Νεκρός στα 41 του ο πρώην καθηγητής του Κέιμπριτζ, Τζέισον Άρντεϊ, μετά την παραίτησή του εν μέσω σκανδάλου για λογοκλοπή
Ο θάνατός του Τζέισον Άρντεϊ σημειώνεται μόλις εννέα ημέρες μετά την παραίτησή του από το πανεπιστήμιο και ενώ η ακαδημαϊκή του πορεία είχε αμφισβητηθεί έντονα.
Σοκ έχει προκαλέσει στη Βρετανία ο ξαφνικός θάνατος του 41χρονου καθηγητή Τζέισον Άρντεϊ, ο οποίος μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα είχε παραιτηθεί από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, ενώ βρισκόταν στο επίκεντρο σοβαρών καταγγελιών και επίσημης έρευνας για στοιχεία του ακαδημαϊκού του βιογραφικού.
Ο Άρντεϊ, ο οποίος είχε γίνει γνωστός ως ο νεότερος μαύρος καθηγητής στην ιστορία του Κέιμπριτζ και είχε προβληθεί ως σύμβολο διαφορετικότητας και κοινωνικής κινητικότητας, βρέθηκε «χωρίς τις αισθήσεις του» σε διεύθυνση στο Μπάτερσι, στο νότιο Λονδίνο, το απόγευμα της Παρασκευής 14 Αυγούστου.
Η Μητροπολιτική Αστυνομία ανακοίνωσε ότι οι Αρχές κλήθηκαν στις 15:12 από την Υπηρεσία Ασθενοφόρων του Λονδίνου. Ένας άνδρας 41 ετών εντοπίστηκε νεκρός. Η αστυνομία διευκρίνισε ότι ο θάνατος αντιμετωπίζεται ως απροσδόκητος, αλλά δεν θεωρείται ύποπτος. Οι συγγενείς του έχουν ενημερωθεί και η υπόθεση θα παραπεμφθεί στον ιατροδικαστή.
Μέχρι στιγμής δεν έχει γίνει γνωστή η αιτία του θανάτου.
Ο θάνατός του σημειώνεται μόλις εννέα ημέρες μετά την παραίτησή του από το Κέιμπριτζ, στις 5 Αυγούστου, σε μια περίοδο κατά την οποία η ακαδημαϊκή του πορεία είχε βρεθεί υπό έντονη δημόσια αμφισβήτηση.
Η έρευνα του Κέιμπριτζ και η παραίτηση
Το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ είχε ανακοινώσει ότι ξεκινά επίσημη έρευνα σχετικά με τα ακαδημαϊκά προσόντα και ορισμένες τιμητικές ακαδημαϊκές θέσεις που εμφανίζονταν στο βιογραφικό του Άρντεϊ.
Η απόφαση ήρθε μετά από σειρά αποκαλύψεων και διαψεύσεων από πανεπιστήμια της Βρετανίας, των ΗΠΑ και της Νότιας Αφρικής. Στο βιογραφικό του εμφανίζονταν, μεταξύ άλλων, θέσεις επισκέπτη καθηγητή στο Ohio State University, στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης και στο Nelson Mandela University, όμως εκπρόσωποι των ιδρυμάτων αμφισβήτησαν ότι ο Άρντεϊ πράγματι κατείχε τέτοιες θέσεις.
Παράλληλα, είχε παρουσιαστεί ως επίτιμος καθηγητής στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Durham University, αν και η σχέση του με το συγκεκριμένο ίδρυμα είχε πλέον λήξει.
Λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση της έρευνας, ο Άρντεϊ υπέβαλε την παραίτησή του τόσο από το Κέιμπριτζ όσο και από το Jesus College.
Στη δήλωσή του ανέφερε ότι η απόφασή του δεν αποτελούσε παραδοχή των κατηγοριών σε βάρος του, αλλά αποτέλεσμα της πίεσης που είχε δεχθεί. Υποστήριξε ότι είχε φτάσει «στα όρια όσων μπορεί λογικά να αντέξει ένας άνθρωπος» και έκανε λόγο για «αδιάκοπη δημόσια κριτική και προσωπικές επιθέσεις».
Παρά την παραίτησή του, επέμενε ότι δεν θεωρούσε πως αυτό ήταν το τέλος της ακαδημαϊκής του πορείας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επιστροφής του στο μέλλον.
Οι καταγγελίες για τη διδακτορική διατριβή
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρέθηκαν και καταγγελίες για πιθανή ακαδημαϊκή παρατυπία στη διδακτορική του διατριβή.
Επικριτές του υποστήριξαν ότι σημαντικά τμήματα της διατριβής του έμοιαζαν με εργασία άλλου φοιτητή. Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι υπήρχαν λάθη στο έργο του, αλλά αρνήθηκε ότι είχε διαπράξει σκόπιμη λογοκλοπή.
Το Κέιμπριτζ, πάντως, ξεκαθάρισε ότι δεν θα διερευνήσει το ίδιο τη διδακτορική διατριβή, καθώς ο τίτλος του είχε απονεμηθεί από το Liverpool John Moores University και όχι από το ίδιο.
Η υπόθεση όμως δεν περιορίστηκε στη διατριβή.
Αμφισβητήσεις για το βιογραφικό του
Στην πορεία εμφανίστηκαν ερωτήματα για διάφορα στοιχεία του επαγγελματικού και ακαδημαϊκού βιογραφικού του Άρντεϊ.
Σε ομιλία του το 2022 είχε αναφέρει ότι παρακολουθούσε μεταπτυχιακό πρόγραμμα στην «Ψυχοδυναμική Πρακτική» στο Birkbeck, κάτι που δεν εμφανιζόταν στους επίσημους καταλόγους των προσόντων του.
Παράλληλα, παλαιότερη εκδοχή του προφίλ του στο Jesus College περιλάμβανε μεταπτυχιακό τίτλο στις Εκπαιδευτικές Σπουδές από το Liverpool John Moores University, ο οποίος αργότερα αφαιρέθηκε.
Αμφισβητήθηκαν επίσης διάφοροι εντυπωσιακοί ισχυρισμοί που είχε κάνει κατά καιρούς. Μεταξύ άλλων, είχε αναφέρει ότι έτρεξε 600 μίλια μέσα σε έξι ημέρες και ότι συγκέντρωσε εκατομμύρια λίρες για φιλανθρωπικούς σκοπούς.
Ο ίδιος αρνήθηκε ότι ήταν «μυθομανής» και έδωσε εξηγήσεις για ορισμένους από τους ισχυρισμούς του. Για τα 5,5 εκατομμύρια λίρες που είχε αναφέρει σε σχέση με φιλανθρωπίες, διευκρίνισε ότι δεν συγκέντρωσε ο ίδιος το ποσό, αλλά συμμετείχε σε μια ομάδα περισσότερων από 100 ανθρώπων που συγκέντρωσαν χρήματα.
Ερωτήματα τέθηκαν ακόμη και για αναφορές του σε εθελοντική δράση στη Νότια Αμερική και τη Δυτική Αφρική, καθώς η WaterAid αμφισβήτησε τον ισχυρισμό ότι είχε εργαστεί εθελοντικά για την εγκατάσταση υποδομών ύδρευσης στις περιοχές αυτές.
Από το «Seven Up» έως το βιβλίο που δεν κυκλοφόρησε
λλος ένας ισχυρισμός που προκάλεσε αντιδράσεις αφορούσε τη συμμετοχή του στη γνωστή βρετανική τηλεοπτική σειρά ντοκιμαντέρ Seven Up. Η αναφορά δημιούργησε ερωτήματα, καθώς η εκπομπή ξεκίνησε δεκαετίες πριν από τη γέννησή του. Ο Άρντεϊ στη συνέχεια ανασκεύασε τον σχετικό ισχυρισμό.
Παράλληλα, είχε παρουσιάσει ως δημοσιευμένο βιβλίο το «Being Young, Black and Male: Challenging the Dominant Discourse» («Νέος, Μαύρος και Άνδρας: Προκαλώντας την Κυρίαρχη Ρητορική»). Ωστόσο, το βιβλίο τελικά δεν κυκλοφόρησε, καθώς ο εκδοτικός οίκος Palgrave Macmillan είχε εγκαταλείψει την έκδοσή του αρκετά χρόνια νωρίτερα.
Η ακαδημαϊκή πορεία και η εικόνα του Κέιμπριτζ
Παρά τις αποκαλύψεις, η ακαδημαϊκή διαδρομή του Άρντεϊ ήταν αξιοσημείωτη.
Είχε σπουδάσει Εκπαίδευση σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο και είχε ολοκληρώσει το διδακτορικό του στο Liverpool John Moores University. Στη συνέχεια εργάστηκε στα πανεπιστήμια Roehampton, Durham και Glasgow, όπου το 2021 έγινε καθηγητής Κοινωνιολογίας της Εκπαίδευσης.
Στο Κέιμπριτζ είχε αποκτήσει ιδιαίτερη προβολή, καθώς παρουσιάστηκε ως ο νεότερος μαύρος καθηγητής στην ιστορία του πανεπιστημίου. Ο διορισμός του είχε αντιμετωπιστεί ως σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της διαφορετικότητας στην ανώτατη εκπαίδευση.
Αρχικά, το Κέιμπριτζ είχε υπερασπιστεί τον καθηγητή, καταγγέλλοντας αυτό που χαρακτήριζε «αισχρή εκστρατεία υπονόμευσης της αξιοπιστίας του». Όμως, μετά τις νέες αποκαλύψεις και τις διαψεύσεις από άλλα πανεπιστήμια, το ίδρυμα ανακοίνωσε την επίσημη έρευνα.
Η υπόθεση απέκτησε και πολιτικές διαστάσεις. Ο Άρντεϊ είχε θέσει υποψηφιότητα με το Εργατικό Κόμμα στις δημοτικές εκλογές του 2018 στον δήμο του Κρόιντον, χωρίς να εκλεγεί. Παράλληλα, είχε αναλάβει ρόλο του πάτρωνα στη φιλανθρωπική οργάνωση Get Further, η οποία παρέχει εκπαιδευτική υποστήριξη σε μαθητές από κοινωνικά ευάλωτες ομάδες.
Το βιβλίο του και το τελευταίο κεφάλαιο
Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο Άρντεϊ είχε κυκλοφορήσει στις Ηνωμένες Πολιτείες τα απομνημονεύματά του με τίτλο «Great and Unfortunate Things». Η βρετανική έκδοση ήταν προγραμματισμένη για τις 27 Αυγούστου από τον εκδοτικό οίκο Simon & Schuster.
Τώρα, ο ξαφνικός θάνατός του έρχεται να προσθέσει ένα τραγικό και απρόσμενο τέλος σε μια υπόθεση που είχε ήδη προκαλέσει έντονη συζήτηση γύρω από την ακαδημαϊκή δεοντολογία, τη διαδικασία διορισμού καθηγητών και την αξιοπιστία των ακαδημαϊκών βιογραφικών.
Ο Arday είχε δηλώσει, λίγο πριν από την παραίτησή του, ότι η αποχώρησή του δεν ήταν το τέλος της δουλειάς του, αλλά «το τέλος αυτού του κεφαλαίου». Δεν είναι γνωστό ότι είχε προβλέψει πως, μόλις λίγες ημέρες αργότερα, η ζωή του θα έφτανε στο τέλος της.
