: Χωριό του νομού Ιωαννίνων στο Ζαγόρι, σήμερα Κάτω Πεδινά.
Σταδιακά ήρθε και η αναγνώριση για τις γυναίκες της Πίνδου, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και το εξωτερικό, ιδιαίτερα στη Μ. Βρετανία που δεινοπαθούσε εκείνη την εποχή από τους γερμανικούς βομβαρδισμούς.
«Στο θέατρο Monsignor του Πικαντίλλυ προβάλλονταν τα τελευταία ελληνικά Επίκαιρα, αλλά έπρεπε να περιμένει κανείς ουρά για να μπορέσει να μπει μέσα. (…) ιδιαίτερα συγκινητικό ήταν το φιλμ με τις γυναίκες της Ηπείρου να μεταφέρουν στις πλάτες τους πυρομαχικά και τρόφιμα στην πρώτη γραμμή. Συχνά οι θεατές ξεσπούσαν σε χειροκροτήματα φωνάζοντας Μπράβο και Ζήτω». Θα σημειώσει υπερήφανα ο διευθυντής του Ελληνικού Τμήματος του BCC στο Λονδίνο Γ. Αγγέλογλου.
Μνημείο της γυναίκας της Πίνδου
Η δράση και η προσφορά τους αναγνωρίζονται και από το Γενικό Επιτελείο Στρατού σύμφωνα με έκθεσή του:
«Για την αντιμετώπιση των δυσχερειών του ανεφοδιασμού των μαχόμενων τμημάτων χρησιμοποιήθηκαν μεταξύ των άλλων και ομάδες από χωρικούς, γυναίκες και παιδιά, που προσέρχονταν αυθόρμητα και μετέφεραν τους φόρτους στους ώμους τους, κινούμενοι σε δύσβατα εδάφη, κάτω από πολύ δυσμενείς καιρικές συνθήκες. Έτσι οι κάτοικοι της Πίνδου παρουσίασαν στους μαχητές ένα λαμπρό παράδειγμα πατριωτισμού και υψηλής αντιλήψεως του καθήκοντος».
(«Επίτομη ιστορία του Ελληνοϊταλικού Πολέμου, 1940-1941, Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού, Αθήνα 1985).
Γιατί όμως καθυστέρησε τόσο πολύ να γίνει γνωστή στο πανελλήνιο η προσφορά των γυναικών της Πίνδου; Αυτό οφείλεται στο ότι το καθεστώς Μεταξά έδωσε την πρώτη άδεια σε δημοσιογράφο να μεταβεί στο μέτωπο στις 19 Νοεμβρίου, ενώ δηλαδή είχε αρχίσει η ελληνική αντεπίθεση και η απώθηση των Ιταλών. Πρώτος δημοσιογράφος που πήγε στο μέτωπο ήταν ο Θ. Μαλαβέτας του «Έθνους». Την ίδια μέρα (19/11) αναχώρησαν και ο Σπύρος Μελάς (γνωστός λογοτέχνης και Ακαδημαϊκός αργότερα) και ο Θ. Αμουτζόπουλος, συνεργάτες και οι δύο της «Καθημερινής». Στις 20/11 αναχώρησαν οι Π. Παλαιολόγος και Ν. Γιοκαρίνης του «Ελεύθερου Βήματος». Ως την κατάληψη της Κορυτσάς (22/11/1940), σχεδόν όλες οι εφημερίδες είχαν απεσταλμένους στην Ήπειρο.
Μάχη Ελληνίδων και Ιταλών!
Τέλος, καταγράφεται κι ένα περιστατικό συμπλοκής γυναικών με Ιταλούς στρατιώτες στις 20 Νοεμβρίου, στο χωριό Λίμνη(χωριό του Πωγωνίου του νομού Ιωαννίνων) της Ηπείρου. Μια ομάδα Ιταλών στρατιωτών είχαν μαζέψει καμιά δεκαριά νεαρές γυναίκες και τις πήγαιναν στο σχολείο του χωριού, όταν εμφανίστηκαν ξαφνικά Εύζωνοι. Οι Ιταλοί αιφνιδιάστηκαν τόσο από την παρουσία των Ευζώνων όσο και από την αντίδραση των γυναικών του χωριού, οι οποίες με ξύλα και τσεκούρια τους κυνήγησαν. Από τη συμπλοκή σκοτώθηκαν περίπου δέκα Ιταλοί και αιχμαλωτίστηκαν είκοσι πέντε.
Παραθέτουμε μια άψογη περιγραφή για τις γυναίκες της Πίνδου της Μαρίνας Πετράκη, από το βιβλίο «1940- Ο ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ»: «Οι γυναίκες αυτές, ανώνυμες οι περισσότερες, με τα ροζιασμένα χέρια, τις κυρτωμένες ράχες, που σκαρφάλωναν πέτρα πέτρα τα γιδόστρατα (στενά, δύσβατα, χωμάτινα, ορεινά μονοπάτια, από τα οποία περνούν μόνο γίδια) στα απάτητα βουνά με τη βροχή και το χιόνι κουβαλώντας τα βόλια, μετέφεραν τραυματίες και έθαβαν τους νεκρούς που ξέμεναν στο χιόνι, έκαναν το χρέος τους χωρίς προσδοκίες ανταμοιβής και αναγνώρισης: «Ε, ήμασταν εδώ και κρατούσαμεν άμυνα, τι άλλο;» δηλώνουν σεμνά χρόνια μετά»…
Ενδιαφέρουσες είναι και οι μαρτυρίες που υπάρχουν στο βιβλίο των : Χατζηπατέρα-Φαφαλιού, Μαρτυρίες 1940-1941, Αθήνα, Κέδρος, 1982). Παραθέτουμε μερικές.
Οι γυναίκες της Πίνδου
Όταν φύγαμε από τη Λάρισα για να πάμε στην Κοζάνη, στο Σαραντάπορο εκεί πέρα οι δρόμοι τότε ήτανε καλντερίμια και χωματόδρομοι, θυμάμαι εκεί επάνω πριν από τα Σέρβια ότι ήταν γυναίκες οι οποίες την δεύτερη ημέρα ακριβώς προς την τρίτη φτιάχνανε τον δρόμο, δηλαδή ρίχνανε πέτρες μες στις λάσπες. Από τότε, από την ίδια μέρα και βέβαια εν συνεχεία στην Ήπειρο εθαυμάσθησαν οι γυναίκες αυτές. Εθαυμάσθησαν πολύ γιατί μετέφεραν εκεί που δεν μπορούσε ούτε μουλάρι. Βάζανε στην πλάτη, μαθημένες αυτές, αυτές κουβαλούσαν νερό και ξύλα. Πήγαιναν στο ρουμάνι μια ώρες δυο, φορτωνόταν τα ξύλα στην πλάτη και τα μετέφεραν στα σπίτια τους μέσα στα χιόνια. Εκάνανε βέβαια μια προμήθεια από το καλοκαίρι για τον χειμώνα, κάνανε για ένα μήνα, από κει και ύστερα. Πηγαίνανε πλέον μέσα στα χιόνια…
Γυναίκες που κουβαλούσαν πυρομαχικά.
7 Νοεμβρίου 1940. Σήμερα σκοτώθηκαν δύο παιδιά του 33ου Συντάγματος και αυτό μάνιασε περισσότερο τους στρατιώτες. Φωνάζαν εμπρός για τη Ρώμη. Ο θάνατος αυτός αντί να μας δειλιάσει μας έδωσε περισσότερα φτερά για να κυνηγήσουμε τους Ιταλούς. Συνάντησα γυναίκες που κουβαλούσαν πυρομαχικά. Μία ήτο 88 ετών. Μία μου είπε κλείδωσε το μικρό σε μια καλύβα για να βοηθήσει τον στρατό. Το βράδυ είδα μια γριούλα να κρατά δυο μικρά και η μητέρα τους ζύμωνε ψωμί για τον στρατό με το φως δυο κεριών που είχε μέσα σ’ ένα ποτήρι. Τα χιόνια, ο πάγος, το τρομερό κρύο, δεν φαίνονταν να τις τρόμαζε. Όλες γεμάτες χαρά ήθελαν να προσφέρουν στο στρατό ό,τι δεν μπορούσαν τα μεταγωγικά. Αλήθεια γυναίκες θαύμα. Τι διαφορά με τις πόλεις!
(Από το Ημερολόγιο Πολέμου του Αργύρη Μπαλατσού, στο: Χατζηπατέρα-Φαφαλιού, Μαρτυρίες 1940-1941, Αθήνα, Κέδρος, 1982, σ. 103)
Ζωντανό τείχος.
Οι νικηταί της Πίνδου προχωρούσαν. Καθώς έφτασαν στον ποταμό Βογιούσα κι είδαν οι ατρόμητες γυναίκες της Πίνδου πως το απότομο ρέμα εμπόδιζε τους σκαπανείς στη δουλειά τους, έκαναν αυθόρμητα κάτι, που ξανάγινε ύστερα στον Καλαμά και στο Δρίνο: μπήκαν οι ίδιες μέσα στα νερά και, πιασμένες σφικτά από τους ώμους, σχημάτισαν πρόσχωμα, που ανάκοβε την ορμή του ποταμού και ευκόλυνε τους γεφυροποιούς!
Γυναίκες καθαρίζουν τον αυχένα της Κατάρας από τα χιόνια για να περάσει ο Ελληνικός Στρατός
Βασική πηγή του άρθρου είναι το βιβλίο της Μαρίνας Πετράκη «1940- Ο ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ», Εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ, 2014.
Οι ερμηνείες των λέξεων και οι πληροφορίες για τα τοπωνύμια έγιναν από τον υπογράφοντα το άρθρο, με πηγές το ΧΡΗΣΤΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, της Ακαδημίας Αθηνών και το ΕΠΙΤΟΜΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ, των Μιχαήλ Σταματελάτου και Φωτεινής Βάμβα-Σταματελάτου, Εκδόσεις ΕΡΜΗΣ, 2006
Ο Ιταλός Ρενάτο Βιντάλ δημιούργησε μια τέλεια εναλλακτική σε σχέση με την παραδοσιακή μορφή στέγασης.
Το σπίτι M.A.Di. είναι ένα αναδιπλούμενο σπίτι που κοστίζει μόλις 27.000 ευρώ και 3 άνθρωποι μπορούν να το συναρμολογήσουν σε μια επίπεδη επιφάνεια μέσα σε μόλις 6 ώρες.
Το κτίριο είναι πιστοποιημένο ως σεισμικά ασφαλές και δημιουργήθηκε από υλικά υψηλής ποιότητας. Βγαίνει στα μεγέθη των 27 και 84 τετραγωνικών μέτρων. Περιλαμβάνει μπάνιο και εγκαταστάσεις υγιεινής, συνδέσεις κουζίνας, κλιμακοστάσιο και τεχνικές εγκαταστάσεις. Επιπλέον, μπορείτε να εγκαταστήσετε ηλιακό θερμοσίφωνα και φωτισμό LED.
“Δημιουργεί ένα ζεστό και ασφαλές μέρος που μπορεί να προσαρμοστεί τελείως στις ανάγκες σας”, αναφέρει η ιστοσελίδα. Ο χρόνος παράδοσης μπορεί να φτάσει τις 60 μέρες μετά την τελική έγκριση των σχεδίων.
Το M.A.Di. μπορεί να μοιάζει με ένα συνηθισμένο σπίτι, αλλά εκτός από το εξωτερικό του όλα τα υπόλοιπα απέχουν πολύ από την έννοια του συνηθισμένου.
Πρόκειται για ένα αναδιπλούμενο σπίτι που κοστίζει μόλις 27.000 ευρώ και 3 άνθρωποι χρειάζονται μόνο 6 ώρες για να το συναρμολογήσουν.
Το σπίτι δεν χρειάζεται να τοποθετηθεί πάνω σε τσιμέντο. Κατά συνέπεια, δεν έχει καμία αρνητική επιρροή στο περιβάλλον.
Δείτε το βίντεο που ακολουθεί.
Έτσι μοιάζει η κατασκευή ολοκληρωμένη.
Το εσωτερικού του σπιτιού έχει ένα μοντέρνο στυλ.
Υπάρχουν 2 μεγέθη των 27 και 84 τετραγωνικών μέτρων.
Ερχονται οι κληρονομικές συμβάσεις – «Σπάει» η νόμιμη μοίρα – Αποζημίωση αντί του «εξ αδιαιρέτου» – Στο 33% το ποσοστό κληρονομιάς για συζύγους – Πώς θα περιοριστούν οι αποποιήσεις – Πότε και τι κληρονομούν οι σύντροφοι ζωής και όσοι φροντίζουν ηλικιωμένους
Μετά από 80 χρόνια το Κληρονομικό μας Δίκαιο αλλάζει ριζικά, καθώς επιχειρείται να προσαρμοστεί στις σύγχρονες συνθήκες, ώστε να περιοριστούν οι περιουσίες που απαξιώνονται με τον τρόπο που κληρονομούνται, ενώ άλλες «πηγαίνουν» σε κληρονόμους που δεν τις θέλουν ή δεν μπορούν να τις διαχειριστούν.
Οι αποποιήσεις χιλιάδων κληρονομιών, οι χιλιάδες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που απαξιώνονται από τη δεύτερη ή τρίτη γενιά, αποτελούν πραγματικά παραδείγματα που ελήφθησαν υπόψη από τη νομοπαρασκευαστική επιτροπή της οποίας επικεφαλής τέθηκε από το υπουργείο Δικαιοσύνης ο έγκριτος καθηγητής του Δικαίου και ακαδημαϊκός Απόστολος Γεωργιάδης.
Οι αλλαγές που επέρχονται με το νέο Κληρονομικό Δίκαιο, η επεξεργασία του οποίου ολοκληρώθηκε την Παρασκευή, αφορούν το σύνολο των πολιτών, είναι σημαντικές και στην πραγματικότητα αλλάζουν όλα όσα ξέραμε ως σήμερα για τις κληρονομιές. Ας δούμε τις σημαντικότερες αλλαγές.
Συμβάσεις κληρονομιάς
• Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τις συμβάσεις κληρονομιάς, ή κληρονομικές συμβάσεις, που επιτρέπονται για πρώτη φορά στη χώρα μας. Μέχρι τώρα ένας πολίτης μπορούσε να μεταβιβάσει την περιουσία του στα συγγενικά του πρόσωπα (παιδιά, σύζυγο και λοιπά) είτε με γονική παροχή είτε με διαθήκη.
• Με τις νέες διατάξεις προβλέπεται ότι θα μπορεί ο καθένας να κάνει σύμβαση, όσο ζει, με τους κληρονόμους του (τα παιδιά του, τη σύζυγό του ή άλλους συγγενείς του) και να αφήνει την περιουσία του όπως μεταξύ τους θα συμφωνήσουν. Στην κληρονομική σύμβαση δεν θα μετράει καθόλου αυτό που στα νομικά λέγεται νόμιμη μοίρα, δηλαδή το ποσοστό που υποχρεωτικά αναγνωρίζει ο νόμος σε παιδιά, συζύγους ή άλλους συγγενείς.
• Ενα παράδειγμα: Οι γονείς θα μπορούν να καλέσουν τα παιδιά τους και να συνάψουν κληρονομική σύμβαση που θα προβλέπει ότι το ένα θα πάρει την επιχείρηση και το άλλο ακίνητα ή μετρητά. ‘Η ότι ένα ακίνητο, εξοχικό, θα δοθεί στην εγγονή τους, κόρη του ενός από τα παιδιά τους. Οταν υπογραφεί κληρονομική σύμβαση, δεν ισχύει η νόμιμη μοίρα, δηλαδή το ποσοστό κληρονομιάς που προβλέπει ο νόμος. Οι κληρονομικές συμβάσεις μπορούν να ανακληθούν, όπως ανακαλούνται και οι δωρεές, όταν δηλαδή υπάρχει κάποιος πολύ σπουδαίος λόγος που μπορεί να τις ανατρέψει.
• Επίσης με τις νέες διατάξεις προβλέπεται και κληρονομική σύμβαση, στην οποία ένας κληρονόμος μπορεί να παραιτηθεί της κληρονομιάς ή μέρους της, γιατί δεν τον ενδιαφέρει ή δεν θέλει να κληρονομήσει κάτι που δεν μπορεί να το αξιοποιήσει και να υπογράψει σύμβαση για μετρητά, κινητά ή ό,τι άλλο.
Τα «αδελφομοίρια»
• Το δεύτερο σημαντικό που φέρνουν οι νέες διατάξεις είναι μια ρύθμιση εξαιρετικά σημαντική, που στην πράξη αποδυναμώνει και σχεδόν μηδενίζει το λεγόμενο «εξ αδιαιρέτου» ή τα «αδελφομοίρια», όπως λέει ο λαός, που έχουν οδηγήσει περιουσίες σε απαξίωση και σε πλήρη αδράνεια, καθώς οι συγκύριοι – κληρονόμοι δεν συμφωνούν για την αξιοποίησή τους και τελικά οι περιουσίες ρημάζουν.
Με τη νέα ρύθμιση, αντί για ποσοστό συγκυριότητας ανάμεσα σε συγκληρονόμους σε ένα ακίνητο, ένας θα παίρνει το ακίνητο και ο άλλος αποζημίωση ή άλλο περιουσιακό στοιχείο. Πάντως συγκύριοι δεν θα γίνονται, εκτός κι αν δεν υπάρχει κανένα άλλο περιουσιακό στοιχείο.
• Ενα παράδειγμα: Οταν ένας γονιός αφήσει στο ένα από τα παιδιά του ένα ακίνητο, το άλλο παιδί δεν θα μπορεί να μπει σε αυτή την κληρονομιά, να γίνει δηλαδή συγκύριος στο ακίνητο αυτό με ποσοστό 25%, όσο είναι η νόμιμη μοίρα του (το υποχρεωτικό κατά τον νόμο ποσοστό που κληρονομεί). Εκείνο που θα γίνεται στο εξής είναι ότι αντί για το 25% στο ακίνητο που κληρονόμησε ο ένας, ο άλλος θα μπορεί να αποζημιώνεται σε χρήμα ή θα παίρνει κάποιο σε κάποιο άλλο περιουσιακό στοιχείο, ακίνητο, αν υπάρχει, ή οτιδήποτε άλλο.
Στόχος της διάταξης αυτής είναι να μην κατατέμνονται σε μικρά μερίδια οι περιουσίες, και κυρίως τα ακίνητα, με αποτέλεσμα πολλά από αυτά (χιλιάδες δυστυχώς) να μένουν αναξιοποίητα και να ρημάζουν.
Λιγότερα στα παιδιά
• Επίσης σημαντική είναι η ρύθμιση που προβλέπει ότι στο εξής, όταν κληρονομούν από κοινού παιδιά και ένας από τους συζύγους (γονιούς), μάνα η πατέρας, το ποσοστό του/της συζύγου από 25% που προβλέπεται σήμερα θα αυξηθεί στο 33%. Δηλαδή τα παιδιά θα παίρνουν λιγότερα, όχι το 75% που ίσχυε σήμερα.
• Στο πεδίο των συζύγων προβλέπεται επίσης δικαίωμα να μένει στην κοινή κατοικία και ο σύντροφος που μένει πίσω μετά τον θάνατο κάποιου, όταν δεν είχε γίνει μεταξύ τους γάμος ή σύμφωνο συμβίωσης και ήταν απλά σύντροφοι. Η ρύθμιση προβλέπει ότι θα μπορεί να μείνει στο σπίτι τουλάχιστον για τρία χρόνια, εκτός αν συμφωνηθεί από τους κληρονόμους και περισσότερα.
Εκείνος που μένει πίσω
• Νέα είναι και η διάταξη που προβλέπει ότι, σε περίπτωση συντρόφων που ζουν μαζί χωρίς γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης, θα μπορεί εκείνος που μένει πίσω, αν δεν έχει άλλως οριστεί, να είναι ο μοναδικός κληρονόμος, αν δεν υπάρχουν παιδιά ή άλλοι συγγενείς. Να κληρονομεί δηλαδή αυτός, και όχι το Δημόσιο, όπως προβλέπεται, όταν κάποιος δεν έχει συγγενείς και δεν έχει αφήσει ο ίδιος κάπου την περιουσία του.
Τέτοιες περιπτώσεις δυστυχώς δεν είναι λίγες, γι’ αυτό και υπάρχουν χιλιάδες περιουσίες ανά την επικράτεια ρημαγμένες και παρατημένες. Επίσης πολύ κόσμο αφορά η ρύθμιση που δίνει τη δυνατότητα να πουλήσει κάποιος όσο ζει το σπίτι του ή το εξοχικό του, να πάρει τα χρήματα και να συμφωνήσει με τον αγοραστή, νέο ιδιοκτήτη, να μείνει στο σπίτι ή στο εξοχικό όσο ζει.
‘Η και το άλλο. Να πουλήσει το σπίτι του, να εισπράξει τα χρήματα και αντί να μετακομίσει και να τρέχει να αλλάξει σπίτι και συνήθειες, να συμφωνήσει να μείνει μέσα και να δίνει ένα ενοίκιο.
Οι πλαστές διαθήκες
• Σε ό,τι αφορά τις ιδιόχειρες, ιδιόγραφες, όπως λέγονται διαθήκες, πολλά γράφτηκαν, λίγα άλλαξαν. Παραμένουν σε ισχύ, μπορεί ο καθένας να γράψει τη διαθήκη του και να την κρατήσει σπίτι του ή, το πιο σίγουρο, να την καταθέσει σε συμβολαιογράφο. Τι αλλάζει. Αλλάζουν οι προϋποθέσεις στις ιδιόχειρες διαθήκες, όταν αυτές δεν είναι σε συμβολαιογράφο και εμφανίζονται από συγγενικά πρόσωπα.
Οι αλλαγές στοχεύουν στο να περιοριστεί το φαινόμενο (πολύ διαδεδομένο) των πλαστών διαθηκών. Στο εξής, όταν μια διαθήκη προσκομιστεί γιατί βρέθηκε στο σπίτι ή στο γραφείο του ανθρώπου που έφυγε από τη ζωή, τότε θα πρέπει οπωσδήποτε να κηρυχθεί γνήσια, δηλαδή να ελεγχθεί με μάρτυρες, πραγματογνωμοσύνες και λοιπά και μετά να ισχύσει.
Τον έλεγχο αυτόν θα κάνει ο συμβολαιογράφος και όχι το δικαστήριο, όπως γινόταν ως σήμερα. Αυτά θα ισχύουν για κληρονόμους που δεν είναι τα παιδιά ή οι σύζυγοι του θανόντος, αλλά άλλοι συγγενείς.
Κληρονόμοι και χρέη
• Και κάτι ακόμα.
Για να περιοριστεί το τσουνάμι των αποποιήσεων κληρονομιάς (χιλιάδες κάθε χρόνο) προβλέπεται στο εξής ότι όταν υπάρχουν χρέη, ο κληρονόμος μπορεί να αποδεχθεί την κληρονομία, να μην την αποποιηθεί δηλαδή, γιατί στο εξής θα ευθύνεται για τα χρέη εκείνου που έφυγε από τη ζωή μόνον μέχρι την αξία της κληρονομιάς και όχι με την περιουσία του.
Αυτό δεν ίσχυε ως σήμερα και ο κόσμος φοβόταν ότι θα αποδεχθεί μια κληρονομιά, ότι δεν θα μπορέσει να ξεπληρώσει τα χρέη με όσα κληρονομεί και θα βάλει και από την τσέπη του.
Με τις νέες διατάξεις αυτός ο κίνδυνος παύει να ισχύει. Σε ό,τι αφορά τους δανειστές του ανθρώπου που έφυγε από τη ζωή, θα ικανοποιούνται μόνον από ό,τι άφησε ως κληρονομιά με διαδικασίες (δικαστική εκκαθάριση) που μοιάζει με τον πλειστηριασμό.
Το νέο Κληρονομικό Δίκαιο έχει και άλλα πολλά που αφορούν προβλέψεις κάτι να κληρονομούν και εκείνοι που φροντίζουν ηλικιωμένους και πολλές ακόμα διατάξεις που δίνουν τη δυνατότητα στους γονείς να μοιράζουν την περιουσία τους, όχι με απόλυτη τυπική ισότητα του νόμου στα παιδιά τους, αλλά με λογική και ουσιαστική δικαιοσύνη. Το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση στις αρχές Νοεμβρίου.
«Στον θάνατο, Ιλάειρα, είμαστε πάντα μόνοι μας» είπε η Φωτεινή Ψυχίδου στην Ιλάειρα Ζήση.
Στη στήλη «Τι ψυχή(δου) θα παραδώσεις» της εκπομπής «Breakfast@Star» βρέθηκε το πρωί της Τρίτης 7/2 η Ιλάειρα Ζήση. Και όπως ήταν αναμενόμενο μας έδωσε αρκετές ατάκες και τροφή για σχόλια.
Η σύζυγος του Μαυρίκιου Μαυρικίου έκανε μια άκρως «μακάβρια» συζήτηση με τη Φωτεινή Ψυχίδου, όπου, μεταξύ άλλων αποκάλυψε, πώς φαντάζεται την… κηδεία της.
«Η κορυφαία στιγμή της ζωής μου ήταν όταν παντρεύτηκα τον Μαυρίκιο. Μας άγγιξε θεϊκό χέρι, ήταν γραφτό να είμαστε μαζί. Αν οργανώσει την κηδεία μου ο Μαυρίκιος, όλοι θα φοράνε παγιέτες.
Ιλάειρα Ζήση: «Στην κηδεία θα φοράω φουσκωτό γκράντε φόρεμα»
Φυσικά και θα έρθουν στην κηδεία μου τα σκυλάκια μου, ο Τικ και ο Τοκ. Θα φοράω φουσκωτό γκράντε φόρεμα, θα είναι μεγάλη η κάσα. Αν πέθαινα αύριο το πρωί, σήμερα το βράδυ δεν θα έκανα σ…ξ, δεν θα κάνω ότι κάνουν όλοι», είπε η Ι. Ζήση.
Κλείνοντας, η Ιλάειρα ανέφερε:
«Θα ήθελα να αναστήσω τη Βουγιουκλάκη. Νομίζω ότι της μοιάζω λίγο».
Ιλάειρα Ζήση: «Με τον Μαυρίκιο μάς άγγιξε θεϊκό χέρι
Το όνομα της Supatra «Natty» Susuphan έκανε πριν λίγα χρόνια τον γύρο του κόσμου καθώς έλαβε τον … τίτλο του πιο τριχωτού κοριτσιού στον πλανήτη.
Οι φωτογραφίες με το γεμάτο τρίχες πρόσωπό της προκάλεσαν μεγάλη αίσθηση, όμως σήμερα τα πράγματα είναι εντελώς διαφορετικά για την 17χρονη από την Μπανγκόγκ.
Η Supatra παντρεύτηκε τον εκλεκτό της καρδιάς της κι έτσι πήρε την απόφαση να ξυριστεί και να δείξει σε όλον τον κόσμο το πρόσωπό της χωρίς τις τρίχες.
Η νεαρή γυναίκα που πάσχει από ένα σπάνιο σύνδρομο δήλωσε πως «δεν νιώθω διαφορετικά από τους υπόλοιπους ανθρώπους.
Στο σχολείο υπήρχαν κάποια παιδιά που με αποκαλούσαν «μαϊμού», όμως αυτά δεν με επηρεάζουν πια».
Αν έχετε εντοπίσει ποτέ μικρά λευκά εξογκώματα στα χείλη σας και αναρωτιέστε τι είναι, σίγουρα δεν είστε οι μόνοι.
Αυτή η λιγότερο γνωστή πάθηση επηρεάζει πραγματικά έναν εκπληκτικά μεγάλο αριθμό ανθρώπων. Οι μελέτες λένε ότι ένα 70 με 80 τοις εκατό των ενηλίκων το βιώνουν κάποια στιγμή στη ζωή τους.
Αυτά τα οζίδια δεν εμφανίζονται μόνο στα χείλη σας. Μπορεί να τα παρατηρήσετε και στην περιοχή των γεννητικών οργάνων. Αλλά τι ακριβώς είναι αυτά τα περίεργα μικρά εξογκώματα, ίσως αναρωτιέστε;
Γιατί είναι τόσο κοινά;
Παρά το γεγονός ότι μπορεί να φαίνονται ασυνήθιστες ή ανησυχητικές, οι κηλίδες Fordyce είναι στην πραγματικότητα αρκετά κοινές και οι περισσότεροι άνθρωποι τις έχουν σε κάποιο βαθμό. Στην πραγματικότητα, τείνουν να είναι πιο αισθητές σε άτομα με πιο ανοιχτόχρωμο δέρμα, αν και άτομα όλων των τόνων δέρματος μπορούν αναπτύξουν αυτά τα εξογκώματα. Είναι ενδιαφέρον ότι οι κηλίδες Fordyce είναι πιο πιθανό να εμφανιστούν κατά τη διάρκεια ορμονικών αλλαγών, γι’ αυτό πολλοί άνθρωποι τις παρατηρούν για πρώτη φορά κατά την εφηβεία, την εγκυμοσύνη ή τις περιόδους ορμονικής ανισορροπίας. Παρόλο που είναι αβλαβείς, η εμφάνιση αυτών των κηλίδων μπορεί να οδηγήσει σε κάποια ανησυχία.Τι ακριβώς όμως είναι αυτές οι ‘ κηλίδες Fordyce’;
Τι είναι οι κηλίδες Fordyce
Αυτά τα λευκά εξογκώματα είναι γνωστά σαν Fordyce Spots. Σύμφωνα με την Cleveland Clinic, περιγράφονται ως ‘μια συχνή πάθηση του δέρματος όπου οι σμηγματογόνοι αδένες φαίνονται μεγαλύτεροι. Γίνονται πιο ορατοί κατά τη διάρκεια ή μετά την εφηβεία’, εξηγεί. Εμφανίζονται συχνά πάνω και γύρω από τα χείλη σας και μερικές φορές στο πέος και στον κόλπο σας. Είναι ένα φυσικό μέρος του δέρματός σας, αλλά θεραπείες μπορούν να συρρικνώσουν ή να αφαιρέσουν αυτές τις κηλίδες.
Οι κηλίδες Fordyce δεν αναπτύσσονται λόγω του ότι έχετε κάνει κάτι. Οι περισσότεροι άνθρωποι στην πραγματικότητα γεννιούνται μαζί τους. Τείνουν να γίνονται πιο ορατές την περίοδο της εφηβείας, πιθανότατα λόγω ορμονικών αλλαγών στο σώμα.
Μπορείτε να απαλλαγείτε από τα Fordyce Spots;
Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι κηλίδες Fordyce υποχωρούν από μόνες τους χωρίς να απαιτείται θεραπεία. Αλλά για άτομα που προτιμούν να τις αφαιρέσουν, υπάρχουν μερικές επιλογές.
Κάποιοι άνθρωποι δοκιμάζουν τοπικές θεραπείες όπως κρέμες με ρετινοειδή. Η κλινική του Κλίβελαντ παρέχει επίσης μερικές πιο προηγμένες διαδικασίες εάν τα σημάδια είναι επίμονα ή ενοχλητικά:
Κρυοθεραπεία
Ηλεκτρο Αφαίρεση
Αναζωογόνηση δέρματος με λέιζερ
Μικροχειρουργική
Αν και οι κηλίδες Fordyce δεν είναι επιβλαβείς, πολλοί άνθρωποι επιλέγουν να κάνουν κάτι για αυτές για αισθητικούς λόγους. Είναι σημαντικό να έχετε κατά νου ότι αυτές οι θεραπείες μπορεί να είναι δαπανηρές και μπορεί να μην δώσουν πάντα μόνιμα αποτελέσματα.
Οι κηλίδες Fordyce δεν είναι καρκινικές ή κάποιο σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα(ΣΜΝ).
Είναι οι κηλίδες Fordyce μεταδοτικές;
Αν βρείτε αυτά τα εξογκώματα στην περιοχή των γεννητικών οργάνων σας, μπορεί να είναι εύκολο να υποθέσετε ότι σχετίζονται με ΣΜΝ . Αλλά τα καλά νέα είναι ότι αυτό δεν ισχύει.
Τα σημάδια Fordyce δεν μεταδίδονται σεξουαλικά και δεν χρειάζεται να ανησυχείτε μήπως τα μεταδώσετε σε κάποιον άλλο. Επίσης, δεν συνδέονται με καμία μορφή καρκίνου.
‘Τα άτομα με κονδυλώματα των γεννητικών οργάνων αναπτύσσουν μικρά εξογκώματα μέσα και γύρω από τα γεννητικά τους όργανα και το ορθό’, επισημαίνει η Cleveland Clinic. ‘Τα κονδυλώματα των γεννητικών οργάνων και ο HPV είναι και τα δύο εξαιρετικά μεταδοτικά’.
Συνεχίζει λέγοντας: ‘Οταν τα κονδυλώματα των γεννητικών οργάνων αναπτύσσονται, στην αρχή, μπορεί να μοιάζουν με κηλίδες Fordyce. Εάν παρατηρήσετε την ξαφνική εμφάνιση μικρών εξογκωμάτων στα γεννητικά σας όργανα, είναι καλή ιδέα να επισκεφθείτε έναν ειδικό για σωστή διάγνωση.’
Τι πρέπει να κάνετε αν βρείτε αυτά τα σημάδια;
Ενώ οι κηλίδες Fordyce είναι συνήθως αβλαβείς και δεν απαιτούν ιατρική φροντίδα, είναι πάντα καλή ιδέα να συμβουλευτείτε έναν γιατρό εάν παρατηρήσετε αλλαγές στο δέρμα σας, ειδικά σε ευαίσθητες περιοχές όπως τα γεννητικά σας όργανα. Αυτό είναι σημαντικό γιατί, αν και οι κηλίδες Fordyce είναι καλοήθεις, άλλες καταστάσεις όπως τα κονδυλώματα των γεννητικών οργάνων ή ο έρπης μπορεί μερικές φορές να εμφανιστούν με παρόμοια συμπτώματα, επομένως η λήψη μιας έγκυρης γνώμης μπορεί να βοηθήσει στον αποκλεισμό πιο σοβαρών ανησυχιών. Ένας ειδικός μπορεί επίσης να προσφέρει συμβουλές σχετικά με τις καλύτερες επιλογές θεραπείας, εάν θεωρείτε ότι τα εξογκώματα είναι αισθητικά ενοχλητικά.
Η λανθασμένη διάγνωση είναι πάντα μια πιθανότητα και οι διασημότητες δεν είναι άτρωτες. Η ηθοποιός Χάλι Μπέρι αποκάλυψε κάποτε ότι είχε λανθασμένη διάγνωση αφού ένιωσε πόνο κατά τη διάρκεια του σεξ, για να ανακαλύψει αργότερα ότι δεν ήταν αυτό που αρχικά υποψιάζονταν οι γιατροί.
Αλλά έδινε λεφτά σε όσους είχαν πραγματικά ανάγκη και αυτό λέει πολλά
Κοιτάς ξανά και ξανά τις ταινίες της και απλά υποκλίνεσαι. Στη φυσικότητά της, στον τρόπο που παίζει, στο πώς ερμηνεύει με κάθε μυ του σώματός της. Στο πώς επίσης σε κάνει να γελάς αυθόρμητα με όσα λέει και κάνει, με τον πιο φυσικό τρόπο. Ταλέντο, ο ορισμός. O – επίσης – σπουδαίος Νίκος Σταυρίδης είχε δει μπροστά στο μέλλον όταν έλεγε πως η Ρένα Βλαχοπούλου ήταν καμωμένη από το υλικό των μεγάλων αστεριών. Αυτός επέμενε, αυτός την κατάφερε ουσιαστικά να κάνει στην άκρη τις αμφιβολίες της, και να βγει μπροστά στο κοινό. Ξεκινώντας αυτό που εξελίχθηκε σε μια σπουδαία καριέρα.
Κι αν για το υποκριτικό ταλέντο της μεγάλης Ελληνίδας ηθοποιού δεν θα βρεις κανέναν να εκφράσει την οποιαδήποτε ένσταση, δεν ισχύει το ίδιο και για ένα της χούι. Τι ήταν αυτό; Δεν υπάρχει ωραίος τρόπος να το θέσουμε, οπότε θα το πούμε ωμά: Ήταν… τσιγκούνα! Τουλάχιστον αυτό αφήνουν να εννοηθεί καθαρά οι μαρτυρίες ανθρώπων που την έζησαν από κοντά και μάλιστα έκαναν παρέα μαζί της.
Να πώς το έθεσε ο Φώτης Μεταξόπουλος σε πρόσφατη συνέντευξή του: «Την λάτρευα. Παίζαμε και χαρτιά μαζί. Στη “Χαρτοπαίχτρα” ήταν καταπληκτική, γιατί έκανε τη ζωή της. Με εμάς ήταν όμως πάντα πολύ τσιγκούνα!». Τα λόγια του γνωστού χορευτή και δάσκαλου ήρθαν να προστεθούν σε αυτά που είχε πει λίγα χρόνια νωρίτερα η ηθοποιός Καλή Καλό, η οποία παρεμπιπτόντως έφυγε από τη ζωή τον περασμένο Μάρτιο σε ηλικία 97 ετών.
Να τι είχε δηλώσει η ηθοποιός σε συνέντευξή της στην εφημερίδα Freddo: «Η Ρένα Βλαχοπούλου δεν έδωσε ποτέ ούτε ένα ποτήρι νερό. Λένε ψέματα όσοι λένε το αντίθετο. Ντυνόμασταν στο ίδιο καμαρίνι, είχαμε μαζί θίασο και ξέρω τα πάντα για τη Ρένα. Όταν της έστελναν λουλούδια στο καμαρίνι, κρυβόταν για να μη δώσει πουρμπουάρ στα παιδιά του ανθοπωλείου ή του θεάτρου. Έφερνε καθημερινά καφέ από το σπίτι της για να μην πληρώσει στο μπαρ».
Να ήταν έτσι ακριβώς τα πράγματα; Να υπήρχε μια δόση υπερβολής σε αυτά τα λόγια, μια υπόγεια κόντρα που δεν γιατρεύτηκε ποτέ; Ο χρόνος να αλλοίωσε τη θύμηση των γεγονότων; Η ουσία είναι πως η Ρένα Βλαχοπούλου μάλλον ήταν όντως δύσκολη στο να ανοίγει το πορτοφόλι της σε μια εποχή (δεκαετία του ’60) που είχε το δεύτερο μεγαλύτερο κασέ στον ελληνικό κινηματογράφο, μετά την Αλίκη. Η Βουγιουκλάκη έπαιρνε 500-600.000 δραχμές σε κάθε ταινία, η Βλαχοπούλου 400.000. Και τα κοιτούσε πολύ τα λεφτά, κάποτε είχε κατηγορήσει, αδίκως, μια κυρία που την βοηθούσε με τις δουλειές στο σπίτι, πως της είχε κλέψει ένα χιλιάρικο. Όταν όμως κατάλαβε το λάθος της, ντράπηκε τόσο ώστε της το έδωσε από μόνη της, ζητώντας της παράλληλα συγνώμη μέσα από την καρδιά της.
Άλλωστε, και αυτό μετράει αν το καλοσκεφτούμε, για τους ανθρώπους που είχαν πραγματικά ανάγκη, έβγαινε μπροστά και δεν μετρούσε τις δραχμές (τότε). Να τι αποκάλυψε ο Φώτης Μεταξόπουλος: «Έδινε κρυφά χρήματα στους φτωχούς». Με άλλα λόγια, φαίνεται πως η Ρένα Βλαχοπούλου ήταν περισσότερο του «value for money». Είχε μάθει να εκτιμάει την αξία των χρημάτων, πως δεν υπάρχουν… λεφτόδεντρα. Και αυτό ενίοτε παρεξηγείται…
