Ανάμεσα στις συνταγές που μοιράστηκε μαζί μας ο Μοναχός Επιφάνιος ήταν κι αυτή: μια βασιλόπιτα με μαχλέπι και αμύγδαλα, αφράτη, πεντανόστιμη και πολύ εύκολη στην παρασκευή της.

Στο κατώφλι του 2019 μας την έστειλε τούτη τη συνταγή ο Μοναχός Επιφάνιος ο Μυλοποταμινός. Λίγες μέρες πριν αλλάξει ο χρόνος, μαζί τις ευχές του και λίγα λόγια για την προσμονή των όσων όσων έρχονται και την πίτα της Πρωτοχρονιάς που δεν λείπει από κανένα σπίτι:

«Έρχεται ο Νέος Χρόνος να μας φέρει ελπίδα, να κάνουμε όνειρα, να αποπειραθούμε αλλαγές, να ξεχάσουμε τα λάθη μας και να βάλουμε στόχους. Νέες προσπάθειες, επιτυχίες και αποτυχίες. Όλα μες στη ζωή είναι. Καθετί νέο μάς ωθεί να ονειρευτούμε, να προσπαθήσουμε ξανά και ξανά.»

»Την Πρωτοχρονιά την έχουμε συνδυάσει με την τύχη. Αγοράζουμε λαχεία, γούρια, παίζουμε χαρτιά και φυσικά περιμένουμε ο καθένας μας να τύχει το φλουρί στη βασιλόπιτα. Η βασιλόπιτα είναι το σύμβολο της Πρωτοχρονιάς. Oι ιστορικοί λένε ότι ξεκίνησε από τους Ρωμαίους. Κατά τη χριστιανική παράδοση, το έθιμο ξεκίνησε από τον Άγιο Βασίλειο, που ήταν επίσκοπος στην Καισαρεία της Καππαδοκίας, τον 4ο αιώνα μ.Χ., εξ ου και το όνομα βασιλόπιτα.

Κάθε περιοχή στη χώρα μας έχει τη βασιλόπιτά της. Συναντάμε βασιλόπιτες γλυκές, αλμυρές, με χοιρινό, με κοτόπουλο, με αρνί, κ.λπ. Πάντα όμως με ένα φλουρί μέσα και επάνω χαραγμένος συνήθως ο αριθμός του νέου χρόνου.»

Ο Δήμος Αθηναίων ανακοίνωσε πως στη γιορτή που θα διοργανώσει στο Σύνταγμα για να υποδεχθεί τη νέα χρονιά, θα χρησιμοποιήσει, για πρώτη φορά, αθόρυβα πυροτεχνήματα.

Όπως αναφέρει το topetmou.gr, αυτή είναι μια πολύ θετική είδηση τόσο για τους ανθρώπους όσο και για τα κατοικίδια.

Πέρσι κάτι αντίστοιχο είχαν κάνει ο δήμος Καλαμάτας τα Χριστούγεννα και ο δήμος Καβάλας την Παραμονή Πρωτοχρονιάς.

Απόφαση για εορτασμούς με τη χρήση αποκλειστικά και μόνο αθόρυβων πυροτεχνημάτων έχει εκδώσει και ο δήμος Κηφισιάς.

Τι είναι τα αθόρυβα πυροτεχνήματα

Όπως έχουμε δει να συμβαίνει και σε άλλες πόλεις του κόσμου, είναι εξίσου εντυπωσιακά και δημιουργούν φαντασμαγορική ατμόσφαιρα.

Στην Αγγλία, εκδηλώσεις που γίνονται κοντά σε κατοικημένες περιοχές, φάρμες και δάση, επιτρέπονται μόνο τα αθόρυβα πυροτεχνήματα.

Στην ιταλική πόλη Κολέτσιο, το 2015 ψηφίστηκε νόμος για την υποχρεωτική χρήση αθόρυβων πυροτεχνημάτων.

Παράγουν ελάχιστα ντεσιμπέλ, που δεν προκαλούν φόβο σε κατοικίδια, παιδιά και ανθρώπους με ευαισθησίες στους δυνατούς θορύβους.

Η χημική τους σύσταση είναι προσεκτικά σχεδιασμένη έτσι ώστε να είναι εξίσου λαμπερά και να δημιουργούν ένα εντυπωσιακό θέαμα.

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε αστικές περιοχές, σε περιοχές όπου δίπλα υπάρχουν νοσοκομεία, με σκοπό να διατηρηθεί το εορταστικό κλίμα χωρίς όμως να διαταραχθεί η κοινή ησυχία από τους κρότους

To βράδυ της Ανάστασης και της Παραμονής της Πρωτοχρονιάς είναι ιδιαίτερα στρεσσογόνες μέρες για τα κατοικίδιά μας.

Τα βεγγαλικά που φωτίζουν τους ουρανούς, προκαλούν φόβο στα περισσότερα ζωάκια, με ορισμένα να μην μπορούν να το διαχειριστούν και να εμφανίζουν συμπτώματα από τρέμουλο και απώλεια όρεξης μέχρι κλάμα και εμετούς.

Επίσης, τα πουλιά αγχώνονται πολύ και πετούν φοβισμένα μακριά από τις φωλιές τους και τα μέρη όπου, λόγω του χειμώνα, έχουν βρει καταφύγιο.

Τις μέρες όπου οι ρίψεις βεγγαλικών είναι συνεχόμενες, καταγράφονται – στην Ελλάδα τουλάχιστον – οι περισσότερες εξαφανίσεις σκύλων.

Αυτό συμβαίνει είτε επειδή είναι ελεύθεροι στη βόλτα, είτε επειδή ζουν σε αυλή ή κήπο ή ακόμα από τον φόβο τους σπάνε το λουρί τους και δραπετεύουν.

Αν εμείς τρομάζουμε με κάθε κρότο, για τους σκύλους φτάνει σε μεγαλύτερη ένταση ο ήχος αυτός.

Εργαστήριο αναλύσεων ανίχνευσε υδροκυάνιο σε όλα τα προϊόντα λιναρόσπορου όπως και ορυκτέλαια.

Ο λιναρόσπορος τα τελευταία χρόνια έχει γίνει πολύ δημοφιλής στο καταναλωτικό κοινό ως superfood και όχι άδικα, αφού μεταξύ άλλων ενισχύει την υγεία των οστών, μειώνει τα επίπεδα χοληστερόλης, βοηθάει στην πέψη λόγω των διογκωτικών του ιδιοτήτων, δεσμεύοντας μεγάλες ποσότητες υγρών και επιβραδύνει την γνωστική έκπτωση. Και όλα αυτά χάρη στην παρουσία  άλφα-λινολενικό οξύ (ALA), λιγνάνες, φυτικές πρωτεΐνες υψηλής ποιότητας, διαιτητικές ίνες και βιταμίνες.

Για όλους τους παραπάνω λόγους ο λιναρόσπορος έχει τραβήξει το ενδιαφέρον της επιστήμης τροφίμων, όπως και του γερμανικού περιοδικού προστασίας των καταναλωτών Oekotest που διενεργεί δοκιμές σε διάφορα προϊόντα. Οι επιστήμονες ανέλυσαν 19 προϊόντα συσκευασμένου βιολογικού λιναρόσπορου και μόνο ένα βρέθηκε να είναι απόλυτα ασφαλές καθώς στα υπόλοιπα εντοπίστηκε υδροκυάνιο, μόλυνση από ορυκτέλαια και σημάδια αλλοίωσης.

Το υδροκυανικό οξύ είναι μια οξεία τοξική ουσία που παράγεται από ορισμένες δευτερογενείς φυτικές ουσίες που περιέχονται στον λιναρόσπορο, τους λεγόμενους κυανογόνους γλυκοσίτες. Πάνω από μια ορισμένη συγκέντρωση, το υδροκυάνιο στο σώμα μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα δηλητηρίασης όπως πονοκεφάλους, δύσπνοια και ζάλη – σε σοβαρές περιπτώσεις που οδηγούν σε κώμα ή ακόμα και θάνατο. Το εργαστήριο αναλύσεων ανίχνευσε υδροκυάνιο σε όλα τα προϊόντα – αλλά τα επίπεδα διαφέρουν σημαντικά.

Η ΕΕ έχει θεσπίσει ανώτατο όριο παρουσίας υδροκυανίου στον ακατέργαστο λιναρόσπορο: 150 mg/kg. Και οι παρασκευαστές έχουν τη δυνατότητα να τοποθετήσουν μια ευανάγνωστη προειδοποίηση στο μπροστινό μέρος της συσκευασίας: «Χρησιμοποιήστε μόνο για μαγείρεμα και ψήσιμο!» Αν και τα περισσότερα προϊόντα είχαν αυτή την προειδοποίηση το Oekotest, τονίζει ότι «Λόγω της αυξημένης περιεκτικότητας σε υδροκυάνιο που αναλύθηκε, 14 λιναρόσποροι έλαβαν αρνητικούς βαθμούς στη δοκιμή.

Αν και το σώμα των ενηλίκων και των μεγαλύτερων παιδιών μπορεί να αποτοξινώσει το υδροκυάνιο σε μέτριες ποσότητες, μπορεί να γίνει επικίνδυνο για τα μωρά και τα μικρά παιδιά πολύ πιο γρήγορα.

Ο αυστριακός κώδικας τροφίμων ορίζει περιορισμούς κατανάλωσης που πρέπει να αναφέρονται στη συσκευασία των αλεσμένων λιναρόσπορων:

1. Οι ενήλικες δεν πρέπει να καταναλώνουν περισσότερες από μία κουταλιά της σούπας (που ισοδυναμεί με περίπου 15 γραμμάρια) αλεσμένου λιναρόσπορου ανά γεύμα.
2. Τα παιδιά πρέπει να τρώνε το πολύ ένα κουταλάκι του γλυκού (περίπου 4 γραμμάρια) την ημέρα.
3. Οι θρυμματισμένοι λιναρόσποροι δεν είναι κατάλληλοι για παιδιά κάτω των τεσσάρων ετών.

Ένα άλλο σημείο που επεσήμανε η ανάλυση είναι πως οι πληροφορίες στη συσκευασία είναι ελλιπείς, αφού δεν ενημερώνουν πως ο λιναρόσπορος μπορεί να προκαλέσει δυσκοιλιότητα ένα δεν καταναλώνεται παράλληλα με πολλά υγρά.

Το εργαστήριο εντόπισε επίσης κορεσμένους υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων (αναλόγων MOSH/MOSH) αρκετές φορές και μία φορά ανίχνευσε επίσης αρωματικούς υδρογονάνθρακες (MOAH). Τα ανάλογα MOSH/MOSH συσσωρεύονται στον ανθρώπινο λιπώδη ιστό και στο ήπαρ. Είναι πιθανώς ο μεγαλύτερος μολυσματικός παράγοντας στο σώμα Οι ακριβείς συνέπειες αυτού είναι ακόμα ασαφείς. Τα MOAH είναι ακόμη πιο προβληματικά. Μπορεί να περιέχουν καρκινογόνα συστατικά.

Τέλος βρέθηκαν υπολείμματα φυτοφαρμάκων παρά το γεγονός ότι όλα τα προϊόντα που αναλύθηκαν ήταν βιολογικά και μάλιστα σε ένα ανιχνεύτηκε και το απαγορευμένο στη ΕΕ εντομοκτόνο chlorpyrifos, κάδμιο, όπως και αλλοίωση του λίπους.

Οι ειδικοί καταλήγοντας επισημαίνουν ότι 10 στους 19 αλεσμένους λιναρόσπορους απέτυχαν στη δοκιμή και συνέστησαν μόνο ένα προϊόν ως απόλυτα ασφαλές. 

Συμβουλές για τους καταναλωτές

Το υδροκυανικό οξύ περιέχεται φυσικά στον λιναρόσπορο και μπορεί να απελευθερωθεί όταν συνθλίβεται. Ωστόσο, η πραγματική περιεκτικότητα σε υδροκυάνιο μπορεί να προσδιοριστεί μόνο στο εργαστήριο. Εάν θέλετε να παραμείνετε ασφαλείς, θερμαίνετε τον αλεσμένο λιναρόσπορο σε πάνω από 26 βαθμούς Κελσίου πριν τον καταναλώσετε. Οι καβουρδισμένοι, ψημένοι ή μαγειρεμένοι λιναρόσποροι είναι ασφαλείς.

Σημαντικό: Ακόμη και μικρές ποσότητες υδροκυανίου μπορεί να είναι επικίνδυνες για μωρά και μικρά παιδιά. Κρατάτε λοιπόν πάντα τον λιναρόσπορο μακριά από μικρά παιδιά και μην αφήνετε τα παιδιά κάτω των τεσσάρων ετών να τρώνε αλεσμένο λιναρόσπορο.

Πηγή: cibum.gr