«Η συμπερίληψη στα ψηφοδέλτια καταδικασμένων για εγκλήματα με πολιτειακή απαξία θεμελιώνει ενδεχόμενη κρίση του Δικαστηρίου περί εναντίωσης πολιτικού κόμματος στην ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος».
Του Γιώργου Λυκουρέντζου
Χωρίς ενστάσεις συνταγματικότητας αλλά με την επισήμανση τροποποιήσεων που θα πρέπει να γίνουν ώστε η διάταξη να είναι λεπτομερέστερη δημοσιεύθηκε η έκθεση της επιστημονικής υπηρεσίας της Βουλής επί της «τροπολογίας Κασιδιάρη».
Επί της ουσίας η έκθεση επισημαίνει ότι η συμπερίληψη καταδικασθέντων για εγκλήματα με πολιτειακή απαξία στα ψηφοδέλτια των κομμάτων θεμελιώνει ενδεχόμενη κρίση του Δικαστηρίου περί εναντίωσης πολιτικού κόμματος στην ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος.
Στο κείμενό τους οι συντάκτες της Έκθεσης επισημαίνουν ότι ο Άρειος Πάγος δεν καλείται να εκφέρει γενική άποψη για το αν ένα κόμμα λειτουργεί υπέρ του δημοκρατικού πολιτεύματος αλλά να εξετάσει συγκεκριμένες περιπτώσεις και δράσεις προσώπων που έχουν καταδικαστεί.
Αναφέρεται συγκεκριμένα: «θετική κρίση περιέχουσα αξιολογήσεις ανήκουσες στην ελεύθερη δημόσια σφαίρα, προκειμένου να διαπιστώσει αν πολιτικό κόμμα εξυπηρετεί το δημοκρατικό πολίτευμα, αλλά αν σε συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχουν λόγοι, αναγόμενοι στη δράση προσώπων που έχουν καταδικασθεί για τα ανωτέρω αδικήματα και στις αντίστοιχες ποινές, βάσει των οποίων συνάγεται ότι η δράση πολιτικού κόμματος υπονομεύει ή αντιστρατεύεται την ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος και, επομένως, δεν είναι συμβατή με αυτή». Η επιτροπή επεσήμανε ότι το συγκεκριμένο σημείο χρήζει ανάλογης αποτύπωσης στο κείμενο του νόμου, ενόψει οριοθέτησης της σχετικής δικανικής κρίσης.
Επισημαίνεται, ακόμη, ότι, προϋπόθεση του δικαιώματος κατάρτισης συνδυασμών κόμματος είναι η απουσία καταδίκης σε οποιονδήποτε βαθμό για τα οικεία αδικήματα, και ότι στην περίπτωση του στοιχείου (γ), για την αξιολόγηση της συνδρομής της προϋπόθεσης μη εναντίωσης (κατ’ ορθή απόδοση του νοήματος της εν λόγω προϋπόθεσης) στην ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος, «λαμβάνεται υπ’ όψιν η καταδίκη σε οποιονδήποτε βαθμό υποψηφίων βουλευτών κ.λπ.».
«Το κρίσιμο στοιχείο, -επισημαίνει η έκθεση- εν προκειμένω, δεν είναι η προσωπική απαξία όσων έχουν διαπράξει τα ως άνω εγκλήματα και έχουν καταδικασθεί για αυτά, αλλά το ότι πολιτικά κόμματα καταρτίζουν διά των εν λόγω προσώπων ή περιλαμβάνουν στους συνδυασμούς τους πρόσωπα που καλούνται, εκλεγόμενα, ενώ έχουν καταδικασθεί για εγκλήματα με πολιτειακή απαξία, να συμπράξουν στη λειτουργία του πολιτεύματος. Επομένως, η καταδίκη τους για αδικήματα με πολιτειακή απαξία, και στις ως άνω ποινές, θεμελιώνει ενδεχόμενη κρίση του Δικαστηρίου περί εναντίωσης πολιτικού κόμματος στην ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος. Στο πλαίσιο αυτό θα έπρεπε και να επιβεβαιωθεί ο κατάλογος των εν λόγω εγκλημάτων ως εγκλημάτων ενεχόντων πολιτειακή απαξία.
Καταλήγοντας η Έκθεση επισημαίνει ότι τα χρονικά όρια εντός των οποίων ενεργεί το Δικαστήριο είναι ιδιαιτέρως στενά, αν όχι ασφυκτικά και ότι, κατά συνέπεια, θα έπρεπε, υπό το φως της νέας ρύθμισης, να διευρυνθούν τόσο προς διευκόλυνση των κομμάτων όσο και, κυρίως, της δικανικής κρίσης.
Στο σημείο έχει σπεύσει κλιμάκιο του Τμήματος Εξουδετέρωσης Εκρηκτικών Μηχανισμών (ΤΕΕΜ), προκειμένου να πραγματοποιήσει τον απαραίτητο έλεγχο και να διαπιστώσει τη φύση του αντικειμένου.
