Γνωστές μητροπόλεις του κόσμου έχουν αποκτήσει το όνομά τους εξαιτίας κάποιου θρύλου ή μιας ιστορίας που ξετυλίχθηκε εκεί, από κάποιον θεό ή στρατηγό του παρελθόντος, ακόμα εξαιτίας ετυμολογικής προσέγγισης καθώς το όνομα κάποιων πρωτευουσών σημαίνει αυτό ακριβώς που είναι ή την τοποθεσία στην οποία βρίσκονται.
1. Άμστερνταμ
Σημαίνει φράγμα του ποταμού Amstel που ετυμολογικά προέρχεται από την ολλανδική φράση «Aeme stelle», δηλαδή «περιοχή όπου αφθονεί το νερό».
2. Βερολίνο
Δύο διαφορετικές εκδοχές υπάρχουν για την ετυμολογία της ονομασίας Berlin. Σύμφωνα με την προφορική παράδοση των Γερμανών, το όνομα προκύπτει από την γερμανική λέξη Bär, που σημαίνει αρκούδα. Ωστόσο, η πιο πιθανή εξήγηση είναι αυτή που θέλει την ρίζα «berl» να έχει σλαβική προέλευση. Συγκεκριμένα, σημαίνει «βάλτος» και οι πρώτοι Σλάβοι έποικοι της περιοχής έδωσαν στην πόλη αυτό το όνομα επειδή χτίστηκε στο επίπεδο του «βαλτώδους» ποταμού Spree.
3. Λευκωσία
Στα αρχαία χρόνια, η πόλη ονομαζόταν Λήδρα. Αργότερα μετονομάστηκε σε Καλλινίκιση και στην συνέχεια σε Λευκοθέα, Λευκουσία και Λευκωσία. Ωστόσο, το Λευκωσία συνδέεται με το προσωνύμιο της αρχαιότητας «η πόλη των Λευκών Θεών» ή με την φράση «Λευκή Περιουσία».
4. Λονδίνο
Από τις επικρατέστερες θεωρίες για την ονομασία είναι αυτή που κάνει λόγο για τον Βασιλιά Lud που εξουσίασε την πόλη στα προ-ρωμαϊκής εποχής χρόνια.
5. Μαδρίτη
Κάποτε οι Ρωμαίοι θεμελίωσαν έναν οικισμό στις όχθες του ποταμού Manzanares, τον οποίο ονόμασαν Matrice. Σταδιακά, και με το πέρασμα διαφόρων κατακτητών, κυρίως Αράβων από εκεί, το όνομα εξελίχθηκε σε Mayrit και Majerit, ως αναφορά στον ποταμό που «έδινε ζωή» (από το αραβικό «al-Majrit» – πηγή νερού). Σταδιακά, το Majerit εξελίχθηκε στο σημερινό Madrid.
6. Μόσχα
Η Μόσχα πήρε το όνομά της από τον ποταμό Moskva που την διασχίζει, του οποίου το όνομα με τη σειρά του σημαίνει «σκοτεινός» και «θολός».
7. Παρίσι
Στην εποχή του χαλκού, στις όχθες του ποταμού Σηκουάνα ζούσαν οι άνθρωποι μιας βελγικής φυλής που ονομαζόταν Parisii, η οποία μάλιστα πρωτοστάτησε στην επανάσταση απέναντι στον Ιούλιο Καίσαρα αργότερα, το 52π.Χ. Η πόλη που αναπτύχθηκε σταδιακά στην περιοχή πήρε το όνομά της από αυτή τη φυλή.
8. Ρώμη
Μάλλον ευρέως γνωστή, η ιστορία της ονομασίας της αιώνιας πόλης θέλει τον Ρέμο και τον Ρωμύλο να την ιδρύουν. Συγκεκριμένα, η παράδοση αναφέρει πως την ίδρυσε και την βάφτισε ο Ρωμύλος, αφού σκότωσε τον αδερφό του μετά από μια φιλονικία.
9. Στοκχόλμη
Η λέξη stock στα σουηδικά σημαίνει «κορμός» και η λέξη holm «νησάκι». Με άλλα λόγια, το «νησάκι των κορμών» αναφέρεται πιθανότατα στο νησάκι Helgeandsholmen στο κέντρο της σημερινής πόλης, όπου ίδρυσε την Στοκχόλμη ο Birger Jarl για να προστατεύσει την Σουηδία από ξένες επιδρομές.
10. Κοπεγχάγη
Το όνομα της δανέζικης πρωτεύουσας προέρχεται από τη λέξη Køpmannæhafn, που σημαίνει το λιμάνι των εμπόρων.
11. Λισαβόνα
Το όνομα της Λισαβόνας κατά μία εκδοχή προέρχεται από τη φοινικική φράση Allis Ubbo που σημαίνει “ασφαλές λιμάνι”. Κατά μια άλλη εκδοχή προέρχεται από το λατινικό όνομα του βασιλιά της Ιθάκης Οδυσσέα (Ulysses) που φέρεται ως ο ιδρυτής της πόλης, καθώς η πόλη στα λατινικά ονομαζόταν Ulyssippo.
12. Αθήνα
Σύμφωνα με την Ελληνική μυθολογία, η Αθηνά ήταν η Θεά της σοφίας, της στρατηγικής αλλά και του πολέμου. Γεννήθηκε από το κεφάλι του Δία και αργότερα διεκδίκησε μαζί με τον θεό Ποσειδώνα, από τον βράχο της Ακρόπολης την ίδια πόλη.
Έπρεπε να προσφέρουν και οι δύο ένα πολύτιμο δώρο στους πολίτες , έτσι ο Ποσειδώνας χτύπησε μία πλευρά του λόφου με την τρίαινά του και χάρισε ένα πηγάδι με θαλασσινό νερό, ενώ η Αθηνά πρόσφερε ένα δέντρο ελιάς, που φάνηκε πολύτιμο γιατί παρείχε τροφή, λάδι αλλά και ξυλεία. Νικήτρια της μάχης ήταν η Αθηνά, γι’ αυτό και η πόλη πήρε το όνομά της “Αθήνα” και εκείνη ανακηρύχτηκε προστάτιδά της.
