Να φορούν μάσκα σε όλη την διάρκεια του εκκλησιασμού τους και των λιτανειών κάλεσε, για ακόμη μια φορά τους πιστούς, ο Δημοσθένης Σαρηγιάννης, μιλώντας στην εκπομπή «Καλημέρα Ελλάδα» του ΑΝΤ1, με αφορμή τον εορτασμό του Αγίου Δημητρίου στην Θεσσαλονίκη και στις εκκλησίες όλης της Ελλάδας.
Οι επιστήμονες είναι εξαιρετικά ανήσυχοι για την μη τήρηση μέτρων και τον συνωστισμό αυτών των ημερών σε εκκλησίες, λιτανείες και παρελάσεις και απευθύνουν διαρκώς εκκλήσεις για τήρηση των μέτρων ατομικής προστασίας, όπως η χρήση μάσκας και οι αποστάσεις.
Ο Καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής του ΑΠΘ, αφού έκανε νέα έκκληση για τον εμβολιασμό όλου του πληθυσμού, είπε ότι «υπάρχει πιθανότητα 10-12% να κολλήσει κορονοϊό ένας εμβολιασμένος, που μπορεί να μην έχει καν συμπτώματα, ο οποίος μπορεί να μεταδώσει τον ιό και να συμβάλλει στην διασπορά του κορονοϊού».
Ο κ. Σαρηγιάννης τόνισε ότι αναμένεται αύξηση των κρουσμάτων τις επόμενες ημέρες ή τουλάχιστον σταθεροποίηση τους στα υψηλά επίπεδα των τελευταίων ημερών, σημειώνοντας χαρακτηριστικά πως «Αν θέλουμε να μετριαστεί αυτή η αύξηση, πρέπει να διπλασιαστούν άμεσα τα τεστ ανίχνευσης κορονοϊού», προσθέτοντας ότι σε αυτήν την κατεύθυνση, ο ίδιος θεωρεί κομβικό «να είναι υποχρεωτικό ένα τεστ για όλους τους εργαζόμενους, εμβολιασμένους ή όχι».
Ο Γρηγόρης Πετράκος έκανε ένα νέο διαδικτυακό ξέσπασμα, με αφορμή την ακύρωση της παρέλασης, λόγω του θανάτου της Φώφης Γεννηματά.
Μέσα από το προσωπικό του προφίλ στο facebook, ο τραγουδιστής θέλησε να τοποθετηθεί σχετικά με την ακύρωση της παρέλασης της 28ης Οκτωβρίου, λόγω του εθνικού πένθους για τον θάνατο της Φώφης Γεννηματά.
Πιο συγκεκριμένα, ο Γρηγόρης Πετράκος έγραψε: «Όχι κύριοι. Το πένθος για το θάνατο ενός πολιτικού προσώπου δεν είναι λόγος να μη γίνει η μαθητική παρέλαση της Εθνικής επετείου. Αν θέλατε να τιμήσετε το πρόσωπο, να γινόταν η παρέλαση και προς τιμήν του!
Είναι πλέον απροκάλυπτο. Θέλετε να σβήσετε την Εθνική μας ταυτότητα. Το έχουν δοκιμάσει και πιο ικανοί από εσάς. Δε θα σας περάσει».
Στην επιχείρηση έρευνας και διάσωσης συμμετέχουν πλοίο ανοιχτής θαλάσσης και δύο πλωτά του ΛΣ, ένα ελικόπτερο super puma, ένα ελικόπτερο του ελληνικού στρατού, ένα πλοίο δύναμης του ΝΑΤΟ, τρία αλιευτικά και τρία παραπλέοντα πλοία.
Τις σορούς τεσσάρων ατόμων περισυνέλεξε από τη θαλάσσια περιοχή ανατολικά νοτιοανατολικά της Χίου το Λιμενικό Σώμα, μετά τη βύθιση λέμβου με αλλοδαπούς. Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, οι αλλοδαποί που επέβαιναν στη λέμβο -και ήταν πιθανότατα 27- κάλεσαν σε βοήθεια μέσω του 112, λέγοντας ότι το σκάφος τους βρίσκεται σε δυσχερή θέση.
Σύμφωνα με την ενημέρωση που παρείχε ο Νότης Μηταράκης μέσω Twitter, τέσσερα παιδιά έχασαν τη ζωή τους, ηλικίας από 3 ως 14 ετών.
Από το πρωί στο σημείο του συμβάντος είναι σε εξέλιξη μεγάλη επιχείρηση του Λιμενικού Σώματος Ελληνική Ακτοφυαλακής και έως αυτήν τη στιγμή έχουν διασωθεί 22 άτομα (14 άνδρες, 7 γυναίκες και ένα παιδί). Στην επιχείρηση έρευνας και διάσωσης συμμετέχουν πλοίο ανοιχτής θαλάσσης και δύο πλωτά του ΛΣ, ένα ελικόπτερο super puma, ένα ελικόπτερο του ελληνικού στρατού, ένα πλοίο δύναμης του ΝΑΤΟ, τρία αλιευτικά και τρία παραπλέοντα πλοία. Στη θαλάσσια περιοχή πνέουν άνεμοι 5 με 6 μποφόρ.
To μήνυμα του Νότη Μηταράκη
«Αυτή είναι η πραγματικότητα της εκμετάλλευσης μεταναστών από εγκληματικές συμμορίες στο Αιγαίο. Αδίστακτοι λαθρέμποροι θέτουν σε κίνδυνο ζωές σε βαριά φορτωμένες μη αξιόπλοες λέμβους στα ανοιχτά της Χίου» είναι το μήνυμα του υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου, Νότη Μηταράκη.
This is the reality of the exploitation of migrants by criminal gangs in the Aegean – unscrupulous smugglers putting lives at risk in heavily laden unseaworthy dinghies off Chios. pic.twitter.com/2lceJSEgUk
— Νότης Μηταράκης – Notis Mitarachi (@nmitarakis) October 26, 2021
Επίθεση από δυνάμεις των ΜΑΤ δέχθηκε η βουλευτής Α’ Ανατολικής Αττικής του ΜέΡΑ25, Μαρία Απατζίδη, κατά τη διάρκεια της πορείας για τον θάνατο του νεαρού Ρομά από πυρά αστυνομικών.
Σε ανάρτησή της η κ. Απατζίδη αναφέρει ότι δέχθηκε αγκωνιά στο μάτι από μέλος διμοιρίας των ΜΑΤ, ενώ στη συνέχεια τα ΜΑΤ την έσπρωχναν με τις ασπίδες τους.
Η ίδια δήλωσε σε αστυνομικό ότι είναι βουλευτής, για να λάβει την απάντηση: “Δεν με νοιάζει”. Παράλληλα καταγγέλλει ότι λίγα λεπτά μετά το χτύπημα που δέχθηκε, άνδρες των ΜΑΤ επιτέθηκαν και σε γυναίκα δικηγόρο.
Η βουλευτής του ΜέΡΑ25 μετέβη στο νοσοκομείο “Ελπίς” όπου οι γιατροί της παρείχαν τις πρώτες βοήθειες.
Αναλυτικά ολόκληρη η ανάρτηση της βουλευτή:
Καλημέρα και σας ευχαριστώ για το ενδιαφέρον σας. Χτες το απόγευμα στην πορεία για τον 18χρονο που σκοτώθηκε από τους αστυνομικούς, δέχθηκα απρόκλητα από αστυνομικό των ΜΑΤ αγκωνιά στο μάτι και χτύπημα με την ασπίδα στο χέρι. Ενώ περπατούσα στα δεξιά της πορείας, έρχεται ένας άνδρας των ΜΑΤ και με σπρώχνει. Του λέω “μη με σπρώχνεις”, συνεχίζει και μου ρίχνει αγκωνιά στο μάτι. Toυ είπα ότι είμαι βουλευτής και η απάντηση ήταν “δεν με νοιάζει”. Το πρόσωπό μου έχει πρηστεί και το μάτι σταδιακά κλείνει. Χτες τη νύχτα στις 1.00 πήγα στο νοσοκομείο “Ελπίς” όπου δέχθηκα φροντίδα από χειρουργό, ωτορινολαρυγγολόγο και οφθαλμίατρο που περιποιήθηκε το αριστερό μάτι μου για να αποφύγουμε τα χειρότερα. Αν φέρονται τόσο βίαια σε βουλεύτρια του ελληνικού κοινοβουλίου, φανταστείτε τι κάνουν σε άλλες περιπτώσεις. Λίγα λεπτά μετά το χτύπημα σε εμένα, επιτέθηκαν απρόκλητα και σε γυναίκα δικηγόρο. Η ακραία βία στις διαδηλώσεις μας κάνει να καταλάβουμε ότι ο φόνος του 18χρονου δεν είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά εντάσσεται σε ένα πνεύμα αυθαιρεσίας και ατιμωρησίας της αστυνομίας. Ως βουλεύτρια παρευρέθηκα στην πορεία, έχοντας ανακοινώσει την παρουσία και την ιδιότητά μου στους αστυνομικούς, αλλά αυτό δεν τους σταμάτησε από το να μας επιτεθούν. Το ερώτημα παραμένει “Ποιος θα μας φυλάξει από τους φύλακες;” Πρέπει να αντισταθούμε με κάθε τρόπο στη βία των αστυνομικών πάνω σε άοπλους πολίτες.
Δέχθηκα απρόκλητα χτύπημα στο μάτι και ασπιδιά στο χέρι από αστυνομικό των ΜΑΤ στην πορεία για τον αδικοχαμένο 18χρονο. Η αστυνομική βία δεν θα περάσει. #antireportpic.twitter.com/cfM3auOAfB
Σε μία κυνική παραδοχή προχώρησε σήμερα ο υπουργός Ανάπτυξης κι Επενδύσεων, Άδωνις Γεωργιάδης, μιλώντας στο ΣΚΑΪ.
Συγκεκριμένα, ο κ. Γεωργιάδης, υποστήριξε ότι τα μέτρα για την Covid-19 ήταν κυβερνητική απόφαση και όχι απόφαση των «ειδικών».
«Αν η Επιτροπή Λοιμωξιολόγων σας πει ότι πρέπει να πάμε σε lockdown, τι θα κάνετε;» ρώτησε η δημοσιογράφος με τον υπουργό να απαντά «δεν υπάρχει περίπτωση».
Άδωνις Γεωργιάδης: «Δεν δεχόμαστε εντολές από τους γιατρούς, εμείς αποφασίζουμε»
«Θα παρακούσετε τους γιατρούς;» συνέχισε η δημοσιογράφος, με τον κ. Γεωργιάδη τότε να προχωρά στην κυνική ομολογία ότι «δεν δεχόμαστε εντολές από τους γιατρούς, εμείς αποφασίζουμε. Κανένας άλλος. Καταλάβατε;»
Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Παναγιώτης Θεοδωρικάκος, ζήτησε από τον Αρχηγό της Ελληνικής Αστυνομίας να προχωρήσει κατεπειγόντως πειθαρχικός έλεγχος και ταυτοχρόνως πλήρης επιχειρησιακή αξιολόγηση της δράσης της ΕΛ.ΑΣ στο αιματηρό γεγονός το βράδυ της Παρασκευής στο Πέραμα όταν έπεσε νεκρός απο αστυνομικά πυρά 20χρονος.
Λίγη ώρα μετά την έναρξη του «Πρωινού», ο δημοσιογράφος Γρηγόρης Μπάκας ευχήθηκε on air στον Γιώργο Λιάγκα και την Φαίη Σκορδά για τον λατρεμένο τους γιο, ο οποίος σήμερα έχει την ονομαστική του εορτή.
Αν και η όμορφη παρουσιάστρια ευχαρίστησε τον συνεργάτη της, ο Γιώργος Λιάγκας προτίμησε να μην απαντήσει. Τότε, η Φαίη Σκορδά είπε στον πρώην σύζυγό της να πει ένα «ευχαριστώ».
Δείτε το σχετικό απόσπασμα από την εκπομπή του ANT1:
«Δεν μου αρέσει όταν η τηλεόραση γίνεται αυτοαναφορική. Δεν είναι αγένεια. Θεωρώ ότι είναι και λίγο κοροϊδία. Μου τα έχει πει πέντε φορές από το πρωί, του έχω πει ευχαριστώ εκτός τηλεόρασης. Τώρα να το κάνουμε για την τηλεόραση;», υποστήριξε, φανερά ενοχλημένος, ο Γιώργος Λιάγκας.
Φυσικά, η Φαίη Σκορδά αντέδρασε και του τόνισε ότι η συμπεριφορά του αυτή είναι αγενής.
«Έχουμε άλλη προσέγγιση, ρε παιδιά, στην τηλεόραση, ρε παιδιά. Τι να κάνω;», ανέφερε, τέλος, ο παρουσιαστής και όλη η παρέα της ψυχαγωγικής εκπομπής προχώρησε στο επόμενο θέμα, χωρίς να δώσει άλλη διάσταση στα λεγόμενά του.
Με μια ανάρτηση στο facebook ο ηθοποιός, Χάρης Τζωρτζάκης, με αφορμή την αιματηρή καταδίωξη στο Πέραμα που είχε ως αποτέλεσμα να τραυματιστεί θανάσιμα από αστυνομικούς ο 20χρονος Ρομά, αποτυπώνει τις δικές του σκέψεις όταν συναντά στο δρόμο ένα κορίτσι Ρομά λίγο μεγαλύτερο από την ηλικία της κόρης του.
Ο ηθοποιός αναρωτιέται πώς υπάρχουν άνθρωποι που δεν ντρέπονται, όταν γυρίζουν την πλάτη τους σε τέτοιου είδους περιστάσεις και αναφέρει μεταξύ άλλων στην ανάρτησή του: «Το κορίτσι αυτό στο κεντρικότερο σημείο των Αθηνών είμαι σίγουρος ότι το προσπέρασαν αστυνομικοί της ομάδας Δίας, δικαστικοί, πολιτικοί, κοινωνικοί λειτουργοί και για να μην τα πολυλογώ το προσπεράσαμε όλοι μας. Ε από αυτό το κορίτσι έχουμε την απαίτηση να ενταχθεί στην κοινωνία μας και αναρωτιόμαστε τι φταίξαμε που αύριο μεθαύριο θα μας κλέψει το αυτοκίνητο. Και όταν μας το κλέψει, γιατί θα μας το κλέψει και μεταξύ μας πολύ καλά θα μας κάνει, εμείς θα το σκοτώσουμε και θα πανυγηρίζουμε γιατί επιτέλους θα πρέπει να μπει μια τάξη με τους γύφτους.»
Αναλυτικά η ανάρτησή του:
«Στο δρόμο για το θέατρο στη συμβολή της Πανεπιστημίου με Βασιλίσσης Σοφίας, τι ειρωνική διασταύρωση ε;, με πλησίασε μια τσιγκανοπούλα τρία τέσσερα χρόνια μεγαλύτερη από την κόρη μου γύρω στα εφτά δηλαδή, για να μου καθαρίσει τα τζάμια του αυτοκινήτου. Τη ρώτησα που είναι οι γονείς της και μου απάντησε με τον πιο φυσικό τρόπο του κόσμου «στη γύρα να κονομήσουν κανα φράγκο». Κοντοστάθηκα για λίγο στο φανάρι αναζητώντας κάποιον ενήλικο που ίσως την επιβλέπει, την άφησα να μου καθαρίσει το μπαρμπρίζ βλέποντάς την να σκαρφαλώνει στις μύτες των ποδιών της για να φτάσει να το καθαρίσει ολόκληρο, της έδωσα δύο ευρώ, άναψε το φανάρι και σηκώθηκα και έφυγα. Έφυγα και παράτησα ένα παιδί στη μέση του δρόμου λίγο μεγαλύτερο από την ηλικία της κόρης μου γιατί επρεπε να πάω στη δουλειά μου. Το κορίτσι αυτό εκτός από εμένα το παράτησαν και εκατοντάδες άλλοι που πέρασαν και ενώ σταματάνε για να διασώσουν ένα γατάκι ή ένα σκυλάκι που το παίρνουν -και πολύ καλά κάνουν- και ύστερα το φροντίζουν και αναζητούν εναγωνίως μια ζεστή αγκαλιά να τα φροντίσει, προσπερνάνε οπως έκανα κι εγώ ένα παιδί λίγο μεγαλύτερο από την ηλικία της κόρης μου για να πάνε και αυτοί όπως έκανα κιεγω στη δουλειά τους. Το κορίτσι αυτό στο κεντρικότερο σημείο των Αθηνών είμαι σίγουρος ότι το προσπέρασαν αστυνομικοί της ομάδας Δίας, δικαστικοί, πολιτικοί, κοινωνικοί λειτουργοί και για να μην τα πολυλογώ το προσπαράσαμε όλοι μας. Ε από αυτό το κορίτσι έχουμε την απαίτηση να ενταχθεί στην κοινωνία μας και αναρωτιόμαστε τι φταίξαμε που αύριο μεθαύριο θα μας κλέψει το αυτοκίνητο. Και όταν μας το κλέψει, γιατί θα μας το κλέψει και μεταξύ μας πολύ καλά θα μας κάνει, εμείς θα το σκοτώσουμε και θα πανυγηρίζουμε γιατί επιτέλους θα πρέπει να μπει μια τάξη με τους γύφτους. Εγώ μολις γύρισα σπίτι μου, η κόρη μου κοιμάται αλλά ντρέπομαι να πάω να τη φιλήσω. Ξέρω ότι δεν αλλάζει κάτι με αυτό αλλά ακόμα αναρωτιέμαι πως γίνεται να υπάρχουν άνθρωποι που δεν ντρέπονται. Και τότε κάπως ηρεμώ ότι δεν έχω χάσει τελειως την ανθρωπιά μου. Εσείς που κοιμάστε, κοιμηθείτε ήσυχα. Ένας γύφτος λιγότερος.
Ξημερώματα Δευτέρας, 25 Οκτώβρη 2021»
Η 25χρονη βοηθός γιατρός Ρουμεϊσά Μπερίν Σεν βρήκε τραγικό θάνατο όταν έπεσε με το αυτοκίνητό της σε σταθμευμένο φορτηγό, στην πρωτεύουσα Αγκυρα της Τουρκίας, κατά την επιστροφή στο σπίτι της ύστερα από εφημερία 36 ωρών σε δημόσιο νοσοκομείο της πόλης.
«Η ζωή των γιατρών δεν υπολογίζεται»
Η πρόσκρουση ήταν σφοδρότατη και τα μέλη των σωστικών συνεργείων χρειάστηκαν πάνω από μία ώρα για να απεγκλωβίσουν το άψυχο κορμί της από τα συντρίμμια. Η άτυχη Σεν προφανώς κοιμήθηκε στο τιμόνι μετά την εξαντλητική 36ωρη εφημερία.
Ωστόσο, ο θάνατος της Σεν προκάλεσε έντονες αντιδράσεις και έφερε πάλι στη δημοσιότητα τις απάνθρωπες συνθήκες εργασίας των γιατρών στην Τουρκία, οι οποίοι εξαναγκάζονται σε εξουθενωτικές 36ωρες εφημερίες.
«Ο εξαναγκασμός εργασίας σε απάνθρωπες συνθήκες στοίχισε τη ζωή μιας γιατρού. Η ζωή των γιατρών, που στις 11 εφημερίες του μήνα δουλεύουν αδιάκοπα 36 ώρες, δεν υπολογίζεται» ανέφερε σε ανακοίνωσή του το συνδικάτο εργαζομένων Υγείας και Κοινωνικών Υπηρεσιών (SES).
Η Σεν είχε πρόσφατα αποφοιτήσει από την ιατρική σχολή και πέρασε τις εξετάσεις για Ειδικότητα στην Ιατρική (TUS). Τον Ιούλιο του 2021 ξεκίνησε να εργάζεται ως βοηθός γιατρός στο Γυναικολογικό και Μαιευτικό Τμήμα του Νοσοκομείου της Αγκυρας.
«Εξοργιζόμαστε!»
Το Ιατρικό Επιμελητήριο της Αγκυρας, σε μήνυμά του στον λογαριασμό του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ανέφερε: «Χάσαμε μία νεαρή συνάδελφό μας… Λυπούμαστε πολύ και εξοργιζόμαστε! Χάσαμε μία συνάδελφο βοηθό γιατρό ως αποτέλεσμα έντονου φόρτου εργασίας και βαρδιών εναλλάξ χωρίς ύπνο».
Ankara Şehir Hastanesi'nde sağlık emekçileri, nöbet sonrası trafik kazasında hayatını kaybeden Dr. Rümeysa Berin Şen'i andıktan sonra alkışlarla Sağlık Bakanlığına yürüdü: "Üzgünüz ama öfkeliyiz de; yasal düzenleme şart!"
Η Μπενάν Κογιουνσού από το Παράρτημα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Τουρκικού Ιατρικού Συλλόγου (TTB) εξέφρασε μέσω Twitter τα συλλυπητήριά της, ασκώντας παράλληλα την κριτική της:
«Είμαστε βαθιά λυπημένοι για την απώλεια της συναδέλφου μας. Ακούστε τις φωνές των γιατρών, οι οποίοι αναγκάζονται να εργάζονται σε απάνθρωπες συνθήκες με βάρδιες εναλλάξ και χωρίς άδεια μετά τη βάρδια και που υφίστανται mobbing και βία».
#AsistanHekimler Bir meslektaşımızı kaybetmenin derin üzüntüsü içindeyiz. Gün aşırı nöbetler ile nöbet sonrası izin olmaksızın insanlık dışı koşullarda çalıştırılan, mobbinge uğrayan, şiddet gören hekimlerin sesini duyun!https://t.co/BUTjxQNshs
Το τμήμα Βοηθών και Νέων Ειδικευόμενων Γιατρών του Τουρκικού Ιατρικού Συλλόγου εξέφρασε επίσης στα μέσα κοινωνική δικτύωσης ανησυχίες για τις συνθήκες εργασίας.
Οι γιατροί διαμαρτυρήθηκαν χθες σε όλη την Τουρκία για το τραγικό συμβάν, έχοντας ως κεντρικό σύνθημα «Οχι ατύχημα αλλά φόνος».
Ο Ιερός Ναός του Αγίου Δημητρίου βρίσκεται στη Θεσσαλονίκη και είναι αφιερωμένος στον Άγιο Δημήτριο, τον πολιούχο της πόλης.
Βρίσκεται στην ομώνυμη οδό και είναι πεντάκλιτη βασιλική του «ελληνιστικού τύπου», αλλά με πολλά ιδιαίτερα και σπάνια χαρακτηριστικά σε σχέση με άλλους ναούς της ίδιας περιόδου στην Ελλάδα.
Η Κρύπτη του Ιερού Ναού Αγίου Δημητρίου
Η είσοδος της κρύπτης βρίσκεται δίπλα από τον δεξιό πεσσό του ιερού βήματος και οδηγεί στο χώρο εκείνο που σύμφωνα με την παράδοση φυλακίσθηκε, μαρτύρησε και τάφηκε ο Άγιος Δημήτριος.
Πρόκειται για το ανατολικό τμήμα του μεγάλου ρωμαικού λουτρού που βρισκόταν κοντά στην αγορά και το στάδιο για την εξυπηρέτηση των αθλητών.
Η Κρύπτη του Ναού του Αγίου Δημητρίου στη Θεσσαλονίκη αναφέρεται στο σύμπλεγμα στοών και διαδρόμων, οι οποίοι υποβαστάζονται από ισχυρούς στύλους κάτω από το Ιερό Βήμα και αποτελούσε το ανατολικό τμήμα του Ρωμαϊκού λουτρού.
Στη ρωμαϊκή περίοδο ο χώρος ήταν ισόγειο και το λουτρό στο σημείο αυτό διώροφο, λόγω της κλίσης του εδάφους. Στην τελευταία ρωμαϊκή φάση το κτίσμα είχε στο κέντρο κρήνη με πέντε κόγχες, που πλαισιώνονταν από στοές.
Τον 5ο αι. μετά την ίδρυση του πρώτου μεγάλου Ναού το ισόγειο διαμέρισμα των λουτρών ενσωματώνεται στον ήδη υπάρχοντα χώρο ως χώρος του Μαρτυρίου και Κρύπτη. Αρχικά στην Κρύπτη οι πιστοί Θεσσαλονικείς τιμούσαν τον Άγιο μέσω του αγιάσματος, που ελάμβαναν από την κρήνη στην οποία έρρεε από πηγάδι που σώζεται μέχρι και σήμερα βόρεια του Ιερού.
Μετά τον 10ο αι. η κρήνη συνδέεται με το Μύρο που συνέλεγαν οι πιστοί από τις δεξαμενές της με διάφορα αγγεία, πήλινα, γυάλινα ή μεταλλικά. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν τα «κουτρούβια», μολύβδινα μικρά δοχεία στο σχήμα παλαιοχριστιανικών ευλογιών.
Το Μύρο το φύλαγαν και σε περίοπτα φυλακτά ή κιβωτίδια από πολύτιμα μέταλλα, που επέτρεπαν τη μεταφορά του σε μακρινές χώρες. Η εξάπλωση που είχαν τα αντικείμενα αυτά στον χριστιανικό κόσμο υπήρξε μεγάλη, γεγονός που φανερώνει τη διάδοση της τιμής του Αγίου.
Στον χώρο της Κρύπτης υπάρχει και Παρεκκλήσιο με διάτρητο άνοιγμα στην ανατολική κόγχη του. Στους παλαιοχριστιανικούς χρόνους επικοινωνούσε με την κρήνη του αγιάσματος, αλλά και με το ιερό του Ναού. Πιθανότατα είναι και ο τόπος όπου ακριβώς μαρτύρησε ο Άγιος Δημήτριος Μυροβλύτης. Στο κεντρικό μέρος της Κρύπτης, στον ημικυκλικό χώρο της αψίδος και σε μικρή απόσταση από τον ρωμαϊκό τοίχο με τις πέντε κόγχες προσετέθη διάδρομος με ημικυκλικό Κιβώριο, που φράσσεται με θωράκια με σταυρούς επάνω σε χαμηλή και ανάγλυφη βάση, η οποία έφτανε αρχικώς μέχρι των εκατέρωθεν αρχαίων τοίχων της αψίδος, αποκλείοντας έτσι ολόκληρο τον τοίχο με τις κόγχες.
Η βάση αυτή στον νότιο διάδρομο διακόπτεται σε μικρή απόσταση από τον τοίχο της αψίδος. Πιθανώς υπήρχε εκεί αρχικώς πύλη, διότι στο άκρον της βάσης παρατηρείται τριγωνική λάξευση. Το Κιβώριο αποτελεί και τον χώρο όπου έρρεε το αγίασμα και το μύρο, το οποίο εξήρχετο, όπως αναφέρεται στις ιστορικές πηγές και τους εγκωμιαστικούς λόγους προς τιμήν του Μεγαλομάρτυρος Αγίου Δημητρίου, από τις πληγές του παναγίου σώματός του. Αυτό αποδεικνύεται και από τις σωληνώσεις και τους υδαταγωγούς που διακλαδίζονται δεξιά και αριστερά στις δεξαμενές, οι οποίες διέρχονται κάτω από το ιερό του Ναού, ξεκινώντας από το φρέαρ και καταλήγοντας στη μικρή μαρμάρινη φιάλη, η βάση της οποίας φαίνεται ακόμη έμπροσθεν του Κιβωρίου. Το Κιβώριο αποτελείται από επτά κιονίσκους, που βαστάζουν υψηλομέτωπα ανάγλυφα μαρμάρινα τόξα.
Εκατέρωθεν της δεξαμενής του Κιβωρίου προστέθηκαν θωράκια, ώστε να δημιουργηθούν τρεις κλειστοί χώροι, όπως βρέθηκαν κατά την αποχωμάτωση της Κρύπτης. Οι ιδιαίτερες συνθήκες του χώρου δεν επέτρεπαν την προέκταση του ναού προς ανατολάς, με αποτέλεσμα ο τάφος του Αγίου να μην μπορεί να συμπέσει εντός του κυρίως Ναού, της μεγάλης βασιλικής του Λεοντίου, αλλά εντός του Ιερού Βήματος, κάτω από την Αγία Τράπεζα.
Πιθανότατα για λόγους λειτουργικότητας του χώρου, για να εξυπηρετούνται οι ανάγκες των πιστών που ήθελαν να προσκυνούν τον τάφο του Μάρτυρος και ένεκα της αρχαίας παράδοσης της ανατολικής Εκκλησίας σε παρόμοιες περιπτώσεις, όπως συνέβη με τον τάφο του Αποστόλου Βαρνάβα της Κύπρου και του Αγίου Βαβύλα, ο οποίος μεταφέρθηκε από την Αντιόχεια στη Δάφνη, ο τάφος του Αγίου Δημητρίου μεταφέρθηκε στον νέο Ναό προς το κέντρο, εντός αργυράς λάρνακος, εις το αργυρούν Κιβώριον, το οποίοευρίσκετο «πρὸς τοῖς λαοῖς πλευροῖς». Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας η Κρύπτη καταχώνεται και ξαναβρίσκεται μετά την πυρκαγιά του 1917, οπότε και ακολουθεί η αναστήλωσή της.
Φωτογραφία: Τρύφωνας Νακος @trifonak
Ιστορία Ιερού Ναού Αγίου Δημητρίου
Ο Ιερός Ναός του Αγίου Δημητρίου του Μυροβλύτου κτίσθηκε στα μέσα του 5ου αι. από τον έπαρχο του Ιλλυρικού Λεόντιο πάνω στον τάφου του Αγίου Δημητρίου, ο οποίος μαρτύρησε ως χριστιανός με το στρατιωτικό αξίωμα του ανθυπάτου επί του αυτοκράτορος Μαξιμιανού (292-311), που διέταξε «λόγχαις ἀναιρεθῆναι τὸν μάρτυρα» μετά την ήττα του Δανδήλου παλαιστού Λυαίου από τον μαθητή του Δημητρίου Νέστορα στον χώρο του Σταδίου της πόλεως. Μεγάλη πυρκαγιά μεταξύ των ετών 629 και 639 κατέστρεψε μεγάλο μέρος αυτού του κτηρίου.
Η ευσέβεια του λαού της Θεσσαλονίκης με επικεφαλής τον Επίσκοπο Ιωάννη τον ξανακτίζει διευρύνοντάς τον. Το 904 ο Ναός Αγίου Δημητρίου λεηλατήθηκε από τους Σαρακηνούς και αρπάχτηκε σε κομμάτια το ιερό «Κιβώριο». Άλλη διαρπαγή νέου «Κιβωρίου» σημειώνεται από τους Νορμανδούς 281 χρόνια αργότερα, όταν καταλήφθηκε η πόλη από αυτούς το 1181.
Η Μετατροπή σε Τζαμί και η Πυρκαγιά
Το 1493 ο Ναός μετατρέπεται σε τζαμί από τους Τούρκους. Στο βορειοδυτικό μέρος του Ναού μεταφέρεται το κενοτάφιο του Αγίου και απομονώνεται από το Τζαμί. Με την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης το 1912 ο Ναός επαναλειτουργεί ως χώρος λατρείας – τιμής του Αγίου Δημητρίου. Η πυρκαγιά της 5ης και 6ης Αυγούστου του 1917 αποτεφρώνοντας τα δύο τρίτα της Θεσσαλονίκης μετέβαλε σε ερείπια και τον ιστορικό Ναό, ο οποίος επί χίλια πεντακόσια συνεχή έτη αποτελούσε το κόσμημα και το καύχημα της δεύτερης πρωτεύουσας του ελληνικού Γένους.
Αναστύλωση μετά την Πυρκαγιά
Αναστηλωτικές εργασίες αποκατέστησαν την αρχική του μορφή. Για το ιστορικό του Ναού του Αγίου Δημητρίου και για την τιμή του Μυροβλήτου Μάρτυρος υπάρχουν πλούσιες πηγές, από τις οποίες μπορεί να σχηματιστεί όχι απλά μια ιστορική εικόνα, αλλά και να κατανοηθεί η ιδιαιτερότητα της ιστορίας της Θεσσαλονίκης, που έζησε παράλληλα και άρρηκτα συνδεδεμένη με την τιμή του Μυροβλήτη και προστάτης της Αγίου Δημητρίου. Με το διάταγμα των Μεδιολάνων, που υπέγραψε ο Μέγας Κωνσταντίνος το 313 μ.Χ., οι Θεσσαλονικείς Χριστιανοί ελεύθερα πλέον έσπευσαν αμέσως να τιμήσουν τον συμπολίτη τους μάρτυρα Άγιο Δημήτριο, χτίζοντας έναν μικρό Ναό «οικίσκο» στο χώρο όπου είχε μαρτυρήσει και ταφεί, κοντά στο υπόγειο ερειπωμένου ρωμαϊκού λουτρού δίπλα στο Στάδιο της πόλεως:
Ο χώρος αυτός του Ναΐσκου του Αγίου Δημητρίου γρήγορα έγινε κέντρο της λατρείας – τιμής του. Απ’ όλα τα μέρη συνέρρεαν οι πιστοί, άλλοι για να προσευχηθούν στον τάφο του Μεγαλομάρτυρος και άλλοι για να θεραπευθούν από βαριές ασθένειες με το μύρο που ανέβλυζε από τον τάφο του Αγίου Δημητρίου. Μεταξύ των προσκυνητών ήταν και ο έπαρχος του Ιλλυρικού Λεόντιος από το Σίρμιο, ο οποίος θεραπεύθηκε τελείως από ασθένεια που έπασχε. Ο Λεόντιος από ευγνωμοσύνη προς τον Άγιο Δημήτριο έκτισε στα 413 στην ίδια θέση του μικρού Ναού νέο επιβλητικό Ναό που με διάφορες προσθήκες, επισκευές και διαρρυθμίσεις σώθηκε μέχρι τη μεγάλη πυρκαγιά του 1917, οπότε και καταστράφηκε, για να αναστηλωθεί στη συνέχεια «ἐκ βάθρων».
Ο Προστάτης Άγιος Δημήτριος και ο Ιερός Ναός
Αν και έχουν περάσει τόσοι αιώνες από τον καιρό της κατασκευής της και έχει ταλαιπωρηθεί από τον χρόνο, σεισμούς, πυρκαγιές και αναστηλώσεις, διατηρεί τη γνησιότητα και το πνεύμα της μεγαλοφροσύνης που ξεχωρίζει την αρχιτεκτονική της εποχής, καθώς και την έξοχη και διαχρονική καλλιτεχνική αξία και αισθητική, όπως μπορούμε να κρίνουμε από όσα μέρη διασώθηκαν. Κατανοούμε λοιπόν τους λόγους για τους οποίους η Βασιλική του Αγίου Δημητρίου κυριαρχεί λειτουργικά και οπτικά επί σειρά αιώνων στη Θεσσαλονίκη, μια και υπήρξε όχι μόνο το κέντρο της τιμής του Αγίου Δημητρίου, πολιούχου και προστάτη της πόλεως, αλλά και ο κατεξοχήν λατρευτικός χώρος της πρωτεύουσας της μακεδονικής γης, όπου η χριστιανική πίστη συνδέθηκε άμεσα και άρρηκτα με τις παραδόσεις και την ιστορία του Ορθόδοξου Ελληνικού Έθνους.