Η ισπανική εταιρεία πώλησης ειδών μόδας Inditex ανέστειλε το Σάββατο τις εμπορικές συναλλαγές της στη Ρωσία, κλείνοντας τα 502 καταστήματά της και σταματώντας τις διαδικτυακές πωλήσεις, γνωστοποίησε σήμερα η εταιρεία σε ανακοίνωσή της προς την ισπανική ρυθμιστική αρχή.
«Υπό τις παρούσες συνθήκες η Inditex δεν μπορεί να εγγυηθεί τη συνέχεια των εργασιών και των εμπορικών συνθηκών στη Ρωσική Ομοσπονδία και αναστέλλει προσωρινά τη δραστηριότητά της», ανέφερε η ιδιοκτήτρια εταιρεία των Zara.
Η Ρωσία αντιπροσωπεύει περίπου το 8,5% του παγκόσμιου EBIT (σ.σ. κέρδη προ τόκων και φόρων) του ομίλου, πρόσθεσε η Inditex.
Ο όμιλος Louis Vuitton κλείνει τα 124 καταστήματά του στη Ρωσία
Ο γαλλικός κολοσσός ειδών πολυτελείας παγκοσμίως LVMH (Louis Vuitton, Moet, Hennessy) θα κλείσει «προσωρινά» από την Κυριακή τα 124 καταστήματά του στη Ρωσία.
Το γεγονός έγινε γνωστό την Παρασκευή από τον εκπρόσωπο του ομίλου στο Γαλλικό Πρακτορείο, ο οποίος όπως σημείωσε αυτό έγινε «δεδομένων των τρεχουσών συνθηκών στην περιοχή»,
Η απόφαση του ομίλου του Μπερνάρ Αρνό, που έχει 3.500 συνεργάτες στη χώρα, ακολουθεί εκείνη των οίκων ειδών πολυτελείας Hermès και Chanel που ανακοίνωσαν κατά τη διάρκεια της Παρασκευής ότι κλείνουν προσωρινά τα καταστήματά τους και αναστέλλουν τις δραστηριότητές τους στη χώρα, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Την Πέμπτη, η IKEA ανακοίνωσε ότι θα κλείσει όλα τα καταστήματά της στη Ρωσία, ως απάντηση στη ρωσική εισβολή, διευκρινίζοντας ότι η προμήθεια θα σταματήσει και για τη Λευκορωσία – η οποία δεν έχει καταστήματα IKEA. Η κίνηση αυτή
επηρεάζει σχεδόν 15.000 υπαλλήλους, 17 καταστήματα και τρία σημεία παραγωγής.
Την απόφαση να αναστείλει όλες τις δραστηριότητες στην αγορά της Ρωσίας ανακοίνωσε την Τετάρτη η Nike, στο πλαίσιο των κυρώσεων που επιβάλλουν οι χώρες της Δύσης στη Μόσχα.
Τέλος τα social media στην Ελλάδα για παιδιά ηλικίας μέχρι 15 χρόνων από Οκτώβριο, θα κλειδώνουν αυτόματα μόλις προσπαθούν να μπουν
Σύμφωνα με το protothema.gr το μπλόκο θα επεκταθεί και στους νέους μέχρι 18 χρόνων, αν επιχειρήσουν να παίξουν online τυχερά παιχνίδια ή να μπουν σε σελίδες για προϊόντα και υπηρεσίες που απευθύνονται σε ενήλικες (τσιγάρα, ποτά, ποpνό)
Την απαγόρευση πρόσβασης των ανηλίκων, ηλικίας κάτω των 15 ετών, στα social media, αλλά και το μπλοκάρισμα σε ανηλίκους κάτω των 18 ετών να σερφάρουν σε πλατφόρμες online στοιχηματισμού αλλά και πώλησης καπνικών προϊόντων προβλέπει το σχέδιο που επεξεργάζεται η κυβέρνηση. Οπως επισημαίνουν κυβερνητικές πηγές στο «ΘΕΜΑ», η Ελλάδα θα είναι έτοιμη έως το τέλος Οκτωβρίου να γίνει η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που θα επιβάλει περιορισμούς στη χρήση κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους με σκοπό την προστασία τους.
Η Αυστραλία θα δώσει το -παγκόσμιο- έναυσμα απαγορεύοντας την πρόσβαση των ανηλίκων κάτω των 16 ετών στα κοινωνικά δίκτυα (από τις 10 Οκτωβρίου) και τις πλατφόρμες διαδικτυακών γνωριμιών προκειμένου να τα προστατεύσει από τη λογαριθμική χειραγώγηση και φαινόμενα σεξουαλικής παρενόχλησης, μεταξύ άλλων, με την Ε.Ε. να ετοιμάζει πυρετωδώς κάτι παρόμοιο. Με την πρόεδρο της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, να δηλώνει ότι «Γαλλία, Ισπανία, Ελλάδα, Δανία και Ιταλία δοκιμάζουν το σχέδιο της Κομισιόν για εφαρμογή της ηλικιακής επιβεβαίωσης (age verification) στα εθνικά apps τους», ο Ελληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, επιβεβαίωσε τη συμμετοχή της χώρας μας στο πρόγραμμα, αποκαλύπτοντας ότι «σκεφτόμαστε την απαγόρευση της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από την ηλικία των 16 ετών και κάτω, όπως γίνεται και στην Αυστραλία».
Διάλογος
Οπως αποκαλύπτει σήμερα το «ΘΕΜΑ», οι ελληνικές κυβερνητικές υπηρεσίες έχουν αναπτύξει εκτενή διάλογο με τις εταιρείες διαχείρισης κοινωνικών δικτύων, αλλά και κολοσσούς του Ιντερνετ, όπως η Google, σχετικά με τους τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να επιβληθούν οι περιορισμοί. Σε κάθε περίπτωση, όπως αναφέρουν πηγές του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η τεχνογνωσία που έχει χρησιμοποιηθεί προέρχεται από την Ε.Ε., έχει προηγηθεί αξιολόγηση προτάσεων από τις διαδικτυακές εταιρείες, αλλά τις τελικές αποφάσεις σχετικά με το εύρος των περιορισμών θα τις λάβει αποκλειστικά ο πρωθυπουργός, ο οποίος ασχολείται ενεργά με το ζήτημα όλο αυτό το διάστημα. Καθώς η ελληνική πλευρά δηλώνει σχεδόν έτοιμη να εφαρμόσει το «ban» στα κοινωνικά δίκτυα για τους ανηλίκους σχεδόν άμεσα, την ερχόμενη Πέμπτη καταφτάνει στην Αθήνα κλιμάκιο της Κομισιόν για να ενημερωθεί σχετικά με την πρόοδο του project, να δώσει και να λάβει τεχνογνωσία.
Οπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές στο «ΘΕΜΑ», το σχέδιο της ελληνικής -και κατ’ επέκταση ευρωπαϊκής- πλευράς μπορεί να έχει τους ίδιους σκοπούς, όχι όμως και τον ίδιο τρόπο λειτουργίας με την αυστραλιανή απαγόρευση πρόσβασης στα κοινωνικά δίκτυα για νέους κάτω των 16 ετών. Στην Αυστραλία αυτό που απαγορεύεται -σε συνεργασία με τις πλατφόρμες των κοινωνικών δικτύων- είναι στα άτομα που εμπίπτουν στους ηλικιακούς περιορισμούς να διατηρούν λογαριασμούς στα social media 16 εταιρειών, μεταξύ των οποίων Facebook, TikTok και YouTube. Στην πράξη, ενδέχεται να χρειαστεί να χρησιμοποιούνται τα στοιχεία ταυτότητας για τη δημιουργία ή διατήρηση λογαριασμού στα κοινωνικά δίκτυα από τους Αυστραλούς, όμως ακόμα κι έτσι υπάρχει το ντεζαβαντάζ ότι σε κάποια social, όπως στο TikTok, μπορεί κανείς (άρα και οι ανήλικοι) να μπαίνει σε αυτά και να σκρολάρει χωρίς να κάνει log in, ως «εξωτερικός επισκέπτης», αν μπορούμε να το πούμε έτσι.
Καθώς τα στοιχεία των ανηλίκων είναι περασμένα στην κρατική εφαρμογή του Κids Wallet, αυτή θα αναλαμβάνει να αποκλείει και να αφαιρεί από τα αποτελέσματα αναζήτησης ή την απευθείας πρόσβαση αν ο χρήστης είναι ηλικίας κάτω των 15 ετών
Αντίθετα, το ελληνικό σχέδιο δεν προβλέπει τη γενική απαγόρευση πρόσβασης, αφήνοντας στις εταιρείες των social media τον έλεγχο, αλλά τον έλεγχο από την… πηγή. Δηλαδή, από τα κινητά, τα τάμπλετ και τις άλλες συσκευές των ανηλίκων.
Τον έλεγχο, το φιλτράρισμα και τον τελικό πλήρη αποκλεισμό από την πρόσβαση -ακόμα και χωρίς log in- στα κοινωνικά δίκτυα θα αναλαμβάνει η εφαρμογή Kids Wallet, που έχει παρουσιάσει το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Καθώς τα στοιχεία των ανηλίκων είναι περασμένα στην κρατική εφαρμογή, που θα αναλαμβάνει να αποκλείει και να αφαιρεί από τα αποτελέσματα αναζήτησης ή την απευθείας πρόσβαση στα social media (Facebook, TikTok, Instagram, X κ.ά.) εάν ο χρήστης της συσκευής είναι ηλικίας κάτω των 15 ετών (και όχι 16, όπως στην Αυστραλία). Παρομοίως, πάντα για τους ανηλίκους, με τον ίδιο τρόπο θα γίνεται αποκλεισμός μέσω του φιλτραρίσματος του Kids Wallet και για πλατφόρμες και ιστότοπους των οποίων η χρήση δεν επιτρέπεται από ανηλίκους (κάτω των 18).
Στο στόχαστρο, κατά κύριο λόγο, μπαίνουν οι εταιρείες online στοιχηματισμού και οι πλατφόρμες τζόγου γενικότερα, αυτές που αφορούν την online πώληση καπνικών προϊόντων και αλκοόλ, ενώ, φυσικά, θα φιλτράρονται και άλλες που έχουν πορνογραφικό υλικό κ.ά. Αυτονόητος θα πρέπει να θεωρείται και ο αποκλεισμός της πρόσβασης ανηλίκων σε πλατφόρμες online γνωριμιών και σεξ, όπως είναι το Tinder, η δημοφιλέστερη αυτών σε όλο τον κόσμο.
Τη «βαριά δουλειά» θα αναλαμβάνει η συσκευή που θα έχει στα χέρια του ο ανήλικος (εάν φυσικά ο γονιός ή ο κηδεμόνας θα έχει φροντίσει να τηρούνται όλα τα πρωτόκολλα ασφαλείας, έχοντας, για παράδειγμα, σε λειτουργία το Kids Wallet), η οποία θα ενεργοποιεί αυτόματα όλα τα πρωτόκολλα ασφαλείας, δείχνοντας εάν ο χρήστης είναι ηλικίας άνω των 15 ή των 18 ετών. Ανάλογα με την ηλικία και την πλατφόρμα -εάν για παράδειγμα θα είναι ηλικίας 14 ετών και θα προσπαθεί να μπει σε μια πλατφόρμα online τζόγου- θα περιορίζει το περιεχόμενο.
Το τείχος που θα ορθώνει η συσκευή την οποία θα έχει στα χέρια του ο ανήλικος ή η ανήλικη θα ακολουθεί και δεύτερο τείχος. Αυτή τη φορά από τις πλατφόρμες κοινωνικών δικτύων, οι οποίες και θα αναπροσαρμόσουν τα μέτρα ασφαλείας και την πίεση που ασκούν στους χρήστες τους να δηλώνουν ορθά την ηλικία τους, σε περίπτωση που υπάρχει υποψία ότι ανήλικοι τα χρησιμοποιούν.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «ΘΕΜΑτος», τον τρόπο με τον οποίο θα γίνει τεχνικά η απαγόρευση στη χρήση των κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους τον έχουν δείξει οι Βρυξέλλες, καθοδηγώντας τις χώρες-μέλη, μεταξύ των οποίων και την Ελλάδα, που προηγείται των υπολοίπων σε πρόοδο, στα βήματα τα οποία πρέπει να κάνουν, ώστε να υπάρχουν ομοιογένεια σε όλη την Ε.Ε., κοινές λύσεις και να είναι ευκολότερος ο διαμοιρασμός της τεχνογνωσίας και της εμπειρίας σε κάθε χώρα που θα αποφασίσει να εισαγάγει τους περιορισμούς για την προστασία των ανήλικων πληθυσμών της.
Το προηγούμενο διάστημα, και ιδιαίτερα στη διάρκεια του καλοκαιριού, οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες είχαν ανοιχτό δίαυλο επικοινωνίας και συνεργασίας με τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης για την αναζήτηση κοινώς αποδεκτών λύσεων. Την καλή συνεργασία όλων των πλευρών επάνω στο ζήτημα εξαίρουν και οι ελληνικές υπηρεσίες, τονίζοντας μάλιστα ότι κάποιοι κολοσσοί του Διαδικτύου εργάστηκαν πολύ σθεναρά επάνω στο ζήτημα της προστασίας των ανηλίκων. Ξεχωρίζει η περίπτωση της Google, η οποία μάλιστα υπέβαλε και δέσμη προτάσεων για μέτρα προστασίας των ανηλίκων τόσο στις ευρωπαϊκές όσο και στις ελληνικές αρχές. Οι προτάσεις της Google, πάντως, αν και αξιολογήθηκαν ως πολύ ενδιαφέρουσες και τεχνικά άρτιες, δεν υιοθετήθηκαν από την ευρωπαϊκή πλευρά, καθώς υπήρχαν ήδη οι έτοιμες λύσεις των εθνικών apps, όπως στην περίπτωση της Ελλάδας το Kids Wallet. Αυτό που δεν έχει αποφασιστεί ακόμα είναι αν και με ποιον τρόπο θα συμπεριληφθούν πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης και επικοινωνιών, όπως το WhatsΑpp, που χρησιμοποιούνται και για μαθησιακούς σκοπούς, αλλά και για την επικοινωνία των γονέων με τα παιδιά τους.
Πολιτική απόφαση
Τεχνικά, λοιπόν, η Ελλάδα είναι πανέτοιμη να γίνει η πρώτη χώρα της Ε.Ε. που θα βάλει μπλόκο στη χρήση των κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους. Το αν, πώς, πότε και με ποιον τρόπο θα το κάνει, ωστόσο, είναι καθαρά πολιτική απόφαση και αυτό εναπόκειται στις αποφάσεις του πρωθυπουργού, ο οποίος, πάντως, έδειξε ότι είναι πρόθυμος να προχωρήσει στην απαγόρευση για να προστατεύσει τα παιδιά.
Την «πάσα», προηγουμένως, την πήρε από την πρόεδρο της Κομισιόν, η οποία σε ομιλία της στα Ηνωμένα Εθνη στη Νέα Υόρκη τόνισε ότι η Ε.Ε. και η Αυστραλία θα συνεργαστούν για την προστασία των παιδιών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, εφαρμόζοντας απαγορεύσεις ή όρια ηλικίας.
Η Φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι εμπνεύστηκε από τον αυστραλιανό νόμο, αναφερόμενη στον νόμο του 2024 για την ελάχιστη ηλικία, ο οποίος θέτει ηλικιακά όρια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, απαγορεύοντας την πρόσβαση σε αυτά σε παιδιά κάτω των 16 ετών. «Εμείς στην Ευρώπη παρακολουθούμε και θα μάθουμε από εσάς, καθώς εφαρμόζετε την πρώτη και πρωτοποριακή στον κόσμο απαγόρευση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης», πρόσθεσε. Η ομιλία της επικεντρώθηκε επίσης στον σχεδιασμό των εφαρμογών κοινωνικών μέσων, με την ίδια να δηλώνει ότι αυτές οι πλατφόρμες είναι εθιστικές λόγω του σχεδιασμού τους, ο οποίος βασίζεται σε αλγόριθμους χειραγώγησης που «τελικά αποσκοπούν… στην απόδοση κερδών στους δισεκατομμυριούχους της τεχνολογίας στη Σίλικον Βάλεϊ». Υπογράμμισε επίσης τον τρόπο με τον οποίο η Γαλλία, η Ισπανία, η Ελλάδα, η Δανία και η Ιταλία δοκιμάζουν το σχέδιο της Επιτροπής για την ενσωμάτωση της επαλήθευσης της ηλικίας στις εθνικές εφαρμογές.
Η Ε.Ε. ανακοίνωσε το πλαίσιο τον Ιούλιο, όταν η Επιτροπή παρουσίασε κατευθυντήριες γραμμές για την προστασία των ανηλίκων στο πλαίσιο του νόμου για τις ψηφιακές υπηρεσίες (DSA). «Θα χαρούμε να τις μοιραστούμε μαζί σας», πρόσθεσε η Φον ντερ Λάιεν, δείχνοντας προς την Αυστραλία και εξηγώντας ότι μια ομάδα εμπειρογνωμόνων θα τη συμβουλεύσει σχετικά με τον τρόπο ρύθμισης των ορίων ηλικίας για τους ανηλίκους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο Ελληνας πρωθυπουργός επίσης συμμετείχε στην εκδήλωση που διοργάνωσε η Αυστραλία με θέμα «Protecting Children in the Digital Age», στο πλαίσιο της Εβδομάδας Υψηλού Επιπέδου της 80ής Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη.
Στην παρέμβασή του αναφέρθηκε στην ανάγκη παγκόσμιας δράσης για την προστασία των παιδιών από τις επιπτώσεις της ανεξέλεγκτης χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Οπως είπε, «πραγματοποιούμε το μεγαλύτερο ανεξέλεγκτο πείραμα που έγινε ποτέ με τον νου των παιδιών μας. Δεν γνωρίζουμε ποιες θα είναι οι συνέπειες, αλλά είμαστε σχεδόν βέβαιοι ότι δεν θα είναι θετικές».
Ο κ. Μητσοτάκης σημείωσε ότι η Ελλάδα έχει λάβει πρωτοβουλίες στον τομέα αυτόν ξεκινώντας από την απαγόρευση της χρήσης κινητών τηλεφώνων στα σχολεία και πρόσθεσε ότι «σκεφτόμαστε την απαγόρευση της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από την ηλικία των 16 ετών και κάτω, όπως γίνεται και στην Αυστραλία».
Ο ίδιος είπε ότι οι ηγέτες, καθώς γνωρίζουν τα στοιχεία σχετικά με τον τρόπο που επιδρούν τα κοινωνικά δίκτυα στους εγκεφάλους και τον ψυχισμό των παιδιών, είναι υποχρεωμένοι να κάνουν κάτι γι’ αυτό. «Κατ’ αρχάς, πρέπει να βοηθήσουμε τους γονείς, γιατί αυτό δεν πρέπει να είναι μόνο ευθύνη των γονιών, καθώς γνωρίζω πόσο δύσκολο μπορεί να είναι για έναν μονογονέα να ζητήσει από το παιδί του να αποσυνδεθεί από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όταν όλοι οι άλλοι κάνουν το ίδιο. Στην Ελλάδα αντιμετωπίσαμε πολύ σοβαρά αυτή την πρωτοβουλία. Απαγορεύσαμε τα κινητά τηλέφωνα σε όλα τα σχολεία μας, και αυτό είχε μετασχηματιστικό αντίκτυπο στην εκπαιδευτική εμπειρία. Αλλά προχωρήσαμε ένα βήμα παραπέρα στην προσπάθεια να λύσουμε το κύριο πρόβλημα ή μάλλον την κύρια δικαιολογία που χρησιμοποιούν πάντα οι εταιρείες τεχνολογίας όταν μιλάμε για όρια ηλικίας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δηλαδή την επαλήθευση της ηλικίας. Μας λένε: “Πώς μπορούμε να γνωρίζουμε την πραγματική ηλικία των χρηστών;’’. Κατ’ αρχάς, γνωρίζουν πολύ καλά την ηλικία των χρηστών, επειδή μπορούν να δουν μέσα από το περιεχόμενο. Γνωρίζουν τόσα πολλά για εμάς. Στην πραγματικότητα, έχουν πολύ καλή εικόνα της ηλικίας μας. Αλλά αυτό που κάναμε είναι ότι δημιουργήσαμε έναν ιστότοπο (σ.σ.: εννοεί το Kids Wallet), ο οποίος ουσιαστικά κάνει δύο πράγματα. Πρώτα απ’ όλα, συνδέεται με το ψηφιακό μας μητρώο. Τώρα διαθέτουμε ένα ψηφιακό εργαλείο επαλήθευσης ηλικίας για τους γονείς, ώστε να μπορούν να συνδεθούν όταν αγοράζουν το πρώτο τηλέφωνο για το παιδί τους. Εχουν επίσης πρόσβαση σε μια εύχρηστη εφαρμογή γονικού ελέγχου όσον αφορά τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης».
Ανέφερε, επίσης, ότι «εμείς στην Ελλάδα είμαστε έτοιμοι να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπάνω και να εξετάσουμε σοβαρά την απαγόρευση της χρήσης των κοινωνικών μέσων, μέσω του καθορισμού ορίου ψηφιακής ενηλικίωσης», αποκαλύπτοντας ότι έχει ζητήσει από την ομάδα του να συνεργαστεί στενά με αυτή της αυστραλιανής κυβέρνησης για να διαπιστωθεί πώς μπορεί να υλοποιηθεί.
«Φυσικά, εδώ μιλάμε μόνο για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά δεν έχουμε ακόμη εξετάσει το ζήτημα του πώς τα παιδιά μας αλληλεπιδρούν με τα chatbots Τεχνητής Νοημοσύνης. Αυτό πρόκειται να είναι ένα άλλο θέμα προς συζήτηση, το οποίο θα μας απασχολήσει άμεσα. Θέλουμε πραγματικά τα παιδιά μας να έχουν ψηφιακούς φίλους που μπορεί να τα οδηγήσουν σε συμπεριφορές που δεν είναι μόνο μη αποδεκτές αλλά μπορεί να αποβούν καταστροφικές; Εχουμε την ευθύνη όχι μόνο να συνεργαστούμε με τις εταιρείες τεχνολογίας, αλλά και να τους καταστήσουμε σαφές ποιος θέτει τους κανόνες. Οι εταιρείες τεχνολογίας βγάζουν αρκετά χρήματα, δεν χρειάζεται να βγάζουν χρήματα και από την ευαλωτότητα των παιδιών μας».
Φρένο στο doomscrolling
Τι συνέβη όμως και οι κυβερνήσεις θέλουν, η μία μετά την άλλη, να εφαρμόσουν απαγορεύσεις και περιορισμούς στη χρήση των κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους; Ο λόγος είναι ότι πληθαίνουν οι επιστημονικές αναφορές και μελέτες οι οποίες επιβεβαιώνουν ότι το doom scrolling, δηλαδή η ανεξέλεγκτη επιθυμία των παιδιών να σκρολάρουν στα κοινωνικά δίκτυα βλέποντας ασταμάτητα νέα βίντεο μικρής διάρκειας και αναρτήσεις, είναι υπεύθυνο για την πρόκληση ΔΕΠΥ (Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας), μια νευροαναπτυξιακή διαταραχή και άλλες μαθησιακές και άλλου τύπου διαταραχές, οι οποίες συχνά επηρεάζουν πολλές διαφορετικές λειτουργίες του εγκεφάλου, όπως τη μάθηση, την επικοινωνία, την κίνηση, τα συναισθήματα και την προσοχή. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, ο εθισμός στα κοινωνικά δίκτυα προκαλεί μια σειρά διανοητικών και όχι μόνο προβλημάτων. Συχνότερα είναι η διάσπαση προσοχής και το σύνδρομο ΔΕΠΥ, η βλάβη στη βραχεία μνήμη, το αίσθημα αρνητικότητας, άγχους και κατάθλιψης όταν δεν χρησιμοποιείται, οι διατροφικές διαταραχές, οι μειωμένες ικανότητες ανάγνωσης, η κοινωνική απομόνωση, η μειωμένη παραγωγικότητα και η κακή απόδοση στα μαθήματα για τους ανηλίκους. Επιπλέον, προκαλεί προβλήματα στον ύπνο και υπερέκθεση στο λεγόμενο «μπλε φως» της οθόνης. Κάποια από αυτά εξηγούνται με απλά λόγια.
Το πιο χαρακτηριστικό -και πρόσφατο- παράδειγμα είναι αυτό του TikTok, το οποίο θεωρείται πως έχει «τον καλύτερο αλγόριθμο του κόσμου, τον αλγόριθμο Τεχνητής Νοημοσύνης, που διαβάζει το μυαλό σου και προβλέπει τι θέλεις να δεις»! Οι επιστήμονες λένε ότι ο αλγόριθμος που χρησιμοποιεί το TikTok αλλά και τα άλλα κοινωνικά δίκτυα δεν ελέγχει ακριβώς το μυαλό, αλλά το κάνει προκαλώντας του βλάβες. Για την ακρίβεια, πολλές επιστημονικές έρευνες έχουν αποδείξει ότι οι αλγόριθμοι που χρησιμοποιούν τα κοινωνικά δίκτυα προκαλούν έκκριση ντοπαμίνης στον εγκέφαλο σε κάθε βίντεο -ή ανάρτηση- που βλέπει ο χρήστης.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, από τη μία, την υπερέκκριση ντοπαμίνης και, από την άλλη, την αίσθηση της στέρησης όταν ο εγκέφαλος δεν εκτίθεται στον παράγοντα που τον «εκπαίδευσε» να την υπερεκκρίνει. Με αυτόν τον τρόπο έχουμε τον εθισμό.
Με απλά λόγια, κάθε φορά που σταματάμε να βλέπουμε το ένα σύντομο βίντεο μετά το άλλο τα επίπεδα της ντοπαμίνης πέφτουν. Ετσι, αισθανόμαστε την ανάγκη να επιστρέψουμε στο επίπεδο που αισθανόμασταν νωρίτερα και το μυαλό μας ωθεί τα χέρια μας να ξανανοίξουν το κοινωνικό δίκτυο. Ο αλγόριθμος μπορεί να εντοπίσει τη γλώσσα, το πρόσωπο και το background ενός βίντεο μέσα σε χιλιοστά του δευτερολέπτου. Ετσι προτείνει περιεχόμενο με βάση όχι μόνο το τι λες, αλλά και το πού το λες. Είναι μια εμπειρία που απευθύνεται απευθείας στον μηχανισμό ανταμοιβής του εγκεφάλου. Είναι το ψηφιακό ισοδύναμο της νικοτίνης: μια μικρή δόση που σου δίνει άμεση ευχαρίστηση και σε κάνει να θες περισσότερη. Οπως με κάθε τζούρα τσιγάρου, έτσι και κάθε φορά που ο χρήστης κάνει swipe και εμφανίζεται ένα νέο βίντεο, δημιουργείται ένα microburst ντοπαμίνης, μια μικρή αλλά μετρήσιμη αύξηση της χημικής ουσίας που συνδέεται με την επιβράβευση. Η διαδικασία είναι γρήγορη, ενστικτώδης και εξαιρετικά ικανοποιητική. Ετσι, ο χρήστης καταλήγει να κάνει doomscrolling, να σκρολάρει δηλαδή διαρκώς από την προηγούμενη στην επόμενη και στην επόμενη ανάρτηση, χωρίς τέλος, στερούμενος συχνά ακόμα και τον ύπνο ή το φαγητό, σαν να είναι καταδικασμένος, «ζόμπι».
Αυτό συμβαίνει επειδή ο αλγόριθμος ευνοεί την υπερκατανάλωση περιεχομένου – όχι γιατί ο χρήστης έχει χρόνο, αλλά επειδή η εφαρμογή τον «παγιδεύει»: ένα βίντεο τον οδηγεί στο επόμενο χωρίς κόπο. Και κάπου εκεί, χωρίς να το καταλάβει, ο χρήστης έχει περάσει μισή ώρα βλέποντας ξένους να χορεύουν, να τρώνε χάμπουργκερ βάζοντας το μικρόφωνο μέσα στο στόμα τους, να κάνουν σκετσάκια ή να εξηγούν θεωρίες συνωμοσίας με φόντο ζωάκια, αλλά και κορίτσια να χορεύουν στους ρυθμούς του νέου trend που συγκλονίζει τον πλανήτη του TikTok.
Σε αυτό το εθιστικό του πράγματος, δηλαδή τη μετατροπή του εγκεφάλου μας σε «βιομηχανία παραγωγής ντοπαμίνης» κάθε φορά που χρησιμοποιούμε τα κοινωνικά δίκτυα, συντελούν πολλοί παράγοντες. Οπως η αίσθηση του ενθουσιασμού και της ανυπομονησίας για το επόμενο βίντεο, για το οποίο δεν έχουμε ιδέα τι θα αφορά, αφού η πλατφόρμα είναι απρόβλεπτη. Τα βίντεο είναι πολύ μικρά, κάτι που σημαίνει ότι μπορούμε να καταναλώσουμε ακόμα και εκατοντάδες βίντεο σε λίγα λεπτά.
Σε αυτό συντελεί και η ευκολία χρήσης της, αφού χρειάζεται η κίνηση του αντίχειρα και μόνο – κάτι που θυμίζει τα slots στα καζίνο.
Ο αλγόριθμος δεν βασίζεται μόνο στις προτιμήσεις σου αλλά και στο πώς συμπεριφέρεσαι. Πόση ώρα κοιτάς ένα βίντεο ή μια ανάρτηση. Αν το ξαναβλέπεις. Αν ανεβάζεις ένταση στον ήχο. Αν διαβάζεις τα σχόλια ή αν γράφεις κάτι εσύ. Ολα αυτά είναι data – και το TikTok τα απορροφά ασταμάτητα.
Χρησιμοποιώντας προηγμένες τεχνικές deep learning, το σύστημα δημιουργεί ένα δυναμικό ψυχολογικό προφίλ για κάθε χρήστη. Δεν του λες ποιος είσαι, σου το λέει αυτό. Επιπλέον, δεν χρειάζεται να σε συνδέσει με φίλους ή να σε εντάξει σε κύκλους. Δεν σε περιορίζει σε αυτό που ακολουθείς.
Αντίθετα, σου προτείνει αυτό που πιστεύει ότι θες, ακόμα κι αν δεν το ζήτησες. Αυτό σημαίνει μεγαλύτερη έκθεση, περισσότερη ώρα στην εφαρμογή και πολύ λιγότερη κόπωση επιλογής.
Το παράδειγμα της Αυστραλίας
Οι «καμπάνες» για τον τρόπο που επιδρούν τα κοινωνικά δίκτυα στους εγκεφάλους των παιδιών χτυπούν σε όλο τον κόσμο εδώ και χρόνια, με προειδοποιήσεις όπως αυτή του διευθυντή του FBI Κρίστοφερ Ρέι, ο οποίος έλεγε στους Αμερικανούς νομοθέτες ότι «η κινεζική κυβέρνηση θα μπορούσε να ελέγχει τον αλγόριθμο σύστασης, ο οποίος θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για επιχειρήσεις επιρροής», αλλά και με ενδείξεις ότι η κινεζική κυβέρνηση έχει ήδη λάβει τα μέτρα της σχεδιάζοντας το τοπικό κοινωνικό δίκτυο ώστε να ενθαρρύνει το περιεχόμενο για την εκπαίδεση και την υγεία να γίνεται viral στους νέους. Ετσι, ο αλγόριθμος δεν αποβλακώνει τους Κινέζους μαθητές σε ατέλειωτο doomscrolling σε σαχλά βίντεο με κορίτσια που βάφονται ή χορεύουν, μειώνοντας την παραγωγικότητα και τη σκέψη, αλλά αυξάνει το IQ και την προσωπική τους ευημερία με γρίφους, προβλήματα, φιλοσοφία, δραστηριότητες και συμβουλές για την ευεξία τους.
Επειτα, υπάρχει έκθεση κυβερνοασφάλειας που δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο του 2022 από την Internet 2.0, αυστραλιανή εταιρεία στον κυβερνοχώρο, οι ερευνητές της οποίας μελέτησαν τον πηγαίο κώδικα της εφαρμογής και ανέφεραν ότι πραγματοποιεί «υπερβολική συλλογή δεδομένων».
Οι αναλυτές δήλωσαν ότι το TikTok συλλέγει στοιχεία όπως η τοποθεσία, ποια συγκεκριμένη συσκευή χρησιμοποιείται και ποιες άλλες εφαρμογές βρίσκονται σε αυτήν.
Ολα τα παραπάνω, σε συνδυασμό με την έκρηξη βίας στις τάξεις των ανηλίκων, τους ανεξέλεγκτους predators ανηλίκων οι οποίοι μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα ψαρεύουν παιδιά κα εφήβους για να τους αποπλανήσουν και κακοποιήσουν σεξουαλικά και πολλά ακόμα φαινόμενα έκαναν την αυστραλιανή κυβέρνηση να λάβει το κοινωνικό μήνυμα ότι έφτασε στο μη περαιτέρω.
Η επίτροπος eSafety (ηλεκτρονικής ασφάλειας) της Αυστραλίας, Τζούλι Ινμαν Γκραντ, παρουσίασε τη λίστα πλατφορμών που ενδέχεται να υπόκεινται στους περιορισμούς ηλικίας στα κοινωνικά μέσα οι οποίοι θα τεθούν σε ισχύ σύντομα. Και ενώ οι Αυστραλοί περίμεναν να συμπεριληφθούν πλατφόρμες όπως το Facebook, το TikTok, το Instagram, το Twitter και το YouTube, αυτή λίστα δείχνει ότι το πεδίο εφαρμογής της νομοθεσίας που απαγορεύει την πρόσβαση σε άτομα κάτω των 16 ετών είναι ακόμη ευρύτερο.
Ο νόμος που θα τεθεί σε ισχύ στις 10 Δεκεμβρίου θα περιορίσει τη δυνατότητα των ατόμων κάτω των 16 ετών να διατηρούν λογαριασμούς σε πολλές πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Πρόσφατα η επίτροπος eSafety εισήγαγε οδηγίες αυτοαξιολόγησης για τις εταιρείες, προκειμένου να καθορίσουν αν οι πλατφόρμες τους θα θεωρούνται περιορισμένες ως προς την ηλικία.
Σύμφωνα με αυτές τις οδηγίες, οι εταιρείες θα υποχρεούνται να περιορίσουν την πρόσβαση σε λογαριασμούς πλατφορμών για χρήστες κάτω των 16 ετών, όταν:
– το περιεχόμενο είναι προσβάσιμο ή παραδίδεται σε χρήστες της Αυστραλίας,
– οι χρήστες μπορούν να κάνουν δημοσιεύσεις,
– οι χρήστες μπορούν να συνδέονται ή να αλληλεπιδρούν με άλλους χρήστες,
– η διαδικτυακή κοινωνική αλληλεπίδραση είναι ο μοναδικός ή σημαντικός σκοπός της πλατφόρμας.
Η επίτροπος eSafety έχει αποστείλει επιστολή σε έναν «αρχικό κατάλογο» 16 εταιρειών (συμπεριλαμβανομένων των Facebook, TikTok και YouTube) ενημερώνοντάς τες ότι ενδέχεται να εμπίπτουν στον ορισμό των μέσων κοινωνικής δικτύωσης που απαιτούν περιορισμούς ηλικίας.
Έπειτα από απόφαση του υπουργείου Εργασίας τα delivery σταματούν όταν η θερμοκρασία ξεπερνά τους 40 βαθμούς Κελσίου
Σε κλοιό ακραίας ζέστης βρίσκεται η χώρα, με αποτέλεσμα να επηρέαζονται και οι υπηρεσίες delivery.
Ειδικότερα έπειτα από απόφαση του υπουργείου Εργασίας, τα delivery σταματούν όταν η θερμοκρασία ξεπερνά τους 40 βαθμούς Κελσίου και όταν η τιμή του δείκτη υγρασίας διαμορφώνεται σε τουλάχιστον 20%.
Στο πλαίσιο των μέτρων για την ασφάλεια των εργαζομένων, το υπουργείο Εργασίας αποφάσισε επίσης:
– Την υποχρεωτική παύση εργασιών σε περιοχές που ο κίνδυνος θερμικής καταπόνησης καθίσταται εξαιρετικά υψηλός κατά το χρονικό διάστημα 12:00 -17:00. Αφορά εκτός από τις υπηρεσίες delivery και τις χειρωνακτικές εργασίες σε εξωτερικό χώρο.
– Την παροχή εξ αποστάσεως εργασίας με το σύστημα της τηλεργασίας για εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου
– Μέτρα για την οργάνωση του χρόνου εργασίας και διευκόλυνση των εργαζομένων κατά την τυχόν αλλαγή χρόνου προσέλευσης και αποχώρησης τους από την εργασία
– Τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για την πρόληψη της θερμικής καταπόνησης των εργαζομένων
– Ειδικές προβλέψεις για υπαίθριες εργασίες και χορήγηση μέσων ατομικής προστασίας
Στάλθηκε σήμερα Πέμπτη 27 Σεπτεμβρίου 2018 για δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η απόφαση του υπουργού Οικονομικών, σύμφωνα με την οποία τροποποιούνται οι περιορισμοί στην ανάληψη μετρητών και στη μεταφορά κεφαλαίων που θεσπίστηκαν με την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου της 18ης Ιουλίου 2015 (Α΄ 84), όπως ισχύει.
Με την απόφαση καταργούνται πλέον πλήρως οι δύο πυλώνες του οδικού χάρτη των capital controls και απελευθερώνονται έτσι οι περιορισμοί στην ανάληψη μετρητών και στην κίνηση των κεφαλαίων εντός της χώρας, παράλληλα γίνεται περαιτέρω σταδιακή άρση των περιορισμών του τρίτου πυλώνα που αφορά στην μεταφορά κεφαλαίων στο εξωτερικό.
Ειδικότερα:
· Επιτρέπονται πλέον από 1η Οκτωβρίου χωρίς περιορισμό οι κάθε μορφής αναλήψεις μετρητών από τα ιδρύματα στην Ελλάδα.
· Επιτρέπονται από 1η Οκτωβρίου οι κάθε μορφής αναλήψεις μετρητών από τα ιδρύματα στο εξωτερικό έως του ποσού των 5.000 ευρώ.
· Αυξάνεται με την δημοσίευση της απόφασης το ποσό μεταφοράς ευρώ ή ξένου νομίσματος στο εξωτερικό από 3.000 ευρώ σε 10.000 ευρώ. Συγκεκριμένα, επιτρέπεται η μεταφορά χαρτονομισμάτων σε ευρώ ή/ και σε ξένο νόμισμα ανά φυσικό πρόσωπο και ανά ταξίδι στο εξωτερικό.
· Διευκολύνονται με την δημοσίευση της απόφασης και θα διεκπεραιώνονται απευθείας από το δίκτυο των υποκαταστημάτων οι συναλλαγές νομικών προσώπων ή επιτηδευματιών προς το εξωτερικό στο πλαίσιο των επιχειρηματικών τους δραστηριοτήτων, μέσω της αύξησης του ποσού που μπορούν να στείλουν στο εξωτερικό, από 40.000 ευρώ σε 100.000 ευρώ, για κάθε συναλλαγή ανά πελάτη και ανά ημέρα.
· Επιτρέπεται η μεταφορά στο εξωτερικό χρηματικών ποσών που αποτελούν κέρδη και μερίσματα προερχόμενα από κεφάλαια εξωτερικού, που επενδύονται στην Ελλάδα μετά τη δημοσίευση της απόφασης, έως ποσοστού 100% του επενδεδυμένου κεφαλαίου για κάθε ημερολογιακό έτος.
Η απόφαση αυτή αποτελεί ένα ακόμη βήμα στο πλαίσιο του Οδικού Χάρτη για τη σταδιακή χαλάρωση των περιορισμών στην ανάληψη μετρητών και στη μεταφορά κεφαλαίων, της 15ης Μαΐου 2017. Σημειώνεται ότι οι αρχές στοχεύουν στην πλήρη άρση των περιορισμών το συντομότερο δυνατόν, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα τη χρηματοπιστωτική και μακροοικονομική σταθερότητα.
Το αργότερο ως την Παρασκευή αναμένεται να πάρει ΦΕΚ η Απόφαση, με την οποία χαλαρώνουν περαιτέρω τα capital controls, που έχουν συμπληρώσει τρία χρόνια ισχύος.
Το χαρακτηριστικό της νέας Απόφασης είναι ότι αίρονται πλήρως οι περιορισμοί στις αναλήψεις, αλλά μόνο στο εσωτερικό της χώρας. Η κατάργηση των περιορισμών είναι μέτρο κυρίως ψυχολογικού χαρακτήρα, αν λάβει κανείς υπόψιν ότι με την προηγούμενη Απόφαση το όριο αναλήψεων είχε ανέβει στις 5.000 ευρώ.
Κατά τα άλλα, θα επιτραπεί η εξ ολοκλήρου εξαγωγή στο εξωτερικό κεφαλαίων που αποτελούν κέρδος από επενδύσεις που έχουν γίνει στην Ελλάδα, θα αυξηθεί από τις 3.000 στις 10.000 ευρώ το ποσό που μπορεί να μεταφέρει φυσικό πρόσωπο ανά ταξίδι στο εξωτερικό, θα επιτραπεί η εξαγωγή ποσών έως 100.000 ευρώ (από 40.000 ευρώ σήμερα), τα οποία αφορούν συναλλαγές νομικών προσώπων ή επιτηδευματιών προς το εξωτερικό στο πλαίσιο των επιχειρηματικών τους δραστηριοτήτων, θα επιτραπούν αναλήψεις μετρητών με όριο τις 5.000 ευρώ, οι οποίες θα γίνονται στο εξωτερικό, ακόμα και με κάρτες, ενώ η εξόφληση επιταγών και εγγυητικών επιστολών θα γίνεται σε μετρητά.
Η πλήρης άρση των capital controls θα πρέπει να αναμένεται στο τέλος του έτους ή στις αρχές του 2019, αν όλα πάνε καλά. Το τελικό βήμα θα απελευθερώσει τις επιχειρήσεις από τα δεσμά των κεφαλαιακών ελέγχων, οι οποίοι δυσκόλεψαν αφάνταστα κυρίως τις εξαγωγικές δραστηριότητες τους. Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν, δε, πως είναι αυτονόητο ότι δεν νοείται να μιλάει κανείς για επιστροφή στην κανονικότητα, όταν η οικονομία είναι «δεμένη» με τέτοιους περιορισμούς και θυμίζουν ότι η Κύπρος, που υπέστη το σοκ του «κουρέματος» καταθέσεων, είχε απαλλαγεί από τα capital controls σχεδόν μια διετία μετά από την επιβολή τους και περίπου ένα χρόνο πριν ολοκληρώσει το δικό της πρόγραμμα.
Όπως αναφέρει ο οδικός χάρτης για την άρση των capital controls, για την πλήρη κατάργηση των κεφαλαιακών ελέγχων, δηλαδή την αποκατάσταση της ελεύθερης κίνησης κεφαλαίων στο εξωτερικό, απαιτούνται τα εξής:
Ισχυρή εμπιστοσύνη στον τραπεζικό τομέα, όπως αντανακλάται στην ανοδική τάση των καταθέσεων και στην πρόσβαση των τραπεζών στις αγορές για μακροχρόνια χρηματοδότηση. Συνεχιζόμενη μείωση των δεικτών μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων των τραπεζών και βελτίωση άλλων δεικτών λειτουργικής αναδιάρθρωσης με βάση τους συμφωνηθέντες στόχους. Μόνιμη βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων και της ανταγωνιστικότητας των τραπεζών.
Επαρκής πρόσβαση του Ελληνικού Δημοσίου στις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές ή, εναλλακτικά, καλές επιδόσεις σε θεμελιώδη οικονομικά μεγέθη, όπως:
Σταθερή βελτίωση των μακροοικονομικών συνθηκών (π.χ. εδραίωση θετικών εξελίξεων σε διάφορους τομείς της οικονομίας) και άλλων δεικτών οικονομικού κλίματος που καταδεικνύουν ισχυρή εμπιστοσύνη στις προοπτικές της εγχώριας οικονομίας
Συνεχιζόμενη πρόοδος στην αποκατάσταση της βιωσιμότητας του χρέους
Σθεναρή δέσμευση των αρμοδίων αρχών για τη διασφάλιση της γενικότερης οικονομικής και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, όπως διαπιστώνεται από την ομαλή πορεία της οικονομικής προσαρμογής
Πρόσβαση των τραπεζών στις αγορές για άντληση μακροχρόνιας χρηματοδότησης, σύμφωνα με τις επικρατούσες συνθήκες στην αγορά.
Ξεχάστε τα Birkenstock: Αυτά είναι τα νέα ορθοπεδικά σανδάλια που προτιμούν οι fashionistas
Αν μέχρι σήμερα τα Birkenstock θεωρούνταν συνώνυμα της άνεσης, η μόδα φαίνεται πως έχει ήδη βρει τον επόμενο «μεγάλο πρωταγωνιστή».
Τα ορθοπεδικά σανδάλια που μέχρι πρόσφατα συνδέαμε με τις προηγούμενες γενιές επιστρέφουν δυναμικά και διεκδικούν μια θέση στις πιο κομψές καλοκαιρινές εμφανίσεις.
Αυτό που λίγοι περίμεναν ήταν ότι η συνεργασία του γαλλικού fashion brand Rouje με τη γερμανική εταιρεία Wörishofer, η οποία ειδικεύεται εδώ και δεκαετίες στα ανατομικά υποδήματα, θα προκαλούσε τόσο μεγάλο ενδιαφέρον στον κόσμο της μόδας. Ένα ζευγάρι που μέχρι πρότινος θεωρούνταν αποκλειστικά πρακτικό μεταμορφώνεται σήμερα σε ένα από τα πιο πολυσυζητημένα items της σεζόν, αποδεικνύοντας ότι οι τάσεις μπορούν να ανατρέψουν κάθε στερεότυπο.
Τα ορθοπεδικά σανδάλια γίνονται το νέο fashion statement
Τα χαρακτηριστικά σανδάλια με τα λουράκια, το ανατομικό πέλμα από φελλό και λάτεξ και την κατασκευή που προσφέρει σταθερότητα και άνεση καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας αποτελούσαν για χρόνια την πρώτη επιλογή επαγγελματιών υγείας, ανθρώπων που αναζητούσαν ένα ξεκούραστο ζευγάρι αλλά και όσων έδιναν προτεραιότητα στην εργονομία αντί για τις τάσεις.
Σήμερα, όμως, η εικόνα τους έχει αλλάξει εντελώς. Σε μια περίοδο που η μόδα στρέφεται ολοένα και περισσότερο προς τη λειτουργικότητα, η συνεργασία των δύο brands αποδεικνύει ότι ακόμη και ένα σχέδιο με έντονο ορθοπεδικό χαρακτήρα μπορεί να αποκτήσει σύγχρονη αισθητική.
Δεν είναι τυχαίο ότι μετά την επιτυχία των clogs, των dad shoes και των τεχνικών σανδαλιών, η μόδα αγκαλιάζει πλέον και τα πιο «χρηστικά» παπούτσια. Η διακριτική, σχεδόν ρετρό αισθητική τους ταιριάζει απόλυτα με τη σημερινή τάση για διαχρονικά κομμάτια που συνδυάζουν ποιότητα, άνεση και αυθεντικότητα.
Η επιστροφή των ορθοπεδικών σανδαλιών επιβεβαιώνει ακόμη μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές στη σύγχρονη μόδα, η κομψότητα δεν μετριέται πλέον από το ύψος του τακουνιού ή τον εντυπωσιακό σχεδιασμό, αλλά από την ισορροπία ανάμεσα στην αισθητική και την άνεση. Και όπως φαίνεται, τα παπούτσια που κάποτε φορούσαν οι γιαγιάδες μας είναι πλέον έτοιμα να γίνουν το νέο αγαπημένο ζευγάρι των πιο ενημερωμένων fashionistas.
Νέους, αυστηρότερους φορολογικούς κανόνες για τους ιδιοκτήτες ακινήτων τύπου Airbnb σχεδιάζει η κυβέρνηση σε συνδυασμό με τους χρονικούς κόφτες που δρομολογούνται στη λειτουργία των βραχυχρόνιων μισθώσεων.
Στόχος των νέων κυβερνητικών παρεμβάσεων είναι η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης και η συγκράτηση των τιμών στην αγορά των ενοικίων.
Τα σενάρια για Airbnb
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό οι οριστικές αποφάσεις για το είδος και την έκταση των αλλαγών αναμένεται να ληφθούν το φθινόπωρο, οπότε και θα υπάρχει εικόνα για τον αντίκτυπο των φορολογικών μέτρων που ενεργοποιήθηκαν στις αρχές του έτους.
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι τα σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι προβλέπουν μεταξύ άλλων τη διεύρυνση του αριθμού των ιδιοκτητών ακινήτων με βραχυχρόνια μίσθωση, οι οποίοι θα υποχρεούνται να κάνουν έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας, και την καθιέρωση χρονικών, αριθμητικών και γεωγραφικών περιορισμών στη βραχυχρόνια μίσθωση σε εφαρμογή της διάταξης που έχει ήδη ψηφισθεί από τη Βουλή και ορίζει ότι «με κοινή απόφαση των υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Ανάπτυξης και Τουρισμού μπορεί, για λόγους που σχετίζονται με την προστασία της κατοικίας, να καθοριστούν γεωγραφικές περιοχές όπου θα ισχύουν περιορισμοί στη διάθεση ακινήτων για βραχυχρόνια μίσθωση».
Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται:
1. Eνα ακίνητο ανά ΑΦΜ για τα φυσικά πρόσωπα.
Αυτό σημαίνει ότι δεν θα επιτρέπεται σε φυσικά πρόσωπα η διάθεση σε βραχυχρόνια μίσθωση δύο ή περισσότερων ακινήτων.
Οσοι εκμεταλλεύονται τουλάχιστον δύο ακίνητα θα αντιμετωπίζονται ως επιχειρηματίες που υπάγονται σε καθεστώς ΦΠΑ και καταβάλλουν
ασφαλιστικές εισφορές και τέλος επιτηδεύματος. Σήμερα, για να θεωρηθεί ένας ιδιοκτήτης ακινήτου τύπου επαγγελματίας και να προχωρήσει σε έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας θα πρέπει να διαθέτει τρία ή περισσότερα ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης.
2. Χρονικός περιορισμός.
Η μίσθωση κάθε ακινήτου δεν θα μπορεί να υπερβαίνει τις 90 ημέρες ανά ημερολογιακό έτος και για νησιά κάτω των 10.000 κατοίκων τις 60 ημέρες ανά ημερολογιακό έτος. Υπέρβαση της διάρκειας θα επιτρέπεται εφόσον το συνολικό εισόδημα του εκμισθωτή ή του υπεκμισθωτή, από το σύνολο των ακινήτων που διαθέτει για μίσθωση ή υπεκμίσθωση, δεν ξεπερνά τις 12.000 ευρώ κατά το οικείο φορολογικό έτος. Αριθμός ακινήτων ανά δήμο. Εξετάζεται η επιβολή πλαφόν στον αριθμό ακινήτων που θα εκμισθώνονται βραχυχρόνια ανά δήμο με αρμόδιους παράγοντες να αναφέρουν ότι θα πρέπει σε κάθε περιοχή να καταγραφούν οι ανάγκες για στέγαση, το ύψος των ενοικίων, ο αριθμός των ακινήτων που διατίθενται προς βραχυχρόνια μίσθωση.
3. Φοροκίνητρα
Στο μέτωπο της φορολογίας εκτός από τη διεύρυνση του αριθμού των ιδιοκτητών ακινήτων με βραχυχρόνια μίσθωση που θα υποχρεούνται να κάνουν έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας εξετάζεται η παροχή φοροκινήτρων όπως η έκπτωση από τον φόρο εισοδήματος για τη «μετακόμιση» των κατοικιών από τη βραχυχρόνια στη μακροχρόνια μίσθωση.
Τι ισχύει σήμερα
Με βάση το καθεστώς για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις που ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2024:
· Τα φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν τρία ή περισσότερα ακίνητα σε βραχυχρόνια μίσθωση υποχρεούνται να κάνουν έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας με τη σύσταση ατομικών επιχειρήσεων και καταβάλλουν τις ανάλογες ασφαλιστικές εισφορές, στα ακαθάριστα εισοδήματα τους επιβάλλεται ΦΠΑ 13% ενώ φορολογούνται με βάση τα τεκμήρια των ελεύθερων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολουμένων.
· Τέθηκε όριο 60 ημερών στη διάρκεια μιας μίσθωσης προκειμένου να λογίζεται ως βραχυχρόνια.
· Στην περίπτωση που διατίθεται προς βραχυχρόνια μίσθωση το σύνολο των διαμερισμάτων πολυκατοικίας ή συγκροτήματος κατοικιών θα θεωρείται τουριστικό κατάλυμα και θα πρέπει να διαθέτει την αντίστοιχη αδειοδότηση.
· Σε όλες τις βραχυχρόνιες μισθώσεις επιβάλλεται «τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση» από 0,5 έως 10 ευρώ την ημέρα.
· Tο πρόστιμο για μη εγγραφή στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Μίσθωσης ορίζεται πλέον, ανά φορολογικό έτος, στο 50% των ακαθάριστων εσόδων του τελευταίου φορολογικού έτους και κατ’ ελάχιστο στις 5.000 ευρώ.
Φοροέλεγχοι
Την ώρα που η κυβέρνηση θα εξετάζει τις νέες παρεμβάσεις στην αγορά των βραχυχρόνιων μισθώσεων, η ΑΑΔΕ θα ξεκινά μπαράζ διασταυρώσεων στις δηλώσεις όπου αποτυπώνονται τα εισοδήματα από ακίνητα τύπου Airbnb, καθώς και ελέγχους στους τραπεζικούς λογαριασμούς και στις πιστωτικές κάρτες των ιδιοκτητών ακινήτων.
Οι έλεγχοι θα ξεκινήσουν όταν θα έχει πέσει η αυλαία των φορολογικών δηλώσεων του έτους 2023 και θα ελεγχθούν εξονυχιστικά τα αναγραφόμενα στα έντυπα Ε1 και Ε2, ενώ συγχρόνως θα διασταυρωθούν και με τα στοιχεία που έχουν ήδη κοινοποιήσει στην ΑΑΔΕ οι εταιρείες που λειτουργούν τις πλατφόρμες των βραχυχρόνιων μισθώσεων. Σημειώνεται ότι η ΑΑΔΕ έχει υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας (MoU) με τις πλατφόρμες Airbnb, Booking και Vrbo (Expedia) και η νέα συμφωνία επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να διασφαλίζει πλήρως την ταυτοποίηση των διαχειριστών των καταλυμάτων για σκοπούς συμμόρφωσης και ελέγχου.
Ελεγχοι καταθέσεων και καρτών
Οι έλεγχοι θα είναι πολυεπίπεδοι
Αρχικά, στόχος είναι ο εντοπισμός φορολογουμένων που αποκρύπτουν από την Eφορία τα πραγματικά έσοδα από τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ή που ενοικιάζουν και δεν έχουν εγγραφεί στην ψηφιακή πλατφόρμα, δηλαδή δεν έχουν Αριθμό Μητρώου Ακινήτων.
Κατόπιν, θα γίνει διασταύρωση με τα στοιχεία που έχουν δηλώσει οι πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης για να εντοπιστούν όσοι υπέπεσαν σε τυπικές παραβάσεις και δεν είχαν εγγραφεί στο Μητρώο κ.λπ. Εκτός από τον έλεγχο των φορολογικών δηλώσεων με τα στοιχεία των διεθνών πλατφορμών, θα ελεγχθούν συγχρόνως και οι κινήσεις των τραπεζικών λογαριασμών των ιδιοκτητών των συγκεκριμένων ακινήτων, καθώς και οι κινήσεις των πιστωτικών καρτών, των ηλεκτρονικών πορτοφολιών, προπληρωμένων καρτών κ.λπ.
Οι έλεγχοι δεν θα περιοριστούν μόνο στους λογαριασμούς που διαθέτουν σε ελληνικές τράπεζες, αλλά θα αναζητηθούν στοιχεία και από τράπεζες του εξωτερικού και συγκεκριμένα από τις δεκάδες χώρες με τις οποίες υπάρχει συνεργασία των φορολογικών Aρχών.
Απαγόρευση νέων Airbnb σε όλο το κέντρο της Αθήνας – Αναλυτικός χάρτης με τις περιοχές
Ο υπερτουρισμός και η έλλειψη στέγης οδηγεί σε νέα πραγματικότητα τους ιδιοκτήτες Airbnb στο κέντρο της Αθήνας, αλλά και σε όσους σκέφτονται να μπουν στο χώρο της βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Μέτρα για τα Airbnb στο κέντρο της Αθήνας ανακοίνωσε από το βήμα της ΔΕΘ 2024, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, με τους ιδιοκτήτες πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης να καλούνται να προσαρμοστούν στη νέα πραγματικότητα.
Οι ανακοινώσεις Μητσοτάκη αφορούν σε απαγορεύσεις, αλλά και κίνητρα προς τους ιδιοκτήτες των Airbnb στην Αθήνα και ειδικότερα στο κέντρο, που έχει «πλημμυρίσει» από καταλύματα τύπου Airbnb.
Στόχος της κυβέρνησης είναι να μπει φρένο στην ανεξέλεγκτη εξάπλωσή τους, παρέχοντας ταυτόχρονα κίνητρα στους ιδιοκτήτες φύγουν από τις βραχυχρόνιες μισθώσεις και να μετακινηθούν στις «παραδοσιακές» μακροχρόνιες.
Συνοπτικά, ανακοινώθηκε ότι μπαίνει «κόφτης» στα Airbnb με απαγόρευση νέων βραχυχρόνιων μισθώσεων στα 3 κεντρικά διαμερίσματα της Αθήνας τουλάχιστον για έναν χρόνο. Ωστόσο, ο κ. Μητσοτάκης άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για επέκταση της απαγόρευσης και σε άλλες περιοχές εφόσον διαπιστωθεί «κορεσμός».
Ποια είναι τα 3 διαμερίσματα της Αθήνας που απαγορεύτηκαν τα νέα Airbnb
Αρχικά να πούμε πως ο Δήμος Αθηναίων χωρίζεται σήμερα διοικητικά σε επτά διαμερίσματα τα οποία αριθμούνται σε 1ο, 2ο, 3ο, 4ο, 5ο, 6ο και 7ο.
Οι νέες μισθώσεις απαγορεύτηκαν στο 1ο, 2ο και 3ο.
Το 1ο δημοτικό διαμέρισμα Αθήνας, περιλαμβάνει το κέντρο των Αθηνών με το λεγόμενο εμπορικό τρίγωνο (Στάδιο-Ομόνοια-Πλάκα).
Περιλαμβάνει τις περιοχές:
Κουκάκι
Πλάκα
Κολωνάκι
Σύνταγμα – Ομόνοια – Μοναστηράκι
Εξάρχεια
Ιλίσια
Νεάπολη
Το 2ο δημοτικό διαμέρισμα Αθήνας, περιλαμβάνει τις συνοικίες από Νέο Κόσμο μέχρι Στάδιο.
Περιλαμβάνει τις περιοχές:
Μετς
Νέος Κόσμος
Άγιος Αρτέμιος
Παγκράτι
Το 3ο δημοτικό διαμέρισμα Αθήνας, περιλαμβάνει τις ΝΔ. συνοικίες (Αστεροσκοπείου, Πετραλώνων, Μεταξουργείου και Θησείου).
Περιλαμβάνει τις περιοχές:
Βοτανικός
Μεταξουργείο
Γκάζι
Πετράλωνα
Ρουφ
Θησείο
Ο χάρτης του Δήμου Αθηναίων:
Να σημειωθεί πως όσοι επιλέξουν να αποσύρουν τα ακίνητα από τις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης ή ανοίξουν κλειστά ακίνητα και τα διαθέσουν σε μακροχρόνια μίσθωση, θα απαλλαγούν για τρία χρόνια από τον φόρο στα ενοίκια.
Συνεπώς σε όλο το κέντρο της Αθήνας μέχρι τα το Θησείο, στα Πετράλωνα, το Παγκράτι, μέχρι και τον Νέο Κόσμο, παγώνει για έναν χρόνο η έκδοση νέων αδειών για ιδιοκτήτες που θέλουν να μπουν στις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Τα Airbnb θα έρθουν αντιμέτωπα και και με την αύξηση του τέλους ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση. Όπως ανακοινώθηκε στην ΔΕΘ από τον πρωθυπουργό το τέλος αυξάνεται (από Απρίλιο έως Οκτώβριο), αναλογικά, για ξενοδοχεία, καταλύματα και ενοικιαζόμενα ακίνητα μέσω πλατφορμών.
Το τέλος ανέρχεται σήμερα έως 10 ευρώ ανά διανυκτέρευση.
Airbnb: Τέλος χρόνου για τους ιδιοκτήτες να αποκτήσουν ΑΜΑ
Αλλάζουν ριζικά τα δεδομένα για το Airbnb μετά τις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη
Περιθώριο μέχρι τέλος Δεκεμβρίου 2024 έχουν όσοι ενδιαφέρονται να εκδώσουν Αριθμό Μητρώου Ακινήτου (ΑΜΑ) για βραχυχρόνια μίσθωση (τύπου Airbnb) που βρίσκονται στα πρώτα τρία διαμερίσματα του Δήμου Αθηναίων.
Από την 1η Ιανουαρίου 2025 «παγώνουν» οι νέες άδειες για καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης σε συγκεκριμένες περιοχές της Αθήνας, όπου παρατηρείται οξύ στεγαστικό πρόβλημα.
Σύμφωνα άλλωστε και με τις εξαγγελίες Μητσοτάκη ως προς τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, θα απαγορευτεί τουλάχιστον για ένα χρόνο η ένταξη νέων ακινήτων τύπου Airbnb στις πλατφόρμες.
Πρώτιστος στόχος του μέτρου είναι να μη συνεχιστεί η «αιμορραγία» διαμερισμάτων προς τη βραχυχρόνια μίσθωση, σε περιοχές που διαθέτουν μεγάλο απόθεμα ακινήτων και έχει παρατηρηθεί μεγάλη στροφή προς τη συγκεκριμένη επιχειρηματικά δραστηριότητα.
100 μέρες για… Airbnb
Δίνοντας περιθώριο μέχρι τέλη του 2024 παρέχεται η δυνατότητα σε όσους ιδιοκτήτες ακινήτων έχουν ήδη ξεκινήσει εργασίες ανακαινίσεων των ακινήτων τους, να τις ολοκληρώσουν χωρίς να υποστούν οικονομική ζημία, εφόσον πρόθεσή τους ήταν να δραστηριοποιηθούν στη βραχυχρόνια μίσθωση.
Ποιες περιοχές όμως αφορά η σχετική απαγόρευση;
Το μέτρο αφορά περιοχές κυρίως του Κέντρου και πλησίον του Κέντρου της Αθήνας με υπερκορεσμό σε βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Αφορά, δηλαδή, περιοχές όπως ο Νέος Κόσμος, το Παγκράτι, ο Κεραμεικός, το Μεταξουργείο και κυρίως το ιστορικό κέντρο της Αθήνας (Πλατεία Συντάγματος, Πλατεία Ομονοίας, Εξάρχεια, Χαυτεία, Ηρώδου Αττικού, Πανεπιστημίου, Σταδίου, Πατησίων, Λεωφόρος Αλεξάνδρας κ.λπ.).
Σύμφωνα με εκτιμήσεις στο κέντρο της Αθήνας τους καλοκαιρινούς μήνες υπολογίζεται ότι λειτούργησαν πάνω από 12.500 καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Το τέλος ανθεκτικότητας
Την ίδια στιγμή, με στόχο την αποσυμπίεση της Αθήνας από τα καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης, το οικονομικό επιτελείο δρομολογεί την αύξηση του τέλους διαμονής που θα πρέπει να παρακρατούν οι ιδιοκτήτες ακινήτων βραχυχρόνιας μίσθωσης από τους διαμένοντες στα ακίνητά τους.
Ειδικότερα, τα ποσά διαμορφώνονται ως εξής:
Για την περίοδο Νοεμβρίου – Φεβρουαρίου το τέλος αυξάνεται από τα 0,5 ευρώ ανά ημέρα διαμονής που ισχύει σήμερα, στα 2 ευρώ ανά μέρα και
Για την περίοδο Μαρτίου – Οκτωβρίου από τα 1,5 ευρώ τη μέρα αυξάνεται στα 8 ευρώ για κάθε ημέρα διαμονής.
Επίσης, το υπουργείο Τουρισμού επεξεργάζεται πλαίσιο λειτουργίας των βραχυχρόνιων μισθώσεων. Eτοιμάζεται μία νέα νομοθετική ρύθμιση που θα καθορίζει τις ελάχιστες λειτουργικές προδιαγραφές και τις συνθήκες ασφάλειας που θα πρέπει να τηρούνται από τους ιδιοκτήτες που διαθέτουν ακίνητα σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Από την πλευρά του το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο της Ελλάδας έχει προτείνει στην κυβέρνηση τις εξής λειτουργικές προδιαγραφές για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις:
• Το ακίνητο εκμισθώνεται ολόκληρο.
• Επιτρέπεται η εκμίσθωση δωματίου μόνο στην κύρια κατοικία του εκμισθωτή, όπου ο ίδιος είναι παρών.
• Εμβαδόν ακινήτου τουλάχιστον 12 τ.μ. για το δωμάτιο και 25 τ.μ. για το διαμέρισμα ή την κατοικία.
• Το ακίνητο πρέπει να διαθέτει φυσικό φωτισμό, αερισμό, και κλιματισμό ή θέρμανση.
• Απαγόρευση υπόγειων και ημιυπόγειων χώρων.
• Ανώτατος αριθμός δωματίων: 8 ανά ακίνητο, με ανώτατο αριθμό ατόμων ανάλογα με τους διαθέσιμους χώρους ύπνου (2 κλίνες ανά υπνοδωμάτιο).
• Πιστοποίηση υγιεινής και πυρασφάλειας από μηχανικό.
• Ασφάλιση αστικής ευθύνης.
• Για τα διαμερίσματα σε πολυκατοικίες, η πιστοποίηση ανελκυστήρα για επαγγελματική χρήση θα είναι απαραίτητη.
Μετά από πολλούς μήνες θερμοκρασιακής ανωμαλίας, ο καιρός εναρμονίζεται με την εποχή.
Ο καιρός αλλάζει σταδιακά και το φθινόπωρο φαίνεται πως ήρθε για να μείνει, μετά από υψηλές θερμοκρασίες και ένα ιδιαίτερα θερμό καλοκαίρι.
Τόσο η ΕΜΥ, όσο και οι μετεωρολόγοι στις προγνώσεις τους κάνουν λόγο για μια βροχερή εβδομάδα η οποία βρίσκεται προ των πυλών, με θερμοκρασίες που θα κυμανθούν ακόμα και 4 βαθμούς κάτω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα.
Την απότομη αλλαγή του καιρού σχολίασε με σημερινή ανάρτησή του και ο μετεωρολόγος Γιώργος Τσατραφύλλιας ο οποίος κάνει λόγο για φθινόπωρο «από τα παλιά με… ζακέτα και ομπρέλα». «Μετά από πολλούς μήνες θερμοκρασιακής ανωμαλίας ο καιρός εναρμονίζεται με την εποχή», σημειώνει μεταξύ άλλων σε ανάρτησή του στον προσωπικό του λογαριασμό στο Facebook.
Ολόκληρη η ανάρτηση του Γιώργου Τσατραφύλλια:
“Φθινόπωρο από τα παλιά με ζακέτα και ομπρέλα”!
Επιτέλους ένα ευχάριστο νέο!
Μετά από πολλούς μήνες θερμοκρασιακής ανωμαλίας ο καιρός εναρμονίζεται με την εποχή, δίχνοντας το μεγαλείο της φύσης να έχει την τάση να αυτορυθμίζεται, σε ένα περιβάλλον που οι κλιματικές αποκλίσεις είναι όλο και συχνότερες .
Έτσι λοιπόν την εβδομάδα που μας έρχεται θα έχει και βροχές και ψύχρα!
Συγκεκριμένα Θα εξαφανιστούν τα 30άρια με τη θερμοκρασία να βρίσκεται 3-4 βαθμούς κάτω από τα κανονικά επίπεδα ενώ οι βροχές θα είναι μπόλικες από την Τρίτη (17/9/24) και μετά ,αφού διαδοχικά βαρομετρικά χαμηλά από την κεντρική Μεσόγειο θα μας επηρεάσουν.
Όλα αυτά είναι απολύτως φυσιολογικά , ωστόσο τα επόμενα 24ωρα θα δούμε αν οι βροχές θα έχουν ιδιαίτερη ένταση και χρήζουν ιδιαίτερης περιοχής σε κάποιες περιοχές.
Υ.Γ : Να τονίσω ότι στις περιοχές που δεν εχει γίνει σωστή αντιπλημμυρική θωράκιση ( καθαρισμοί ρεμάτων ,φρεάτια , μέτρα αντιστήριξης κ.α) ) θα είναι οι περισσότερο πιθανές για τυχόν προβλήματα – και όχι εξαιτίας της κλιματικής κρίσης.
