Διονύσης Σαββόπουλος: Δημοσία δαπάνη στις 25 Οκτωβρίου από το Α’ Νεκροταφείο Αθηνών η κηδεία του

Αναμένεται να ανακοινωθούν περισσότερες λεπτομέρειες

Δημοσία δαπάνη θα τελεστεί, το Σάββατο 25 Οκτωβρίου, από το Α’ Νεκροταφείο Αθηνών η κηδεία του κορυφαίου τραγουδοποιού Διονύση Σαββόπουλου.

Τη σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση υπογράφουν οι υπουργοί Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος και Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, καθώς και ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς. Προς το παρόν, δεν έχει ανακοινωθεί η ώρα της νεκρώσιμης ακολουθίας.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος πέθανε χθες Τρίτη, 21 Οκτωβρίου, σε ηλικία 81 ετών, σκορπίζοντας θλίψη και συγκίνηση στο πανελλήνιο.

Ο σπουδαίος τραγουδοποιός τον τελευταίο καιρό νοσηλευόταν στο νοσοκομείο Υγεία. Η είδηση της νοσηλείας του έγινε γνωστή την Παρασκευή όταν και κυκλοφόρησε η πληροφορία ότι η κατάσταση της υγείας του βελτιώνεται και επρόκειτο να λάβει εξιτήριο το προσεχές διάστημα.

Τα τελευταία χρόνια ο Διονύσης Σαββόπουλος είχε διαγνωστεί με καρκίνο του πνεύμονα, όπως ο ίδιος είχε αποκαλύψει. Το τέλος για τον θρυλικό τραγουδοποιό ήρθε στις 21 Οκτωβρίου 2025 και η επίσημη αιτία θανάτου είναι ανακοπή.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος ήταν ένας από τους βασικούς διαμορφωτές της σύγχρονης ελληνικής τέχνης. Συνθέτης, στιχουργός και πρωτεργάτης της σχολής των Ελλήνων τραγουδοποιών που χαρακτήρισε τη γενιά του και δημιούργησε «σχολή» στο τραγούδι με τον ευρηματικό και ανατρεπτικό του στίχο καθώς και με τους μουσικούς συγκερασμούς του και τις εμπνευσμένες παραγωγές του, ο Διονύσης Σαββόπουλος με την δημιουργική του παρουσία επηρέασε καταλυτικά όλα τα ρεύματα και τις μουσικές τάσεις.

Διονύσης Σαββόπουλος: Με ρίζες από από την Κωνσταντινούπολη και την Φιλιππούπολη

Ο Διονύσης Σαββόπουλος γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, στις 2 Δεκεμβρίου 1944. Έχοντας ρίζες από την Κωνσταντινούπολη και την Φιλιππούπολη, δέχτηκε σε νεαρή ηλικία επιρροές από μια πιο ανατολίτικη κουλτούρα. Μεγαλώνοντας, αποφάσισε να φοιτήσει στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, στο τμήμα της Νομικής.

Πολύ γρήγορα όμως, συνειδητοποίησε πως κάτι τέτοιο ούτε τον εξέφραζε ούτε τον γέμιζε. Έτσι, το 1963 ανακοίνωσε στους γονείς του πως θα εγκαταλείψει τις σπουδές του και θα ασχοληθεί πιο σοβαρά με τη μουσική και μετακόμισε στην Αθήνα. Γνώρισε μεγάλη επιτυχία από τις πρώτες ημέρες του ως μουσικός και σύντομα έγινε πολύ δημοφιλής στην Ελλάδα, αλλά και στο εξωτερικό.

Το 1963 πρωτοπαρουσίασε τραγούδια που ερμήνευε ο ίδιος σε στίχους και μουσική δική του. Τα τραγούδια του συνιστούν τομή για την ελληνική μουσική γιατί καθιέρωσαν στα νεότερα χρόνια ένα παμπάλαιο είδος που πριν από τον Σαββόπουλο ήταν ακατάτακτο και αταξινόμητο, συγχρονίζοντας έτσι το αίσθημα της ελληνικής παραδοσιακής τραγουδοποιίας με τα σύγχρονα παγκόσμια μουσικά ρεύματα.

Οι ερμηνείες και οι ενορχηστρώσεις του θεωρούνται μοναδικές και αξεπέραστες, ενώ τραγούδια του όπως τα «Φορτηγό», «Περιβόλι του τρελλού», «Μπάλλος», «Βρώμικο ψωμί», «Ρεζέρβα» και «Τραπεζάκια έξω» όσα χρόνια κι αν περάσουν, παραμένουν άφθαρτα και πάντοτε επίκαιρα.

Επίσης, επέλεξε από την αρχή της καριέρας του να σκηνοθετεί ο ίδιος τις παραστάσεις του που έγιναν σημεία αναφοράς τόσο για τη θεατρικότητά τους όσο και για τους χώρους όπου παρουσιάστηκαν. Ο Σαββόπουλος ανακάλυπτε χώρους που είχαν άλλη χρήση, δημιουργούσε μουσικές σκηνές και τις διαμόρφωνε όπως εκείνος οραματιζόταν.

Διονύσης Σαββόπουλος: Η ιστορική συναυλία στο Ολυμπιακό Στάδιο

Ιστορικές είναι για την Ελλάδα η συναυλία του στο Ολυμπιακό Στάδιο της Αθήνας το 1983 (το στάδιο όπου μετέπειτα έγιναν οι τελετές των Ολυμπιακών αγώνων του 2004 στις οποίες πρωτοστάτησε) και το καλοκαίρι του 2017 στο Καλλιμάρμαρο Παναθηναϊκό Στάδιο με την συμμετοχή εξήντα χιλιάδων θεατών. Τα τραγούδια του ερμηνεύονται στις συναυλίες πολλών ομοτέχνων του, διδάσκονται στα ελληνικά σχολεία, κυκλοφορούν μελέτες για το έργο του και στίχοι του διδάσκονται μεταφρασμένοι στα ιταλικά από την έδρα Ελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Sapienza της Ρώμης.

Αυτοδίδακτος και προικισμένος δημιουργός, εκπληκτικός περφόρμερ και αφηγητής, ο Σαββόπουλος εξέδωσε 14 κύκλους τραγουδιών σε δίσκους βινυλίου και ακτίνας, καθώς και ζωντανές ηχογραφήσεις εμφανίσεών του. Όλοι οι δίσκοι του κυκλοφορούν και στο εξωτερικό, παντού όπου υπάρχει ελληνισμός.

Ταξίδεψε πολύ και έγραψε μουσική για τα θέατρα της Αθήνας, για την Επίδαυρο αλλά και για τον κινηματογράφο όπου κέρδισε βραβείο μουσικής για το Happy Day το 1976 αλλά αρνήθηκε να το παραλάβει. Παρουσίασε στη δισκογραφία, ως μουσικός παραγωγός, νεότερους και πρωτοεμφανιζόμενους συναδέλφους του.

Εξέδωσε 5 βιβλία με στίχους, παρτιτούρες και κείμενά του. Τον Δεκέμβριου του 2003 κυκλοφόρησε την επιτομή του συνόλου των στίχων του, καθώς και δύο βιβλία αφιερωμένα στη ζωή και το έργο του από τον Κώστα Μπλιάτκα και τον Δημήτρη Καράμπελα. Είχε κατά καιρούς δικές του σειρές εκπομπών, τόσο στην τηλεόραση όσο και στο ραδιόφωνο. Μία από αυτές ήταν και το «Ζήτω το ελληνικό τραγούδι».

Διονύσης Σαββόπουλος: «Η μουσική των λέξεων με επισκέφθηκε πριν από τις λέξεις»

O Διονύσης Σαββόπουλος στην ομιλία του κατά την τελετή αναγόρευσης του σε επίτιμο διδάκτορα του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, στην αίθουσα Τελετών του ΑΠΘ, τον Νοέμβριο του 2017, αναφέρθηκε στη γέννηση του, μέσα στα «Δεκεμβριανά του 1944», όπου ένας ΕΛΑΣιτης με μια μοτοσικλέτα με καλάθι μετέφερε στο μαιευτήριο την ετοιμόγεννη, κυοφορούσα αυτόν, μητέρα του και στο πώς, ως νήπιο, πριν ακόμη αντιληφθεί το νόημα των λέξεων που άκουγε στο ραδιόφωνο, ένοιωθε τη μουσικότητά τους.

«Η μουσική των λέξεων με επισκέφθηκε πριν από τις λέξεις, τότε δεν άκουγα παρά φωνήματα, τη σημασία των οποίων κατάλαβα σιγά – σιγά αργότερα …ποτέ μου δεν έγραψα στίχους χωρίς μουσική, ούτε ξέρω πώς να το κάνω αυτό…. γράφω μουσική και στίχο σχεδόν ταυτόχρονα και μέσα μου προπορεύεται λιγάκι η μουσική και ο ρυθμός… Στη δουλειά μου, οι στίχοι και η μουσική είναι ένα. Και εάν υπάρχει ποίηση σε αυτά που κάνω, αυτά δεν βρίσκονται μόνο στα λόγια, αλλά στο τραγούδι, εν τω συνόλω. ‘Άκουγα εντελώς διαφορετικά είδη μουσικής, μόνο που με τα χρόνια, ένας εσωτερικός θα έλεγα κρυφός, τεχνίτης τα σμίλευε, ένωνε τα διάφορα είδη δημιουργώντας ένα αμάγαλμα μια καινούργια μορφή. Ούτε εγώ ο ίδιος πια δεν ξέρω να ξεχωρίσω στα τραγούδια μου, ποιο είναι το λαϊκό στοιχείο, ποιο το ελαφρύ, ποιο το έντεχνο, ποιο το παλιό και πιο το νέο»» είχε αναφέρει ο γνωστός τραγουδοποιός.

Διονύσης Σαββόπουλος: Το «Φορτηγό» και «Περιβόλι του τρελλού»

Από τις πρώτες του δουλειές «Φορτηγό» και «Περιβόλι του τρελλού» ο Σαββόπουλος ξεχωρίζει για το καθαρά προσωπικό και πρωτότυπο ύφος με το οποίο επιχειρεί να ανανεώσει, νοηματικά και μουσικά το ελληνικό τραγούδι. Το 1971 κυκλοφορεί το LP «Ο Μπάλλος» – όπου το ομώνυμο κομμάτι διάρκειας 18 λεπτών καλύπτει όλη την πρώτη πλευρά του δίσκου 33 στροφών.

Το 1972 κυκλοφορεί ο δίσκος «Το Βρώμικο Ψωμί», από το οποίο ξεχωρίζουν η δωδεκάλεπτη «Μαύρη Θάλασσα», το «Ζεϊμπέκικο», «Η Δημοσθένους λέξις», το «Έλσα σε φοβάμαι» και ο «Αγγελος εξάγγελος», δηλαδή το τραγούδι του Μπομπ Ντίλαν, «The wicked messenger» σε μετάφραση και διευρυμένη διασκευή του Σαββόπουλου.

Τον Σεπτέμβριο του 1983, ο Διονύσης Σαββόπουλος γιορτάζοντας τα 20 του χρόνια στο ελληνικό τραγούδι μετέτρεψε το Ολυμπιακό Στάδιο σε συναυλιακό χώρο. Η συναυλία που συγκέντρωσε πάνω από εκατόν πενήντα χιλιάδες άτομα αποτελούσε την κορύφωση της περιοδείας «20 χρόνια δρόμος» που ξεκίνησε τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς και αποτυπώθηκε λίγο αργότερα και δισκογραφικά. Την ίδια χρονιά κυκλοφόρησαν τα «Τραπεζάκια έξω», με τραγούδια που έμειναν διαχρονικά και προμετωπίδα τους το περίφημο «Ας κρατήσουν οι χοροί».

Διονύσης Σαββόπουλος: Η αγάπη για τον Bob Dylan

Το 1997 ο Διονύσης Σαββόπουλος βρήκε πάλι τον τρόπο να ταρακουνήσει τα νερά της ελληνικής μουσικής σκηνής, παρουσιάζοντας ένα άλμπουμ αφιέρωμα στους μεγάλους εκείνους καλλιτέχνες που θαύμαζε και τον ενέπνευσαν στην (μέχρι τότε) τριαντάχρονη πορεία του: Πρώτα απ’ όλα, στον Bob Dylan και στο Lucio Dalla, αλλά και στον Nick Cave, τον Lou Reed, τον Van Morisson, τους Cream, τους Jethro Tull, τους Spencer Davis Group, τους Talking Heads και τους Quicksilver Messenger Service. Συνολικά δώδεκα τραγούδια φιλοξένησε στο «Ξενοδοχείο» του ο Σαββόπουλος, έχοντας δίπλα του μια All Star μπάντα, απαρτιζόμενη από Γιάννη Σπάθα (κιθάρες και μαντολίνο), τον Σταύρο Λάντσια (πλήκτρα και κρουστά), τη «Γιώτη Κιουρτσόγλου (μπάσο), όπως και μια παρέα εκλεκτών τραγουδιστών για τα φωνητικά (Βασίλης Παπακωνσταντίνου, Ορφέας Περίδης, Αλκίνοος Ιωαννίδης, Νίκος Πορτοκάλογλου, Αργύρης Μπακιρτζής, Νίκος Ζιώγαλας, Ελένη Τσαλιγοπούλου, Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Διονύσης Τσακνής, κ.ά.) και από κοντά τους πιο εκλεκτούς session μουσικούς των ελληνικών στούντιο.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος καταπιάστηκε με τον «Πλούτο» του Αριστοφάνη , ως μουσικοσυνθέτης, το καλοκαίρι του 1985 στην παράσταση του Εθνικού Θεάτρου, σε σκηνοθεσία Λούκα Ρονκόνι, στην Επίδαυρο. Το Ιούλιο του 2013 επανέρχεται με το ίδιο έργο στο αργολικό θέατρο αναλαμβάνοντας τη σκηνοθεσία, αλλά και τον πρωταγωνιστικό ρόλο πάνω σε δική του, νέα μετάφραση.

Διονύσης Σαββόπουλος: Η πολιτική και η φυλακή

Ήταν πολιτικά ενεργός σε όλη τη σταδιοδρομία του στη μουσική. Κατά τη διάρκεια της Χούντας φυλακίστηκε δύο φορές για τις πολιτικές του πεποιθήσεις, τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο του 1967. Για την περίοδο που βρισκόταν στη φυλακή είχε δηλώσει: «Έχω μείνει σε ένα κελί για πάρα πολύ καιρό. Μπορεί βέβαια να ήμουν στενεμένος, αλλά ένα φως μέσα μου έγραφε τραγούδια. Το τραγούδι “Δημοσθένους λέξις” γράφτηκε εκεί. Μάλιστα ο πρώτος τίτλος του τραγουδιού ήταν “Εμβατήριο για μετέωρο φυλακισμένο”.

Ανακάτεψα εκ των υστέρων τον Δημοσθένη για να ξεγελάσω τηλογοκρισία. Τους δούλεψα κανονικά! Δεν με επηρέασε η στενότης ή ο περιορισμός, πετούσα μέσα μου. Πάντα έφερνα εκείνο που συνέβη τότε και το ζούσα στο τώρα. Δεν πήγαινα στο παρελθόν. Έφερνα το παρελθόν στον παρόντα χρόνο».

Με το βιβλίο του «Γιατί τα χρόνια τρέχουν», εκδόσεις Πατάκη, 2024, ο Σαββόπουλος θα τιμήσει τα ογδόντα του χρόνια αφηγούμενος το πώς από τροβαδούρος για «τα παιδιά με τα μαλλιά και με τα μαύρα ρούχα» μετατράπηκε σε εθνικό βάρδο.

Με την αυτοβιογραφία του απευθύνεται, μεταξύ άλλων, και σε εκείνους τους οποίους δυσαρέστησε κατά καιρούς ή και σε όσους τον πίκραναν για να πει σε όλους «νερό κι αλάτι». Έχοντας πια περάσει στην αιωνιότητα, ο Διονύσης Σαββόπουλος ανακαλεί τη δεκαετία του 1960 και τη Μεταπολίτευση για να φτάσει μέχρι την ωριμότητά του. Όπως γράφει, «αυτό που λέμε Σαββόπουλος δεν υπάρχει. Ο Σαββόπουλος είναι ένας ρόλος που τον έπλασα σιγά σιγά με τα χρόνια: Ο τύπος με τα στρόγγυλα γυαλιά, τις τιράντες, αργότερα το γενάκι, που βγαίνει στη σκηνή, φτιάχνει αυτά τα τραγούδια, κάνει σχόλια και λέει ιστορίες. Είναι ο “Σάββο”, όπως τον έλεγε ο συγχω­ρεμένος ο Τάσος Φαληρέας. Είναι ένας άλλος. Εγώ είμαι εγώ. Χώνομαι πολλές φορές μέσα σ’ εκείνον τον άλλο. Δικός μου είναι. Χωρίς εμένα θα ήταν αέρας κοπανιστός.

Τώρα όμως τον χρειάζομαι, γιατί μεγάλωσα και θα ’θελα να δω πώς ήμουν πιτσιρίκος, πώς φέρθηκα στον επαγγελματικό μου βίο, πώς ήμουν σαν σύζυγος, πατέρας και παππούς, κι ακόμα πώς ήμουν σαν πολίτης, σαν φίλος και σαν γιος. Σ’ αυτά είναι καλός ο Σάββο».

Το ντοκιμαντέρ «Χαίρω πολύ Σαββόπουλος»

Ας μην ξεχνάμε πως το 2025 συμπληρώθηκαν 50 χρόνια από την τηλεοπτική προβολή του ντοκιμαντέρ «Χαίρω πολύ Σαββόπουλος», από την ΕΙΡΤ σε παραγωγή Cinetic (Παπαστάθης–Χατζόπουλος) και σε σκηνοθεσία Λάκη Παπαστάθη. Ήταν μια προσπάθεια να συστηθεί στο τηλεοπτικό κοινό της χώρας ο Σαββόπουλος.

Ο Λάκης Παπαστάθης, με την υποστήριξη της ομάδας Cinetic στην παραγωγή, σκηνοθέτησε ένα ντοκιμαντέρ στο οποίο καταγράφονται σημαντικές ερμηνείες, αλλά και ιδιαίτερα κινηματογραφικά στοιχεία ενδεικτικά της μουσικής και αισθητικής τόσο του Σαββόπουλου όσο και του Παπαστάθη. Το ανακάλυψαν τους τελευταίους μήνες του 2024 και τις αρχές του 2025, ο σκηνοθέτης Ηλίας Γιαννακάκης και οι άνθρωποι του Αρχείου της ΕΡΤ και προβλήθηκε στις 14 Μαΐου 2025, στο αίθριο του Μουσείου Μπενάκη / Πειραιώς 138, παρουσία του Δ. Σαββόπουλου.

Ήταν παντρεμένος με την Άσπα Αραπίδoυ με την οποία απέκτησαν δύο γιους, τoν Κoρνήλιo και τoν Ρωμανό.

Θλίψη έχει σκορπίσει στον καλλιτεχνικό και μουσικό κόσμο η είδηση του θανάτου του μεγάλου Διονύση Σαββόπουλου, ενός από τους πιο εμβληματικούς δημιουργούς που σημάδεψαν τη σύγχρονη ελληνική μουσική.

Ο αγαπημένος τραγουδοποιός, που άφησε ανεξίτηλο το στίγμα του με τα τραγούδια, τις ιδέες και τη στάση ζωής του, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 81 ετών, ύστερα από μακροχρόνια μάχη με τον καρκίνο.

Η μάχη με τον καρκίνο

Σύμφωνα με πληροφορίες από άτομα του στενού του περιβάλλοντος, ο Διονύσης Σαββόπουλος διαγνώστηκε το 2021 με καρκίνο στον πνεύμονα, μια από τις πιο επιθετικές και δύσκολες μορφές της ασθένειας. Παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης, αντιμετώπισε τη νόσο με αξιοπρέπεια, εσωτερική δύναμη και ηρεμία – χαρακτηριστικά που τον συνόδευαν σε όλη του τη ζωή.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος έπασχε από καρκίνο του πνεύμονα, και συγκεκριμένα είχε υποβληθεί σε αφαίρεση μέρους του πνεύμονα του πριν από περίπου δύο χρόνια, σε μια δύσκολη αλλά επιτυχημένη χειρουργική επέμβαση που του επέτρεψε να συνεχίσει τη ζωή του με αξιοπρέπεια και δύναμη.

Όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, ο Σαββόπουλος υπεβλήθη σε θεραπείες και χειρουργικές επεμβάσεις, ελπίζοντας σε μια ύφεση της ασθένειας. Για μεγάλο διάστημα απέφευγε τις δημόσιες εμφανίσεις, παραμένοντας στο πλευρό της συζύγου του, Άσπας, και των παιδιών του, που στάθηκαν ακούραστα δίπλα του σε κάθε στάδιο της μάχης του.

Οι τελευταίες ημέρες στο νοσοκομείο

Τις τελευταίες εβδομάδες, η κατάσταση της υγείας του είχε επιδεινωθεί. Νοσηλευόταν σε ιδιωτικό νοσοκομείο της Αθήνας, όπου δεχόταν συνεχή ιατρική φροντίδα. Παρά την προσπάθεια των γιατρών, ο οργανισμός του δεν άντεξε. Το βράδυ της Τρίτης, ο Διονύσης Σαββόπουλος άφησε την τελευταία του πνοή ήσυχα, έχοντας στο πλευρό του την οικογένειά του.

Ένας άνθρωπος που σημάδεψε γενιές

Γεννημένος στη Θεσσαλονίκη το 1944, ο Σαββόπουλος υπήρξε κάτι πολύ περισσότερο από μουσικός. Ήταν ποιητής, στοχαστής και σχολιαστής της ελληνικής κοινωνίας μέσα από τη μουσική του. Με δίσκους-σταθμούς όπως «Φορτηγό», «Το περιβόλι του τρελού», «Μπάλλος», «Ρεζέρβα» και δεκάδες άλλα έργα, κατάφερε να συνδυάσει τη λαϊκή ψυχή με το πνευματικό βάθος.

Οι στίχοι του, γεμάτοι συμβολισμούς και κοινωνικά μηνύματα, συνόδευσαν πολλές γενιές Ελλήνων και παραμένουν μέχρι σήμερα διαχρονικοί. Από την εποχή της δικτατορίας μέχρι τη μεταπολίτευση και τη σύγχρονη Ελλάδα, ο Σαββόπουλος ήταν πάντα παρών — όχι μόνο με τη μουσική του, αλλά και με τον λόγο του.

Η παρακαταθήκη του

Η απώλειά του αφήνει ένα τεράστιο κενό, αλλά και μια σπουδαία παρακαταθήκη. Ο ίδιος πίστευε ότι «η Ελλάδα είναι μια ψυχή που ποτέ δεν γερνά», και αυτό ακριβώς υπήρξε και ο ίδιος — ένας αιώνιος νέος του πνεύματος, που τόλμησε να παντρέψει το λαϊκό με το λόγιο, το προσωπικό με το πολιτικό, το χιούμορ με τη βαθιά συγκίνηση.

Οι αντιδράσεις

Καλλιτέχνες, πολιτικοί και άνθρωποι των γραμμάτων εκφράζουν από το βράδυ της Τρίτης τη θλίψη και τον θαυμασμό τους για τον σπουδαίο δημιουργό. Ο Πρωθυπουργός, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, συνάδελφοί του τραγουδοποιοί και πλήθος θαυμαστών μιλούν για έναν άνθρωπο που άλλαξε για πάντα τη μουσική γλώσσα της Ελλάδας.

Η κηδεία του αναμένεται να τελεστεί δημοσία δαπάνη, ως ένδειξη τιμής για την προσφορά του στον πολιτισμό.

Αποφάσισε να την παντρευτεί στη φυλακή κι εκείνη έγινε φύλακας-άγγελός του μέχρι το τέλος

Λίγους μήνες πριν φύγει από τη ζωή, ο Διονύσης Σαββόπουλος βρέθηκε καλεσμένος στο «Στούντιο 4» και αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στη γυναίκα της ζωής του, την Άσπα, με την οποία έζησαν μαζί 58 χρόνια μέχρι εκείνος να φύγει από τη ζωή, αλλά και στα παιδιά τους, τον Κορνήλιο και τον Ρωμανό, στα οποία είχε ζητήσει δημόσια συγγνώμη μέσα από την αυτοβιογραφία του «Γιατί τα χρόνια τρέχουν χύμα».

«Αυτό ήταν ανάγκη μιας ειλικρίνειας… Κι εγώ έλεγα “γράφεται αυτό;“» είχε πει χαρακτηριστικά ο Διονύσης Σαββόπουλος για να συμπληρώσει: «Υπήρχαν σημεία που με προβλημάτισαν, όπως το να παραδεχτώ ότι έριχνα μπάτσες στα παιδιά μου. Αλλά εμείς μεγαλώσαμε έτσι, μας βάραγαν δάσκαλοι και γονείς. Το έχω μετανιώσει και τους ζήτησα συγγνώμη».

Διονύσης Σαββόπουλος: «Η Άσπα είναι η γυναίκα της ζωής μου»

Η σχέση του με τη σύζυγό του, Άσπα, ήταν ένα τεράστιο κεφάλαιο στη ζωή του: «Το βιβλίο είναι αφιερωμένο στην Άσπα. Είναι η γυναίκα της ζωής μου, με ανέχεται 57 χρόνια το κορίτσι. Είμαι ερωτευμένος μαζί της, αλλά κι εκείνη με ζηλεύει πολύ, με ρωτάει “ποια είναι αυτή” και “γιατί κοιτάς προς τα εκεί”», έλεγε τον περασμένο Ιανουάριο.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος περιέγραψε τη σχέση τους αποκαλύπτοντας πως πήρε την πιο καθοριστική απόφαση, ενώ ήταν φυλακισμένος επί Χούντας: «Πήρα την απόφαση να την παντρευτώ όταν ήμουν στην απομόνωση μέσα στη φυλακή», είχε αποκαλύψει για να συμπληρώσει: «Όπως παίρνουμε αποφάσεις για όλη μας τη ζωή, έτσι κι εγώ πήρα δύο σημαντικές: να ασχοληθώ σοβαρά με τα τραγούδια και να παντρευτώ την Άσπα, επειδή την αγαπώ».

Δείτε το βίντεο:

Το ζευγάρι παντρεύτηκε στις 28 Οκτωβρίου 1967, την ημέρα του «Όχι». Ο ίδιος σχολίασε με χιούμορ: «Την ημέρα του “Όχι”, εμείς είπαμε “Ναι”». Ο Διονύσης Σαββόπουλος ήταν τότε 23 ετών, εκείνη μόλις 18.

Η Άσπα που δεν φοβήθηκε τίποτα

Στην ίδια συνέντευξη, ο Διονύσης Σαββόπουλος αναφέρθηκε στη φυλάκισή του επί Χούντας και στο πώς η Άσπα, τότε μαθήτρια Λυκείου, στάθηκε στο πλευρό του: «Έκανε τον κόσμο άνω-κάτω, έμαθε πού είμαι και πήγε στην ουρά με τους συγγενείς των πολιτικών κρατουμένων».

Η εικόνα της, όπως τη θυμόταν ο ίδιος, ήταν συγκλονιστική: «Οι άλλες ήταν σαν χήρες και ορφανά από τον Εμφύλιο, με κάτι τσεμπέρια, και η δικιά μου έλαμπε με μεταξωτά χειλάκια, μωβ μάτια και μίνι φούστα». Η αγάπη της δεν σταμάτησε ούτε όταν την χαστούκιζε ο βασανιστής της Χούντας, Ευάγγελος Μάλλιος. «Της έριχνε κάτι μπάτσες και της έλεγε “Εσύ είσαι μικρό κορίτσι, τι δουλειά έχεις με αυτούς;”». Κι εκείνος κατέληξε συγκινημένος: «Η Άσπα μικρή δεν φοβόταν τίποτα. Η αγάπη σε κάνει ατρόμητο».

Δείτε το βίντεο:

«Όσο μεγαλώνεις, τόσο πιο καλά λες το σ’ αγαπώ»

Κλείνοντας ο Διονύσης Σαββόπουλος είχε πει: «Το γεγονός ότι αντέξαμε μέχρι σήμερα οφείλεται στην Άσπα. Της έχω πει πολλές φορές “Σ’ αγαπώ” κι όσο μεγαλώνεις, τόσο πιο καλά το λες. Είναι ωραίο να μεγαλώνεις με τον ίδιο άνθρωπο».

Ένας δημιουργός που έζησε με πάθος, έσφαλε, αγάπησε και ζήτησε συγγνώμη δημόσια. Και μπορεί «τα χρόνια» να «τρέχουν χύμα», όπως έλεγε στην αυτοβιογραφία του, αλλά ο έρωτας και η αγάπη με τη σύζυγό του θα μείνουν για πάντα.